سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش بەرزبونەوەیان تۆمار کرد، نەوتی برێنت  لە   سەرو 100 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.

ئەمڕۆ  سێشەممە ، بەهۆی گرژییەکانەوە نرخی نەوت بە ناجێگیری ماوەتەوە و بەراورد بە دوێنی بەرزبوەتەوە؛ لە ئێستادا بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 100 دۆلار و 48 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.

هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش  بە  89 دۆلار و 58 سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوەدەکرێت.

ئەندامێکی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق باس لە پڕۆژەیاسای بودجەی ساڵی 2027ـی عیراق دەکات و دەشڵێت: مژدە بۆ موچەخۆرانی هەرێم، موچەکانیان زامن کراوە.

دیلان غەفور، ئەندامی لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق بە کوردسات نیوزی راگەیاند: دوێنێ لەگەڵ فالح ساری، وەزیری دارایی عیراق کۆبوومەوە، باسمان لە چەند تەوەرێکی یاسای بودجەی 2027ـی عیراق کرد وەک نرخی دۆلار و نرخی بەرمیلی نەوت، هەروەها باسمان لە بەشەبودجەی هەرێمی کوردستان کرد.

بەهای دۆلار و نرخی نەوت

سەبارەت بە بەهای دۆلار و نرخی نەوت، دیلان غەفور ئەوەی خستەڕوو: بەهای 100 دۆلار بە 150 هەزار دینار لە پڕۆژەیاسای بودجەی ساڵی 2027 جێگیرکراوە، هەروەها بۆ بەرمیلێک نەوت 58 دۆلار پێشنیاز کراوە.

موچەی موچەخۆرانی هەرێم

دیلان غەفور ئاماژەی بەوەشدا: مژدە دەدەم بە موچەخۆرانی هەرێم کە موچەکانیان جێگیرکراوە، پێویستمان بەوەیە کە وەفدی هەرێم لە بەغداد بن و ئەو بڕگانەی کە نەگەیشتوونەتە رێککەوتن، تێبپەڕێندرێت.

بەهەمیشەییکردنی گرێبەستەکان

سەبارەت بە بەهەمیشەییکردنی گرێبەستەکان، ئەندامەکەی ئەنجومەنی نوێنەران رایگەیاند: لە عیراق 100 هەزار گرێبەست دەکرێنە هەمیشەیی، 50 هەزاریان سەربازین و 50 هەزاریان مەدەنین، ئەم بابەتە لەگەڵ هەرێمی کوردستان جیایە.

"هەرێمی کوردستان داوایکردووە لە پڕۆژەیاسای بودجەی 2027 گرێبەستەکانی هەرێمیش بکرێنە هەمیشەیی، بەڵام ئەم بڕگەیان تا ئێستا گفتوگۆی لەبارەوە دەکرێت و جێگیر نەکراوە"، دیلان غەفور وادەلێت.

نرخی تمەن بەرانبەر دۆلار بۆ نزمترین ئاستی مێژووی خۆی دابەزی و گەیشتە زیاتر لە 27 ملیۆن تمەن.

لەگەڵ بەردەوامی گرژییەكان لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و فشار و گەمارۆكانی سەر ئێران، تمەنی ئێرانی داڕمانێكی تری تۆمار كرد و گەیشتە نزمترین ئاستی مێژوویی خۆی، بە شێوەیەك نرخی 100 دۆلار بەرانبەر بە زیاتر لە 27 ملیۆن تمەن مامەڵەی پێوە دەكرێت.

لە بەرانبەردا، بانكی ناوەندیی ئێران رایگەیاندووە، بۆ كۆنتڕۆڵكردنی رەوشەكە، بڕی دوو ملیار دۆلار دەخەنە بازاڕەوە.

مەهدی دارابی، یاریدەدەری پارێزگاری بانكی ناوەندی بۆ كاروباری دراوی بیانی، هۆكاری داڕمانەكەی بە پێشبینییە هەڵخەڵەتێنەرەكانی لێپرسراوانی ئەمریكا سەبارەت بە داڕمانی ئابوریی ئێران گەڕاندەوە و جەختی لەوە كردەوە، ئەم دابەزینە كاتییە.

ئەوە لە كاتێكدایە، رێژەی هەڵاوسان لەو وڵاتە بۆ زیاتر لە 70% بەرزبووەتەوە و ئەوەش ژیانی هاووڵاتییانی سەخت كردووە.

ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزە رایگەیاند، کە بەهۆی بڕیاری ئازادکردنی 100 ملیۆن بەرمیل نەوت لە یەدەگی ستراتیجی، نرخەکانی نەوت لە بازاڕەکانی جیهاندا ڕوویان لە دابەزین کردووە.

لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا، فاتح بیرۆڵ، بەڕێوەبەری جێبەجێکاری ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزە (IEA)، ئاشکرای کرد کە ئازادکردنی ئەو بڕە گەورەیەی نەوت شوێنپەنجەی خۆی جێهێشتووە و راستەوخۆ بووەتە هۆی دەستپێکردنی ئاڕاستەی دابەزینی نرخەکان.

هاوکات دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا دووپاتی کردەوە کە وڵاتانی ئەوروپا رەزامەندییان دەربڕیوە لەسەر ئازادکردنی بڕێکی بەرچاو لە سووتەمەنی و گازۆیل لە یەدەگی ستراتیجی وڵاتەکانیان، جەختیشیکردەوە؛  بڕیارەکەی ئەوروپا دەستبەجێ دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.

ئەم رێکارە هەوبەشەی ئەمریکا و وڵاتانی ئەوروپا بۆ ئازادکردنی سوتەمەنی لە یەدەگە ستراتیجییەکان وەک کارتێکی گوشار و بژاردەیەکی سەرەکی بەکاردێت بۆ راگرتنی هاوسەنگی بازاڕ و رێگریگرتن لە بەرزبوونەوەی زۆرتری بەردەوامی نرخەکان.

ماڵپەری شەفافیەت بۆ چاودێری و رێكخستنی داهاتە نانەوتییەكانی سلێمانی و هەڵەبجە و هەردوو ئیدارەی راپەڕین و گەرمیان داهاتی ئەم هەفتەیەی بڵاوکردەوە کە زیاتر لە  حەوت ملیار و 183 ملیۆن دینارە.

ئەمڕۆ هەینی، ماڵپەری شەفافیەت بڵاویکردەوە، داهاتی یەک هەفتەی سلێمانی لە رۆژی(26ـی 9ـی 2026 بۆ 2ـی 9ـی 2026) داهاتی نانەوتی، لە سلێمانی و هەڵەبجە و هەردوو ئیدارەی راپەڕین و گەرمیان، حەوت ملیار و 183 ملیۆن و 513هەزار دینار بووە.

ئاماژەی بەوەشکردوە، لەو داهاتە لە  86%ی بەشێوەی نەختینەیە و 14%ی داهاتەكە بەشێوەی چەكە و بەراورد بە هەفتەی رابردوو داهات  کەمیی کردوە.

جێگەی ئاماژەیە، پڕۆژەی شەفافییەت لە داهات و خەرجی، لەسەر راسپاردەی قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم دامەزرا، ئێستا رۆژانە لە رێگەی ئەو ماڵپەڕەوە دەتوانیت سەرجەم داهاتە نانەوتییەکانی هەردوو پارێزگای سلێمانی و هەڵەبجە و ئیدارە سەربەخۆکانی راپەڕین و گەرمیان بزانیت

لە چوارچێوەی تێگەیشتنی هاوبەشی نێوان عیراق و ئەمریكا، كاروانێكی تری دۆلاری كاش گەیشتە عیراق.

حەیدەر عەبودی، وتەبێژی حكومەتی عیراق رایگەیاند، ناردنی دۆلارەكە لە چوارچێوەی تێگەیشتنی هاوبەشی نێوان عیراق و ئەمریكایە.

وتیشی،عیراق هەنگاوی گرنگی ناوە بۆ بەهێزكردنی سیستمی چاودێری دابەشكردنی دۆلار.

حەیدەر عەبودی ئەوەشی خستەڕوو، ئەم هەنگاوە لەپێناو زامنی بەردەوامیی دابەشکردنی دراوی بیانی و پرکردنەوەی پێداویستییە کاشەکانە بەپێی سیاسەتە داراییە پەسەندکراوەکان.

ئەمە لە کاتێکدایە پێشتر حکومەتی عیراق ئاشکرایکردبووە، سەرۆک وەزیران لەگەڵ لایەنی ئەمریکی گەیشتووەتە لێکتێگەیشتن بۆ بەردەوامبوونی ناردنی کاروانی دۆلاری کاش، ئەوەش وەک ئەنجامی ئەو پێشکەوتنانەی عیراق لە بەهێزکردنی سیستەمی چاودێریی بەکارهێنانی دۆلار و خێراکردنی پڕۆسەی پارەدانی ئەلیکترۆنیدا بەدەستیهێناون.

سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش نزمبونەوەیان تۆمار کرد، نەوتی برێنت  لە  خوار 97 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.

ئەمڕۆ پێنجشممە، بەهۆی گرژییەکانەوە نرخی نەوت بە ناجێگیری ماوەتەوە و بەراورد بە دوێنی نزمبوەتەوە؛  لە ئێستادا بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 96 دۆلار و 76 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.

هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش  بە  88 دۆلار و 95 سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوەدەکرێت.

کۆگای ستراتیژیی نەوتی خاوی ئەمریکا دابەزینێکی بەرچاوی بەخۆیەوە بینی و گەیشتە 283.8 ملیۆن بەرمیل، کە ئەمەش نزمترین ئاستییەتی لە دوای مانگی ئۆکتۆبەری ساڵی 1982ەوە.

بەپێی زانیارییەکانی وەزارەتی وزەی ئەمریکا، دوای دەرهێنانی 172ملیۆن بەرمیل نەوت لە کۆگا ستراتیژییەکەی وڵاتەکە بە مەبەستی روبەڕوبونەوەی قەیرانی وزە، لە ئێستادا 60٪ی کۆگاکە بەتاڵە، کە ئەمەش روداوێکە لە ماوەی نزیکەی 44 ساڵی رابردوودا وێنەی نەبووە.

لە هەمان کاتدا، فاتیح بیرۆڵ، بەڕێوەبەری ئاژانسی نێودەوڵەتیی وزە رایگەیاند؛ وەستانی هەناردەی گازی روسیا بۆ ئەوروپا و دروستبونی ئاستەنگ لە دابینکردنی نەوت لە رێگەی گەروی هورمزەوە، شۆکێکی گەورەیان بۆ ئابوریی جیهان دروست کردووە.

کۆگای ستراتیژیی نەوتی ئەمریکا لە ساڵی 1975 و دوای قەیرانی گۆشەگیرکردنی نەوتی عەرەبی لە جەنگی ئۆکتۆبەری 1973دا دامەزرا، کە بە گەورەترین کۆگای باری لەناکاو لە جیهاندا ئەژمار دەکرێت.

توانای گشتیی کۆگاکردن لەم دامەزراوەیەدا دەگاتە 714 ملیۆن بەرمیل، بەڵام لە ئێستادا تەنها نزیکەی 40٪ی تواناکەی نەوتی تێدایە؛ ئەمەش لە کاتێکدایە کە بەهۆی ئاڵۆزییە سەربازییەکان و جەنگی ناوچەکەوە قەیرانی وزە روی لە جیهان کردووە و نرخی سوتەمەنیش لە ناوخۆی ئەمریکا بە رێژەیەکی بەرچاو هەڵکشاوە.

وزارەتی دارایی فیدراڵ دوای تەواوکردنی قۆناغەکانی ئامادەکردنی، پڕۆژەیاسای بودجەی گشتیی فیدراڵیی بۆ ساڵی 2027 رەوانەی ئەنجومەنی وەزاریی ئابووری کرد.

تەواوکردنی پڕۆژەیاساکە بەرهەمی کۆبوونەوە بەردەوامەکانی کۆمیتەی باڵای ئامادەکردنی بودجە بوو بە سەرپەرشتیی فالح ساری، وەزیری دارایی، کە میوانداریکردنی نوێنەرانی وەزارەتەکان، هەرێمی کوردستان، پارێزگاکان و راوێژکردن لەگەڵ شارەزایانی دارایی ناوخۆیی و نێودەوڵەتی لەخۆگرتبوو.

وەزیری دارایی رایگەیاند: وەزارەتەکەی پابەندبوونی خۆی لە جێبەجێکردنی پڕۆژەکە لە وادەی دیاریکراودا جێبەجێ کردووە؛ روونیشیکردەوە کە داڕشتنی بودجەکە جێبەجێکردنی پلەبەندیی شێوازی "بودجەی بەرنامە و ئەنجامدان" لە کەرتی کارەبا و پارێزگاکانی دیوانییە و سەلاحەدین لەخۆدەگرێت، بە مەبەستی بەستنەوەی تەرخانکراوەکان بە ئامانجەکان و پێوانی کاریگەریی خەرجییەکان، وەک ئامادەکارییەک بۆ بەرفراوانکردنی لەسەر دامەزراوەکانی دیکەی دەوڵەت.

ئاماژەی بەوەش کرد کە لە پڕۆژەیاساکەدا لەبەرچاوگرتنی ئەولەوییەتەکانی بەرنامەی حکومەت، گۆڕانکارییە ئابووری و داراییەکان و گرنگیدان بە زیادکردنی داهاتە نا نەوتییەکان و چەسپاندنی دارایی رەچاو کراون.

کۆمپانیای سوری بۆ پەترۆڵ دەستی کرد بە خاڵیکردنەوە و گواستنەوەی یەکەم بارەبەنزینی هاوردەکراو لە رێگەی دەریاوە بۆ بەندەری بانیاسی سوری بە ئاڕاستەی دەروازە سنوورییەکان بەرەو عیراق، ئەمەش وەک یەکەم هەنگاوی لەو جۆرە بۆ چارەسەرکردنی قەیرانی سوتەمەنی.

لایەنە پەیوەندیدارەکان گەیشتنی سێ کەشتیی نەوتهەڵگریان ڕاگەیاند کە هەڵگری بەرهەمە نەوتییەکان بوون؛ کەشتیی یەکەم خاڵیکراوەتەوە کە بارەکەی نزیکەی 32 هزار تۆن بنزین بووە، و چاوەڕوانی خاڵیکردنەوەی دوو کەشتییەکەی دیکەش دەکرێت.

هاوکات تەنکەرەکانی عیراق دەستیان بە بارکردنی بنزین لە دامەزراوەکانی بانیاس کردووە، بە مەبەستی گواستنەوەیان بە رێگەی وشکانی و لە رێگەی دەروازە سنوورییەکانەوە بۆ ناو خاکی عیراق.

ئەم جووڵە لۆجیستییە ستراتیژییە وەک چارەسەرێکی خێرا دەێت بۆ پرکردنەوەی کەلەبەری نێوان بەرهەمهێنانی ناوخۆیی و بەکاربردنی روولەکشەی بنزین لە عیراق، و هەروەها بۆ تێپەڕاندنی ئاستەنگ و قەیرانەکانی دواکەوتنی بارە دەریاییەکان کە لە ئەنجامی گرژییە هەرێمییەکانی ناوچەکەوە سەریانهەڵداوە.

سەرۆکی فراکسیۆنی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق باس لە لیژنەیەک دەکات کە لە ئەنجومەنی نوێنەران پێکهێندراوە بۆ دابینکردنی سوتەمەنی بۆ هەرێمی کوردستان بەنرخێکی پاڵپشتیکراو هاوشێوەی پارێزگاکانی تری عیراق.

هەرێم کەمال ئاغا، سەرۆکی فراکسیۆنی یەکێتی لە ئەنجومەنی نوێنەران لە هەژماری رەسمی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک رایگەیاندووە: دوای هەوڵ و ماندوبونێکی زۆر بۆ بەدواداچوون بۆ قەیرانی سوتەمەنی بە تایبەتی ماددەی بەنزین لە عیراق و هەرێمی کوردستان و دیراسەکردنی هۆکارەکانی ئەم قەیرانە، لێژنەی نەوت و غاز لە پەرلەمانی عیراق هەستاین بە پێکهێنانی لێژنەیەکی لاوەکی سەبارەت بە تەرخانکردنی بڕی 50 هەزار بەرمیل رۆژانە لە نەوتی خاو لەلایەن وەزارەتی نەوتی حکومەتی فیدرال و رادەست کردنی بە حکومەتی هەرێمی کوردستان بە مەبەستی پاڵاوتنی و دابینکردنی سوتەمەنی بۆ هاووڵاتیانی هەرێمی کوردستان بەنرخێکی پاڵپشتیکراو هاوشێوەی پارێزگاکانی تری عیراق.

 سەرۆکی فراکسیۆنی یەکێتی دەشڵێت: راسپاردەکان لە لایەن لێژنەکەمانەوە بەرزکرایەوە بۆ سەرۆکی پەرلەمان و رایدەگەینین کە لیژنەکەمان بەردەوام دەبێت لە بە دواداچوون بۆ جێبەجێکردنی ئەم راسپاردانە.

 

راسپاردەکان بریتین لەم خاڵانەی کە لە خوارەوە هاتوون  

یەکەم: دابینکردنی سووتەمەنی بۆ پارێزگاکانی هەرێم لەلایەن کۆمپانیای دابەشکردنی بەرهەمە نەوتییەکانەوە و بڕی شایستە بۆ هەر پارێزگایەکی هەرێم هاوشێوەی ئەژمارکردنی بڕەکە بۆ هەموو پارێزگاکانی دیکەی عیراق دیاری دەکرێت.

دابەشکردنەکەش بەپێی میکانیزمی کۆمپانیای دابەشکردنی بەرهەمە نەوتییەکان بە هەماهەنگی لەگەڵ وەزارەتی سامانە سروشتییەکانی هەرێم دەبێت. لە حاڵەتی هەبوونی کەمی لە بڕی سووتەمەنیدا، بڕەکە بە یەکسانی بەسەر هەموو پارێزگاکاندا دابەش دەکرێت. لەم حاڵەتەدا، دابینکردنی 50 هەزار بەرمیلی رۆژانە بۆ هەرێم هەڵدەوەشێندرێتەوە و لە رێگەی کۆمپانیای سۆمۆوە هەناردە دەکرێت، هەروەها وەزارەتی سامانە سروشتییەکان بەڵێن دەدات کە بەرهەمە نەوتییەکان لە پارێزگاکانی هەرێمدا بەپێی ئەو نرخە بفرۆشێت کە لای وەزارەتی نەوتی فیدراڵی پەسەند کراوە.

دووەم: لە حاڵەتی پەسەندکردنی پێشنیازی وەزارەتی سامانە سروشتییەکان بۆ زیاتکردنی نەوتی خاوی دابینکراو لەلایەن حکومەتی فیدراڵییەوە بۆ زیاتر لە 50 هەزار بەرمیلی رۆژانە، پێشنیاز دەکەین:

• لەبەرچاوگرتنی ژمارەی دانیشتووان بە ڕەچاوکردنی بارودۆخی قەیرانەکان هاوشێوەی هەموو پارێزگاکانی دیکە.
• دیاریکردنی بڕەکە لە رێگەی لیژنەیەکی تەکنیکی بەشداری کۆمپانیاکانی پاڵاوگەکان و کۆمپانیای دابەشکردنی بەرهەمە نەوتییەکان.
• فرۆشتنی نەوتی خاوی ناوخۆیی بۆ هەرێم بە هەمان ئەو نرخەی پاڵاوگەکانی پارێزگاکانی دیکەی عیراق.
• رادەستکردنی نەوتی رەش بە هەمان ئەو میکانیزمەی كه لە باقی پارێزگاکانی دیکەی عیراقدا پەیڕەو دەکرێت.
• وەزارەتی سامانە سروشتییەکان بەڵێن دەدات کە هاووڵاتییانی هەرێم بە هەمان ئەو نرخەی لە پارێزگاکانی دیکەی عیراقدا پەسەند کراوە دابین بکات.
• یەکلاکردنەوەی تێچووی پاڵاوتن لە نێوان پاڵاوگەکانی سەر بە وەزارەتی نەوتی فیدراڵی و پاڵاوگەکانی هەرێمی کوردستان لە کۆتایی هەموو ساڵێکدا بە مەبەستی دانه وه ى تێچوەکان لەلایەن وەزارەتی نەوتی فیدراڵییەوە.

 

لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق ئامادەكارییەكانی بۆ بودجەی ساڵی داهاتوو كردووە و پرسی كورتهێنانی بودجە گەورەترین ئاڵەنگاریی بەردەمیانە.

ئیخڵاس دلێمی ئەندامی لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق رایگەیاند، ئامادەكارییان بۆ پرۆژەیاسای بودجەی ساڵی 2027 كردووە و پێشبینی دەكەن كورتهێنان لە بودجەدا بگاتە 65 ترلیۆن دینار، بۆ روبەڕوبوونەوەی ئەم كورتهێنانەش، لیژنەكە گۆڕانكاری لە نرخی دراو و ئەو چارەسەرانە تاوتوێ دەكات كە لەلایەن وەزارەتی داراییەوە پێشكەش دەكرێن.

ئیخڵاس دلێمی راشیگەیاندووە، لە بودجەی ساڵی داهاتوودا موچەی موچەخۆران بە تەواوی مسۆگەر كراوە، بەتایبەت ئێستا كە قەبارەی هەناردەكردنی نەوت بەرزبووەتەوە و یەدەگی دراوی باش لە بانكی ناوەندیدا هەیە.

ئەو ئەندامەی لیژنەی دارایی ئاماژەی بەوەشكردووە، لە 15ی مانگی داهاتوودا پرۆژەیاساكە دەگاتە ئەنجومەنی نوێنەران.

چین لە هاوردەکردنی زێڕدا، ریکۆردێکی پێوانەی تۆمار کرد و تا مانگی هەشتی ئەمساڵ زیاتر لە هەزار تۆن زێڕی هاوردەکردوە.

 پێگەی بلومبێرگ بڵاویکردوەتەوە، لە دوای بەهێزبونی بەهای یوانی چینی، چین زێڕی زیاتری هاوردەکردوە بە مەبەستی هێشتنەوەی بەهای دراوی وڵاتەکەی.

بە گوێرەی زانیارییەکانی بلومبێرگ،  کۆی هاوردەکردنی زێڕ لە هەشت مانگی یەکەمی ئەمساڵدا هەزار تۆنی تێپەڕاندووە و لە چاو ساڵی پاردا رێژەکە زیاتر بووە.

شارەزایان ئاماژە بەوە دەکەن کە داواکاریی بەرز بۆ وەبەرهێنان، سەقامگیریی بەهای یوان و بەردەوامیی کڕینی زێڕ لەلایەن بانکە ناوەندییەکەی چینەوە هۆکاری زۆری هاوردەکردنی کانزاکەن لەلایەن وڵاتی چینەوە.

سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش نزمبونەوەیان تۆمار کرد، نەوتی برێنت  لە  خوار 100 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.

ئەمڕۆ چوارشەممە،، بەهۆی گرژییەکانەوە نرخی نەوت بە ناجێگیری ماوەتەوە و بەراورد بە دوێنی نزمبوەتەوە؛  لە ئێستادا بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 98 دۆلار و 14 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.

هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش  بە  88 دۆلار و 81 سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوەدەکرێت.

سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش بەرزبونەوەیان تۆمار کرد، نەوتی برێنت  لە سەرو   101دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.

ئەمڕۆ سێشەممە، بەهۆی گرژییەکانەوە نرخی نەوت بە ناجێگیری ماوەتەوە وبەردەوامە لە بەرزبوونەوە؛  لە ئێستادا بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 101 دۆلار و 72 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.

هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش  بە  93 دۆلار و 41 سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوەدەکرێت.

بانکی ناوەندی عیراق، دابەشکردنی دۆلار بۆ گەشتیاران و سنوردای دەکات  بۆ دوو جار لە یەک ساڵدا، ئەمە لە کاتێکدایە لە ئێستادا ساڵانە 12 جار گەشتیار دەتوانێت سودمەند بێت لە وەرگرتنی دۆلار بە نرخی رەسمی.

میدیاکانی عیراق بڵاویانکردوەتەوە، بانکی ناوەندیی عیراق ئاراستەیەکی نوێی گرتووەتە بەر بۆ پێداچوونەوە و هەموارکردنەوەی رێنماییەکانی پێدانی دراوی بیانی بە گەشتیاران.

بەگوێرەی زانیارییەکان،  بڕیارە وەرگرتنی پشکی دۆلار بە نرخی رەسمی سنووردار بکرێت بۆ تەنها دوو جار لە ساڵێکدا بۆ هەر هاووڵاتییەک، لە شوێنی سیستەمی ئێستا کە رێگە دەدات مانگانە واتە 12 جار لە ساڵێکدا ئەو پشکە وەربگیرێت.

ئاماژە بەوەشکراوە،  بانکی ناوەندی خەریکی تاوتوێکردنی سەپاندنی رێکار و کۆنتڕۆڵی نوێیە بۆ رێکخستنی پرۆسەی دابەشکردن و دابینکردنی دۆلاری کاش لە دەروازە و فڕۆکەخانەکاندا.

ئامانج لەم هەنگاوە وەک رێگرییەک دەبینرێت لە هەوڵەکانی قۆستنەوە و یاریپێکردن بە دراوی بیانی، هەروەها بۆ بەستنی ئەو کەلەبەرانەی کە تۆڕەشآراوەکان  کەڵکی لێ وەردەگرن بۆ دەستکەوتنی دۆلار بە نرخی رەسمی و دواتر فرۆشتنەوەی لە بازاڕدا.