رێکخراوی ھەنگاو بۆ مافەکانی مرۆڤ بڵاویکردەوە، ئەمڕۆ لە شارەکانی بۆکان و سنە، سێ ھاووڵاتی تر بە تەقەی راستەوخۆی ھێزە ئەمنییەکان کوژراون، لە شەوی رابردووشەوە لانیکەم ١٣ کەس لە شارەکانی سنە و سەقز و کامیاران و بۆکان کوژران، پێنج لە قوربانییەکان لە شاری بۆکان بوون.
رێکخراوی ھەنگاو راشیگەیاند، ھەر ئەمڕۆ لە شاری سنە دوای رێوڕەسمی چلەی چوار قوربانی، خۆپیشاندانی فراوان بەڕێوەچوو، ھەروەھا لە شاری سەراوڵەی سەربە پارێزگای ئیلامیش بینای دەزگای ھەواڵگری سوتێنرا.
خۆپیشاندانەکان لە ئێران و رۆژھەڵاتی کوردستان دوو مانگی تێپەڕاندووە و بەپێی ئاماری رێکخراوی مافی مرۆڤ ئێران، لەسەرەتای خۆپیشاندانەکانەوە تائێستا ٣٤٤ کەس کوژراون، کە ٤٣ منداڵن و ٢٦یان ژنن.
کاروان گەزنەیی وتیشی، ئەگەر ئەزموونی ھەولێر و دھۆک، ڕاپێچکردنی خەڵکبێت بۆ زیندان؛ کپکردنی دەنگی ئازا و ئازاد بێت؛ بەرزکردنەوەی باڵەخانەی مەسئولیین و فەقیرترکردنی ھەژاران بێت؛ نەھێشتنی چینی ناوەند و نەھێشتنی بازرگانی بچوکبێت؛ زیادکردنی ڕێژەی بێکاری و دانەمەزراندن بێت؛ دابەشکاری و داگیرکاری زەوی و لافا و نەبوونی ژێرخانی ئابووری بێت؛ ناشەفافی مەلەفی نەوت و دیار نەمانی سەدان ملیار دیناری نەوت و داھاتی ناوخۆ و غەدرکردن بێت لە پێشمەرگە و ئاسایش و ھێزەکانی ناوخۆ؛ بێمنەتی سەرشاشە و موجامەلەی ژورە داخراوەکانی بەغداد بێت؛ بێدەنگ بوون بێت لە ئاست داگیرکاری وڵاتان؛ ئەوە ئەو ئەزموونە پیرۆز بەخۆتانێت!
ئێوارەی ئەمرۆ بەھۆی لێچوون سیستمی لە غازی شۆڤاژی خانوویەکی سێ نھۆمی لە گەڕەکی کازیوەی سلێمانی تەقینەوەیەک روویداو بە پێی ئامارە سەرەتاییەکان تا ئێستا تەرمی ٣ ھاووڵاتی لە ژێر داروپەردووی خانووەکەدا دەرھێنراون و نۆ ھاووڵاتی تریش برینداربوون و گەیەنراونەتە نەخۆشخانەی شار.
بەوتەی شایەتحاڵەکان، تەقینەوەکە زیانی بە سێ خانووی ترو چەند ئۆتۆمبێلێک گەیاندوەو تیمەکانی بەرگری شارستانی ھەوڵی رزگارکردنی ئەو کەسانە دەدەن کەلەژێر داروپەردووی خانووەکەدان.
ھەروەھا شایەتحاڵەکان رایانگەیاند، چەند خێزانێکی تر میوانی ماڵەکە بوون کە خزم و کەسی یەکترن.
بەپێی کارنامەی سەردانەکەی، ئەمڕۆ "د.لەتیف رەشید" سەرۆک کۆماری عێراق ھەولێر بەجێدەھێڵێت و دەچێتە دھۆک و لەلایەن پارێزگاری شارەکەوە پێشوازی لێدەکرێت.
بڕیارە سەعات ٢:٣٠ خولەکی دوانیوەڕۆی ئەمڕۆش سەردانی کەمپێکی ئاوارەکانی شەنگال بکات، بە یاوەری پارێزگاری دھۆک.
سەردانەکەی "د.لەتیف رەشید" بۆ دھۆک لە کاتێکدایە کە دوێنێ سەرۆک کۆمار سەردانی ھەولێری کرد و لەگەڵ لێپرسراوانی باڵای ھەرێم کۆبووەوە.
بڕیارە کۆبوونەوەی ئەمڕۆی پەرلەمانی کوردستان سەعات ١٠ی بەیانی دەستپێبکات و خوێندنەوەی دووەم بۆ پێشنیازە یاسای بەرکارکردنی یاسای فیدراڵی واژۆی ئەلکترۆنی و مامەڵە ئەلکترۆنییەکان و پڕۆژە یاسای ھەمواری پیادەکردنی یاسای بەڕێوەبردنی ئەوقاف و ھەمواری یەکەمی یاسای ئەنجومەنی شورا بکرێت.
ھەروەھا دەنگ لەسەر داواکاریی دەستلەکارکێشانەوەی "شایان کاکەساڵح محەمەد" لە ئەندامێتی پەرلەمان دەدرێت.
لە کۆبوونەوەی دوێنێشدا، پەرلەمانی کوردستان بە زۆرینەی دەنگی ئامادەبووان دەنگی لەسەر پڕۆژە یاسای پەروەردە و فێرکاری دا، خوێندنەوەی یەکەمیش بۆ پڕۆژە یاسای بەرکارکردن و ھەمواری پیادەکردنی یاسای کەرەنتینی کشتوکاڵی عێراقی ھەموارکراو کرد.
بەپێی ئەو کارنامەیەی ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی بڵاویکردووەتەوە، لە کۆبوونەوەکەدا سێ تەوەر تاوتوێ دەکرێن، کە لە تەوەری یەکەمدا، دەنگدەدرێت لەسەر پەسەندکردنی ھەڵوەشانەوەی گرێبەستەکانی کۆمپانیاکانی کۆکردنەوەی داھات و دیاریکردنی رێکارەکانی کۆکردنەوەی داھات لەلایەن سەرۆکایەتی شارەوانی سلێمانی.
لە تەوەری دووەمیشدا، دەنگدەدرێت لەسەر پەسەندکردنی فراوانکردنی گوندی "دارە رەش" سەر بە ناحیەی تانجەڕۆ لە قەزای مەڵبەندی سلێمانی.
تەوەری سێیەمیش تایبەتە بە دەنگدان لەسەر پەسەندکردنی ھێنانەکایەی گوندی "بان گامێشان"ی سەربە ناحیەی مەیدان لە ئیدارەی گەرمیان.
شەوی رابردوو خۆپیشاندانی فراوان لە شاری بۆکان روویدا و خۆپیشاندەران و ھێزە ئەمنییەکان روبەروی یەکبوونەوەو، ھێزە ئەمنییەکان جگە لە کوژاندنەوەی کارەبای شارەکە گازی فرمێسکرێژیان بۆ بڵاوەپێکردنی خۆپیشاندەران بەکارھێنا. بەپێی زانیارییەکانی رێکخراوی ھەنگاو لە روبەروبوونەوەکاندا ئەفسەرێکی سوپای پاسداران بەناوی رەزا ئەڵماسی کوژراوە.
ھەروەھا ئێوارەی دوینێ لە خۆپیشاندانەکانی شاری کامیاران دوو ھاووڵاتی بە ناوەکانی فوئاد محەمەدی و سەعید مورادی بە بەتەقەی ھێزە ئەمنییەکان کوژراون.
رێکخراوی ھەنگاو بڵاویکردەوە، لە ئەنجامی شەڕو پێکدادان لەنێوان خۆپیشاندەران و ھێزە ئەمنییەکان بنکەیەکی بەسیج لە کامیاران کەوتووەتە دەست خەڵک و ئەندامێکی سوپای پاسداران بەناوی رەزا ئازەربار کوژراوە و دوو ئەندامی تریش برینداربوون.
لە شاری سنەش ھاووڵاتیەکی تر بەناوی عیسا بیگلەری بە تەقەی ھێزە ئەمنییەکان کوژرا، ھەر دوێنێ ھێزە ئەمنییەکان ھێرشیانکردە سەر خوێندکارانی زانکۆی کوردستان و ھەموو رێگاکانی چوون بەرەو زانکۆکەیان داخست.
ھەر شەوی رابردوو لە شارەکان ورمێ و روانسەر و قوروە و جوانڕۆ ھاووڵاتیان خۆپیشاندانیان کرد و لە بڵندگۆی مزگەوتەکانی مھاباد سرودی شۆڕشگێڕی لێدرا.
وەزارەتی کارەبا لە روونکردنەوەکەدا ئاماژەی بەوەکردووە، وەرگرتنی کرێی کارەبا بە سەرجەم پۆلەکانەوە لەوانە کارەبای ماڵان بەپێی پێوەری زیرەکی کارەبا رێکخراوە و ھیچ پەیوەندییەکی بە گەڕەکە جیاوازەکانی ناو شارەکانەوە نییە، ھاوبەشانی کارەبا بەپێی ئەو یەکە کارەبایەی کە بەکاردێنن کرێی کارەبا لەسەریان ئەژماردەکرێت.
رونیشیکردووەتەوە، وەزارەتی کارەبا تەنانەت لە ھەڵمەتەکانی نەھێشتنی سەرپێچی لەسەر تۆڕەکانی کارەبا و بڕینی ئەو ھاوبەشانەی لەسەروو دوو ملیۆن دینار قەرزدارن لەو گەڕەکانە دەستیپێکردووە کە بە گەڕەکە دەوڵەمەندنشینەکان ناسراون.
ھەروەھا وەزارەتی کارەبا ئاماژەی بەوەشکردووە، ھەر ھاوبەشێکی کارەبا لەکاتی خۆیدا کرێی کارەباکەی نەدابێت، یان دوای خستبێت، لەسەری کۆدەبێتەوە و بەھەر شێوەیەک بێت، پێویستە بدات.
لە دەستپێکی کۆبوونەوەکەی ئەمڕۆ، د. رێواز فایەق سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان روونکردنەوەیەکی دا و رایگەیاند، ئەو پەرلەمانتارانەی بایکۆتی دانیشتنەکان دەکەن ماددەی ٢٢ و ٢٣یان لەسەر جێبەجێدەکرێت، کە لەناو ھۆڵ ھۆکاری بایکۆتەکەیان روون بکرێتەوە، چونکە ناتوانن لەڕێی نوسراو یان دەزگاکانی راگەیاندن بایکۆتی دانیشتنەکان رابگەیەنن، بۆیە لە دانیشتنی داھاتوودا ئەو پەرلەمانتارانەی بایکۆتیان کردووە بە ئامادەنەبوو ئەژمار دەکرێن.
ھەر لە کۆبوونەوەکەی ئەمڕۆ، خوێندنەوەی دووەم بۆ پێشنیازە یاسای بەرکارکردنی یاسای فیدراڵی واژۆی ئەلکترۆنی و مامەڵە ئەلکترۆنییەکان و پڕۆژە یاسای ھەمواری پیادەکردنی یاسای بەڕێوەبردنی ئەوقاف و ھەمواری یەکەمی یاسای ئەنجومەنی شورا دەکرێت.
ھەروەھا دەنگ لەسەر داواکاریی دەستلەکارکێشانەوەی "شایان کاکەساڵح محەمەد" لە ئەندامێتی پەرلەمان دەدرێت.
رێنماییەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی بۆ ئەو پاس و تاکسیانەی ھاتوچۆ بە خوێندکاران دەکەن
قائیمقامیەتی سلێمانی چاودێری ئەو پاس و تاکسیانە دەکات کە ھاتوچۆ بە خوێندکاران دەکەن، و بەخێوکاران و خوێندکارانی خوێندنگە و باخچە حکومی و ناحکومیەکانی سنوری ھەردوو بەرێوەبەرێتی پەروەردەی رۆژھەڵات و رۆژئاوە ئاگاداردەکاتەوە، لەکاتی بەدیکردنی ھەر جۆرە سەرپێچییەک لیژنەی چاودێریکردنی ھاتوچۆی تایبەت بە گواستنەوەی خوێندکارانی لێئاگاداربکەنەوە.
لەسەر راسپاردەی قائیمقامی سلێمانی لیژنەی ھاتوچۆی گواستنەوەی خوێندکارانی سەر بەلیژنە ھاوبەشەکانی قایمقامیەتی سلێمانی کۆمەڵێک رێنمایی تایبەت بە رێکخستن و چۆنییەتی گواستنەوەی خوێندکاران دەرکردووە، لە گرنگترینی ئەو رێنماییانەشی کە قائیمقامیەتی سلێمانی بە پێویستی دەزانێت بەخێوکاری خوێندکاران لێی ئاگادار بن:
١. ئەو پاس و تەکسییانەی خوێندکاران دەگوازنەوە دەبێت رەچاوی تەواوی رێنماییەکانی ھاتوچۆ بکەن.
٢. پاسەکان دەبێت مەرجی سەلامەتی و توندوتۆڵی و سیستمی ساردی و گەرمی تێدا بێت.
٣. رێگە نادرێت ھیچ ئۆتۆمبێلێک لە ژمارەی کوشنەکان زیاتر خوێندکار ھەڵبگرێت.
٤. لە بەشی کارگێری ھەر خوێندنگەیەکدا لیژنەی تایبەت بە سەرپەرشتی پاسەکان پێکھاتووە کە زانیاری تەواو و بەڵگەنامەی شۆفێرو پاسەکانی لابێت، و بەردەوامیش چاودێری ئەو ئۆتۆمبێلانە بکات کە خوێندکاران دەگوازنەوە.
٥. تیژرەوی لەکاتی گواستنەوەی خوێندکاران رێگە پێدراو نییە.
٦. لەکاتی گواستنەوەی خوێندکاراندا نابێت شۆفێرەکان رادیۆ و ھۆکانی لێدانی گۆرانی و میوزیک بەکاربھێنن، دەبێت رەچاوی لایەنی پەروەردەیی بکەن.
٧. پارەی رۆژانی پشووە رەسمییەکان جگە لە رۆژانی ھەینی پارەکەی دەگەرێتەوە بۆ خوێندکارەکان.
٨. دانانی پەردە و ئاوێنەی زیادە رێگە پێدراو نییە.
٩. لەڕووی نرخەوە پابەندی ئەو نرخانەبن کە بە گوێرەی ناوچەی جوگرافی دیاریدەکرێت.
١٠. نرخی گواستنەوە بە پێی ناوچەی جوگرافی و دور و نزیکی و تایبەتمەندی شوێنەکە دیاری دەکرێت.
بۆئەوەی ھیچ خوێندکارێک نەبێتە قوربانی، قایمقامیەتی سلێمانی بەردەوام دەبێت لە چاودێریکردنی وردی ئەو پاس و تاکسیانەی کە ھاتوچۆ بە خوێندکاران دەکەن، بەدەر لەو رێنماییانەی سەرەوەش، ھەر شۆفێرێک سەرپێچی ئەنجامبدات قائیمقامیەتی سلێمانی ڕێوشوێنی پێویست و گونجاو دەگرێتە بەر، وە داوا لە بەخێوکەران و کەسوکاری خوێندکاران دەکەین کە لەکاتی بەدیکردنی ھەر جۆرە سەرپێچیەک، لە رێگەی ژمارەی پەیوەندی (٠٧٧٠١٠٦١٦٠٣) لیژنەی چاودێرکردنی ھاتوچۆی تایبەت بە گواستنەوەی خوێندکارانی لێئاگاداربکەنەوە.
راگەیاندنی قائیمقامیەتی سلێمانی
کاروان گەزنەیی لە کۆنفڕانسێکی رۆژنامەوانیدا راشیگەیاند، زیاتر لە ٦٠٠ ملیۆن دۆلار داھاتی نەوتی ھەرێمە لە مانگێکدا، لەکاتێکدا مووچە پێویستی بە ٩٠٠ ملیار دینارە و تەنھا بە نەوت دابیندەکرێت و بەشێکیشی دەمێنێتەوە.
راشیگەیاند، مانگانە ٧٢٠ تووشبوو داخڵی نەخۆشخانەكانی هەرێم دەكرێن و بەدەرمانی بەسەرچوو و یان قاچاغ چارەسەردەكرێن.
"ئازاد حەمەئەمین" سەرۆکی ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی لە کۆنفڕانسێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، لەمەودوا سەرۆکایەتی شارەوانی سلێمانی بەرپرسیارە لە کۆکردنەوەی داھات و رسومات، و ١٢%ی داھاتەکە ناگەڕێتەوە بۆ کۆمپانیا تایبەتەکان.
سەرۆکی ئەنجومەن داواشیکرد، میلاکی پێویست دابینبکرێت بۆ شارەوانیییەکان، کە پێویستیان بە ٧٠ فەرمانبەر دەبێت لە حەوت زۆن بۆ کۆکردنەوەی داھات و رسوماتەکانی سلێمانی.
"د. شێروان سادق"بەڕێوەبەری گشتیی کوالێتی کۆنتڕۆڵی دەرمان لە رێگەی فەرمانگەی میدیا و زانیاری ھەرێم رایگەیاند، وەزارەتی تەندرووستی پێداچوونەوە بە نرخی دەرمان دەکات، لەئێستاشدا ھاووڵاتیانی کوردستان لەسەر (کیو ئاڕ) کۆدی دەرمان دەتوانن نرخە دیاریکراوەکەی لەلایەن حکومەتەوە بزانن، بەوەش ھاووڵاتی چیتر لەلایەن فرۆشیاران و دەرمانخانەکانەوە پارەی زیادەیان لێ وەرناگیرێت.
ئاماژەی بۆ ئەوەشکردوە، دەرمانەکان ستیکەری نوێی لەسەر دەدرێت و حکومەت چاودێرییەکی گەورە و جدی دەخاتە سەر بازاڕی دەرمان بۆ ئەوەی بە ھیچ شێوەیەک ساختەکاری لەو نرخە نەکرێت و ھیچ کەسێک فێڵ لە ھاووڵاتیان نەکات لە جۆر و کوالێتی دەرمان و نرخەکەی.
راشیگەیاندوە، ئێستا دەرمانی پێویست بەشێوەی رەسمی ھاوردە دەکرێت، تیمەکانیان بە ھاوبەشی لەگەڵ ھێزە ئەمنییەکان و ئاسایشی بازگە و خاڵە سنوورییەکان، ڕێوشوێن دەگرنەبەر و چاودێری دەکەن، بەوھۆیەشەوە ڕێگرییەکی زۆر لە دەرمانی قاچاخ کراوە و ئێستا بە ئاستێکی بەرز کۆنتڕۆڵ کراوە.
"بەشدار حەسەن" سەرۆکی تیمی پارێزەرانی دەستگیرکراوانی بادینان بە کوردسات نیوزی راگەیاند، تۆمەتێکیتری سزایی خرایە پاڵ ھەریەک لە ڕۆژنامەنوسان "شێروان شێروانی و ئەیاز کەرەم و ھاریوان عیسا"و پەڕاوی لێکۆڵینەوەیان بۆ کراوەتەوە لە بنکەی پۆلیسی نەھێشتنی تاوانی کەسنەزان و دادگای لێکۆڵینەوەی دەشتی ھەولێر.
وتیشی، داواکاری گشتی چاکسازی گەورانی ھەولێر سکاڵاکەی جوڵاندنەوە، بە تۆمەتی ئەوەی ئەو رۆژنامەنوسانە لە جیاتی "شڤان سەعید و گوھدار زێباری" پەنجە مۆریان کردوە لەوکاتەی ئەوان لە زیندانی تاکەکەسی بوو، بۆ گواستنەوەیان بۆ چاکسازی گەورانی سلێمانی و ئازادکردنی مەرجدار.
ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، ئەگەر ھەیە ئەو تۆمەتانە وادەی ئازادکردنەکەیان دوابخات کە بڕیار بوو ھەریەک لە ئەیاز کەرەم و ھاریوان عیسا لە ١٦ی ئاداری ٢٠٢٣ و شێروان شێروانی لە ١٦ی حوزەیرانی ٢٠٢٣ ئازاد بکرێن.