سەرۆك كۆماری ئێران دەڵێت، هەر جۆرە هێرشێك بۆسەر رابەری باڵای وڵاتەكەی راگەیاندنی شەڕی سەرتاسەرییە دژی گەلی ئێران.

مەسعود پزیشكیان سەرۆك كۆماری ئێران لە پۆستێكدا لە تۆڕی كۆمەڵایەتی ئێكس بڵاویكردەوە، هەر جۆرە هێرشێك بۆسەر عەلی خامنەیی رابەری باڵای كۆماری ئیسلامی ئێران، تەنها هێرشێك نییە بۆسەر خامنەیی، بەڵكو راگەیاندنی شەڕێكی سەرتاسەرییە دژی گەلی ئێران.

زیاتر لە سێ هەفتەیە خۆپیشاندانێكی جەماوەریی فراوان لە زۆربەی شار و ناوچەكانی ئێران بەڕێوەدەچێت دژی خراپی رەوشی ئابوری، پێشتریش دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا لە پەیامێكیدا داوای لە خەڵكی ئێران كرد بە دوای سەركردایەتییەكی نوێ بگەڕێن لە وڵاتەكەیاندا.

تۆم باراک دەڵێت: پێشوازی لە ئاگربەست و رێککەوتنی نێوان هەسەدە و حکومەتی سوریا دەکەین و ئەم هەنگاوە زەمینە خۆشدەکات بۆ دەستپێکردنەوەی گفتوگۆکان.

تۆم باراک نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ کاروباری سوریا رایگەیاند، ئەمریکا دەستخۆشی لە هەسەدە و حکومەتی سوریا دەکات بۆ گەیشتن بە رێککەوتنی ئاگربەست.

وتیشی، ئەم هەنگاوە رێگە خۆشکەرە بۆ دەستپێکردنەوەی گفتوگۆکان و هاوکاری هەموو لایەک لەپێناو سوریایەکی یەکگرتوودا.

تۆم باراک ئەوەشی خستەڕوو، دوو سەرکردە سەرەکییەکەی سوریا، بە دیدگایەکی هاوبەش بۆ رزگارکردنی وڵات و گەلەکەیان لە توندوتیژی، پێکەوە گفتوگۆیان کرد بۆ نەخشاندنی داهاتوویەکی گەشتر.

سبەینێ مەزڵوم کۆبانێ و ئەحمەد شەرع کۆدەبنەوە و پرسی تێکەڵکردنی هەسەدە لە دامەزروەکانی سوریادا تاوتوێ دەکەن.

گرنگترین خاڵەکانی رێکەوتنی نێوان هێزەکانی هەسەدە لەگەڵ حکومەتی حکومەتی سوریا.....

-تێکەڵکردنی تەواوی دەزگا مەدەنییەکانی حەسەکە بە حکومەتی سوریاوە

-رادەستکردنی تەواوی بیر نەوتییەکان بە حکومەتی سوریا

-تێکەڵکردنی هێزەکانی هەسەدە لە چوارچێوەی وەزارەتی بەرگری سوریا، دوای -وردبینی ئەمنی لە ناوەکانیان و گرەنتی تایبەت مەندی گەڕەکە کوردییەکان

-دەرکردنی مەرسومی سەرۆکایەتی بۆ دامەزراندنی پارێزگاری حەسەکە

-پاکردنەوەی ناوچەی کۆبانێ لە چەکی قورس و رادەست کردنی بە حکومەتی سوریا و پێکهێنانی هێزێکی ئەمنی لە دانیشتوانی ناوچەکە کە لە ژێر سەرپەرشتی وەزارەتی ناوخۆی سوریا دەبێت

-حکومەتی سوریا ئیدارەی زیندانی و کەمپی خێزانەکانی داعش دەکات

-پشت بەستن بە لیستی ناوەکانی هێزەکانی هەسەدە بەمەبەستی دامەزاندنیان لە چوارچێوەی دەوڵەتی سوریا

-پابەندبوونی هەسەدە بە دەرکردنی چەکدارانی پارتی کرێکارانی کوردستان بۆ دەرەوەی خاکی سوریا

-حکومەتی سوریا پابەندە بە رووبەڕووبونەوەی چەکدارانی داعش

سەرۆکی سوریا دەڵێت: سبەینێ لەگەڵ مەزڵوم کۆبانێ کۆدەبمەوە و سەرجەم کێشە هەڵپەسێردراوەکان چارەسەر دەکرێن.

ئەحمەد شەرع سەرۆکی سوریا رایگەیاند، ئەمڕۆ مەزڵوم کۆبانێ بەهۆی رەوشی کەشوهەواوە نەیتوانی بێتە دیمەشق و بە پەیوەندی تەلەفۆنی قسەمان کرد، هەروەها سبەینێ کۆدەبینەوە.

وتیشی، ئاگربەست بە شێوەیەکی تەواو لە جەزیرە رادەگەینین و داوا لە هۆزەکان دەکەم هێرشەکانیان بۆ سەر هەسەدە راگرن.

ئاماژەی بەوەشکرد، دەزگاکانی دەوڵەت کارەباری حەسەکە و دێرەزور و رەققە وەردەگرن.

ئەحمەد شەرع راشیگەیاند، دۆسییە هەڵپەسێردراوەکان لەگەڵ هەسەدە چارەسەر دەکرێن.

هاوکات سەرۆکی سوریا، ئیمزای لەسەر رێککەوتنی ئاگربەست کرد و بەمەش سەرجەم ناوچەکان شەڕ رادەگیرێت.

هەسەدە و یەپەژە لە دەوروبەری بەنداوی تشرین دوو هێرشی سەرکەوتوویان بۆ سەر چەکدارانی سوریا ئەنجامدا و هەسەدەش دەڵێت؛ لە هێرشانەدا ژمارەیەک چەکدارانی دیمەشق کوژراون.

هێزەکانی سوریای دیموکرات 'هەسەدە' لە راگەیەنراوێکدا بڵاویکردەوە، هێزەکانیان لەگەڵ یەکینەکانی پاراستنی ژنان 'یەپەژە' دوو هێرشی سەرکەتوویان دژی چەکدارانی دیمەشق ئەنجامداوە لە دەوروبەری بەندای تشرین.

ئاماژەی بەوەشکرد، لەهێرشی یەکەمدا هێزەکانیان ژمارەیەک چەکدارانی سوریایان کردە ئامانج، کە خۆیان بۆ ئەنجامدانی هێرش ئامادە دەکرد، لە ئەنجامدا تانکێکی ئەو چەکدارانەیان تێکشکاندووە.

هەسەدە ئاشکراشیکرد، لە هێرشی دووەمدا لە رێگەی فڕۆکەی بێفڕۆکەوان هێرشێکی وردی ئەنجامداوە، ژمارەیەک چەکداری بە ئامانج گرتووە و تەقینەوەیەکی گەورە بەهۆیەوە رویداوە.

ئەوەشی خستەروو، هێزەکانیان ئۆپەراسیۆنێکی تریان لە گوندێکی سەر بە ناوچەی بەنداوی تشرین ئەنجامدا، کە تێیدا شوێنێکی سەربازی و خاڵێکی کۆبوونەوەی گروپە چەکدارەکان تێکشکێندران.

ئیمانیۆل ماکرۆن، سەرۆکی فەرەنسا پەیوەندییەکی تەلەفۆنیی لەگەڵ ئەحمەد شەرع، سەرۆکی سوریا ئەنجامدا و نیگەرانیی خۆی لەبارەی پەرەسەندنە سەربازییەکان دەربڕی و جەختی لە پێویستیی ئاگربەستی هەمیشەیی کردەوە.

ماکرۆن لە پەیامێکدا رایگەیاند: "بەیانیی ئەمڕۆ گفتوگۆم لەگەڵ ئەحمەد ئەشەرع کرد و نیگەرانیی خۆم پێڕاگەیاند سەبارەت بە پەرەسەندنەکان لە سوریا و بەردەوامیی ئەو هێرشانەی لەلایەن دەسەڵاتدارانی سوریاوە ئەنجام دەدرێن".

سەرۆکی فەرەنسا جەختیکردووەتەوە کە "پێویستە ئاگربەستی هەمیشەیی رابگەیەنرێت و رێککەوتن بکرێت لەسەر یەکخستنی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) لەگەڵ دەوڵەتی سوریا، ئەوەش لەسەر بنەمای ئەو گفتوگۆیانەی لە مانگی ئازاری رابردوودا کراون".

ماکرۆن ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەم هەنگاوە بۆ یەکپارچەیی و سەقامگیریی سوریا پێویستە.

مەسعود بارزانی، سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان داوا دەکات بە زووترین کات شەڕ و ئاڵۆزییەکانی نێوان هێزەکانی حکومەتی سوریا و هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) رابگیرێت و هەموو لایەک بگەڕێنەوە بۆ رێککەوتنەکانی پێشوو.

دەقی پەیامەکەی سەرۆکی پارتی:

بەرپرسێکی باڵای سوریا ئاشکرای دەکات، ئەحمەد شەرح، سەرۆکی سوریا بانگهێشتی مەزڵوم عەبدی، فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە)ی کردووە بۆ بەشداریکردن لە کۆبوونەوەیەکی چاوەڕوانکراو لەگەڵ تۆم باراک، نێردەی ئەمریکا بۆ سوریا.

تەلەڤزیۆنی سوریا لە زاری سەرچاوەیەکی باڵاوە بڵاویکردووەتەوە، بانگهێشتنامەکە دوای رۆژێک دێت لە شەڕی سەخت لە نێوان سوپای سوریا و هەسەدە لە رۆژهەڵاتی حەلەب و باشوری رەققە، کە بووە هۆی کۆنترۆڵکردنی چەند ناوچەیەک لەلایەن سوپای سوریاوە، لەوانە کێڵگە نەوتی و غازییەکانی دێرەزور.

ئەم هەنگاوە دوای ئەوە دێت کە مەزڵوم عەبدی سەردانی هەرێمی کوردستانی کرد و لەگەڵ تۆم باراک کۆبووەوە. پێشتریش هەوڵەکان بۆ تێکەڵکردنەوەی هەسەدە لەناو سوپای سوریا ئەنجامی ئەوتۆی نەبووە.

ئەندامێكی دەستەی بەڕێوەبەری پەیەدە دەڵێت، هێرشی چەكدارانی سوریا بۆسەر رەققە، دەبێتە هۆی دروستبوونی مەترسییەكی گەورە لەسەر ئەو زیندانانەی داعشیان تێدایە. 

فەوزە یوسف ئەندامی دەستەی بەڕێوەبەری پارتی یەكێتیی دیموكراتیك - پەیەدە رایگەیاند، ئەو هێرش و پێشێلكارییەی چەكدارانی سوریا دەیكەنە سەر رەققە، مەترسییەكی گەورە دەخاتە سەر ئەو زیندانانەی داعشیان تێدا زیندانیكراوە.

ئاماژەی بەوەشكرد، دەبێت هاوپەیمانانی نێودەوڵەتیی دەستبەجێ هێرشی چەكدارانی سوریا رابگرن بۆ ئەوەی دووبارە رووبەرووی ئەو مەترسییانە نەبنەوە كە لەرابردوودا بەهۆی تیرۆرستانی داعشەوە دوچاری هاتبوون.

ئەوەش لەكاتێكدایە، دوای ئەوەی هەسەدە بە پشتیوانیی و دانوستان لەگەڵ هاوپەیماناندا رازی بوو بەوەی لە بەشێك لە ناوچەكانی ژێر دەسەڵاتی خۆیدا بكشێتەوە، بەڵام حكومەتی كاتیی سوریا ئەو رێككەوتنەی پێشێلكرد.

هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) رایدەگەیەنێت، بە بەشداریی یەکینەکانی پاراستنی ژنان (یەپەژە)، سێ هەوڵی هێرشکردنی چەکدارانی سەر بە دیمەشقیان لە میحوەری بەنداوی تیشرین پوچەڵ کردووەتەوە.

ناوەندی راگەیاندنی هەسەدە ئاشکرای کردووە، لەو رووبەڕووبوونەوانەدا دوو تانک، زرێپۆشێک، شۆفەڵێک (ترێکس) و دوو ئۆتۆمبێلی سەربازیی هەڵگری چەکی دۆشکەی چەکدارەکان تێکشکێنراون.

ئاماژەی بەوەشکردووە، شەڕ و پێکدادان لەو میحوەرە هێشتا بەردەوامە.

 

فەرهاد شامی، بەڕێوەبەری ناوەندی راگەیاندنی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) رایدەگەیەنێت، حکومەتی کاتیی سوریا هێزەکانی لە دەوروبەری ناوچەکانی باکور و رۆژهەڵات بڵاوکردووەتەوە و زیاتر لە 100 هەزار چەکدار بەشداری لە هێرشەکاندا دەکەن.

شامی لە لێدوانێکدا بۆ کەناڵی "روناهی" ئاماژەی بەوەکردووە، حکومەتی کاتی، گروپە چەکدارەکانی تورکیا و داعش پێکەوە هێرش دەکەنە سەر ناوچەکە و حکومەتی دیمەشق سوورە لەسەر فراوانکردنی بازنەی هێرشەکان.

بە وتەی شامی، هێزەکانی هەسەدە رووبەڕووی هێرشەکان بوونەتەوە و دەیان کاروانی سەربازیی چەکدارەکانیان کردووەتە ئامانج.

فەرهاد شامی داوای لە دانیشتووانی ناوچەکە کردووە لەوپەڕی ئامادەباشی و وریاییدا بن. سەبارەت بە زیندانەکانی داعشیش، رەخنەی لە هێزە نێودەوڵەتییەکان گرت بەوەی بەرپرسیارێتیی هێرشکردنە سەر زیندانەکانی داعش لە ئەستۆ ناگرن.

ئیدارەی خۆسەری باکور و رۆژهەڵاتی سوریا رایدەگەیەنێت، دیمەشق رێککەوتنەکانی پێشێلکردووە و لە چەندین بەرەوە هێرشی کردۆتە سەر هێزەکانیان. داواش لە هاووڵاتیان دەکات ئامادەبن بۆ بەرگری و پاڵپشتی هێزەکانی سوریا دیموکرات و یەکینەکانی پاراستنی ژن (یەپەژە).

ئیدارەی خۆسەر رایگەیاند کە گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی کاتی دیمەشق رێککەوتنیان پێشێلکردووە و لە دوێنێ بەیانییەوە تا ئێستا، لە چەندین بەرەوە هێرشیان کردۆتە سەر هێزەکانیان. ئەوەش سەرەڕای هەوڵەکان بۆ دۆزینەوەی رێگەچارەی ئاشتییانە و نیشاندانی نیازپاکی لە رێگەی کشانەوە لە هەندێک ناوچە.

ئیدارەی خۆسەر جەختی لەوە کردەوە، دیمەشق سوورە لەسەر بەردەوامیدان بە شەڕ و رێگای سەربازی. بۆیە، داوا لە هاووڵاتیان دەکەن کە ئامادەباشی تەواو بگرنەبەر و بنەمای بەرگریی زاتی بکەنە بنچینە، تا بتوانن پاڵپشتی هێزە سەربازییەکانی خۆیان بکەن و شارەکانیان بپارێزن و بەشداری بکەن لە "شەڕی پاراستنی کەرامەت".

لە بەشێکی دیکەی راگەیەندراوەکەدا هاتووە، ئامانجی ئەم هێرشانە بریتییە لە لەناوبردنی ئەو برایەتییەی کە بە خوێنی کچان و کوڕانی ناوچەکە بونیات نراوە، هەروەها دروستکردنی ئاژاوە و توندوتیژی لەنێوان پێکهاتەکانی باکور و رۆژهەڵاتی سوریا و خاوێنکردنەوەی پێکهاتە رەسەنەکانی سوریا و سەپاندنی یەک رەنگ بەسەر رەنگەکانی دیکەدا.

ئیدارەی خۆسەر داوا دەکات: "لەم قۆناغە یەکلاکەرەوەیەدا، یان بەرگری دەکەین و بە کەرامەتەوە دەژین، یان رووبەڕووی هەموو جۆرە ستەم و سووکایەتییەک دەبینەوە." بۆیە داوا لە هاووڵاتیان دەکرێت وەڵامی بڕیاری بانگەوازی گشتیی ئیدارەی خۆسەر بدەنەوە و شانبەشانی هێزەکانی سوریا دیموکرات و یەکینەکانی پاراستنی ژن بوەستن.

هەروەها، ئیدارەی خۆسەر داوا لە هەموو چین و توێژەکانی خەڵک، بە تایبەتیش گەنجان دەکات چەک هەڵبگرن و ئامادەبن بۆ رووبەڕووبوونەوەی هەر هێرشێکی ئەگەری لە ناوچەکانی جەزیرە و کۆبانی. "پێویستە بزانین کە ئێمە لەبەردەم شەڕێکی بوونیداین، بۆ پاراستنی دەستکەوتەکانی شۆڕش و ناسنامەمان، یەک هەڵبژاردە هەیە، ئەویش بەرگریی جەماوەرییە."

لە کۆتاییدا، ئیدارەی خۆسەر داوا لە خەڵک دەکات کە لە دەوری هێزەکانیان کۆببنەوە و پێکەوە شانبەشانی یەکتر رووبەڕووی ئەم هێرشە ببنەوە و هەمووان لەوپەڕی ئامادەباشیدا بن.

فەرماندەیی ناوەندیی هێزەكانی ئەمریكا، كوشتنی سەركردەیەكی داعشی پەیوەندیدار بە كوشتنی سەربازە ئەمریكییەكان و وەرگێڕەكەیان راگەیان. 

فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریكا ناسراو بە " سێنتكۆم" لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بۆ ئەوەكردووە، هێرشێكیان لە باكوری رۆژئاوای سوریا ئەنجامداوە كە بووەتە هۆی كوژرانی سەركردەیەكی داعش.

سێنتكۆم لە راگەیەنراوەكەیدا ئاماژەی بەوەشكردووە كە سەركردە كوژراوەكەی داعش ناوی "بیلال حەسەن جاسم" بووە، سەركردەیەكی دیاری تیرۆریستان بووە، پلانی چەندین هێرشی داناوە و پەیوەندی راستەوخۆی بە هێرشەكەی مانگی رابردوو هەبووە بۆسەر هێزێكی ئەمریكا لە ناوچەی تەدمور كە بەهۆیەوە دوو ئەندامی سەربازی ئەمریكی و وەرگێڕەكەیان كوژران.
بەپێی ئامارێكی سێنتكۆم، ئەمریكا لە وەڵامی هێرشكەی تەدموردا، تائێستا زیاتر لە 300 شوێن و  ژێرخانی داعشی كردۆتەوە ئامانج، جگە لەوەیكە  لە ماوەی ساڵی رابردوودا زیاتر لە 300 تیرۆریستی داعشیان دەستگیركردووە. 

وەفدی ئیمراڵیی پارتی یەکسانی و دیموکراسیی گەلان (دەم پارتی) ناوەڕۆکی کۆبوونەوەیان لەگەڵ عەبدوڵا ئۆجەلان ئاشکرا کرد و رایدەگەیەنن، ناوبراو نیگەرانیی خۆی لە دۆخی سوریا دەربڕیوە و ئامادەیی نیشانداوە رۆڵی خۆی بۆ چارەسەرکردنی کێشەکان بگێڕێت.

لە راگەیەندراوێکدا وەفدەکە ئاماژەی بەوەکردووە، رۆژی 17ـی کانونی دووەمی 2026، دیدارێکیان لەگەڵ عەبدوڵا ئۆجەلان لە زیندانی ئیمراڵی ئەنجامداوە کە نزیکەی دوو سەعات و نیوی خایاندووە.

بەپێی راگەیەندراوەکە، ئۆجەلان جەختیکردووەتەوە کە پابەندە بە پڕۆسەی ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیک و پێی وایە بنەماکانی 27ـی شوبات هێشتا کاریگەرن، بۆیە گرنگە هەنگاوی پێویست بۆ پێشخستنی پڕۆسەکە بنرێت.

سەبارەت بە دۆخی سوریا، ئۆجەلان نیگەرانیی قوڵی خۆی لە شەڕ و گرژییەکان دەربڕیوە و بە هەوڵێک بۆ تێکدانی پڕۆسەی ئاشتی وەسفی کردووە. جەختیشی کردووەتەوە کە کێشەکانی سوریا تەنیا بە دیالۆگ و دانوستان و عەقڵی هاوبەش چارەسەر دەکرێن.

وەفدەکە دەڵێت: "بەڕێز ئۆجەلان ئامادەیی خۆی نیشاندا بۆ ئەوەی بەرپرسیارێتیی خۆی جێبەجێ بکات تاوەکو کێشەکان لە رێگەی گفتوگۆوە چارەسەر بکرێن و دۆخەکە لە زەمینەی شەڕ دووربخرێتەوە". داواشی لە هەموو لایەنەکان کردووە رۆڵی ئەرێنی و بەرپرسانە بگێڕن.

هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) رایدەگەیەنێت، لە پێنج شارۆچکەی سنوری پارێزگای دێرەزور، رووبەڕووی هێرشی گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی دیمەشق بوونەتەوە و شەڕێکی سەخت بەردەوامە.

لە نوێترین راگەیەندراودا هەسەدە ئاشکرای کردووە، چەکدارانی سەر بە دیمەشق پەلاماری خاڵەکانی هێزەکانیانیان داوە لە شارۆچکەکانی (غەرانیج، ئەبو حەمام، کەشکییە، زیبان و تەییانە).

ئاماژەی بەوەشکردووە، بەهۆی هێرشەکەوە شەڕ و پێکدادانی توند لە نێوان هێزەکانیان و ئەو گروپانە دروستبووە و تا ئێستاش رووبەڕووبوونەوەکان بەردەوامن.