وەزارەتی بەرگریی ئیسرائیل ئاشکرایکرد، رەزامەندیی کۆتایی داوە لەسەر گرێبەستێکی گەورەی سەربازی بۆ کڕینی ژمارەیەک لە فڕۆکەی جەنگیی نوێ لە جۆرەکانی F-35  و F-15.

وەزارەتی بەرگری ئیسرائیل ژماریەکی نوێ لە فڕۆکەی جەنگیی جۆری "ئێف 35"ـی نەوەی پێنجەم دەکڕێت، کە بە توانای "خۆشارەوەیی لە رادار" و سیستمی ئەلیکترۆنیی ئاڵۆز ناسراوە.

ئەوەشی خستەڕوو،  ژمارەیەکی تر لە فڕۆکەی "ئێف 15"ی پەرەپێدراو دەکڕدرێت، کە توانایەکی بێوێنەی هەیە لە هەڵگرتنی بڕێکی زۆر لە تەقەمەنی و موشەکی دوورهاوێژ.

ئەم گرێبەستە لە چوارچێوەی هاوکارییە سەربازییەکانی واشنتۆندایە بۆ تەلئەبیب، بە ئامانجی پاراستنی "باڵادەستیی سەربازیی ئیسرائیل" لە ناوچەکەدا.

ئەم بڕیارەی وەزارەتی بەرگریی ئیسرائیل لە کاتێکدایە کە ناوچەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بە رەوشێکی یەکجار هەستیاردا تێدەپەڕێت، شارەزایانی سەربازی پێیان وایە نوێکردنەوەی هێزی ئاسمانیی ئیسرائیل ئاماژەیەکی روونە بۆ ئامادەکارییەکان بەرانبەر بە هەر "رووبەڕووبوونەوەیەکی گەورە" لە ناوچەکەدا.

وەزاری تەندروستیی لوبنان دەڵێت بەهۆی هێرشەکانی ئیسرائیل بۆسەر باشوری وڵاتەکەیان، تائێستا زیاتر لە 10 هەزار کوژراو و بریندار هەیە.

نزیکەی 75 هەزار هاووڵاتی لە باشوری لوبنان بەهۆی بۆردومانەکانی سوپای ئیسرائیلەوە برینداربوون، ئەمەش وای لە نەخۆشخانەکانیی ئەو وڵاتە کردووە فشاری زۆریان لەسەر دروست ببێت.

لێپرسراوانی لوبنان دەڵێن، بەهۆی پێشێلکارییەکانی ئیسرائیلەوە زیاتر لە ملیۆنێک هاووڵاتی لە باشوری لوبنان ئاوارە بوون و ملیاران دۆلاریش زیان بەر باشوری وڵاتەکە کەوتووە.

هاوکات، وەزارەتی تەندروستیی لوبنانیش رۆژی هەینی رایگەیاند، تائێستا بەهۆی هێرشەکانەوە 2618 کەس کوژراون و 8094 کەسی دیکەش بریندار بوون.

پێگەی ئەكسیۆس رایگەیاند، گەمارۆی ئەمریكا بۆ سەر بەندەرەكانی ئێران زیانی چوار ملیار و 800 ملیۆن دۆلاری بە تاران گەیاندووە. 
پێگەی ئەكەسیۆس ئەمریكی بڵاویكردووە، گەمارۆی ئەمریكا بۆ سەر بەندەرەكانی ئێران وای كردووە تاران بێبەشبێت لە داهاتی نەوت و كۆگاكانی نەوتی پڕبوون و ناتوانێت هەناردەی بكات. 
ئاماژەی بەوەشكردووە، 31 كەشتی ئێران 53 ملیۆن لیتر نەوتیان هەڵگرتووە و ناتوانن بجوڵێن و بەهای نەوتەكەش چوار ملیار و 800 ملیۆن دۆلارە.
حكومەتی ئێران لە ناوەڕاستی مانگی رابردوو رایگەیاند، هەڵسەنگاندنی بەرایی بۆ زیانەكان بەهۆی شەڕەوە گەیشتووەتە 270 ملیار دۆلار و ئاماژەی بەوەش كردووە، ئەگەری گۆڕانی ئەم ژمارەیە هەیە.
نەتەوە یەكگرتووەكانیش رایگەیاندووە، گرژی و ئاڵۆزییەكان و گەمارۆی دەریایی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بووەتە هۆی بەرزبوونەوەی تێچووی گواستنەوە بە رێژەی %18 لە جیهاندا بە تایبەت چێن و هیندستان و پاكستان. 

 

 

ماڵپەڕی ئەكسیۆس لە زاری چەند لێپرسراوێکی باڵای واشنتۆنەوە وردەكاریی چەند مەرجێكی نوێی ئەمریكا بۆ رێككەوتن لەگەڵ ئێران ئاشكرا دەكات.

بەگوێرەی زانیارییەكانی ماڵپەڕی ئەكسیۆس، ستیڤ ویتكۆف نێردەی تایبەتی ئەمریكا بۆ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، لە رێگەی نێوەندگرەكانەوە لیستێكی نوێی داواكارییەكانی گەیاندووەتە تاران.

ماڵپەڕەكە ئاشكرایكردووە، واشنتۆن داوایكردووە ئێران هیچ چالاكییەكی ئەتۆمی لەو وێستگە ئەتۆمییانەدا دەستپێبكاتەوە كە پێشتر بۆردومان كرابوون و داواشیكردووە، تاران پابەند بێت بەوەی هیچ بڕە یۆرانیۆمێكی پیتێندراو بۆ دەرەوەی وڵات نەگوازێتەوە، تا ئەو كاتەی دانوستانەكان بەردەوامن.

هەروەها بە پێی زانیارییەكانی ماڵپەڕەكە واشنتۆن داوای راگرتنی پرۆسەی نۆژەنكردنەوە و پەرەپێدانای وێستگە ئەتۆمییەكانی ئێرانی كردووە تا ئەو كاتەی هەردوولا دەگەنە رێككەوتن.

ئەوەش لە كاتێكدایە، دەسەڵاتدارانی ئێران پێشنیازێكی نوێیان بۆ گەیشتن بە رێككەوتن پێشكەش بە ئەمریكا كردبوو.

عەباس عراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، ئەمڕۆ هەینی، وەزارەتی جەنگی ئەمریکا (پنتاگۆن)ی تۆمەتبار کرد بەوەی رای گشتی چەواشە دەکات سەبارەت بە تێچووی پاڵپشتییەکانی ئەمریکا بۆ ئیسرائیل، و جەختی کردەوە کە ئەو ژمارانەی رادەگەیەنرێن قەبارەی راستەقینەی خەرجییەکان نیشان نادەن.

عراقچی لە پۆستێکدا لە هەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی "ئێکس" رایگەیاند: "قومارەکەی بنیامین ناتانیاهۆ"، تا ئێستا بە شێوەیەکی راستەوخۆ نزیکەی 100 ملیار دۆلاری لە ئەمریکا تێچووە، کە ئەمەش بە چوار هێندەی ئەو ژمارەیە دادەنرێت کە بە رەسمی باس دەکرێت.

هەروەها ئاماژەی بەوەش کرد کە "تێچووە ناڕاستەوخۆکان لەسەر شانی باجدەرانی ئەمریکی زۆر لەوە زیاترن"، و وتیشی: "باری دارایی مانگانە گەیشتووەتە نزیکەی 500 دۆلار بۆ هەر خێزانێکی ئەمریکی، و ئەم رێژەیەش لە بەرزبوونەوەی بەردەوامدایە.

وەزیری دەرەوەی ئێران لە کۆتایی قسەکانیدا نووسیویەتی: "سیاسەتی (سەرەتا ئیسرائیل) هەمیشە بە واتای (ئەمریکا لە کۆتاییدا) دێت"، ئەمەش وەک رەخنەیەک لە پێشینەی کارەکانی سیاسەتی دەرەوەی ئەمریکا لە ناوچەکەدا.

ئەم لێدوانانە لە کاتێکدایە کە گرژییە سیاسییەکانی نێوان ئێران و ئەمریکا بەهۆی جەنگی ناوچەکە و پاڵپشتییە سەربازی و داراییەکانی واشنتۆن بۆ تەلئەبیب گەیشتووەتە ئەوپەڕی، و لەسەر ئاستی نێودەوڵەتیش مشتومڕێکی زۆر هەیە لەسەر قەبارەی خەرجییەکانی ئەمریکا لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، بەتایبەت دوای فراوانبوونی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان لە مانگەکانی رابردوودا.

وەزارەتی دەرەوەی ئێران ئاشکرایکرد، وڵاتی پاکستان وەک نێوەندگیری رەسمی بۆ گفتوگۆکانی نێوان تاران و واشنتۆن دەمێنێتەوە، هاوکات ئاماژە بەوە دەکەن کە گەیشتن بە ئەنجامی خێرا لەو دانوستانانەدا کارێکی واقیعی نییە.

ئیسماعیل بەقائی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە لێدوانێکدا رایگەیاند؛ وڵاتەکەی هەوڵدەدات لە رێگەی نێوەندگیری پاکستانەوە بگاتە رێڕەوێک کە تێیدا کۆتاییهاتنی تەواوەتی مەترسییەکانی جەنگ مسۆگەر بکات.

جەختیشی کردەوە، پرۆسەی گفتوگۆکان کاتی دەوێت و چاوەڕوانییەکان بۆ ئەنجامی خێرا لە جێی خۆیاندا نین.

لەلایەکی ترەوە، رۆژنامەی "وۆل ستریت جۆرناڵ"ی ئەمریکی بڵاویکردەوە؛ ئێران لەبەردەم فشارێکی توندی سەربازی و ئابوریدایە و نەیتوانیوە گەمارۆ دەریاییەکانی ئەمریکا بۆ سەر بەندەرەکانی بشکێنێت.

ئیمارات هۆشداری دەداتە هاوڵاتیانی لە گەشت كردن بۆ ئێران و لوبنان و عیراق و داوا دەكات، ئەگەر لەوێن بەزووترین كات بگەڕێنەوە.

لە راگەیەندراوێكدا وەزارەتی دەرەوەی ئیمارات دەڵێت، بە لەبەرچاوگرتنی دوایین پێشهاتەكانی ناوچەكە، بڕیاریانداوە بە قەدەغەكردنی گەشتی هاوڵاتییانیان بۆ ئێران و لوبنان و عیراق، داواشی لە هاوڵاتییانی ئیماراتی لەو سێ وڵاتە كردووە بەزووترین كات بگەڕێنەوە وڵاتەكەی خۆیان.

ئەوەشی خستووەتەڕو، پێویستە هاوڵاتییانی ئیماراتی لە ئێران و لوبنان و عیراق لەزووترین كاتدا پەیوەندی بە وەزارەتی دەرەوەی ئیماراتەوە بكەن بۆ گرتنەبەری رێوشوێنی خۆپارێزی بۆ ئەو هاوڵاتییانە.

 

رابەری باڵای کۆماری ئیسلامی ئێران هەڕەشەی كۆتاییهێنان بە گەمارۆكانی سەر گەروی هورمز دەكات و دەڵێت، ئێران و وڵاتانی كەنداو چارەنوسیان هاوشێوەیە.

موجتەبا خامنەیی رابەری باڵای کۆماری ئیسلامی ئێران رایگەیاند، وڵاتانی زلهێزی جیهان بە چاوچنۆكییەوە لە گەروی هورمز دەڕوانن و ساڵانێكی دورودرێژە چاوی چاوچنۆکییان لەسەر گەرووەكە نەبڕاوە.

دەشڵێت: ئێران و وڵاتانی دراوسێ لە كەنداو چارەنوسیان هاوشێوەیە.

موجتەبا خامنەیی هەڕەشەی كۆتاییهێنان بە دەستدرێژی و گەمارۆكانی سەر گەروی هورمزیش دەكات و دەڵێت: ئەمریكا توانای پاراستنی بنكەكانی خۆی نییە لە ناوچەكە، نەك پاراستنی هاوپەیمان و لایەنگرانی.

بەهۆی زیادبوونی فشارەکان و دەنگۆی گەمارۆدانی دەریایی، سەرۆکی پەرلەمانی ئێران، هێرش دەکاتە سەر راوێژکارانی واشنتۆن و هۆشداری لە گەیشتنی نرخی نەوت بۆ 140 دۆلار دەدات.

محەمەد باقر قالیباف، سەرۆکی پەرلەمانی ئێران، لە پەیامێکی تونددا وەڵامی ئەو دەنگۆ و پێشنیازانە دەداتەوە کە باس لە گەمارۆدانی دەریایی و هێرشکردنە سەر بیرە نەوتەکانی ئێران دەکەن.

قالیباف بە شێوازێکی تەنزئامێز ئاماژەی بەوەکردووە، سێ رۆژ بەسەر هەڕەشەکاندا تێپەڕی و هیچ بیرە نەوتێک نەتەقییەوەتەوە.

وتیشی: "دەتوانین ئەو کاتە بۆ 30 رۆژ درێژ بکەینەوە و پەخشی راستەوخۆی بیرە نەوتەکانیش نیشان بدەین."

سەرۆکی پەرلەمانی ئێران هێرشیکردە، سەر راوێژکارانی ئیدارەی ئەمریکا رایگەیاند، ئەو جۆرە ئامۆژگارییە بێمانایانەی دەدرێنە واشنتۆن، نرخی نەوتیان گەیاندووەتە 120 دۆلار و لە وێستگەی داهاتووشدا نرخەکەی دەگاتە 140 دۆلار. جەختیشی کردەوە کە کێشەکە تەنها لە تیۆرییەکاندا نییە، بەڵکو لەو عەقڵییەتەدایە کە هاندەری گەمارۆدانی ئێرانە.

سەرۆک کۆماری ئێران جەختدەکاتەوە، هەوڵەکان بۆ سەپاندنی گەمارۆی دەریایی بەسەر تاراندا بێ ئەنجام بووە و پێچەوانەی یاسا نێودەوڵەتییەکانە.

مەسعود پزیشکیان، سەرۆک کۆماری ئێران ڕایگەیاند، هەر هەوڵێک بۆ سەپاندنی سنوردارکردن و گەمارۆی دەریایی بەسەر ئێراندا، پێشێلکردنی یاسا نێودەوڵەتییەکانە و سەرکۆنەکراوە و دان پێدانانە بە شکست.

پزیشکیان ئاماژەی بەوەکرد، "دوژمن" شێوازەکەی گۆڕیوە و پەنای بۆ سەپاندنی فشارە ئابورییەکان و گەمارۆی دەریایی بردووە دژی حکومەت و گەلی ئێران. وتیشی: "ئاوە هەرێمییەکان جێگەی سەپاندنی بڕیاری تاکلایەنە نین، بەڵکو بەشێکن لە سیستمی نێودەوڵەتی و پاراستنی ئاسایشەکەی تەنها لەڕێگەی هەماهەنگییەوە دەبێت."

سەرۆک کۆماری ئێران جەختی کردەوە، بوونی هێزە بیانییەکان لە ناوچەکەدا، تەنها دەبێتە هۆی زیادبوونی گرژییەکان و ناسەقامگیرکردنی ئاوە هەرێمییەکان، ئەوەشی خستەڕوو، بوونی ئەو هێزانە هیچ خزمەتێک بە ئاسایشی ناوچەکە ناکات.

كۆمەڵەی مانگی سووری لیبیا و سەرچاوە ئەمنییەكان رایانگەیاند، تەرمی 17 كۆچبەر لە دەریای ناوەڕاست دەرهێنراون و 9ی دیكەش بێسەروشوێنن.

بەپێی راپۆرتەكان، بەهۆی پەككەوتنی بەلەمەكەیانەوە بۆ ماوەی هەشت رۆژ، ئەو كۆچبەرانە لەناو دەریادا گیریان خواردبوو، تیمەكانی رزگاركردن توانییان حەوت كەس بە زیندوویی رزگار بكەن.

سەرچاوە ئەمنیەكان دەڵێن، ئەم ئۆپراسیۆنە بە هاوكاری هێزی دەریایی و پاسەوانی كەناراوەكان لە نزیك شاری توبڕوق لە رۆژهەڵاتی لیبیا ئەنجامدراوە.

هاوكات دادگای تەرابلوس سزای 22 ساڵ زیندانیی بەسەر چوار قاچاخچیدا سەپاند كە تێوەگلابوون لە رفاندن و ئەشكەنجەدانی كۆچبەران.

لیبیا وەك وێستگەیەكی سەرەكی كۆچبەرانی ئەفریقا و وڵاتانی ناوچەكە دەبینرێت كە بەهۆی هەژاری و جەنگەوە روودەكەنە ئەوروپا.

 

حکومەتی ئیسرائیل کشانەوەی هێزەکانی لە ناوچە سنورییەکانی لوبنان بە بوونی دەسەڵاتێکی کردەیی و خاوەن بڕیار لە لایەن سوپای ئەو وڵاتەوە دەبەستێتەوە.

لە کاتێکدا سوپای ئیسرائیل سەرەڕای ڕێککەوتنی ئاگربەست بەردەوامە لە ئۆپەراسیۆنە ئاسمانی و مەیدانییەکانی دژی حزبوڵا لە لوبنان، گیدۆن سەعر، وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل رایگەیاند؛ وڵاتەکەی تەنها ئەو کاتە لە لوبنان دەکشێتەوە کە "دەسەڵاتێکی کردەیی و راستەقینە بۆ حکومەت و سوپای لوبنان لە ئارادا بێت".

وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل، جەختی لەوەکردەوە، ئیسرائیل "هیچ بەرژەوەندییەکی خاکی لە لوبناندا نییە"، بەڵام حزبوڵا بە پێچەوانەی ویستی حکومەتی لوبنانەوە کار دەکات، وتیشی: "ئیسرائیل بەو شێوەیەی کە بە گونجاوی دەبینێت، وەڵامی هەر هێرشێکی حزبوڵا دەداتەوە".

سەبارەت بە تاران، وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل ئاماژەی بەوەکرد، وڵاتەکەی دەرفەت دەداتە رێڕەوی دیپلۆماسی لەگەڵ ئێران، بەڵام هۆشداری دا کە ئەگەر دانوستانەکانی ئەمریکا شکستی هێنا، ئیسرائیل جارێکی تر پێداچوونەوە بە بژاردەی سەربازیدا دەکاتەوە.

ئەم لێدوانانە دوای ئەوە دێت کە بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاندبوو، بوونی موشەک و درۆن لای حزبوڵا وادەکات کارە سەربازییەکانیان لە لوبنان بەردەوام بێت.

ئەمە لەکاتێکدایە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا پێنجشەممەی رابردوو درێژکردنەوەی ئاگربەستی راگەیاند کە لە 17ـی نیسانی 2026ـەوە دەستی پێکردووە، بەڵام سەرەڕای ئەوەش پێشێلکارییەکان لە هەردوولا بەردەوامییان هەیە.

هەواڵگری ئیسرائیل جەختدەكاتەوە، موجتەبا خامنەیی لە ژیاندا ماوە، بەڵام رەوشی تەندروستی  ناجێگیرە.

ماڵپەری ئەكسیۆس لە زاری چەند سەرچاوەیەكی هەواڵگری ئیسرائیلەوە دواین زانیاری لە بارەی رەوشی موجتەبا خامنەیی رێبەری باڵای ئێران بڵاوكردەوە، جەختی كردووەتەوە لەوەی موجتەبا خامنەیی هێشتا لە ژیاندا ماوە، بەڵام تەمومژێكی زۆر لەسەر بارودۆخی تەندروستیی هەیە.

ئاماژەیان بەوەشكردوە، رەوشی تەندروستی موجتەبا بە شێوەیەك سەختە، كە ناتوانێت لەناو خەڵكدا دەربكەوێت یان راستەوخۆ فەرمان دەربكات بۆ بە ڕێوەبردنی وڵات.

هاوكات، راپۆرتەكانی ئاژانسی هەواڵگری نیشتمانی ئەمریكا ئاماژە بەوەدەكەن، كە موجتەبا خامنەیی لە ژیاندایە بەڵام تەندروستی رێگای پێنادات كارەكانی وەك رابەری ئەو وڵاتە بەرێبكات.

ئەمە لە كاتێكدایە، رۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ بە پشتبەستن بە سەرچاوە ئاگادارەكان رایگەیاندووە، ئێران بە نێوەندگیرانی راگەیاندووە، پێویستی بە چەند رۆژێك دەبێت بۆ راوێژ سەبارەت بە مەرجەكانی ئەمریكا بۆ ئاشتی لە ناوچەكە

نەتەوە یەکگرتووەکان رایگەیاند کە جووڵەی گواستنەوەی دەریایی لە رێگەی گەروی هورمزەوە لە مانگی شوباتەوە تا ئێستا بە شێوەیەکی نیمچە تەواو وەستاوە.

ستێفان دوجاریک، وتەبێژی سکرتێری گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان، ئاماژەی بە سەکۆیەکی داتای نوێ کرد کە لەلایەن رێکخراوی (ئۆنکتاد)ەوە دەستپێکراوە بۆ چاودێریکردنی جووڵەی کەشتیوانی، نرخەکانی خۆراک، وزە و بازاڕە داراییەکان کە بەهۆی سنووردارکردنە بەردەوامەکان لە تەنگەکەدا کاریگەر بوون.

دوجاریک رایگەیاند کە داتاکان دەریدەخەن تێپەڕبوونی ئەو کەشتییانەی پەیوەستن بە گەروی هورمزەوە، لە 28ی شوباتەوە بە رێژەی 95.3٪ دابەزیوە. هەروەها وتیشی: "نرخی کاڵا خۆراکییەکان بە رێژەی 6٪ بەرزبووەتەوە، لە کاتێکدا نرخی نەوتی خاو لە ئەورووپا لەو بەروارەوە تا ئێستا 53٪ زیادیکردووە.

شایەنی باسە دوای دەستپێکردنی هێرشەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل بۆ سەر ئێران لە 28ی شوباتدا، تاران وەک کاردانەوەیەک تەنگەی هورمزی بە کردەیی داخست، ئەم داخستنەش بووەتە هۆی شڵەژانی گەورە لە بازرگانیی جیهانیدا، بەرزبوونەوەی توندی نرخی وزە و گرتنەبەری رێکاری بەپەلە بۆ رێگریکردن لە کەمیی سووتەمەنی. لە ئێستادا پرسی کردنەوەی گەروەکە یەکێکە لە گرنگترین خاڵە جێناکۆکەکانی ناو دانوستانەکان بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگەکە.

ئاژانسی رۆیتەرز رایگەیاند کە بڕیاری دەوڵەتی ئیمارات بۆ کشانەوە لە رێکخراوی وڵاتانی هەناردەکاری نەوت ئۆپێک، بە "سەرکەوتنێکی گەورە" بۆ دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا دادەنرێت.

لە راپۆرتەکەی ئاژانسەکەدا هاتووە: چوونە دەرەوەی ئیمارات لە ئۆپێک سەرکەوتنە بۆ دۆناڵد ترەمپ، کە لە وتارەکەیدا لەبەردەم کۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەکگرتووەکان لە ساڵی ٢٠١٨دا، رێکخراوەکەی تۆمەتبار کرد بەوەی لە ڕێگەی بەرزکردنەوەی نرخی نەوتەوە سوود لە جیهان وەردەگرێت.

رۆیتەرز ئاماژەی بەوەش کردووە کە ترەمپ پێشتر پەیوەندی دروستکردبوو لە نێوان پشتگیرییە سەربازییەکانی ئەمریکا بۆ وڵاتانی کەنداو و ئاستی نرخی نەوت، کاتێک وتبووی: لە کاتێکدا ویلایەتە یەکگرتووەکان بەرگری لە ئەندامانی ئۆپێک دەکات، ئەوانیش سوود لەوە وەردەگرن و نرخی بەرز بۆ نەوت دەسەپێنن.

چاودێران بەپێی ئاژانسەکە پێیان وایە کە کشانەوەی بەرهەمهێنەرێکی سەرەکی وەک ئیمارات لە ئۆپێک، توانای رێکخراوەکە بۆ کۆنتڕۆڵکردنی بازاڕە جیهانییەکان لاواز دەکات، ئەمەش لەگەڵ خواستی ئیدارەی ئەمریکا دەگونجێت بۆ دابەزاندنی نرخی وزە.

شایەنی باسە، ئاژانسی هەواڵی ئیمارات (وام) بەیانی ئەمڕۆ، سێشەممە رایگەیاند کە دەوڵەتی ئیمارات بە رەسمی لە یەکی ئایاری ساڵی داهاتووەوە (٢٠٢٦) کۆتایی بە ئەندامێتی خۆی لە رێکخراوی ئۆپێک و هاوپەیمانی ئۆپێک پڵەس دەهێنێت.

حکومەتی بەریتانیا بە رەسمی باڵیۆزی کۆماری ئیسلامی ئێرانی لە لەندەن بانگێشت کرد، ئەمەش وەک کاردانەوەیەکی توند بەرامبەر بەو زنجیرە پۆست و لێدوانانەی کە باڵیۆزخانەی ئێران لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بڵاوی کردوونەتەوە و بەریتانیا بە "هاندەر بۆ توندوتیژی" وەسفیان دەکات.

هامیش فالکۆنەر، وەزیری کاروباری رۆژهەڵاتی ناوەڕاستی بەریتانیا، لە بەیاننامەیەکی رەسمیدا رایگەیاند کە لێدوانەکانی باڵیۆزخانەی ئێران "بە هیچ شێوەیەک قبوڵکراو نین".

ناوبراو هۆشداریی دایە دیپلۆماتکارانی ئێرانی و جەختی کردەوە کە دەبێت دەستبەجێ کۆتایی بەو جۆرە گوتارانە بهێنن کە دەکرێت وەک هاندان بۆ ئەنجامدانی کاری توندوتیژی لە ناوخۆی خاکی بەریتانیا یان لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی لێکبدرێتەوە.

ئەم گرژییە نوێیەی نێوان لەندەن و تاران لە کاتێکدایە کە پەیوەندییەکانی هەردوو وڵات بە قۆناغێکی هەستیاردا تێدەپەڕن، و بەریتانیا هۆشداری دەدات کە رێگە نادات هیچ لایەنێکی بیانی لە رێگەی پلاتفۆرمە دیجیتاڵییەکانەوە ئاسایشی ناوخۆیی و سەقامگیری نێودەوڵەتی بخاتە مەترسییەوە.