سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش نزمبونەوەیان تۆمار کرد و بەرمیلێک نەوتی برێنت لە خوار 100 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.
ئەمڕۆ دووشەممە، سەرەڕای گرژییەکانی ناوچەکەوە و داخستنی گەروی هورمز، نرخی نەوت کەمێک دابەزی بەراورد بە هەمان کاتی دوێنێ و بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 97 دۆلار و95 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.
هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش بە 91دۆلار و یەک سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوە دەکرێت.
وەزیری دارایی عیراق ئیمزای لەسەر ناردنی موچەی مانگی پێنج بۆ هەرێم کرد.
بەپێی زانیارییەکانی کوردسات نیوز، لەگەڵ گەیشتنی پارەی موچەی مانگی پێنجی موچەخۆرانی هەرێم، راستەوخۆ لیستی دابەشکردنی موچە بڵاودەکرێتەوە.
نوێدەکرێتەوە...
بەپێی زانیاریەکانی پەیامنێری کوردسات نیوز، چاوەڕوان دەکرێت ئەمڕۆ یان سبەینێ موچەی مانگی پێنج بۆ هەرێم بنێردرێت.
بێستون سەلام پەیامنێری کوردسات نیوز لە بەغداد رایگەیاند: چاوەڕوان دەکرێت پێش جەژن موچەی مانگی پێنج بۆ هەرێم بنێردرێت، رێکارەکانی ناردنی موچە گیراوەتەبەر و وەزیری دارایی عیراق رایگەیاندووە کە موچە بۆ هەرێم دەنێرن.
سەبارەت بە داهاتی نانەوتیی هەرێم، پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند: حکومەتی هەرێم بەڵێنی داوە کە داهاتی نانەوتی دوای مانگی پێنج بنێرێت چونکە هێشتا مانگ کۆتایینەهاتووە و نازانرێت داهاتەکە چەند دەبێت.
وەزارەتی دارایی عیراق ئەمڕۆ شەممە رایگەیاند، دەستیان کردووە بە دابەشکردنی موچەی موچەخۆران بۆ مانگی ئایاری 2026.
بەپێی راگەیەندراوێکی وەزارەتی دارایی عیراق، "بە راسپاردەی وەزیری دارایی، پرۆسەی خەرجکردنی موچەی فەرمانبەران بۆ مانگی ئایاری ئێستا، لە ئەمڕۆ شەممەوە دەستیپێکردووە."
لەلای خۆشیەوە فالح ساری، وەزیری دارایی عیراق رایگەیاند، بە راسپاردەی سەرۆک وەزیرانی عیراق، پرۆسەی دابەشکردنی موچەی مووچەخۆران دەستیپێکردووە.
وەفدێکی وەزارەتی دارایی هەرێم دەچێتە بەغداد و لیستی موچەی مانگی پێنج و چەند وردەکارییەکی دیکە لەگەڵ خۆیان دەبەن.
بڕیار محەمەد، پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند: لە 24 سەعاتی داهاتوودا وەفدێکی هەرێم دەچێتە بەغداد و راپۆرتی تەرازووی پێداچوونەوەی مانگی چوار لەگەڵ خۆیاندا دەبەن.
پەیامنێری کوردسات نیوز وتیشی: سەرچاوەیەک پێی راگەیاندووەم کە تا پێش جەژن داهاتی نانەوتی کۆبکەینەوە، چونکە نازانین ئەم مانگە بەغداد چەند داهاتی نانەوتیی دەوێت، بۆیە بە هیچ شێوەیەک پێش جەژن موچەی مانگی پێنجی موچەخۆرانی هەرێم دابەش ناکرێت.
ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق دەیەوێت پرۆژەیاسای نەوت و غاز بخاتە بەرنامەی كارەوە و پەرلەمانتارێكیش دەڵێت، رێككەوتنی سیاسی هەیە بۆ تێپەڕاندنی.
عادل مەحلاوی ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق رایگەیاندووە، بەمنزیكانە پرۆژەیاسای نەوت و غاز لە ئەنجومەنی نوێنەران دەخرێتە بەرنامەی كارەوە، ئەوەش دوای ئەوەی لایەنە سیاسییەكان رێككەوتوون لەسەر تێپەراندنی.
ئاشكراشیكردووە، عەلی زەیدی سەرۆك وەزیرانی عیراق ئامادەیی دەربڕیوە هاوكار بێت بۆ تێپەڕاندنی یاسا گرنگەكان بەتایبەتیش ئەو یاسایانەی كاریگەرییان لەسەر ئابوری و خزمەتگوزاری هەیە، ئەنجومەنی نوێنەرانیش پلانی هەیە لە ماوەی داهاتوودا كار بكات بۆ خستنەڕووی كۆمەڵێك یاسای خزمەتگوزاری و ئابوری بە هەماهەنگی لەگەڵ سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیران.
ئەو پەرمانتارە ئاشكراشیكردووە، پرۆژەیاسای نەوت و غاز گرنگییەكی زۆری دەبێت و پانتاییەكی فراوانتر دەداتە پارێزگاكان بۆ بەڕێوەبردنی كاروبارەكانیان و رۆڵی دەبێت لە رێكخستنی پەیوەندییەكانی نێوان حكومەتی عیراق و ئەو پارێزگایانەی نەوت بەرهەمدەهێنن.
داتاكانی بانكی ناوەندی عیراقی دەریدەخەن، دراو و یەدەگی بیانی بەشێوەیەكی بەرچاو دابەزیوە، هۆكارەكەشی بۆ كەمبوونەوەی داهاتی نەوت دەگەڕێندرێتەوە.
بەپێی شیكارە رەسمییەكان، كۆی گشتی دراوی بیانی لە بانكی ناوەندیی عیراق لە 125 ترلیۆن و 614 ملیار دیناری عیراقییەوە لە 23ی مانگی نیسانی رابردوو، بۆ 123 ترلیۆن و 269 ملیار دینار لە كۆتایی ئەو مانگەدا دابەزیوە، واتە قەبارەی زیانەكە لە ماوەی یەك هەفتەدا دوو ترلیۆن و 345 ملیار دینار بووە لە دراوی بیانی عیراق.
چاودێرانیش پێیان وایە ئەو دابەزینە لە كاتێكی زۆر هەستیاردا دێت، چونكە مەترسییەكان لەسەر كەمبوونەوەی داهاتی نەوت لە گەنجینەی عیراق بەهۆی گرژییە جیۆپۆلیتیكییەكانی ناوچەكەوە لە هەڵكشاندایە.
سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش بەرزبونەوەیان تۆمار کرد و بەرمیلێک نەوتی برێنت لە سەرو 111 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.
ئەمڕۆ دووشەممە، بەهۆی گرژییەکانی ناوچەکەوە و داخستنی گەروی هورمز، هەڕەشە نوێیەکانی دۆناڵد ترەمپ و نەگەیشتە رێککەوتنی ئێران و ئەمریکا بۆ کردنەوەی گەروەکە، نرخی نەوت بەرزبونەوەی بەرچاوی تۆمارکردوە و بەراورد بە هەمان کاتی دوێنێ، بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 111 دۆلار و26 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.
هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش بە 108دۆلار و حەوت سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوە دەکرێت.
راپۆرتی مانگانەی رێکخراوی وڵاتانی هەناردەکاری نەوت (ئۆپێک)، ئەمڕۆ شەممە، ئاشکرای کرد کە بەرهەمهێنانی نەوتی خاو لە نێو وڵاتانی ئەندامی رێکخراوەکەدا، بەهۆی لێکەوتەکانی داخرانی گەروی هورمز و پەرەسەندنی گرژییە سەربازی و سیاسییەکانی ناوچەکەوە، بۆ نزمترین ئاستی خۆی لە ماوەی 35 ساڵی رابردوودا دابەزیوە.
لە راپۆرتەکەدا، هاتووە: بەهۆی پەککەوتنی پرۆسەی هەناردەکردن و جووڵەی کەشتیوانیی نەوت لە رێگەی گەروەکەوە، بەرهەمهێنانی نەوتی سعوودیە بە رێژەی 42٪ پاشەکشەی کردووە، کە ئەمەش نزمترین ئاستی تۆمارکراوی ئەو وڵاتەیە لە دوای ساڵی 1990وە.
هاوکات وڵاتی کوێتیش نزیکەی 75٪ی توانای بەرهەمهێنانی خۆی لەدەستداوە.
راپۆرتەکەی ئۆپێک ئاماژەی بەوەش کردووە، ئەم قەیرانە قورسە هاوکات بووە لەگەڵ گورزێکی نوێ بۆ سەر رێکخراوەکە کە ئەویش بڕیاری کشانەوەی دەوڵەتی ئیمارات بوو لە ئۆپێک، هەنگاوێک کە نیگەرانییەکی بەربڵاوی لەسەر ئاستی جیهان سەبارەت بە یەکڕیزیی هاوپەیمانێتییە نەوتییەکە و توانای بەڕێوەبردنی بازاڕ لە قۆناغی داهاتوودا دروست کردووە، ئەمەش لە کاتێکدایە کە پێشبینی دەکرێت ناجێگیری و هەڵبەز و دابەزی توند لە نرخەکانی نەوتدا لەسەر ئاستی جیهان بەردەوام بێت.
بەرپرسانی ئەمریکا ئەگەری ئەوەیان وروژاند کە چین نەوتی زیاتری ئەمریکی بکڕێت، ئەمەش دوای گفتوگۆکانی نێوان دۆناڵد ترەمپ و شی جین بینگ، سەرۆکانی هەردوو وڵات کە پێنجشەممە لە پەکین بەڕێوەچوو.
کۆشکی سپی لە بەیاننامەیەکدا کە دوای کۆبوونەوەی لوتکەی نێوانیان بڵاوکرایەوە و زیاتر لە دوو کاتژمێری خایاند، رایگەیاند کە "شی جین بینگ" ئارەزووی خۆی نیشانداوە بۆ کڕینی نەوتی زیاتری ئەمریکی، ئەوەش بە مەبەستی کەمکردنەوەی پشتبەستنی وڵاتەکەی بە گەروی هورمز.
ماوەیەکی کەم دوای ئەوە، "سکۆت بێسێنت" وەزیری گەنجینەی ئەمریکا بە تۆڕی "CNBC"ی راگەیاند کە هەردوو سەرۆک پرسی کڕینی وزەی زیاتریان لەلایەن پەکینەوە تاوتوێ کردووە، ئاماژەی بەوەش کرد کە بەرهەمهێنانی نەوتی "ئالاسکا" بژاردەیەکی سروشتی دەبێت بۆ چین.
لە لایەکی ترەوە، لە هیچکام لەو کورتە هەواڵانەی کە میدیا رەسییەکانی چین دەربارەی کۆبوونەوەکە بڵاویانکردووەتەوە، ئاماژە بە کڕینی نەوت نەکراوە، هەروەها وەزارەتی دەرەوەی چین تا ئێستا وەڵامی داواکارییەکان بۆ لێدوان لەمبارەیەوە نەداوەتەوە.
محەمەد شیاع سودانی سەرۆک وەزیرانی عیراق باس لە کەمبووەنەوەی قەرزە دەرەکییەکان و ئیمزاکردنی گرێبەستەکانی عیراق دەکات.
محەمەد شیاع سودانی لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: لە ماوەی سێ ساڵی تەمەنی حكومەت متمانەمان بۆ خەڵك گەڕاندوەتەوە و دوو دڵ نەبووین لە بەگژداچوونەوەی ئاستەنگییەكان، عیراق گرێبەست و رێككەوتنی لەگەڵ كۆمپانیا گەورەكانی جیهان ئیمزا كردووە، هەروەها توانای گشتی پاڵاوتنی پاڵاوگەكانی عیراق بەرزبوەتەوە
سودانی وتیشی: قەرزە دەرەكییەكان لە ماوەی چوار ساڵدا لە 13 ملیار دۆلارەوە كەمبوەتەوە بۆ 10 ملیار دۆلار، هەروەها گەیشتوینەتە دابینكرنێكی ناوازە لە بواری ئاو و ئاوەڕۆ.
محەمەد شیاع سودانی ئاماژەی بەوەشدا: 1143 بینای نوێی خوێندنگەمان دروست كردووە.
سوتەمەنییە شلەکە، کە سەرچاوەی یەکەمی وزەیە لە جیهاندا نرخەکەی بەردەوام لە گۆڕاندایە و بەراورد بە دوێنێش هەریەکە لە نەوتی خاوى برێنت و تەکساسی ئەمەریکیش نزمبونەوەیان تۆمار کرد و بەرمیلێک نەوتی برێنت لە سەرو 108 دۆلارەوە مامەڵەی پێوەدەکرێت.
ئەمڕۆ چوارشەممە، سەرەڕای گرژییەکانی ناوچەکەوە و داخستنی گەروی هورمز، نرخی نەوت کەمێک دابەزی بەراورد بە هەمان کاتی دوێنێ و بەرمیلێک نەوتی خاوی برێنت لە بازاڕەكانی جیهان بە 106 دۆلار و51 سەنت مامەڵەی پێوە دەکرێت.
هاوكات جیا لە نەوتی برێنت، نرخی بەرمیلێک نەوتی رۆژئاوای تێكساسیش بە 100دۆلار و 93 سەنت لە بازاڕەکاندا مامەڵەی پێوە دەکرێت.
وەزارەتی دارایی هەرێم، لە راگەیەندراوێکدا لیستی موچەی مانگی چواری فەرمانبەران و موچەخۆران هەرێمی بڵاوکردەوە و بە گوێرەی لیستەکە بە سێ رۆژ تەواوی موچەی مانگی نیسان دابەش دەکرێت.
لە راگەیەندراوەکەی وەزارەتی دارایدا هاتووە؛ رۆژی چوارشەممە رێکەوتی ( 13 ی ئایاری 2026 ) دەست بەدابەشکردنی موچەی مانگی نیسانی فەرمانبەران و موچەخۆرانی هەرێمی کوردستان دەکرێت و رۆژی شەممە رێکەوتی ( 16 ی ئایاری 2026 ) کۆتایی بەدابەشکردنی موچە دێت.
دارایی هەرێم ئاماژەی بەوەشکردوە لەگەڵ ئەوەی بەپێی لیستەکە موچەی خانەنشینانی سەربازی بە شێوەی کاش رۆژی پێنج شەممە دابەش دەکرێت، بەڵام ئەو خانەنشینانەی لەڕێی پرۆژەی هەژماری من موچە وەردەگرن دەتوانن سبەی چوار شەممە موچەکانیان لە رێی ئامێرەکانی ڕاکێشانی پارە ( ATM ) وەربگرن.
دابەشکردنی موچەش بەمشێوەیەیە؛
خانەنشینی شارستانی
زیندانیانی سیاسی + بەرکەوتوانی کیمیاباران
کەس و کاری شەهیدان و ئەنفالکراوان
خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی
پەروەردە
تەندروستی
خانەنشینی پێشمەرگە
خاوەن پێداویستی تایبەت
مافی مرۆڤ
دەستەی دەسپاکی
دەستەی وەبەرهێنان
دەستەی ژینگە
دەزگای مین
ناوچەکانی دەرەوەی هەرێم
کۆمسیۆنی باڵای هەڵبژاردن
دیوانی چاودێری دارایی
کاروباری شەهیدان و ئەنفالکراوان
ئاوەدانکردنەوە و نیشتەجێکردن
دارایی و ئابووری
ناوخۆ
داد
ئەنجومەنی دادوەری
پلان دانان
بازرگانی و پیشەسازی
سامانە سروشتییەکان
گواستنەوە و گەیاندن
کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو
شارەوانی و گەشتوگوزار
کار و کاروباری کۆمەڵایەتی
ڕۆشنبیری و لاوان
کارەبا
ئەوقاف و کاروباری ئایینی
هێزی زێرەڤانی و فەرماندەی بەرگری فریاکەوتن
سەرۆکایەتی پەرلەمان
سەرۆکایەتی ئەنجومەنی وەزیران
سەرۆکایەتی هەرێم
پێشمەرگە (دیوان، لیواکان)
یەکەی 70 و یەکەی 80
ب. پۆلیسی دام و دەزگا نەوتییەکان
ئەنجومەنی ئاسایش و دەزگای ئاسایش
وەزارەتی نەوتی عیراق ئامادەیی بۆ هەناردەكردنی زیاتر لە سێ ملیۆن بەرمیل نەوتی رۆژانە رادەگەیەنێت.
محەمەد عەبادی بریكاری وەزارەتی نەوتی عیراق رایگەیاندووە، هەركاتێك رەوشی گەروی هورمز ئاساییی بێتەوە و كۆت و بەندەكان هەڵبگیرێن، عیراق لە روی تەكنیكییەوە ئامادەیە بۆئەوەی تەنها لە ماوەی یەك هەفتەدا هەناردەی نەوت بە بڕی سێ ملیۆن بەرمیلی رۆژانە دەستپێبكاتەوە و هەناردەی بازاڕەكانی جیهانی بكات.
وتیشی، لە ئێیستادا هەناردەی نەوت لە كێڵگەكانی كەركوكەوە لە رێی هێڵی ستراتیژی جەیهانەوە بە بڕی 200 هەزار بەرمیلی رۆژانە بەردەوامە و هەوڵیش هەیە بۆئەوەی رێگەكانی هەناردەكردنی نەوتی عیراق زیاد بكرێت بەو ئامانجەی چیتر پشت بە یەك رێگە نەبەسترێت.
رۆژی دوو شەممەش دوو كەشتیی نەوتهەڵگری گەورە كە چوار ملیۆن بەرمیل نەوتی عیراقیان پێبووە، بە گەرووی هورمزدا تێپەڕین.
پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند، ئەمڕۆ سێشەممە، 12ـی 5ـی 2026، نزیكەی 300 ملیار دینار لە بەغدادەوە بۆ تەواوكاری موچەی مانگی چواری فەرمانبەرانی هەرێم، خرایە سەر هەژماری وەزارەتی دارایی هەرێمی کوردستان.
وتیشی، بە کۆی گشتی بڕی 961 ملیار و 736 ملیۆن دینار خراوەتە سەر هەژماری وەزارەتی دارایی هەرێم.
وەزارەتی دارایی هەرێمیش لە راگەیەندراوێکدا دەڵێت: هاوشێوەی مانگەکانی رابردوو لەگەڵ گەیشتنی تەمویلی موچەی مانگی نیسان، وەزارەتی دارایی حکومەتی فیدراڵ بڕی 16 ملیار و 624 ملیۆن و 814 هەزار و 478 دیناری لە تەمویلی موچەی مانگی نیسان نەناردووە کە بریتییە لە شایستەی موچەی مانگەکانی رابردووی خانەنشینانی شارستانی و سەربازی.