کوردستان
ئەمڕۆ بە سەرپەرشتی بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتی، مەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لە سلێمانی لەبارەی چەند پرسێکی گرنگ کۆدەبێتەوە.
بەپێی زانیارییەکانی کوردسات نیوز لە کۆبوونەوەکەدا چەند پرسێکی گرنگ تاوتوێ دەکرێت، لەوانە دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم و پێکهێنانی کابینەی دەیەم حکومەتی هەرێمی کوردستان و هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق.
کۆبوونەوەکەش دوای ئەوە دێت، دوێنێ بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لەگەڵ مەسعود بارزانی سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان لە پیرمام کۆبوونەوە و چەند پرسێکیان تاوتوێکرد.
بۆ رێزگرتن و دەربڕینی وەفا و یادی پزیشکێکی بەئەمەکی شاری سلێمانی، شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراق ئامادەی یارییەکی دۆستانە بوو.
لیژنەی ئۆڵۆمپی نیشتمانی عیراق و یەکێتی تۆپی پێی عیراق لقی سلێمانی بەهاوکاری تیمی کۆرنەری دکتۆر رەنج، لە یاریگای بچوکی چوارباخ کۆمەڵگەی وەرزشی یانەی سلێمانی، یارییەکی دۆستانەی بۆ یادی کۆچکردوو د. رەنج ئەنوەر حەمە سەعید رێکخست.
کۆچکردوو د. رەنج پزیشکێکی خەمخۆر بوو لەپۆستی بەڕێوەبەری تەندروستی فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی سلێمانی و هەموو هەوڵ و توانای بۆ خزمەتکردن و پاراستنی تەندروستی و سەلامەتی هاووڵاتیان تەرخان کردبوو.
یارییەکە بەرۆحیەتێکی وەرزشی ئاست بەرز و لەگەڵ چەندین مانۆڕ و پێشکەش کردنی توانا وەرزشییەکانی یاریزانان بەڕێوەچوو، دواجار تیمی ناوبژیوانانی تۆپی پێی سلێمانی بەسێ گۆڵ بەرانبەر بەدوو گۆڵی خوێندکارانی کۆلێژی پزیشکی یارییەکەیان بردەوە.
لەکۆتاییشدا شاناز ئیبراهیم ئەحمەد دەستخۆشی لە هەردوو تیمی بەشدار کرد و خەڵاتی بەسەریاندا دابەش کرد.
دوانیوەڕۆی ئەمڕۆ بافڵ جەلال تاڵەبانی، پەیوەندییەکی تەلەفۆنی لە محەمەد شیاع سودانییەوە پێگەیشت و لە پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەدا ، سەرۆک وەزیرانی عیراق، رۆڵی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانی بەرزنرخاند وەک کارەکتەرێکی سەرەکی لە بونیادنانی رێککەوتنی نێوان هەرێم و عیراق.
نوسینگەی رۆژنامەوانیی بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان بڵاویکردەوە، دوانیوەڕۆی ئەمڕۆ بافڵ جەلال تاڵەبانی، پەیوەندییەکی تەلەفۆنی لە محەمەد شیاع سودانی، سەرۆکوەزیرانی عیراق پێگەیشت.
ئاماژەی بەوەشکردووە، لە سەرەتای پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەدا محەمەد شیاع سودانی، زۆر سوپاسی بافڵ جەلال تاڵەبانی کرد بۆ ئەو هەموو هەوڵ و کۆشش و دەستپێشخەرییانەی کە لەماوەکانی رابردوودا داویەتی بۆ لێکنزیکبوونەوەی هەردوو حکومەتی عیراق و حکومەتی هەرێمی کوردستان، تاوەکو گەیشتن بە رێککەوتنی هەناردەکردنەوەی نەوتی هەرێمی کوردستان و پیرۆزبایی خۆی پێ راگەیاندن.
ئاشکراشیکرد، هەر لەو پەیوەندییە تەلەفۆنییەدا محەمەد شیاع سودانی، رۆڵی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانی بەرزنرخاند وەک کارەکتەرێکی سەرەکی لە بونیادنانی ئەو رێککەوتنەدا، راشیگەیاند؛ کە ئەو رێککەوتنە دەستپێکێکە نەک تەنیا بۆ چارەسەری کێشەی موچە، بەڵکو چارەسەرە بۆ بووژانەوە و وەبەرهێنانی زیاتر لەپێناو گەشەپێدانی زیاتری هەرێمی کوردستان و عیراق.
نووسینگەی رۆژنامەوانیی سەرۆکی یەکیتی ئەوەشی خستەڕوو، لە بەرانبەردا بافڵ جەلال تاڵەبانی سوپاسی سەرۆک وەزیرانی عیراقی کرد بۆ پەیوەندییە تەلەفۆنییەکە و پیرۆزبایی رێککەوتنەکەی لێکرد، ئەوەشی بە سەرۆک وەزیران راگەیاند، کە بە هیواین سەرجەم شایستە داراییەکانی هەرێمی کوردستان لەدوای ئەم رێککەوتنە وەک ماف و بەپێی دەستور بۆ هەرێمی کوردستان بنێردرێت، هەروەها ئەم رێککەوتنە ببێتە هۆکاری سەقامگیریی زیاتر لە وڵاتدا.
هەروەها بافڵ جەلال تاڵەبانی پابەندبوونی هەردوو حکومەتی عیراق و هەرێمی کوردستانی بە رێککەوتنەکەوە بەپێویست زانی.
بافڵ جەلال تاڵەبانی و مەسعود بارزانی لە سەڵاحەدین کۆبوونەوە و پرۆسەی سیاسیی هەرێمی کوردستانیان تاوتوێکرد.
بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لەگەڵ مەسعود بارزانی، سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان کۆبووەوە.
رۆژی شەممە 27ـی ئەیلوولی 2025 لە سەڵاحەدین مەسعود بارزانی پێشوازی بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان کرد.
لە دیدارەکەدا بارودۆخی سیاسیی عیراق و ناوچەکە و پرۆسەی سیاسیی هەرێمی کوردستان و پێکهێنانی حکومەتی نوێی هەرێم تاوتوێ کرا.
کارکردن لە پڕۆژەی ئاوی گۆپتەپە – چەمچەماڵ بەردەوامە و لە ئێستادا زیاتر لە ٪20ـی کارەکانی تەواو کراون، بڕیاریشە لەماوەی ساڵێکدا سەرجەم کارەکانی تەواو بکرێن.
ئاری ئهحمهد، بهڕێوهبهری گشتیی ئاو و ئاوهڕۆی وهزارهتی شارهوانی و گهشتوگوزاری هەرێم، له بارهی بەڕێوهچوونی كارهكانی پڕۆژهكه رایگهیاند: پڕۆژەکە بە بڕی 114 ملیار دیناره و لهلایهن حكومهتی ههرێمی كوردستانهوه دابین دهكرێت.
وتیشی، پڕۆژهكه توانای بهرههمێنانی 81 هەزار و 600 مەتر سێجا مەتر سێجا ئاوی خاوێنی لە رۆژێکدا ههیه، هەروەها سەنتەری قەزای چەمچەماڵ و دوو ناحیە و دەیان گوندی دەڤەرەکە لە قۆناغی یەکەم لێی سوودمەند دەبن.
ئاری ئهحمهد ئاماژەی بەوەشکرد، كاركردن له پڕۆژهی ئاوی گۆپتهپه - چهمچهماڵ بهردهوامه و به رێژهی %20ـی كارهكانی تهواو كراون و بڕیاریشه له ماوهی ساڵێكدا تهواو بكرێت.
ئەوەشی خستەڕوو، کوالێتیی ئاوی بەرهەمهاتوو بە گوێرەی ستانداردی عیراقی و جیهانی (WHO)، بۆ ئاوی خواردنەوەیه و کەلوپەلی بەکارهاتووش لە بەرزترین ئاست و کوالێتین.
بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پەیوەندییەکی تەلەفۆنی لەلایەن محەمەد شیاع سودانی سەرۆک وەزیرانی عیراقەوە پێگەیشت
نوێدەکرێتەوە.........
بافڵ جەلال تاڵەبانی و مەسعود بارزانی لە پیرمام كۆبوونەوە و رەوشی هەرێمی كوردستان و عیراق و ناوچەكەیان تاوتوێكرد.
بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆكی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان و مەسعود بارزانی سەرۆكی پارتی دیموكراتی كوردستان، لە پیرمام كۆبوونەوە، بەپێی زانیارییەكانیش لە كۆبونەوەكەدا رەوشی هەرێم و عیراق و ناوچەكە تاوتوێكراون.
پەیامنێری كوردسات نیوزیش رایگەیاند، بڕیارە راگەیەنراوێك لەبارەی ناوەڕۆكی كۆبوونەوەكە بۆ رایگشتی بڵاوبكرێتەوە.
بەهۆی نوسین بە زمانی كوردی فیدراسیۆنی تۆپی پێی توركیا سزای بەسەر یانەی ئامێدسپۆردا سەپاند، دەرم پارتیش رایگەیاند، ئەو سیاسەتە خەڵك رووبەڕووی هێرشی ڕەگەزپەرستی دەكاتەوە.
بەهۆی نوسین بە زمانی كوردی لەسەر درێسی یانەی تۆپی پێی ئامەد سپۆر، فیدراسیۆنی تۆپی پێی توركیا بڕی دوو هەزار و 600 دۆر سزای بەسەر یانەكەدا سەپاند، فیدراسیۆنەكە رایگەیاندووە ئەو درێسانە پێچەوانەی رێساكانی فیدراسیۆنە.
هاوكات تونجەر باقر خان و تولای حاتیمئۆغلاری هاوسەرۆكانی پارتی یەكسانی و دیموكراسی گەلان"دەم پارتی" رایانگەیاندووە، لە پەرلەمانی توركیا لێبوردەیی بەرانبەر بە كورد هەیە، بەڵام لە وەرزشدا سزا هەیە، ئەو سیاستەش كەشوهەوایەكی كۆمەڵایەتی دروست دەكات و خەڵك رووبەڕووی هێرشی ڕەگەزپەرستی دەكاتەوە، ئەوەش زیان بە هەوڵەكانی ئاشتی دەگەیەنێت.
ئاماژەیان بۆ ئەوەشكردوە، ئەو سزایە تەنیا بۆ سەر ئامەد سپۆر نییە، بەڵكو بۆ سەر زمانی زگماكی ملیۆنان كوردە، كە پێشتر لەلایەن فیدراسیۆنی تۆپی پێی توركیاوە پەسەندكراوە.
سەرۆکی دەستەی گەشتوگوزار: کار بۆ دەرکردنی رێبەرێکی وەبەرهێنانی گەشتیاری دەکەین
هاوکات لەگەڵ رۆژی جیهانیی گەشتوگوزار، ئەمەل جەلال، سەرۆکی دەستەی گەشتوگوزاری هەرێمی کوردستان، لە راگەیەنراوێکدا پابەندبوونی دەستەکەی بە پەرەپێدانی کەرتی گەشتوگوزار وەک پایەیەکی گەشەسەندنی بەردەوام دووپاتکردەوە.
ئەمەل جەلال رایگەیاند، درووشمی ئەمساڵی رێکخراوی گەشتوگوزاری جیهانی "گەشتوگوزار و گۆڕانکاریی بەردەوام"ـە، جەختیشی کردەوە کە "گەشتوگوزار پردێکە لە نێوان گەلان و بزوێنەری دەرفەتی ئابوورییە."
سەرۆکی دەستەی گەشتوگوزار ئاماژەی بەوەش کرد کە لە ماوەی پێنج ساڵی رابردوودا، کەرتی گەشتوگوزاری هەرێم "وەرچەرخانێکی مێژوویی" بەخۆیەوە بینیوە لە روی ژێرخان و زیادبوونی پڕۆژە گەشتیارییەکانەوە، هەروەها سەرجەم شوێنە گەشتیارییەکان پابەند کراون بە بەکارهێنانی زمانی کوردی وەک زمانی سەرەکی.
سەبارەت بە پلانی داهاتوو، ئاشکرای کرد کە بە هەماهەنگی لەگەڵ دەستەی وەبەرهێنان کاردەکەن بۆ ئامادەکردنی "رێبەرێکی تایبەت بە دەرفەتەکانی وەبەرهێنان لە سێکتەری گەشتیاری"، هاوکات رێکخستنەوەی پیشەی رێبەریی گەشتیاریش کراوەتە کاری لەپێشینەیان.
بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی کەشناسی و بوومەلەرزەزانیی هەرێم، پێشبینییەکانی کەشوهەوای بۆ ئەمڕۆ و سبەی راگەیاند و ئاماژەی بەوە کرد کە پلەکانی گەرما جێگیر دەبن.
بەپێی پێشبینییەکان، ئەمڕۆ شەممە ئاسمان ساماڵ دەبێت لەگەڵ بوونی تۆزێکی سووک و دەرکەوتنی هەندێک پەڵەهەور لە ناوچە شاخاوییەکاندا. بۆ سبەی یەکشەممەش، ئاسمان بە ساماڵی دەمێنێتەوە و پلەکانی گەرما هاوشێوەی ئەمڕۆ دەبن.
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بەم شێوەیەن:
-
هەولێر: 35
-
سلێمانی: 34
-
دهۆک: 34
-
کەرکوک: 37
-
گەرمیان: 37
-
هەڵەبجە: 35
-
زاخۆ: 35
-
ئاکرێ: 34
-
سۆران: 33
-
ئامێدی: 30
-
حاجی ئۆمەران: 22
وەزارەتی سامانە سروشتییەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان رایگەیاند، کاتژمێر 7:00ی بەیانیی ئەمڕۆ شەممە، پرۆسەی هەناردەکردنەوەی نەوتی هەرێم لە رێگەی بۆریی کەرکووک-جەیهانەوە بە سەرکەوتوویی دەستیپێکردەوە.
ئەم هەنگاوە دوای ماوەیەکی درێژ لە راگرتنی پرۆسەکە دێت و بە دەستپێکی قۆناغێکی نوێ لە بواری وزەی هەرێمی کوردستان دادەنرێت.
ئەمە لە کاتێکدا دێت هەر ئەمڕۆ وەزارەتی نەوتی عیراق، رایگەیاند، بەیانیی ئەمڕۆ هەناردەکردنەوەی نەوتی هەرێم دەستیپێکردەوە بەبێ ئەوەی هیچ کێشەیەکی تەکنیکی رووبدات.
وتیشی، ئەو هەنگاوە رەنگدانەوەی سەرکەوتنی هەوڵە هاوبەشەکانی نێوان حکومەتی فیدراڵی و حکومەتی هەرێمە لە بەدیهێنانی ئەم دەستکەوتە گرنگەدا.
بەڕێوەبەری سۆمۆ جەخت دەكاتەوەلەوەی بنەماكانی رێككەوتنە سێقۆڵیەكە چارەسەری كۆتایین بۆ تەواوی كێشەكانی رابردوو.
عەلی نزار، بەڕێوەبەری كۆمپانیای بەبازاڕكردنی نەوتی عیراق-سۆمۆ بە كوردسات نیوزی راگەیاند، بە گوێرەی ئەو رێككەوتنەی بۆ هەناردەكردنەوەی نەوتی هەرێم كراوە، پارێزگا بەرهەمهێنەكانی نەوت لە هەرێم هاوشێوەی پارێزگاكانی تری عیراق، نەوتەكەیان رادەستی حكومەتی فیدراڵی دەكەن، بەوەش هیچ گرفتێك لەبەردەم خەرجكردنی مووچەی موچەخۆرانی هەرێم نامێنێت.
ئاماژەی بەوەشكرد، رێككەوتنەكە بۆ ناردنی موچە نەبووە لەبەرانبەر وەرگرتنی نەوتدا، بەڵام ئەو بنەمایانەی رێككەوتنەكەی لەسەر جێگیر كراون چارەسەری كۆتایین بۆ تەواوی ناكۆكی و گرفتەكانی پێشوو
لەبارەی توركیاشەوە دووپاتیكردەوە، ئامادەكاریی تەواوی كردووە بۆ وەرگرتنی ئەو بڕە نەوتەی لەسەری رێككەوتوون
سەرچاوەیەكی باڵای وەزارەتی نەوتی عیراقیش بە كوردسات نیوزی راگەیاند، لە قۆناغی یەكەمیدا حەوت لە كێڵگەكانی خورمەڵە، تاوكێ، شێخان، ئەتروش، سەرسەنگ، هەولێر و گەرمیان، نەوت رەوانەی بەندەری جەیهان دەكرێت.
ئەمشەو 26ـی 9ـی 2025 لە پڕۆژەی نیشتەجێبوونی میران ستی لە شاری سلێمانی، گەنجێک لە نهۆمی 16ـەوە کەوتەخوارەوە و گیانی لەدەستدا.
بڕوا بەهادین پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند: گەنجەکە تەمەنی لە نێوان 16 بۆ 18 ساڵدایە و بەپێی زانیارییە سەرەتاییەکان کەوتووەتە خوارەوە.
پەیامنێری کوردسات نیوز وتیشی: گەنجەکە دەستبەجێ گیانی لەدەست نەداوە، بەڵام لە رێگای گەیشتن بە نەخۆشخانە گیانی لەدەستداوە.
بەڕێوەبەری كۆمپانیای بەبازاڕكردنی نەوتی عیراق رایگەیاند لە سبەینێوە هەناردەكردنی نەوتی هەرێم دەست پێدەكاتەوە و داهاتەكەشی دەچێتە خەزێنەی گشتی دەولەتەوە وڵاتەكەوە كە ئەوەش لە بەرژەوەندیی هەمو لایەكدایە وتیشی رێككەوتنەكە هەرێم و عیراق كاتی نابێت.
عەلی نزار، بەڕێوبەری كۆمپانیای بەبازاڕكردنی نەوتی عیراق سۆمۆ لە كۆنفرانسێكی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: هەرێم و عیراق دوای 30 مانگ دانوستان گەیشتونەتە رێككەوتن لەسەر هەناردەكردنی رۆژانە 190 هەزار بەرمیل لە نەوتی هەرێم كە راستەوخۆ داهاتەكەی دەچێتە خەزێنەی عیراقەوە.
وتیشی: بەشێوەیەكی یاسایی نەوتی هەرێم هەناردە دەكرێت و ئەو نەوتەش كورتهێنان لە بازاڕە جیهانییەكان پڕ دەكاتەوە و 50 هەزار بەرمیل نەوتیش بۆ بەكارهێنانی ناوخۆی هەرێم گل دەدرێتەوە.
بە وتەی بەڕێوبەری كۆمپانیای سۆمۆ ئاستی بەرهەمهێنانی رۆژانەی نەوتی هەرێم لە ئێستادا دەگاتە 240 هەزار بەرمیل لە رۆژێكدا و بۆ هەر بەرمیلێكیش 16 دۆلار دەدرێتە كۆمپانیاكانی دەرهێنانی نەوتی هەرێم و دڵنیایش دراوە بەسەرجەم ئەو كۆمپانیانە.
عەلی نزار هەر لەو كۆنفرانسە رۆژنامەوانیەدا جەختی لەوە كردەوە كە رێككەوتنی هەرێم دەبێتە سەرەتایەكی باش بۆ لێكتێگەیشتنی زیاتر لە پێناو كەمركردنەوەی ناكۆكییەكان.
ئاماژەی بەوەش كرد هەناردەی نەوتی هەرێم قۆناغ بە قۆناغ بۆ نزیكەی 400 هەزار بەرمیل لە رۆژێكدا بەرز دەكرێتەوە.
ئەمڕۆ لە شاری هەولێر ئاگر لە نەخۆشخانەی ژین کەوتەوە و دوای سوتانی بەشێک لە نەخۆشخانەکە توانرا لەلایەن بەرگری شارستانی هەولێرە ئاگرەکە کۆنتڕۆڵ بکرێت.
پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند، کەمێک پێش ئێستا ئاگر لە بەشی پێشەوە باڵەخانەی نەخۆشخانەی ژین کەوتەوە، بەپێی زانیارییە سەرەتاییەکان و وتەی شایەتحاڵەکان، ئاگرەکە بەهۆی شۆرتی کارەباوە بووە.
لەلای خۆشیەوە شاخەوان سەعید وتەبێژی بەرگری شارستانی هەولێر بە کوردسات نیوزی راگەیاند، ئاگرەکەوە هیچ زیانێکی گیانی نەبووە و تەنها زیانی مادی هەبووە.
وتیشی، دوای ئەوەی تیمەکانیان ئاگادارکراوەتە لە هەبوونی ئاگرەکە، گەیشتونەتە شوێنی روداوەکە و توانیویانە ئاگرەکە کۆنتڕۆڵ بکەن، دەشڵێت، لێکۆڵینەوە هۆکاری کەوتنەوەی ئاگرەکە دەستیپێکردووە.
كۆمپانیای دی ئێن ئۆی نەرویژی رایگەیاند، سبەینێ لە رێگەی بۆرییەوە دەست دەكاتەوە بە هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان بۆ توركیا.
بێژەن موسەوەر رەحمانی سەرۆكی جێبەجێكاری كۆمپانیای دی ئێن ئۆی نەرویژی رایگەیاند، سەرجەم ئامادەكارییەكانیان تەواو كردووە بۆ دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان.
دەشڵێت، سبەینێ شەممە لە رێگەی بۆرییەوە نەوتی هەرێمی كوردستان هەناردەی بەندەری جەیهانی توركی دەكەن.
راشیگەیاند، دی ئێن ئۆ پێشوازی لە هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان دەكات و هەرێمی كوردستان بە بازاڕەكانی جیهانی نەوتدا دەكاتەوە و ئەوان راستەخۆ نەوت هەناردە ناكەن و هەر بەرمیلێك نەوت بە 30 دۆلار دەفرۆشن و رۆژانە 38 هەزار بەرمیل نەوت بەرهەم دەهێنن.
ئەوەش لەكاتێكدایە، دی ئێن ئۆ یەكێك بوو لەو كۆمپانیایانەی ئامادەنەبوو رێككەوتنی سێ قۆڵی بۆ هەناردەی نەوتی هەرێم ئیمزابكات و داوای گەرەنتیكردنی شایستەداراییەكانی دەكرد.