هێرشەكانی ئیسرائیل و ئێران بۆ سەر یەكتر دەرئەنجامی ناكۆكییەكی سیاسی تازە نییە، بەڵكو ململانێیەكی ئاڵۆز و درێژخایەنە و ریشەكەی دەگەڕێتەوە بۆ كاتی سەركەوتنی شۆڕشی ئیسلامی ئێران لە ساڵی 1979

لەم واڵەدا 10 سەرەكیترین خاڵی وەرچەرخان لە مێژووی ململانێكانی نێوان ئێران و ئیسرائیل دەخەینەڕوو

سەرەتای گرژییەكان 1979
پاش شۆڕشی ئیسلامی ئێران، تاران سەرجەم پەیوەندیەكانی لەگەڵ تەلئەبیب پچڕاند و ئیسرائیلی بە (دوژنمی زایۆنیست) ناوبرد.
ئێران دەستیكرد بە پشتیوانیكردنی ژمارەیەك گروپی چەكدار لە فەڵەستین و لوبنان، دیارتینیان حزبوڵای لوبنان.

پشتیوانی ئێران بۆ حزبوڵا 1982
ئێران بەشداریكرد لە دامەزراندنی حزبوڵا لە كاتی داگیركردنی لوبنان لەلایەن ئیسرائیلەوە.
لەو كاتەوە ئێران هاوكاری حزبوڵا دەكات بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئیسرائیل.

شەڕی ساڵی 2006 ی نێوان حزبوڵا و ئیسرائیل
ئەم شەڕە بە یەكێك لە سەرەكیترین شەڕە ناڕاستەوخۆكانی نێوان ئێران و ئیسرائیل دادەنرێت
 لەو شەڕە 34 رۆژییەدا ئێران لەڕێی دابینكردنی پشتیوانی سەربازی و داراییەوە بۆ حزبولا رۆڵێكی جەمسەری لە شەڕەكەدا گێڕا.

بەرنامەی ئەتۆمی ئێران
لە سەرەتای هەزارەی نوێوە، بەرنامە ئەتۆمیەكەی ئێران بە یەكێك لە سەرەكیترین خاڵەكانی ناكۆكی نێوان ئیسرائیل و ئێران دادەنرێت.
تەلئەبیب بەرنامە ئەتۆمییەكەی تاران بە هەڕەشە بۆ سەر بوونی خۆی دەزانێت و دوپاتیكردووەتوە كە هەموو رێگەیەك بۆ لەناوبردنی دەگرێتەبەر.

سوریا-گۆڕەپانی رووبەڕووبوونەوە 2011
سوریا لە چەند ساڵی دواییدا بووە مەیدانێكی كراوە بۆ رووبەڕووبوونەوەی ناڕاستەوخۆ لەنێوان ئیسرائیل و ئێران.
ئیسرائیل هەژموونی ئێران و بوونی گروپە چەكدارەكانی نزیك لەو وڵاتە لە سوریا بە هەڕەشە بۆ سەر ئاسایشی نیشتمانی خۆی دەزانێت.

شەڕی نوێنەرایەتی، لە دەریادا 2019-2022
بە ئامانجگرتن و لێدان لە كەشتییە بازرگانی و نەوتهەڵگرەكانی یەكتر لە كەنداو و دەریای سور.

هێرشی فڕۆكە بێفڕۆكەوان و موشەك
بەكارهێنانی فڕۆكەی بێفڕۆكەوان و موشەك لە نێوان ئێران و ئیسرائیل لە ساڵانی رابردوودا پەرەی سەندووە و بووەتە یەكێك لە دیارترین شێوازەكانی رووبەڕووبوونەوە.
ئیسرائیل ئێران تۆمەتبار دەكات بەوەی پاڵپشتی لەو هێرشانە دەكات كە لە غەززە و لوبنان و سوریا و یەمەن و تەنانەت عیراقیشەوە دەكرێتە سەری.

شەڕی غەززە 2023
پاش توندبوونەوەی گرژییەكانی نێوان ئیسرائیل و حەماس، ئیسرائیل ئێرانی بە پاڵپشتیكردن لە هیرشەكەی 7ی ئۆكتۆبەری 2023 تۆمەتبار كرد.
ئێران رەتیكردەوە بەشداریی راستەوخۆی هەبێت، بەڵام لەرووی بنەماییەوە پشتیوانی لە حەماس كرد.

هێرشی راستەوخۆی ئێران (نیسانی 2024)
بۆ وەڵامدانەوەی بە ئامانجگرتی باڵیۆزخانەكەی لە دیمەش لەلایەن ئیسرائیلەوە، ئێران 300 موشەكی رەوانەی ئیسرائیل كرد.
سەرەڕای ئەوەی زۆربەی موشەكەكان لەلایەن سیستەمی بەرگری ئەمریكا و وڵاتانی ترەوە بەرپەرچدرانەوە بەڵام بە یەكەمین هێرشی راستەوخۆی ئێران بۆ سەر ئیسرائیل دادەنرێت.

لێدان لە حزبوڵا (ئەیلولی 2024)
ئیسرائیل لە 7ی ئەیلولی 2024 هێرشێكی وردی بۆسەر باشوری لوبنان ئەنجامدا و لە بارەگایەكدا حەسەن نەسروڵا ئەمیداری گشتی حزبوڵای كوشت.
كوشتنی نەسروڵا بەهێزیی توانای هەواڵگریی ئیسرائیلی ئاشكرا كرد

 

وەزارەتی دەرەوەی ئێران وەڵامی لێپرسراوی سیاسەتی دەرەوەی یەکێتی ئەوروپا دەداتەوە و دەڵێت: ئێران بەرنامەی ئەتۆمییەکەی ئاشتیخوازانەیە و لە ژێر پشکنینی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆمیدایە.

ئیسماعیل بەقائی وتەبێژی وەزارەتی درەوەی ئێران لە تۆڕی کۆمەڵایەتی ئێکس بڵاویکردەوە، چۆن دەتوانن نیگەرانی لە بەرنامەی ئاشتیخوازانەی ئێران دەرببڕن لەکاتێکدا لەژێر چاودێری پشکنینی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆمیدایە، بەڵام چاوپۆشی لە جبەخانەکان و چەکی ئەتۆمی ئیسرائیل دەکەن .

ئاماژەی بەوەشکرد، ئێران هەرگیز بەدوای چەکی ئەتۆمیدا نەبووە و لە ساڵی 1974وە ئێران داوای کردووە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بێ چەکی ئەتۆمی بێت.

ئەمە لە کاتێکدایە، کایا کاڵاس لێپرسراوی سیاسەتی دەرەوەی یەکێتی ئەوروپا هەمومان هاوڕاین کە ئێران بەهیچ شێوەیەک نابێت ببێتە خاوەن چەکی ئەتۆمی، یەکێتی ئەوروپاش رۆڵی دیپلۆماسی خۆی دەگێڕێت لەو پێناوەدا.

باڵیۆزخانەی ئەمریكا لە ئیسرائیل دوبارە هۆشداری دایە هاوڵاتیانی كە ناتوانن هاوكاریان بكەن لە جێهێشتنی ئیسرائیل بەهۆی گرژیەكانی نێوان ئیسرائیل و ئێرانەوە.

باڵیۆزخانەی ئەمریكا ڕایگەیاند كە لە ڕۆژی سێشەممەوە باڵیۆزخانەكە دادەخرێت بەهۆی دۆخی ئاسایشی ناوچەكە.

راشیگەیاندوە، چیدیكە لە توانایاندا نیە هاوكاری پێشكەشی هاوڵاتیانیان بكەن وە هەروەها ڕێنمایی پێویستیان داوە بە كارمەندانیان و خێزانەكانیان كە لە جێگەی خۆیاندا بمێننەوە.

هەروەها لە هۆشداریەكەشدا ئاماژە بەوە كراوە، كە گرنگە هاوڵاتیانی ئەمریكی وریابن و بزانن نزیكترین پەناگە لێیانەوە لە كوێیە بۆ ئەوەی لە كاتی هێرشدا پەنای بۆ ببەن.

تاوەكو ئێستا فڕۆكەخانەكانی ئیسرائیل و هەموو بەندەرە ئاویەكانی بە داخراوی ماونەتەوە لە پاش ململانێكانی ئەم دواییانەی لەگەڵ ئێراندا.

بۆ رۆژی پێنجەم هێرشەكانی ئێران وئیسرائیل دژ بە یەكتر بەردەوامە و سوپای ئیسرائیل كوژرانی سەرۆكی دەستەی ئەركانی جەنگیی ئێرانی راگەیاند ، سوپای پاسدارانی ئێرانیش دەڵێت بەشێكی تر لە بەهێزترین موشەكەكانیان ئاراستەی ئیسرائیل كردوە. 

سوپای ئیسرائیل ئاشكرایكرد ، شەوی رابردوو لە ئۆپراسیۆنێكدا "عەلی شادمانی" سەرۆكی دەستەی ئەركانی جەنگیی لە تاران كوژراوە كە بە نزیكترین فەرماندە لە خامنەیی ناوی بردوە ، بەڵام تا ئێستا لێپرسراوانی ئێران ئەو هەواڵەیان پشتراست نەكردوەتەوە. 

هەروەها سوپای پاسدارانی ئێران رایگەیاندووە ، بەشێكی تر لە بەهێزترین موشەكەكانیان ئاراستەی ئیسرائیل كردوە  و چەندین ئامانجی ستراتیژیان لەناوبردوە . دوپاتیشیكردۆتەوە كە ئامادەن بۆ جەنگێكی دورودرێژ و گشتگیر . 

سوپای ئیسرائیلیش رایگەیاندووە ، زنجیرەیەك بۆردومانیان دژی ئامانجە سەربازییەكان لە رۆژئاوای ئێران ئەنجامداوە . 

هەر لە بەردەوامیی هێرشەكاندا ، ئەمرۆ دوو موشەك لە تەلئەبیب كەوتنە خوارەوە و لە ناوچەی "غوش دان"یش موشەكێكی تر كەوتە خوارەوە ، لە قودسیش دەنگی تەقینەوە بیسترا هەروەها سوپای ئیسرائیل لە بەرزاییەكانی جۆلان درۆنێكی ئێرانی خستە خوارەوە . 

لە ئێران بانكی سپە هاككرا، هۆشداریش دەدرێت لەوەی لێپرسراوانی ئێران ئامێرە ئەلیكترۆنییەكان بەكار نەهێنن.

فەرماندەیی ئاسایشی ئەلیكترۆنی ئێران، لێپرسراوانی وڵاتەكەی ئاگادار دەكاتەوە، لە بەكارهێنانی ئامێرەكانی پەیوەندیكردن بەهەموو تۆڕەكۆمەڵایەتی و گشتییەكانەوە، بەكارهێنانی هەموو ئامێرەكان قەدەغە دەكات.

ئاماژەی بۆ ئەوەشكرد، ئامانج لە دەركردنی ئەو بڕیارە بۆ بەرزكردنەوەی ئاسایشی ئەلیكترۆنی و پاراستنی زانیارییە هەستیارەكانی لێپرسراوانی وڵاتەكەیە.

لەلایەكی ترەوە لێپرسراوانی بانكی سپە ئاشكرایان كردووە، لە ئێستادا بانك سپە هاككراوە، بەڵام لەچەند سەعاتی داهاتوو كێشەكە چارەسەر دەكەن.

هاوكات رۆژی دووشەممەش ئێران لە رێگەی ناردنی نامەوە، هێڵی پەیوەندییەكانی ئیسرائیلی هاككرد، ئەوەش لە چوارچێوەی ئەو هێراشانەدا كە لە رۆژی هەیینی رابردوو لە نێوان ئیسرائیل و ئێران دەستپێكردوە، چەندین پێگەی هەستیاری هەردوولا كراونەتە ئامانج.

 

دۆناڵد ترەمپ بەمەبەستی ئەنجامدانی کۆبوونەوەی ئەنجومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی لەبارەی شەڕی نێوان ئێران و ئیسرائیل گەیشتە واشنتن و لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەنووسیدا رایگەیاند، پێویستە بگەنە راگەیاندنی ئاگربەستی خێرا.

دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا لە کۆنفرانە رۆژنامەنووسییەکەیدا لە واشنتن ئاماژەی بەوەشکرد، هیچ گەرەنتییەک نییە لەبارەی ئەگەری بەشداریکردنی ئەمریکا لە شەڕەکەدا.

وتیشی، "من وەک پێشوو خواستم لەسەر دانوستان نەماوە، ئەگەر ئێران دانوستانی بوێت ئەوا دەزانن چۆن پەیوەندیم پێوە بکەن".

بەیانی ئەمڕۆش دۆناڵد ترەمپ بە تۆڕی ئێن بی ئێسی ئەمریکی راگەیاندبوو، کەئەگەری هەیە ستیڤ ویتکۆڤ نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست یان جەی دی ڤانسی جێگری خۆی بۆ دانوستان لەگەڵ ئێران بنێرێت.

دۆناڵد ترەمپ رایگەیاندووە، ماکرۆن پێی وایە من بۆ پرسی ئاگربەستی نێوان ئیسرائیل و ئێران گەڕاومەتەوە واشنتن، بەڵام نەخێر بۆ ئامانجێکی زۆر گەورەتر گەڕاومەتەوە.

دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، "ئیمایۆل ماکرۆنی سەرۆکی فەرەنسا باسی لەوەکردووە کە من کۆبوونەوەی G-7م جێهێشتووە و گەڕاومەتەوە واشنتن بۆ ئەوەی کار لەسەر پرسی ئاگربەستی نێوان ئیسرائیل و ئێران بکەم".

دەشڵێت، "هەڵەیە، ئەو نازانێت بۆچی دەگەڕێمەوە، پەیوەندی بە ئاگربەستەوە نییە، بەڵکو بۆ ئامانجێکی گەورەترە لەوە".

ترەمپ داوا دەکات هەموولایەک دەستبەجێ تارانی پایتەختی ئێران چۆڵ بکەن و دووپاتی کردەوە کە دەبوو ئێران رێککەوتنی ئەتۆمی لەگەڵ ئەمریکا ئیمزا بکردایە.

دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا لە پۆستێکیدا لە تۆڕی کۆمەڵایەتی تروس دەڵێت: ئێران ناتوانێت چەکی ئەتۆمی هەبێت. دووبارە و سێبارە وتوومەتەوە! پێویستە هەمووان دەستبەجێ تاران چۆڵ بکەن!"

سەرۆکی ئەمریکا ئێرانی بە "بەفیڕۆدانی ژیانی مرۆڤ"یش تۆمەتبار کرد.

سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل دەڵێت: پێداگرین لەسەر لەناوبردنی هەڕەشەكانی ئێران و بەرەو چارەسەری ریشەیی لەگەڵ ئێران هەنگاودەنێین

بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل لەکۆنفڕانسێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: ئێران باش دەزانێت كە ئیسرائیل لەسەر رێگای سەركەوتنە و هاوكارییەكانی ترەمپ بەرزدەنرخێنین.

وتیشی، ئۆپراسیۆنەكانمان لە ئێران پشتیوانی سەرەكی حەماس لەناودەبات و هەڕەشە موشەكییەكانی ئێران هەڕەشەیەكی راستەقینەیە و لەناوی دەبەین.

ناتانیاهۆ ئاماژەی بەوەشکرد: بە رێگە راستەكەدا هەنگاو دەنێین و قۆناغ بە قۆناغ کۆتایی بە بەرنامەی توانا ئەتۆمییەکەی ئێران دەهێنین.

 

لەدوای هێرشە بەرفراوانەکانی ئیسرائیل بۆ سەر ئامانجەکان لە ناو ئێران، ژمارەیەکی زۆر لە کۆمپانیاکانی فڕۆکەوانی نێودەوڵەتی بڕیاریان دا گەشتەکانیان بۆ وڵاتانی ناوچەکە بوەستێنن یان هەڵبوەشێننەوە.

لەم هەواڵەدا ناوی گرنگترین کۆمپانیاکانی فڕۆکەوانی دەخەینەڕوو کە گەشتەکانیان وەستاندووە یان ڕێڕەوەکانیان گۆڕیوە:

کۆمپانیای فڕۆکەوانی ئێگی یۆنانی: هەموو گەشتەکانی بۆ تەل ئەبیب هەڵوەشاندووەتەوە، لەوانەش گەشتی بەیانی زووی رۆژی 12ـی تەمووز، هەروەها هەموو گەشتەکانیشی بۆ بەیرووت و عوممان و هەولێر هەتا بەیانی رۆژی 28ی حوزەیران.

ئێر بالتیک: ئەم کۆمپانیایە لە لاتڤیاوە رایگەیاند گەشتەکانی بۆ تێل ئەبیب هەتا 23ی حوزەیران هەڵوەشاندووەتەوە.

ئێرفڵۆت: کۆمپانیا روسیەکە رایگەیاند گەشتەکانی نێوان مۆسکۆ و تاران هەڵوەشاندووەتەوە، هەروەها گۆڕانکاریشی لە ڕێڕەوەکانی تر کردووە کە بە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست تێدەپەڕن.

ئێر یوروپا: کۆمپانیای ئیسپانی رایگەیاند گەشتەکانی بۆ تەل ئەبیب هەتا 31ـی تەمووز هەڵوەشاندووەتەوە.

ئێر فڕانس - کی.ئێل.ئێم: ئێر فڕانس گەشتەکانی بۆ تەل ئەبیب هەتا ئاگادارکردنەوەی تر وەستاندووە. کی.ئێل.ئێم هەموو گەشتەکانی بۆ تەل ئەبیب هەتا یەکی تەمووز هەڵوەشاندووەتەوە.

ئێر هیند: رایگەیاند ژمارەیەک لە گەشتە فڕۆکەوانییەکان ئاڕاستەیان گۆڕاوە یان گەڕێنراونەتەوە بۆ ئەو شارانەی لێیان فڕیون.

ئارکیا: کۆمپانیای ئیسرائیلی رایگەیاند هەموو گەشتەکانی هەتا 21ی حوزەیران هەڵوەشاندووەتەوە.

بڵووبێرد ئێرویز: کۆمپانیا یۆنانیەکە هەموو گەشتەکانی بۆ ئیسرائیل لە 13 هەتا 21ی حوزەیران هەڵوەشاندووەتەوە و دەستپێکردنەوەی گەشتەکانی نێوان 22 و30ی حوزەیرانی وەستاندووە هەتا دۆخی ئەمنی روندەبێتەوە. 

ئەم بڕیارە هاوکاتە لەگەڵ گرژییە بەردەوامەکانی نێوان ئێران و ئیسرائیل کە 13ـی مانگ بە هێرشی ئیسرائیل بۆسەر کەسایەتییە سەربازییە باڵاکانی ئێران و بنکە ئەتۆمیەکان دەستیپێکرد.

بەڕێوەبەری گشتیی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم رایگەیاند، زیان بە چوار باڵەخانە لە ئەسفەهان گەیشتووە، کە تاقیگەی کیمیایی و کارگەیەکی گۆڕینی یۆرانیۆمی تێدایە.

رافێل گرۆسی بەڕێوەبەری گشتیی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم ئاماژەی بەوەکردووە، لەگەڵ لایەنی ئێرانی لە پەیوەندیدان و بەردەوام زانیارییەکان ئاڵوگۆڕ دەکەن.

باسی لەوەشکردووە، پەیوەندییان لەگەڵ پشکنەرەکان بەردەوامە و سەلامەتی ئەوان لەپێشینەی کارەکانیانە.

راشیگەیاندووە، پەرەسەندنی گرژییەکان زیان بە دانوستانەکان لەبارەی سیستمە ئەتۆمییەکەی ئێران دەگەیەنێت و چارەسەرە دیبلۆماسییەکان بۆ بەدەستنەهێنانی چەکی ئەتۆمیی لەلایەن ئێرانەوە دوا دەخات.

گرۆسی وتووشیەتی، هیچ زیانێک بە وێستگەی پیتاندنی سووتەمەنی فۆردۆ نەگەیشتووە.

یان لە ڕیاکتۆرێک کە لە قۆناغی دروستکردندایە لە خونداب دەستنیشان نەکراوە.

باڵیۆزی ئەمریکا لە ئیسرائیل رایگەیاند، موشەکێکی ئێرانی لە نزیک باڵیۆزخانەی ئەمریکا لەو وڵاتە کەوتووەتە خوارەوە، بەڵام هیچ زیانێکی گیانی لێنەکەوتووەتەوە.

مایک هاکابی باڵیۆزی ئەمریکا لە ئیسرائیل رایگەیاند، موشەکێکی ئێرانی لە نزیک باڵیۆزخانەی ئەمریکا لەو وڵاتە کەوتووەتە خوارەوە، کاری لە پێشێنەی ئەوانیش پاراستی کارمەندەکانیانە، بەو هۆیەوە بۆ ئەمڕۆ باڵیۆزخانەکەیان لە ئیسرائیل دادەخەن و هیچ کاروبارێک بەڕێ ناکەن.

وتیشی، بە هەماهەنگی لەگەڵ دەسەڵاتدارانی ئیسرائیل چاودێری دۆخەکە دەکەن و لە ئێستادا ناتوانن کارمەندەکانیان لە ئیسرائیل ببەنە دەرەوە، بەهۆی ئەوەی سەرجەم گەشتە ئاسمانییەکانی ئەو وڵاتە راگیراون.

ئەوەش لە کاتێکدایە، ماوەی سێ رۆژە هێرشی ئیسرائیل و ئێران بۆسەر یەکتر بەردەوامە و دوایین هێرشی ئەمشەوی ئێران بۆسەر ئیسرائیل بووەتە هۆی پێنج گیانلەدەستدان و 92 بریندار.

سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت: بەم نزیکانە رێککەوتنی نێوان ئیسرائیل و ئێران رادەگەیەنم، وەک چۆن پێشتر هەوڵمدا هیندستان و پاکستان بگەن بە رێککەوتن.

دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند: هەوڵدەدەین ئیسرائیل و ئێران بگەیەنین بەرێککەوتن و ئاشتی لە ناوچەکە بەر قەرار بێت، دەشڵێت: رۆژهەڵاتی ناوەڕاست مەزن دەکەینەوە.

ئاماژەی بەوەشکرد، ترەمپ: ئەگەری بەشداریكردنی ئەمریكا لە شەڕی نێوان ئیسرائیل و ئێران هەیە.

جێگەی ئاماژەیە، هێرشەکانی نێوان ئیسرائیل و ئێران بۆ سەر یەکتری ماوەی چەند رۆژێکە بەردەوامە و کاردانەوەی جیهانی بەدوای خۆیدا هێناوە و بەشێكی زۆر لە وڵاتە زلهێزەکان داوادەکەن ئەو دوو وڵاتە بگەن بە ئاشتی و کۆتایی بەو شەڕە بهێنرێت.

ئەڵمانیا و فەڕەنسا و بەریتانیا ئامادەیی دەردەبڕن بۆ دانوستان لەگەڵ ئێران سەبارەت بە بەرنامە ئەتۆمییەكەی . 

یۆهان فادیفۆل وەزیری دەرەوەی ئەلمانیا كە بە سەردانێك لە رۆژهەڵاتی ناوەراستە رایگەیاندوە، بە ئامانجی هێوركردنەوەی رەوشی رۆژهەڵاتی ناوەراست و كەمكردنەوەی ململانێكان لەنێوان ئیسرائیل و ئێراندا ، هەریەك لە ئەڵمانیا و فەرەنسا و بەریتانیا ئامادەن بە زوترین كات دانوستان لەگەڵ ئێران دەستپێبكەن سەبارەت بە بەرنامە ئەتۆمییەكەی .

هەروەها رایگەیاندوە ، پێشتر تاران دەرفەتەكانی نەقۆستەوە بۆ ئەوەی دەست بە دانوستانێك بنیاتنەر بكات و ئاڵۆزییەكان نەگەنە بەم ئاستەی ئێستا. 

 

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، پەیوەندییان بە هێرشەکانی شەوی رابردووی ئیسرائیل بۆسەر ئێرانەوە نییە و دەشڵێت، دەتوانن کۆتایی بەم شەڕە خوێناوییە بهێنن.

دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، ئەمریکا هیچ پەیوەندییەکی بە هێرشەکانی شەوی رابردووی ئیسرائیل بۆسەر ئێرانەوە نییە.

هۆشداریشی داوەتە ئێران و دەڵێت: ئەگەر بە هەرجۆرێک ئێمە بکرێینە ئامانج، لەلایەن ئێرانەوە یان ئەو گروپانەی نزیکن لێی، ئەوا هێزەکانمان کارێکی واتان پێدەکەن هەرگیز نەتانبینیوە.

لە کۆتاییشدا ترەمپ ئاماژەی بەوەکردووە، دەتوانن بە ئاسانی رێککەوتن لەنێوان ئێران و ئیسرائیلدا بکەن و کۆتایی بەم شەڕە خوێناوییە بهێنن.

ئەوەش دوای ئەوە دێت، لە دوو رۆژی رابردوودا ئێران هەڕەشەی هێرشکردنە سەر بنکەکانی ئەمریکای کرد لە ناوچەکەدا.