هەواڵەکان
بەهۆی وتەکانی دژی رەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆک کۆماری تورکیا، داواکاری گشتیی ئەنقەرە دەستی بە لێکۆڵینەوە کرد لەگەڵ ئۆزگور ئۆزێل، سەرۆکی گشتیی پارتی گەلی کۆماری (جەهەپە).
لێکۆڵینەوەکە دوای ئەوە دێت کە ئۆزێل لە لێدوانێکیدا سەبارەت بە دەنگۆی چوونە پاڵی ئۆزلەم چەرچیئۆغڵو، سەرۆکی شارەوانیی گەورەی ئایدن بۆ ئاکپارتی، رەخنەی توندی لە ئەردۆغان گرت. ئۆزێل رایگەیاندبوو، کە فشار خراوەتە سەر چەرچیئۆغڵو و پێی وتراوە: "یان وەرە ناو پارتەکەم یان دەتخەمە زیندانەوە."
سەرۆکی جەهەپە لە درێژەی قسەکانیدا بە بە توندی هێرشی کردبووە سەر ئەردۆغان و وتبووی: "تۆ لە 31ی مارسدا بە شەق و لێدان لە ئایدن دەرکرایت. ئەمەیە پیاوەتی؟ ئاوا دەتەوێت ئایدن بەدەست بهێنیت؟"
وەزیری داد: "ئەمە هێرشە بۆ سەر ئیرادەی86 ملیۆن هاووڵاتی"
یەڵماز تونچ، وەزیری دادی تورکیا، لەسەر هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی ئێکس رایگەیاند کە داواکاری گشتیی ئەنقەرە بە تۆمەتی "سوکایەتیکردن بە سەرۆک کۆمار" لێکۆڵینەوەی لەگەڵ ئۆزێل دەستپێکردووە.
تونچ لە راگەیەندراوەکەیدا نووسیویەتی: "ئەو ووتانەی کە سنووریان بەزاندووە و لە دەرەوەی رێزن، هێرشێکی ئاشکرایە بۆ سەر ئیرادەی 86 ملیۆن هاووڵاتی کە سەرۆک کۆمار نوێنەرایەتییان دەکات."ناوبراو هەروەها جەختی لەوە کردەوە کە سیاسەت دەبێت لە چوارچێوەی ئەدەب و رەوشتدا بکرێت و ئەو زمانە "ناشایستەیەی" ئۆزێل بەکاریهێناوە، چیتر تەنها کێشەی شێوازی قسەکردن نییە و لە رێز و نەزاکەتی سیاسی دەرچووە.
کاردانەوەی ئاکپارتی
عومەر چەلیک، وتەبێژی ئاکپارتی، بە توندی ئیدانەی قسەکانی ئۆزێلی کرد و بە "ناشایستە" وەسفی کردن. چەلیک رایگەیاند: "ئەوەی ئۆزگور ئۆزێل دەیکات سیاسەت نییە، بەڵکو بووەتە ناوەندێک بۆ ژەهراویکردنی سیاسەت."
هەروەها بورهانەددین دوران، سەرۆکی فەرمانگەی پەیوەندییەکانی سەرۆکایەتی کۆمار، کاردانەوەی نیشاندا و وتەکانی ئۆزێلی بە "سوکایەتی" ناوبرد و داوای پاراستنی ئاست و شێوازی گفتوگۆی سیاسی کرد.
شایەنی باسە، ماددەی 299ی یاسای سزاکانی تورکیا، "سوکایەتیکردن بە سەرۆک کۆمار" وەک تاوان ناساندووە و سزای زیندانیکردنی بۆ داناوە. جەهەپە پێشتر داوای هەڵوەشاندنەوەی ئەم ماددەیەی کردبوو و بە "نائاسایی" وەسفی کردبوو، چونکە پێی وایە ئەم یاسایە پارێزبەندییەکی نادادپەروەرانە بە سەرۆک کۆمار دەبەخشێت کە هاوکات سەرۆکی پارتێکی سیاسییشە.
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، رایگەیاند کە "ئەگەرێکی زۆر باش" هەیە بۆ ئەنجامدانی کۆبوونەوەیەکی سێقۆڵی لەگەڵ ڤلادیمیر پوتین، سەرۆکی روسیا و ڤۆلۆدیمیر زیلێنسکی، سەرۆکی ئۆکراین، ئەمەش دوای کۆبوونەوە چاوەڕوانکراوەکەی لەگەڵ پوتین لە ئەلاسکا.
ئەم لێدوانەی ترەمپ دوای کۆبوونەوەیەکی ئۆنلاین هات کە ئەمڕۆ چوارشەممە لەگەڵ ڤلادیمێر زیلێنسکی و سەرکردەکانی ئەوروپا، ئەنجامی دا. ئامانج لەم کۆبوونەوە ئۆنلاینە، گەیاندنی هەڵوێستی یەکگرتووی ئەوروپا و ئۆکراینیا بوو بە ترەمپ بەر لە کۆبوونەوەی رۆژی هەینی لەگەڵ پوتن.
هەڕەشە و بەڵێنییەکانی ترەمپ
لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا لە سەنتەری کەنەدی لە واشنتۆن، ترەمپ جەختی لەوە کردەوە کە ئەگەر کۆبوونەوەکەی لەگەڵ پوتین "بەباشی بەڕێوەبچێت،" ئەوا "کۆبوونەوەیەکی دووەمی خێرا" لەنێوان پوتین و زێلێنسکیدا رێکدەخرێت و ئەگەری هەیە خۆیشی بەشداری تێدا بکات.
هاوکات، ترەمپ هۆشدارییەکی توندیشی ئاراستەی مۆسکۆ کرد و رایگەیاند ئەگەر پوتن رازی نەبێت بە راگرتنی شەڕ لە ئۆکراین، رووبەڕووی "ئەنجامی زۆر سەخت" دەبێتەوە. کاتێک پرسیاری ئەوەی لێکرا کە ئایا ئەو ئەنجامانە سزای ئابووری یان گومرگی دەبن، ترەمپ وتی: "پێویست ناکات بیڵێم. ئەنجامی زۆر توند دەبێت."
نیگەرانییە ئەوروپی و ئۆکرانییەکان
سەرکردە ئەوروپییەکان و زێلێنسکی نیگەرانیی خۆیان نیشانداوە لە ئەگەری هەر رێککەوتنێک لەسەر ئۆکراین بەبێ ئامادەبوونی نوێنەری کیێڤ.
زێلێنسکی جەختی کردەوە کە "گفتوگۆکردن لەسەرمان، بەبێ بەشداریمان، سەرکەوتوو نابێت."هەروەها رەتیکردەوە کە ئۆکراین دەستبەرداری هیچ خاکێکی خۆی ببێت لە بەرامبەر ئاگربەستدا، کە بەپێی زانیارییەکان یەکێک بووە لە پێشنیازەکانی روسیا.
فریدریش مێرزی راوێژکاری ئەڵمانیا، دوای پەیوەندییە ئۆنلاینەکە رایگەیاند کە ترەمپ "بەشێوەیەکی گشتی هاوڕایە" لەگەڵ هەڵوێستەکانی ئەوروپا سەبارەت بە مەرجەکانی رێککەوتنی ئاشتی. سەرکردە ئەوروپییەکان جەخت لەسەر ئەوە دەکەنەوە کە دەبێت ئاگربەست پێش هەر گفتوگۆیەک بچێتە بواری جێبەجێکردنەوە و دەبێت ئۆکراین لە سەر مێزی دانوستانەکاندا ئامادەبێت.
لووتکەی نێوان ترەمپ و پوتین بڕیارە رۆژی هەینی لە بنکەی سەربازیی ئێلمێندۆرف-ریچاردسۆن لە ئەنکۆرەیج، ئەلاسکا، بەڕێوەبچێت. ئەمە یەکەم دیداری رووبەڕووی نێوان سەرۆکی ئەمریکا و رووسیایە لەدوای دەستپێکردنی جەنگی ئۆکراینیاوە. چاوەڕوان دەکرێت ئەم کۆبوونەوەیە هەنگاوێکی سەرەتایی بێت بۆ تێگەیشتن لە هەڵوێستی روسیا و کردنەوەی دەرگا بۆ دانوستانە فراوانترەکان.
ئێوارەی ئەمڕۆ چوارشەممە، گەشتیارێکی عەرەب لە گەلی شێرانە لە سنووری ناحیەی دێرەلوکی سەر بە قەزای ئامێدی، لەناو ئاودا خنکا و گیانی لەدەستدا.
تەندروستی قەزای ئامێدی بە کوردسات نیوزی راگەیاند، گەشتیارەکە پیاوێکە و خەڵکی پارێزگای نەجەفە و تەمەنی ٢٤ ساڵە. پاش خنکانی، تەرمەکەی لە ئاوەکە دەرهێنراوە و سەرەتا گوازراوەتەوە بۆ نەخۆشخانەی ئامێدی و دواتر رەوانەی پزیشکی دادی دهۆک کراوە بۆ ئەنجامدانی توێکاری.
بەپێی زانیارییەکان، ئەمە دەبێتە دووەم حاڵەتی خنکان لە گەلی شێرانە لەم ساڵدا.
وەزارەتی کار و کاروباری کۆمەڵایەتی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە روونکردنەوەیەکدا هۆشداریی بڵاوکردەوە سەبارەت بە زیادبوونی دیاردەی فێڵکردن و قۆڵبڕین لە هاوڵاتیان بە ناوی وەزارەت و بەڕێوەبەرایەتییەکانییەوە.
بەپێی ڕاگەیەندراوەکە کە ئەمڕۆ 13ی ئابی 2025 دەرچووە، لە ماوەی چەند رۆژی رابردوودا، چەندین کەسی نەناسراو و ساختەکار، بە ناوی فەرمانبەری چاودێریی کۆمەڵایەتی و وەزارەتەوە پەیوەندییان بە ژمارەیەکی زۆر لە خانەوادەی خاوەن پێداویستییە تایبەتەکانەوە کردووە.
ئەو کەسانە بە بەڵێنی دابینکردنی مووچەی کەمئەندامی و مووچەی چاودێریی کۆمەڵایەتی، داوای زانیاریی کەسی و وێنەی کارتی نیشتمانییان لە هاوڵاتیان کردووە. هەروەها داوایان کردووە کە ناوی کەسانی دیکەی خاوەن پێداویستی تایبەت، نەخۆش، یان بەساڵاچوویان پێبدەن بۆ ئەوەی ناوی ئەوانیش تۆمار بکەن.
لە ڕوونکردنەوەکەی وەزارەتی کار و کاروباری کۆمەڵایەتیدا هاتووە: "دواتر ئەو گروپە ساختەکارانە بە ناوی ئەو کەسانەوە پەیوەندییان بە خانەوادەکانیانەوە کردووە و داوای ناردنی کارتی مۆبایل و حەواڵەکردنی پارەیان لێکردوون."
وەزارەت ئاماژەی بەوە کردووە کە ژمارەیەک هاووڵاتی بوونەتە قوربانیی ئەم فێڵە و زیانی ماددییان بەرکەوتووە.
لەکۆتاییدا، وەزارەتی کار و کاروباری کۆمەڵایەتی جەختی لەوە کردۆتەوە کە "بەهیچ شێوەیەک ئاگاداری ئەم جۆرە کارانە نییە و ئەمە بەشێکە لە فێڵکردن". هەروەها رایگەیاندووە کە لە کاتی پێویستدا، خزمەتگوزاری و ئاگادارییەکانی خۆی تەنها لە رێگەی کەناڵە فەرمییەکانەوە بڵاودەکاتەوە و رێکاری یاسایی توند بەرامبەر بەو گروپ و کەسانە دەگرێتەبەر کە دەستیان لەم کارەدا هەیە.
ئەمڕۆ چوارشەممە، زاوایەک لە گوندی قەمچوغە لە قەزای دووکان دەستڕێژی گولـلە لە ماڵی خەزووری دەکات و دوو کەس دەکوژێت و چوارکەسی دیکەش برینداردەکات.
پەیامنێری کوردسات نیوز لە دووکان رایگەیاند: روداوێکی تەقەکردن لە قەزای دووکان رویداوە، کە بەهۆیەوە دوو کەس کوژران و چوار کەسی دیکەش برینداربوون، کە لەنێویاندا ئەنجامدەری روداوەکەی تێدایە.
بەپێی زانیارییە سەرەتاییەکانی پەیامنێری کوردسات نیوز لەو سنورە، زاوایەک دەستڕێژی گولـلەی لە ماڵی خەزووری خۆی کردووە، لە ئەنجامدا خێزانی خۆی و میوانێکی ماڵەکەکوژراون. هەر لەو روداوەدا، چوار کەسی دیکە بریندار بوون، کە یەکێکیان خودی ئەو کەسەیە، کە تەقەکانی ئەنجامداوە.
بریندارەکان گوازراونەتەوە بۆ نەخۆشخانەی دووکان بۆ وەرگرتنی چارەسەر، و تەرمی کوژراوەکانیش رەوانەی پزیشکی دادی سلێمانی کراون.
كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق رایگەیاند، رێوشوێنی یاسایی بەرامبەر پێشێلكارییەكانی هەڵمەتی هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەران دەگرینەبەر.
جومانە غەلای وتەبێژی كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق رایگەیاند، دەستەی كۆمیسیاران لیژنەیەكیان لە فەرمانگەی نیشتمانی و فەرمانگەكانی هەڵبژاردنی پارێزگاكان پێكهێناوە بۆ چاودێریكردنی سەرپێچیكارانی بانگەشەی هەڵبژاردن و دەستپێكردنی بانگەشەكانیان پێش ئەوەی دەستەی كۆمیسیاران وادەیەك بۆ دەستپێكردنی بانگەشە دیاری بكات، بەتایبەت كاندید یان ژمارەكانیان.
وتیشی، بە پێی یاساكانی كۆمیسیۆن هەر كەسێك لە كاتی بانگەشەدا پرنسیپەكانی كۆمیسیۆنەكەیان پەیڕەوە نەكات بە پێشێلكار هەژماردەكرێت، راشیگەیاند، نابێت لایەنەكان و كاندیدەكان لە كاتی بانگەشەدا بیری توندڕەوی مەزهەبی و لەکەدارکردنی كەسایەتی بەكاربهێنن.
جەختی لەوە شكردەوە، دەستەی كۆمیسیاران رێكاری یاسایی بەرامبەر سەرپێچیكاران دەگرێتەبەر، كە سزاكانیش خۆی لە پێبژاردنی دارایی تا وەكو زیندانیكردنیش دەبینێتەوە.
ئەسعەد شەیبانی رایگەیاند، ئەوەی لە سوەیدا رویدا، ململانێیەکی تائیفی بوو کە لەلایەن ئیسرائیلەوە وروژێنرا.
ئەسعەد شەیبانی وەزیری دەرەوەی سوریا، لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا لە ئەنقەرە لەگەڵ هاوتا تورکییەکەی، رایگەیاند، وڵاتەکەی "پابەندە" بە لێپرسینەوە لە هەر پێشێلکارییەک لە سوەیدا رویداوە و ئەمە بەرپرسیارێتی دەوڵەتە".
باسی لەوەشکرد، بەکارهێنانی خەڵکی سوەیدا لەلایەن ئیسرائیلەوە قبوڵ ناکەین، پاراستنی دانیشتووانەکەی ئەرکی دەوڵەتە، وتیشی، "سوریا بۆ گەلی سوریایە و دروزەکان بەشێکی جەوهەری ئەم گەلەن".
شەیبانی رونیشیکردەوە، "سەقامگیریی سوریا بە واتای سەقامگیریی ناوچەکە دێت، لەئێستادا روبەروی تەحەدییەکی گەورە بووتەوە کە هیچی کەمتر نیە لەتەحەدییاتی کاتی جەنگ".
واشنتۆن وردەكارییەكانی دروستكردنی سیستمی گومەزی ئاڵتونی لە لایەن ئەمریكاوە راگەیاند و دەڵێت تێچوەكەی لە 175 ملیار دۆلار زیاتر دەبێت.
حكومەتی ئەمریكا وردەكارییەكانی پڕۆژەی دروستكردنی سیستەمی بەرگری مووشەكیی ناسراو بە گومەزی ئاڵتونی ئاشكرا كرد و رایگەیاند، كە ئەو گومەزە لە چوار چین پێكدێت، كە یەكێكیان لە بۆشایی ئاسمان و سێ چینی دیکەی لەسەر زەوییە.
هەروەها 11 پاتری مەودای كورت كە لە سەرانسەری وشكانی بڵاودەكرێتەوە بۆ پشتیوانیكردن لەو سیستمە كە زۆرینەیان لە ئەمریكا و ئەلاسكا و هاوایی دابەشدەكرێن.
ئاماژەی بەوەشكرد، تێچووی ئەو سیستمە دەگاتە 175 ملیار دۆلار، بەڵام تائێستا گومان لەسەر ژێرخانی پڕۆژەكە هەیە، بە لەبەرچاوگرتنی نەبوونی زانیاری تایبەت لەسەر ژمارەی ئامێری هەڵگر و موشەكی رێگریكەر و وێستگەی زەمینی و شوێنی مووشەكی پێویست بۆ سیستمەكە، بەڵام كۆنگرێس تا ئێستا 25 ملیار دۆلاری بۆ دروستكردنی گومەزی ئاڵتونی تەرخان كردووە.
دروستكردنی سیستمەکە ئامانجی ئیدارەكەی دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئێستای ئەمریكایە، كە بە نیازە تا ساڵی 2028 تەواوی بكات، بە ئامانجی پاراستنی وڵاتەكەی لە هەر هەڕەشەیەكی موشەكی ئەگەر لە بۆشایی ئاسممانیشەوە رەوانەی ئەو وڵاتە بكرێت.
بەپێی راپرسییەك كە لەلایەن گروپێكی توێژینەوەی سەربەخۆوە ئەنجامدراوە دەریخستووە كە نزیكەی 28%ی هاووڵاتیانی عیراق ئاگاداری هەڵبژاردنی داهاتووی ئەنجومەنی نوێنەران نین.
مونقیت داغر سەرۆكی كۆمەڵەی توێژینەوەی سەربەخۆ، رایگەیاند، بەپێی دوایین راپرسی كە لە لایەن گروپەكەیانەوە ئەنجامدراوە دەریخستوە، 28%ی خەڵكی عیراق بێئاگان لەوەی هەڵبژاردنی ئەنجومەنی نوێنەران بەرێوەدەچێت كە بڕیارە ئەمساڵ 11ی 11 ئەنجامبدرێت.
ئاماژەی بەوەشكردووە، پێشبینی دەكرێت رێژەی چاوەڕوانكراوی بەشداریكردن لە هەڵبژاردنەكەدا بگاتە، 30-35% بێت، وتیشی بەپێی هەلومەرجەكان دەكرێت ئەو رێژەیە گۆرانكاری بەسەردابێت.
راشیگەیاند، رێژەی بەشداریكردنی گشتی بەپێی مەزهەبەكان لە ئێستادا جیاوازە، ئاماژەی بەوەشكرد، ئامارەكان مانگانە نوێ دەكرێنەوە و چاودێری گۆڕانكارییەكان دەكرێت.
سەرۆک وەزیرانی ئێسرائیل رایگەیاند، ئێران یۆرانیۆمی پیتێنراوی هەیە بەڵام بەشی دروستكردنی بۆمبی ئەتۆم ناكات و هەڕەشەی هێرشكردنە سەر دامەزراوە ئەتۆمییەكانی ئێرانیش دەكات.
بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل لە چاوپێكەوتنێكی تەلەفزیۆنی وڵاتەكەی رایگەیاند، هێرشەكانی جەنگی 12 رۆژە لەگەڵ ئێران، پاشەكشێی گەورەی بە بەرنامە ئەتۆمییەكەی تاران كردوە بەڵام تا ئێستاش خاوەنی 400 كیلۆگرام یۆرانیۆمی پیتێنراون.
بە وتەی نەتانیاهۆ پێش هێرشەكان زانیویانە كە ناتوانن یۆرانیۆمە پیتێنراوەكەی ئێران بە تەواوەتی لەناو ببەن بەڵام هەر بەهۆی هێرشەكانی ئیسرائیل بۆسەر ئێران بەرنامە ئەتۆمییەكە چەند ساڵێك گەڕاوەتەوە بۆ دواوە.
لێپرسراوانی باڵای ئێران چەندجارێك ئاماژەیان بەوە كردوە، دوای هێرشەكەی ئەمریكا بۆسەر سێ دامەزراوەی ئەتۆمیی وڵاتەكەیان چارەنوسی یۆرانیۆمە پیتێنراوەكان دیار نییە.
سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل هەڕەشەی ئەوەشی كردوە، وڵاتەكەی ئامادەی هەر جۆرە كاردانەوەیەكە دژی هەنگاوەكانی ئێران بۆ دەستپێكردنەوەی پیتاندنی یۆرانیۆم.
باڵیۆزخانەی عیراق لە ئەمریکا وەڵامی دواین لێدوانی وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکای دایەوە، کە لێکتێگەیشتنی ئەمنی نێوان و عیراق و ئێرانی رەتکردبویەوە.
باڵیۆزخانەی عیراق لە واشنتۆنی پایتەختی ئەمریکا، لە بەیاننامەیەکدا وەڵامی لێدوانی تامی بروس وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکای دایەوە و رایگەیاند، بەغداد پەیوەندی دۆستانە و هاوکاری لەگەڵ زۆرێک لە وڵاتانی جیهاندا دەپارێزێت، لەوانەش ئەمریکا و وڵاتانی دراوسێی، هەروەها دەخوازێت پەیوەندیەکانی لەسەر بنەمای رێزگرتنی یەکتر و بەرژەوەندی هاوبەش بنیاتبنێت.
جەختیشیکردەوە، عیراق ملکەچی سیاسەتی هیچ وڵاتێک نییە و بڕیارەکانی لە ئیرادەیەکی نیشتمانی سەربەخۆوە سەرچاوە دەگرن.
باڵیۆزخانەی عیراق رونیشیکردەوە، رێککەوتنی ئەم دوایەی نێوان وڵاتەکەی لەگەڵ ئێران بەشێکە لە هەماهەنگی دوولایەنەی نێوان هەردوو وڵات بۆ پاراستنی ئاسایش و کۆنترۆڵکردنی سنوورە هاوبەشەکانیان، کە ئەوەش هاوکاردەبێت لە سەقامگیری هەردوو وڵات و ئاسایشی ناوچەکە.
بەرەبەیانی ئەمڕۆ عەلی لاریجانی ئەمینداری گشتی ئەنجومەنی باڵای ئاسایشی نیشتمانی ئێران گەیشتە فڕۆکەخانەی بەیروت.
لاریجانی لە فڕۆکەخانەکەوە رایگەیاند، "خەڵکی لوبنان بۆ ئێمە ئازیزن و لە هەموو رەوشێکدا لە تەنیشتیان دەوەستینەوە".
سەردانەکەی لاریجانی بۆ بەیروت بە ساتێکی "چارەنوسساز" لە مێژووی لوبنان دادەندرێت، بەو پێیەی سەردانەکە "پەیامی سیاسی و ئەمنی گرنگی" هەڵگرتووە.
ئەم سەردانە چەند رۆژێک دوای لێدوانە چارەنووسسازەکانی ئێران دێت، کە رایگەیاند، هەر هەوڵێک بۆ داماڵینی چەک لە دەست رێکخراوە چەکدارییەکانی دەرەوەی سوپا رەتدەکاتەوە.
ئەم هەنگاوانەش هاوکاتە لەگەڵ دیمەنێکی ئاڵۆزی ناوخۆی لوبنان، بەو پێیەی هەڵوێستەکان دابەشبوون لە نێوان پشتیوانیکردن لە بڕیارەکەی حکومەت بۆ چەکداماڵین وەک هەنگاوێک بۆ بنیاتنانی دەوڵەتێکی بەهێز، لەبەرامبەردا حزبوڵڵای لوبنان رەتیدەکاتەوە.
وەزارەتی دەرەوەی فەرەنسا پشتیوانی خۆی بۆ بەردەوامبونی دانوستانەكانی نێوان خۆسەریی و دەسەڵاتی دیمەشق دەردەبڕێت و رایدەگەیەنێت، تێكەڵكردنەوەی هەسەدە وەك بەشێك لە سوپای سوریا خزمەتی سەقامگیریی وڵاتەكە دەكات.
وەزارەتی دەرەوەی فەرەنسا لە راگەیەنراوێكدا بڵاویكردووەتەوە، پاریس و واشنتۆن پێكەوە پشتیوانی لە دانوستانەكانی نێوان ئیدارەی خۆسەریی باكور و رۆژهەڵاتی سوریا لەگەڵ حكومەتی دیمەشق دەكەن و هەوڵی لەیەکتر نزیككردنەوەی تێڕوانینەكانی هەردوولا دەدەن.
لە راگەیەنراوەكەدا هاتووە، فەرەنسا لە پێناو سەقامگیریی و بەرەنگاربونەوەی تیرۆر گرنگی بە بەشداری و تێكەڵبونی هێزەكانی سوریای دیموكرات هەسەدە لەگەڵ سوپای سوریا دەدەن.
هەروەها پاریس جەختی لەوەكردووەتەوە، هاوشێوەی رابردو پابەندە بە دۆزینەوە چارەسەری ئاشتییانە بۆ سوریایەكی ئازاد و سەقامگیر.
وەزارەتی دەرەوەی فەرەنسا جەختی لەوە كردوەتەوە، پێویستە بۆ بونیادنانی سوریایەكی بەهێز لە ناوچەكە و بەرەنگاربونەوەی تیرۆر، هەوڵی نزیككردنەوەی دید و بۆچونی خۆسەریی باكوری سوریا و حكومەتی كاتیی دیمەشق بدرێت.
مارکۆ روبیۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند، ئەمریکا کار لەسەر ئەوە دەکات کە ئیخوان موسلیمین وەک رێکخراوێکی تیرۆریستی دەستنیشان بکات.
روبیۆ ئاماژەی بەوەشکردووە، وڵاتەکەی سەرقاڵی پڕۆسەیەکە بۆ دەستنیشانکردنی ئیخوان موسلیمین وەک رێکخراوێکی تیرۆریستی و بەچڕی کار لەسەر ئەوە دەکەن، وتیشی پرۆسەکە "درێژ و ئاڵۆزە، بەڵام کارەکان بەردەوامن".
ئاماژەی بەوەشکرد، "روونە کە لقی جیاوازی ئیخوان موسلیمین هەیە، بۆیە دەبێت هەر لقێک دەستنیشان بکرێت"دەشڵێت، "بەردەوام پێداچوونەوە بە گروپەکاندا دەکەین بۆ ئەوەی دەستنیشانیان بکەین بەو جۆرەی کە هەن، لەڕووی، "لایەنگرانی تیرۆریستان، رەنگە خۆیان تیرۆریست بن".
بەپێی وتەی روبیۆ، پڕۆسەکە "پێداچوونەوەیەکی وردی هەر لقێکی گروپەکە بە تاک لەخۆدەگرێت، لەگەڵ بەڵگەی روون بۆ دڵنیابوون لەوەی بڕیارەکە بەرگەی تەحەددای یاسایی دەگرێت یان نا".
مانگی رابردوو تێد کروز سیناتۆری کۆمارییەکان پڕۆژە یاسایەکی پێشکەش بە کۆنگرێس کرد بۆ ئەوەی ئیخوان موسلیمین وەک گرووپێکی تیرۆریستی دەستنیشان بکات.
کروز ئیخوان موسلیمینی بە "رێکخراوی تیرۆریستی" زانی و رایگەیاند، " ئیخوان پشتیوانی لە لایەنە تیرۆریستییەکانی وەک حەماس دەکات".
بە وتەی کروز، ئیخوانەکان "مەترسییەکی جددی لەسەر بەرژەوەندییەکانی ئاسایشی نەتەوەیی ئەمریکا دروست دەکات".
بەهۆی کێشەیەکی تەکنیکیەوە هێلیکۆپتەرێک بە ناچاری لە ناوچەیەکی نیشتەجێبوون لە کەربەلا نیشتەوە، وەزارەتی بەرگری عیراقیش دەڵێت: سەرجەم سەرنشینانی هێلیکۆپتەرەکە سەلامەتن.
وەزارتی بەرگری عیراق رایگەیاند، یەکێک لە هێلیکۆپتەرەکانی سەربە دەسەڵاتی فڕۆکەوانی سوپا لە جۆری (یۆرۆکۆپتەر) ، کە ئەرکی چاودێری کردنی جوڵەی زیارەتکارانی چلەی ئیمام حسێن بووە، بەهۆی کێشەیەکی تەکنیکیەوە، بەناچاری لە جێگەیەکی سەلامەت نیشتووەتەوە.
ئاماژەی بەوەشکرد، ئەو روداوە هیچ زیانێکی گیانی لێنەکەوتەوەتەوە و سەرجەم سەرنشینانی هێلیکۆپتەرەکە سەلامەتن، جگە لە زیانێکی کەم بە فڕۆکەکە و ئۆتۆمبێلی هاووڵاتیەک کە لە نزیک شوێنی نیشتنەوەی فڕۆکەکە بووە.
وەزارتی بەرگری عیراق جەختیشیکردەوە، دەستبەجی تیمەکانی بەرگری شارستانی و هێزەئەمنیەکان گەیشتوونەتە شوێنی روداوەکە و لە هەوڵدان بۆ گواستنەوەی هێلیکۆپتەرەکە.
وەزیری نەوتی عیراق دەڵێت، لە هەوڵدان بۆ دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم لە رێگەی بەندەری جەیهانەوە، وەزیری وزەی توركیاش دەستپێنەكردنەوەی هەناردەی نەوت بۆ ناكۆكییەكانی نێوان هەولێر و بەغداد دەگەڕێنتەوە.
حەیان عەبدولغەنی، وەزیری نەوتی عیراق لە پەراوێزی كۆبوونەوەیەكیدا لەگەڵ محەمەد بەشیر وەزیری وزەی سوریا لە بەغداد ئاماژەی بەوەدا، عیراق دەستكەوتی بەرچاوی بەدەستهێناوە لە بواری وەبەرهێنانی غاز و پاڵاوتنی نەوت و لەئێستادا كاردەكات بۆ بەرزكردنەوەی ئاستی توانای هەناردەكردن لە دەروازەكانی باشووری وڵات و دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم لەرێگەی بەندەری جەیهانەوە.
ئەوەشی خستەڕوو، "عیراق تاوتوێ و وردبینی بۆ پێشنیازەكانی هەناردەی نەوت لە رێگەی بۆری بانیاسی سوریا و بۆری تەرابلوسی لوبنان دەكات".
هاوكات، ئاڵپئاسڵان بایراكتار، وەزیری وزە و سەرچاوە سروشتییەكانی توركیا رایگەیاند، ئامادەن بۆ دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم لە رێگەی بەندەری جەیهانەوە، بەڵام دەستپێنەكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێم بۆ ناكۆكییەكانی نێوان هەولێر و بەغداد دەگەڕێتەوە.