جیهان
سەرۆكی ئەمریكا دەڵێت، دەبێت لە كۆچبەران و بازرگانانی ماددەی هۆشبەر بترسن نەك لە پوتن، بۆئەوەی كۆتایی ئەمریكا وەك ئەوروپا نەبێت.
دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا لە پێگەی "تروس سۆشیاڵ" نوسیوویەتی، پێویستە ئەمریكییەكان ترسیان لە كێشە ناوخۆییەكان هەبێت، بە تایبەتی كێشەی كۆچبەران و بازرگانانی ماددەی هۆشبەر، نەك ڤلادمیر پوتن سەرۆكی روسیا.
دەشڵێت، پێویستە رێگری لە هاتنی كۆچبەرانی نایاسایی و بازرگانانی ماددەی هۆشبەر و بكوژان و ئەوانەی بیری توندڕەوییان هەیە بگیرێت، بۆئەوەی كۆتایی ئەمریكا وەك ئەوروپا نەبێت.
ترەمپ لە رۆژی دەستبەكاربوونیدا بەڵێنیدا بە راگرتنی كۆچبەرانی نایاسایی و دەستپێكردنی رەوانەكردنەوەی ملیۆنان كۆچبەر، لەگەڵ ئەوەشدا باری نائاسایی نیشتمانیی راگەیاند، بەهۆی رەوشی سنوورەكانی باشووری ئەمریكا.
سەرۆك وەزیرانی بەریتانیا دەڵێت، وڵاتەكەی نزیكەی دوو ملیار پاوەندی ئیستەرلینی پێشكەشی ئۆكراین دەكات بۆ كڕینی پێنج هەزار موشەك و چەك و پێداویستی جەنگی.
كییەر ستارمەر سەرۆك وەزیرانی بەریتانیا لەدوای كۆبوونەوەی سەركردەكانی ئەورووپا لە لەندەن بۆ گفتوگۆكردن لەبارەی جەنگی ئۆكراین لە كۆنفرانسێكی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، بەریتانیا یەك ملیار و 600 ملیۆن پاوەند پێشكەشی ئۆكراین دەدات و لە هەمان كاتدا هەوڵی بەدیهێنانی ئاشتی دەدات لە ئۆكراین و كۆبونەوەی تر لەسەر رەوشی ئۆكراین ئەنجام دەدەن.
سەرۆك وەزیرانی بەریتانیا ئاماژەی بەوەشکرد، ئەوروپا دەبێت هەموو كارێك بكات بۆ سوككردنی بارگرانی سەرشانی ئۆكراین، بەریتانیا یەك ملیار و 600 ملیۆن پاوەند پێشكەشی ئۆكراین دەکات، لە هەمان كاتدا هەوڵی بەدیهێنانی ئاشتی دەدات لە ئۆكراین و كۆبونەوەی تریش لەسەر رەوشی ئۆكراین ئەنجام دەدەن، بەڵام بۆ پشتگریكردنی ئاشتی لە كیشوەرەكەمان و سەركەوتنی ئەو رەنجەی كە دەیدەین پێویستمان بە پشتگیری بەهێزی ئەمریكا هەیە.
ئیدارەی سوریا مانەوەی دوو سەربازگەی روسیا لە وڵاتەكەی مەرجدار دەكات و لەبەرانبەردا داوای جێبەجێكردنی سێ مەرج لە مۆسكۆ دەكات، لەنێویاندا یەكلاییكردنەوەی چارەنووسی بەشار ئەسەد.
ئاژانسی رۆیتەرز رایگەیاندووە، لە كۆبوونەوەی رۆژی 29-1ی رابردوو، لەنێوان ئیدارەی سوریا و نێردەی سەرۆكی روسیا لە دیمەشق، ئیدارەی سوریا مانەوەی دوو سەربازگەی روسیای لە خاكی سوریا مەرجدار كردووە و داوایكردووە لەبەرانبەر مانەوەی ئەو دوو سەربازگەیە لە وڵاتەكەی، روسیا سێ مەرج جێبەجێ بكات، ئەوانیش وەرگرتنی چەندین ملیار دۆلار لە روسیا، یەكلاییكردنەوەی چارەنووسی بەشار ئەسەد، لەگەڵ گەڕاندنەوەی پارە بەقاچاخبراوەكانی گەلی سوریا كە براوەتە روسیا.
ئاماژەی بەوەشكردوە، ئەحمەد شەرع سەرۆكی سوریا بۆ قۆناغی راگوزەر دەیەوێت پێداچوونەوە بە گرێبەستی دوو سەربازگەكەی روسیا لە سوریا بكات، كە لەسەردەمی رژێمی پێشوو ئیمزاكراوە و بۆ ماوەی 49 ساڵە، بەڵام نایەوێت بە یەكجاری كۆتایی بە سەربازگەكانی روسیا لە سوریا بهێنێت.
روسیا دوو سەربازگەی لە خاكی سوریا هەیە، ئەوانیش سەربازگەی دەریایی تەڕتوس كە لەساڵی 1977 دروستكراوە لەگەڵ سەربازگەی ئاسمانی حەمیمیم كە لە ساڵی 2015 دروستكراوە.
دەزگای لوتکە بۆ کاروباری ئاوارە و پەنابەران رایگەیاند، بەراورد بە 45 ساڵی رابردوو لە 2024دا زۆرترین داواکاری مافی پەنابەرێتی پێشکەش بە بەریتانیا کراوە.
دەزگای لوتکە بۆ کاروباری ئاوارە و پەنابەران رایگەیاندووە، ساڵی رابردوو 31 هەزار و 276 داواکاری مافی پەنابەرێتی پێشکەش بە بەریتانیا کراوە، کە زۆرترین رێژەی داواکارییە لەو کاتەوەی تۆمارکردن لە بەریتانیا لە ساڵی 1979دا دەستی پێکردووە.
دەزگای لوتکە ئاماژەی بەوەشکردووە، لە ئێستادا ژمارەی داواکاریی مافی پەنابەرێتی گەیشتووەتە 138 هەزار و 108 داواکاریی. ساڵی 2024یش ژمارەی پێوانەیی داواکارییەکانی ساڵی 2022ی شکاندووە.
ئەوەشی خستووەتە روو، داواکاری مافی پەنابەری لە بەریتانیا بە تایبەتی لە سەرەتای ساڵانی 2000دا زۆر بووە و لە نێوان ساڵانی 2004 بۆ 2020 پەنابەران لە ساڵێکدا لە نێوان 22 هەزار بۆ 46 هەزار کەسدا بووە، لەدوای ساڵی 2020یشەوە زیادبوونێکی بەرچاوی بەخۆیەوە بینیوە.
دەزگاکە روونیشیکردووەتەوە، تەنها لە ساڵی رابردوودا 31 هەزار کەس بە بەلەمی بچووکی کۆچەران گەیشتوونەتە بەریتانیا و تەنها داواکارییەکانی مافی پەنابەری ساڵی رابردوو رێژەی 32٪ی کۆی داواکارییەکان پێکدەهێنێت.
دەزگای لوتکە راشیگەیاندووە، هەندێک لە پەنابەران دەستبەجێ لەگەڵ گەیشتنیان بە بەریتانیا داواکاری پێشکەش دەکەن، هەندێکیشیان ماوەیەک دەمێننەوە، بەشێکی دیکەشیان لە رێگای بیزای یاساییەوە دەچنە بەریتانیا و دواتر ناگەڕێنەوە.
باسی لەوەشکردووە، تەنها ساڵی رابردوو ژمارەی ئەو کەسانەی لە ناوەندەکانی دەستبەسەرکردنی کۆچەران راگیراون بە رێژەی ١٢٪ زیادیکردووە. لەگەڵ ئەوەشدا بەریتانیا دوو هەزار و ٢٥١ کەسی گەڕاندووەتەوە وڵاتەکانی خۆیان، کە بەراورد بە ساڵی 2023 بە رێژەی 10٪ ناردنەوەی پەنابەرانی زیاد کردووە.
بەپێی ئامارەکانی دەگای لوتکە، یەکەم وڵات کە هاوڵاتییەکانی زۆرترین داواکاری مافی پەنابەرێتییان پێشکەشکردووە پاکستانە بە 10 هەزار و 542 کەس، بەدوای ئەویشدا ئەفغانستان بە هەشت هەزار و 508 کەس و سێیەمیش ئێرانە بە هەشت هەزار و 99 کەس.
بڕیارە ئەمڕۆ وڵاتی تاجیکستان هەڵبژاردنی پەرلەمان و ئەنجومەنی ناوەندی وڵاتەکەی ئەنجام بدات و زیاتر لە پێنج ملیۆن کەس مافی بەشداریکردنیان هەیە.
ئەمڕۆ یەکشەممە 2ـی 3ـی 2025، تاجیکستان هەڵبژاردنی پەرلەمان و ئەنجومەنی ناوەندی وڵاتەکەی ئەنجام دەدات، لە تاجیکستان کەسێک دەتوانێت ببێتە ئەندامی پەرلەمان و ئەنجومەنی ناوەندی ئەو وڵاتە کە تەمەنی لە 30 ساڵ کەمتر نەبێت.
هەروەها بەشێوەیەکی گشتی حەوت حزب بەشداری هەڵبژاردنەکە دەکەن، بەپێی زانیارییەکان زیاتر لە پێنج ملیۆن کەس تەمەنیان لە 18 ساڵ زیاترە و مافی بەشداریکردنیان هەیە لە دەنگدانەکەدا.
ئەمە لەکاتێکدایە کە هەڵبژاردنی پەرلامن لە تاجیکستان پینج ساڵ جارێک ئەنجام دەدرێت، دوای راگەیاندنی سەربەخۆیی لە ساڵی 1991 ئەمە حەوتەمین جارە هەڵبژاردنی پەرلەمانی ئەو وڵاتە ئەنجام دەدرێت
تاجیکستان لە باشورەوە لەگەڵ ئەفغانستان، لە رۆژاواوە لەگەڵ ئۆزبەکستان، لە باکوورەوە لەگەڵ قرغیستان و لە رۆژھەڵاتەوە لەگەڵ چین ھاوسنوورە، هەروەها پایتەخت و گەورەترین شاری ئەم وڵاتە دوشنەبەیە، تاجیکستان وڵاتی سەرەکیی تاجیکیەکانە و زمانە فەرمییەکەی تاجیکییە.
لە قەزای ئەردیش سەر بە پارێزگای وان لە باكوری كوردستان، 10 كۆچبەری ئەفغانی دەستگیركران.
قایمقامیەتی قەزای ئەردیش لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕێ كۆمەڵایەتی ئێكس بڵاویكردەوە، تیمەكانی سەر بە بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی قەزاكە بەردەوامن لە كارەكانیان لە بەرەنگاربوونەوەی قاچاخچێتی كۆچبەران و لە ئۆپەراسیۆنێكدا 10 كۆچبەری خەڵكی ئەفغانستان بە ئۆتۆمبێلێكەوە دەستگیر كراون و دوای ڕێكاری یاسایی، ڕەوانەی بەڕێوەبەرایەتی كۆچبەری وان كراون.
ئەمە لە كاتێكدایە كە ساڵانە ژمارەیەكی زۆر كۆچبەری نایاسیی خەڵكی ئەفغانستان دەچنە شارەكانی باكوری كوردستان بە تایبەتی شاری وان.
بە گوێرەی ئاماری رەسمی لە توركیا تەنیا لە 12 مانگی ڕابردوو دا زیاتر لە 70 هەزار كۆچبەری ئەفغانی ڕوویان لە توركیا كردووە كە زۆرینەیان لە شارەكانی باكوری كوردستان وەكو وان، قەرس، ئەردەخان و ئاگری نیشتەجێ دەكرێن.
بۆ گەرەنتیكردنی ئاسایش و هاوكارییەكانی ئەوروپا بۆ ئۆكراین، لوتكەی وڵاتانی هاوپەیمانی ئۆكراین لە لەندەن بەرێوەدەچێت.
دوای دەمەقاڵێكەی نێوان"دۆناڵد ترەمپ"سەرۆكی ئەمریكا و "ڤۆلۆدیمیر زیلینسكی" سەرۆكی ئۆكراین لە كۆشكی سپی ، ئەمرۆ لوتكەیەكی یەكلاكەرەوەی وڵاتانی هاوپەیمانی ئەوروپی ئۆكراین لە لەندەنی پایتەختی بەریتانیا بەرێوەدەچێت .
نزیكەی 15 سەركردەی وڵاتانی هاوپەیمانی ئۆكراین بەشداری لوتكەكە دەكەن و تێیدا گرەنتیە ئەمنیە نوێكانی ئەوروپا بۆ ئۆكراین تاوتوێ دەكرێت ، ئەوەش لە دوای ئەوەی كە مەترسی دەستبەرداربوونی ئەمریكا لە ئۆكراین دروستبووە. هەروەها پتەوكردنی هاوكارییە سەربازییەكان بۆ ئۆكراین و زیادكردنی فشارە ئابورییەكان لەسەر روسیا تاوتوێ دەكرێن .
لە دیارترین ئەو سەركردانەش كە بەشداری لوتكەكە دەكەن، ئیمانوێڵ ماكرۆن سەرۆكی فەرەنسا و ئۆلاڤ شۆڵتز راوێژكاری ئەڵمانیا سەرۆكی ئەنجومەن و كۆمسیۆنی ئەوروپا و ئەمینداری ناتۆ و سەرۆك وەزیرانی پۆڵەندان .
ئیسرائیل پێشنیازەكەی نێردەی ئەمریكای سەبارەت بە ئاگربەستێكی كاتیی بۆ مانگ و جەژنی رەمەزان لە غەززە پەسەند كرد، بزوتنەوەی حەماسیش رەتیدەكاتەوە .
مەحمود مەرداوی سەركردە لە بزوتنەوەی حەماس رایگەیاند ، بزوتنەوەكە پێشنیاری ئاگربەستی كاتیی بۆ مانگ و جەژنی رەمەزان لە غەززە رەتدەكاتەوە و داوا دەكات قۆناغی دووەمی رێككەوتنی ئاگربەست جێبەجێ بكرێت.
راشیگەیاندوە ، تەنها رێگە بۆ سەقامگیری ناوچەكە و گەرانەوەی بارمتەكان ، جێبەجێكردنی سەرجەم قۆناغەكانی رێككەوتنی ئاگربەستە و قۆناغی دوەمیش گرەنتی ئاگربەستی هەمیشەیی و كشانەوەی ئیسرائیل و ئاوەدانكردنەوەی غەززە و رزگاركردنی بارمتەكان دەكات ، هەربۆیە سورن لەسەر جێبەجێكردنی .
ئەوە لەكاتێكدایە كە نوسینگەی بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاندوە ، تەلئەبیب پێشنیازەكەی ستیڤز ویتكۆڤ نێردەی ئەمریكای بۆ راگەیاندنی ئاگربەستی كاتیی لە مانگ و جەژنی رەمەزان لە غەززە پەسەند كردوە .
بەهۆی زریانی "گارنس"ەوە، چوار كەس لە فەرەنسا گیانیان لەدەستدا.
ئاژانسی هەواڵی فرانس پرێس بڵاویكردەوە، لە رۆژی هەینیەوە زریانی بەهێزی "گارنس" رووی لە دورگەی لارینیۆنی فەرەنسا كردووە و بەهۆیەوە خێرایی با بۆ 155 كیلۆمەتر لە سەعاتێكدا بەرزبووەتەوە.
ئاماژە بەوەشکراوە، لە ئەنجامی زریانەكە و ئەو رووداوانەی روویانداوە، تا ئێستا 4 كەس گیانیان لەدەستداوە و 953 كەسیش ماڵ و حاڵی خۆیان بەجێهێشتووە و لە ناوەندەكانی داڵدەداندا ماونەتەوە.
هەروەها بەهۆی زریانەكەوە 160 هەزار خێزان بێ كارەبا و 310 هەزار ماڵیش بێ ئاو بوون .
بەریتانیا زیاتر لە دوو ملیار پاوەند قەرز دەدات بە ئۆكراین.
حكومەتی بەریتانیا رایگەیاند، لەگەڵ ئۆكراین رێكەوتنیان ئەنجامداوە بۆ ئەوەی بڕی دوو ملیار و 260 ملیۆن پاوەند وەك قەرز بدەن بەو وڵاتە.
رێكەوتنەكە دوای سەردانی سەرۆكی ئۆكراین بۆ بەریتانیا و كۆبوونەوەی لەگەڵ سەرۆك وەزیرانی ئەو وڵاتەدا هات.
كیەر ستامەر سەرۆك وەزیارنی بەریتانیا، پیشوازی لە ڤۆلۆدیمێر زێلنسكی كرد و پێی رایگەیاند، بەریتانیا پاڵپشتی تەواوەتی ئۆكراین دەكات و چەندە پێویست بێت هاوكاریی كیێڤ دەكات.
زێلسنكیش سوپاسگوزاری خۆی بۆ بەریتانیا دەربڕی و بە ستامەری وت پشت بە پاڵپشتیی و هاوكارییەكانتان دەبەستن.
بەهۆی پێکدادانی دوو پاس لە بۆلیڤیا 37کەس گیانیان لەدەستدا و 39کەسیش برینداربوون.
پۆلیس و دەسەڵاتدارانی وڵاتی بۆلیڤیا رایانگەیاندوە، بەهۆی روداوێکی هاتوچۆوە کە لە نێوان دوو پاسدا لە ناوچەی پۆتۆسی رۆژئاوای بۆلیڤیا رویداوە، 37 کەس گیانیان لەدەستدا و ژمارەیەکی زۆریش لە سەرنشینانی هەردولا برینداربوون.
روداوەکە ئەمڕۆ شەممە کاتژمێر 7ـی بەیانی بەکاتی ناوخۆی ئەو وڵاتە لەسەر رێگای نێوان شارەکانی ئویونی و کۆلچانی رویداوە، کاتێک یەکێک لە پاسەکان چووەتە سەر هێڵی بەرامبەر و خۆی بەویتردا کێشاوە.
ناوچەکە شوێنێکی گەشتیارییە و گەورەترین تەختی خوێیە لە جیهاندا کە زیاتر لە 10 هەزار کم چوارگۆشەیە (3900 میل چوارگۆشە).
وتەبێژی فەرماندەیی پۆلیسی ئەوشارە بە رۆژنامەنووسانی راگەیاند: "لە ئەنجامی ئەم روداوە کوشندەیە 39 کەس بریندار بووە و 37 کەسیش گیانیان لەدەستداوە."
سەرۆكی فەڕەنسا هۆشداری توند دەدات لە پێشڕەوییەكانی روسیا و دەڵێت، ئەگەر پوتن رانەگیرێت هێرش دەكاتە سەر مۆڵدۆڤا و رۆمانیاش.
ئیمانوێل ماكرۆن، سەرۆكی فەڕەنسا لە چاوپێكەوتنێكیدا لەگەڵ رۆژنامەی "لا تریبون دیمانش" وتی، كشانەوەی ئەمریكا لە دۆسییەی ئۆكراین لە بەرژەوەندی واشنتۆن نییە، چونكە لە سێ ساڵی رابردوودا، ئەو وڵاتە بە تەواوی پەیڕەوی نەریتە دیبلۆماسی و سەربازییەكانی لەو دۆسییەدا كردووە.
ئەوەشی خستەڕوو، ئەگەر ئەمریكا بەبێ گەرەنتیكردنی ئاسایش بۆ ئۆكراین ئاگربەست لەگەڵ روسیا بكات، توانای رێگریكردنی جیۆستراتیژی لە بەرانبەر روسیا و چین نامێنێت.
سەرۆكی فەڕەنسا جەختیلەوەشكردەوە، ئەگەر رێگری لە پوتن نەكرێت، ئەوا هێرش دەكاتە سەر مۆڵدۆڤا و رۆمانیاش.
میکۆلای ئازارۆڤ، سەرۆک وەزیرانی پێشووی ئۆکراین رایگەیاند، ڤۆڵادیمێر زیلێنسکی بە پلانێکی پێشوەختە گەشتی بۆ واشنتۆن کردووە و ئەو تێگەیشتنەی کە دەڵێت زیلێنسکی، لەکاتی دیدارەکەیدا لەگەڵ سەرۆکی ئەمریکا، بە هێمنی مامەڵەی کردووە "وەهمێکی گەورەیە".
ئازارۆڤ، لە لێدوانێکیدا بۆ ئاژانسی هەواڵی "نوفوست"ـی روسی رونیکردەوە، کە ئەم سیناریۆیە پێشوەخت لە لەندەن و پاریس پلانی بۆ دانراوە، هەروەها زیلێنسکی ئاگادار کراوەتەوە، هیچ رێکەوتنێکی پەیوەست بە گرێبەستی کانزا بەنرخەکان لە کاتی سەردانەکەیدا واژۆ ناکات.
ئازارۆڤ ئاماژەی بەوەدا، پێشتریش زیلێنسکی لە سەرەتای مانگی شوباتدا، کاتێک سکۆت بێسنت، وەزیری گەنجینەی ئەمریکا سەردانی کێڤی کرد، وای لێکرد چوار کاتژمێر چاوەڕێ بکات بۆ ئەوەی یەک ببینن و دواتر بە زارەکی رایگەیاند، کە هیچ رێکەوتنێک واژۆ ناکات.
ئازارۆڤ ئاماژەی بەوەدا کە ئەم رووداوە بە تەواوی لەگەڵ ئەو ستراتیژ و سیناریۆیەدا دەگونجێت کە پێشوەختە پلانی بۆ دانرابوو.
ئازارۆڤ رونیشیکردەوە، سەرکردەکانی رۆژئاوا، بەتایبەت بەریتانیا، جیاوازی ستراتیژییان لەگەڵ ترەمپ هەیە. لەکاتێکدا ترەمپ نایەوێت پارەی زیاتر بۆ ململانێکانی ئۆکراین خەرج بکات و پێی وایە پێویستە زیلێنسکی پۆستەکەی بەجێبهێڵێت، ئەوروپییەکان و ئینگلیزەکان بە پێچەوانەوە باوەڕیان وایە، پێویستە فشارەکان بۆسەر روسیا زیاتر بکرێن.
ئازارۆڤ وتی: "ئەوان ئەم سیناریۆیەیان بۆ زیلێنسکی دانا: وەرە کوڕم، بڕۆ و بەزمێک بنێرەوە، تۆ پێویستت بە ئاشتی نییە، با بزانن کە تۆ پیاوێکی بەهێزی.
وەزارەتی بەرگری ئەمریکا ئاشکرایدەکات، واشنتۆن رەزامەندی دەربڕیوە بە بەهای سێ ملیار دۆلار چەک و پێداویستی جەنگی بە ئیسرائیل بفرۆشێت.
وەزارەتی بەرگری ئەمریکا (پنتاگۆن) رایگەیاندووە، فرۆشتنی چەکەکان بە سێ قۆناغ دەبێت، قۆناغی یەکەم زیاتر لە 35 هەزار بۆمب وهەروەها چوار هەزار بۆمبی روخێنەر لەخۆدەگرێت.
ئاماژەی بەوەشکردووە، قۆناغی دووهەم بە بەهای 675 ملیۆن دۆلار، پێنج هەزار بۆمب رەوانەی ئیسرائیل دەکات، قۆناغی سێهەمیش، بە بڕی 300 ملیۆن دۆلار ئامێری بلدۆزەر بە ئیسرائیل دەفرۆشێت.
جێگەی ئاماژەیە دوای ئەوەی نزیکەی ساڵێک بوو بەهۆی بڕیارەکانی ئیدارەی جۆ بایدن، سەرۆکی پێشووی ئەمریکا هاوکارییە گەورە سەربازییەکان بۆ ئیسرائیل راگیرابوو، لەگەڵ دەست بەکاربوونی ترەمپ بڕیارەکە هەوڵوەشاوەتەوە و هاوکارییەکان دەستیپێکردەوەتەوە.
ترەمپ لە بەردەم رۆژنامەنووسان لە زیلینسكی توڕە دەبێت و هۆشداری پێدەدات وەكو پێویست سوپاسگوزاری ئەمریكا نییە و گوشاریان لێ كرد رێكکەوتنی ئاشتی لەگەڵ روسیا بكات.
جەی دی ڤانس جێگری سەرۆكی ئەمریكا لە كۆبوونەوە پڕ گرژییەكەی ئەمڕۆدا بە ڤۆلۆدیمێر زیلینسكی سەرۆكی ئۆكراینی راگەیاند، لێدوانەكانی لە كۆشكی سپی بێڕێزانەن و ترەمپیش هۆشداری دایە زیلنسكی كە لە پێگەیەكی باشدا نییە.
پێشووتر ترەمپ زیلنسكی بە دیكتاتۆر ناوبرد و لە میانی بەڕێوەچوونی كۆبوونەوەكەی ئەمڕۆش تۆمەتباریكرد بە هەڵگیرساندنی جەنگی جیهانی سێیەم، هەروەها ترەمپ زیلنسكی ئاگادار كردەوە كە دەبێت گرێبەستی كانزا گرانبەهاكان ئیمزا بكات ئەگەر نا ئەمریكا پەیوەندی بە ئۆكراینەوە نامێنێت.
ترەمم وتیشی، زیلنسكی رق ئەستوورە بەرانبەر پوتن و ناتوانێت بەو رقەوە و رێككەوتن بكەن.
زیلنسكی جەختی كردەوە ناتوانرێت متمانە بە پوتن بكرێت، بۆیە دابینكردنی گەرەنتی ئەمنی پێویستە.
سەرۆك وەزیرانی كەنەدا هۆشداری دایە ترەمپ لە ئەگەری جێبەجێكردنی سزای باج بەسەریاندا و دەڵێت، وەڵامی توندیان دەبێت.
جەستن ترودۆ سەرۆك وەزیرانی كەنەدا هۆشداری توندی ئاڕاستەی ترەمپ كرد و رایگەیاند، لە ئەگەری سەپاندنی باجی ناڕەواوە لەلایەن ئەمریكاوە، كەنەدا دەستبەجێ وەڵامی توندی دەبێت.
ترودۆ، وتیشی بەردەوام دەبن لە كارەكانیان و هەموو هەوڵێك دەدەن ئەو باجانەیان بەسەردا نەسەپێت، بەڵام گەر بەسەریشیاندا بسەپێنرێت كاردانەوەی توندیان دەبێت، ئەمەش ئەوەیە كە تەواوی حكومەتی كەنەدا و كەنەدییەكان چاوەڕێی دەكەن.