قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیران بە مەبەستی دڵنیابوونەوە لە دۆخی بازاڕ و دابینکردنی پێداویستییە سەرەکییەکانی هاووڵاتییان لەگەڵ ژمارەیەک لە بازرگانانی بواری خۆراکی سلێمانی کۆبووەوە.

لە کۆبوونەوەکەدا کە رۆژی پێنج شەممە12ـی 3ـی 2026 بەڕێوەچوو، جێگری سەرۆک وەزیران رایگەیاند: هەموو رێوشوێنێکی پێویست دەگرینەبەر بۆ دابینکردنی خۆراک و پێداویستییە سەرەکییەکانی هاووڵاتییان و جەختیشی کردەوە رێگە نادرێت بە دەستکاریکردنی نرخ و گرانکردنی نرخی پێداویستییەکانی خەڵک.

پاش گفتوگۆکردن لەسەر رێوشوێنەکان، بازرگانان قوباد تاڵەبانییان دڵنیا کردەوە لە کۆگانی سلێمانیدا خۆراک و پێداویستیی سەرەکی هاووڵاتییان دابین کراوە و هیچ مەترسییەک لەسەر بازاڕ نییە، سەبارەت بە هاوردەکردنی خۆراکی پێویست بۆ داهاتووش، قوباد تاڵەبانی ئامادەیی حکومەتی دەربڕی بۆ پێشکەشکردنی هەموو جۆرە هاوکاری و کارئاسانییەک بە بازرگانەکان.

لە بەشێکی دیکەی کۆبوونەوەکەدا باس لەوەکرا کە کاربکرێت بۆ زیادکردنی بەرهەمی ناوخۆیی و دروستکردنی کارگەی نوێی پیشەسازی خۆراک. لەم بارەیەشەوە پاش گفتوگۆیەکی ورد بڕیار لەسەر هەندێک رێوشوێنی پێویست درا کە حکومەت و کەرتی تایبەت پێکەوە هاوکاربن لە دروستکردنی ژمارەیەک کارگەی نوێ. لەم چوارچێوەیەدا قوباد تاڵەبانی ئامادەیی خۆی و حکومەتی دەربڕی ئاسانکاری پێویست پێشکەشی وەبەرهێنەران و بازرگانان بکات.

وەزارەتی دارایی و ئابووری حکومەتی هەرێمی کوردستان سەبارەت بە خەرجنەکردنی موچەی مانگی شوباتی بەشێک لە خانەنشینانی سەربازی سنووری پارێزگای سلێمانی روونکردنەوەیەکی بڵاوکردووەتەوە. 

 

دەقی پەیامەکەی وەزارەتی دارایی 

 

ڕوونکردنەوەیەک لە بەڕێوەبەرایەتی گشتی ژمێرکاری / وەزارەتی دارایی و ئابوورییەوە.

 

سەبارەت بەخەرج نەکردنی مووچەی مانگی شوباتی بەشێک لە خانەنشینانی سەربازی لەسنووری پارێزگای سلێمانی بە پێویستمان زانی ئەم ڕوونکردنەوەیە بڵاو بکەینەوە.

وەک بەرچاوڕوونییەک بۆ هەموو لایەک زیادکردنی ناوی فەرمانبەر یان خانەنشین یان هەر مووچەخۆرێک لە لیستی مووچەی مانگانە پەیوەندی بەوەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێمەوە نییە، بەڵکوو ئەو ڕێکارە پەیوەستە بەوەزارەت و یەکە ژمێریاریەکانی دەرەوەی وەزارەتی داراییەوە.

١- ئەو خانەنشینانە کە ناویان لە لیستی مووچەی مانگی شوبات نییە ژمارەیان لە ٨٠١ کەسە و کەمئەندامی سەنگەرن کە پێشتر لەسەر هێزەکانی ٧٠ مووچەیان بۆ خەرج کراوە، لەچوارچێوەی بڕیاری گواستنەوەی دۆسیەی خانەنشینانی سەربازی لەوەزارەتی پێشمەرگەوە بۆ وەزارەتی دارایی و ئابووریی، بەهۆی تەواو نەبوون و پەسەند نەکردنی دۆسیەکانیان نەتوانراوە لەمانگی شوباتدا داخڵی لیستی مووچە بکرێنەوە، کاتێک لیستی مووچە و دۆسیەکانیان گەیشتووەتە بەڕێوەبەرایەتی خانەنشینی پێشمەرگە لە وەزارەتی دارایی لیستی مووچەی مانگی شوبات لەبەغداد بووە.

٢- لەکاتی وردبینی لە دۆسیەی ئەو خانەنشینانە دەرکەوتووە بەشێکی زۆریان ( upn ) یان نەبووە و بەشێکیشیان وارسن و مامەڵەی وارسیان بۆ نەکرابوو، دوای ئەنجامدانی وردبینی لەلایەن لیژنەیەکی تایبەتەوە ( ٧٥٠ ) خانەنشینیان دۆسیەکانیان پەسەند کراوە و لەلیستی مووچەی مانگی ئازار لەسیستەمی پەیڕۆڵ داخڵ کراونەتەوە و مووچەیان بۆ بەستراوەتەوە، هەر مووچەخۆرێکیش ( upn ) ی نەبێت ناتوانرێت داخڵی سیستەمی پەیڕۆڵ بکرێت کە لە ئێستادا لیستی مووچە بەو سیستەمە ئامادە دەکرێت.

سەبارەت بە شایستەی مووچەی سەرجەم ئەو خانەنشینانەی کە لە چەند مانگی ڕابردوو مووچەکانیان لەلایەن حکومەتی فیدراڵەوە خەرج نەکراوە، وەزارەتی دارایی فیدراڵ دڵنیایی داوە کە ئەو مووچانە وەک شایستەیەک دەمێنێتەوە تا کاتی پەسەندکردنی بوودجە و دواتر هەمووی بەسەریەکەوە خەرج دەکرێتەوە، لە بەرئەوەی لە ئێستادا بوودجە پەسەند نەکراوە و مانگانە تەنها کار بەخەرج کردنی یەک لەسەر دوازدەی ساڵی ڕابردوو دەکرێت.

بەڕێوەبەرایەتی گشتی ژمێرکاری / وەزارەتی دارایی و ئابووری
١٢ ی ئازاری ٢٠٢٦

بارەگایەکی حەشدی شەعبی لە بەغداد کرایە ئامانج و سوپای عیراقیش لە مەخمور بە چوار فڕۆکەی بێفڕۆکەوان هێرشی کراوەتەسەر

فڕۆکە جەنگییەکانی ئەمریکا سەربازگەی کەمپی سەقریان لە باشوری بەغداد بۆردومانکرد و بەوهۆیەشەوە ئەندامێکی حەشدی شەعبی کوژرا و سیانی تریش برینداربوون.
لەلایەکی تریشەوە سوپای عیراق راگەیەنراوێکی لەبارەی هێرشە درۆنییەکانی ئەمڕۆی حەشدی شەعبی بۆسەر بارەگاکانیان لە مەخمور بڵاوکردەوە و تێیدا هاتووە، بە چوار درۆن هێرش کراوەتەسەر هێزەکانیان.

لە راگەیەنراوەکەدا ئەوەش هاتووە، هێرشە درۆنییەکان هیچ زیانێکی گیانیان لێنەکەوتووەتەوە و لایەنە پەیوەندیدارەکانیش دەستیانکردووە بە بەدواداچوون بۆ وردەکارییەکانی رووداوەکە.

لە راگەیەنراوەکەدا ئەوەش روونکراوەتەوە، سوپای عیراق بەدەوام دەبێت لە ئەرکەکانی سەرشانی و ئەم جۆرە هێرشانە ڕای بەرامبەر پاراستنی یەکڕیزی عیراق ناگۆڕێت و ئامادەشن بۆ بەرپەچدانەوەی هەر هێرشێکی دیکەی لەو جۆرە.

وەزارەتی دادی عیراق رایگەیاندوە، لە چوارچێوەی هەوڵە بەردەوامەکانی بۆ پاراستنی سامانی گشتی و گەڕاندنەوەی پارە دزراوەکان بۆ دەرەوەی وڵات، دەستکەوتێکی یاسایی گرنگی لە شانشینی ئوردن بەدەستهێناوە، بە گەڕاندنەوەی زیاتر لە 107 ملیۆن دۆلاری براوی دەوڵەت.

 وەزارەتی داد  رایگەیاندوە، بەپێی بڕیارێکی دادگا، بڕی زیاتر لە  یەک ملیۆن و حەوت سەد هەزار دۆلار لە یەکێک لە تاوانبارە هەڵاتووەکان وەرگیرایەوە، کە پێشتر بە تۆمەتی زیان گەیاندن بە ماڵی دەوڵەت و خراپ بەکارهێنانی پلە و پۆستەکەی سزای بۆ دەرچوو بوو.

وەزارەتەکە ئاماژەی بەوەشکردوە، ئەم بڕیارە دەرەنجامی بەدواداچوونی ورد و بەردەوامی بەڕێوەبەرایەتی بەڕێوەبردنی داوا دەرەکییەکانی سەر بە وەزارەتی داد بوو لەبەردەم دادگای سەرەتایی عەممان.

ئەوەشیخستوەتەڕوو، دوای ئەوەی وەزارەت سەرجەم بەڵگەنامە و بەڵگە یاساییە پێویستەکانی پێشکەش بە پارێزەرانی دۆسیەکە کرد بۆ سەلماندنی مافی عیراق لەو بڕە پارەیە.

 لە کۆتاییدا، دادگای مافی سەرەتایی عەممان بڕیاری کۆتایی و بنبڕی دا بە جێبەجێکردنی بڕیارەکانی دادگای "بداءة"ی بەغدا/کەرخ، ئەمەش ڕێگە خۆش دەکات بۆ دەستپێکردنی ڕێکارە یاساییەکانی دەستبەسەرداگرتنی موڵک و ماڵە گواستراوە و نەگواستراوەکانی تاوانبارەکە لە ئوردن و گەڕاندنەوەیان بۆ ناو خەزێنەی دەوڵەتی عیراق.

وەزارەتی دەرەوەی عیراق رایگەیاند، هەزار و 100 هاووڵاتی عیراقی لە لوبنان گیریان خواردووە و دوو پەناگەش بۆ عیراقییەكانی نیشتەجێی لوبنان كراوەتەوە.

محەمەد حسێن یاریدەدەری وەزیری دەرەوەی عیراق رایگەیاندووە، بەهۆی گرژییەكانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و راگرتنی گەشتە ئاسمانییەكان، هەزار و 100 هاووڵاتی عیراقی لە لوبنان گیریان خواردووە.

ئاماژەی بەوەشكردووە، لە ئێستادا سەرقاڵی دانانی رێوشوێنێكی گونجاون بۆ دڵنیابوونەوە لە رەوشی ئەو هاووڵاتیانە و گەڕاندنەوەیان، لەگەڵ گرتنەبەری رێوشوێنی پێویست بۆئەو هاوڵاتییە عیراقییانەی بەشێوەیەكی هەمیشەیی لە لوبنان نیشتەجێن. 

ئەوەشی خستووەتە روو، باڵیۆزخانەی عیراق لە بەیروت دوو پەناگەی كاتیی كردووەتەوە بۆ ئەو خێزانە عیراقییانەی بەهۆی هۆشدارییەكانی ئیسرائیلەوە ناوچەكانی باشوری لوبنانیان جێهێشتووە و لە ئێستادا 400 هاووڵاتی عیراقی لەو دوو پەناگەیەدا نیشتەجێن.

دەشڵێت: هەر خێزانێكی عیراقی نیشتەجێی لوبنان خواستی جێهێشتنی ئەو وڵاتەی هەبێت كارئاسانی بۆ دەكەن بۆ گەڕانەوەی بۆ عیراق.

 

لە یەکەم پەیامیدا، وەک رێبەری باڵای ئێران موجتەبا خامنەیی رایگەیاند، بنکەکانی دوژمن لە ناوچەکە ئامانجیان کۆنترۆڵکردنی وڵاتەکانیانە و پێشنیاز دەکەن وڵاتانی ناوچەکە بنکەکانی ئەمریکا دابخەن.

موجتەبا خامنەی رایگەیاندوە، گەروی هورمز بە داخراوی دەمێنێتەوە و هەوڵەکان بۆ دابەشکردنی ئێرانیان شکست پێهێناوە.

لە پەیامەکەدا جەختیشیکردوەتەوە دەستبەرداری خوێنی شەهیدەکانیان نابن و تۆڵەیان دەکەنەوە و بونی هاووڵاتییانی وڵاتەکەشی لە گۆڕەپانەکەدا بە تایبەت لە رۆژی قودسدا دەبێتە گورزێکی کەمەرشکێن بۆ دوژمن.

لەبەشێکی دیکەی پەیامەکەیدا، کە تەلەفیزیۆنی رەسمی ئێران بڵاویکردوەتەوە دەڵێت؛ باوەڕیان بە دۆستایەتی لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ هەیە، بەڵام ناچارن بەردەوام بن لە بەئامانجگرتنی بنکەکانی ئەمریکا لەو وڵاتانە.

جەختیشیکردوەتەوە، کە لە بنکەکانی دوژمنەوە هێرشیان کراوەتە سەر و ئەوانیس ناچاربوون وەڵامیان بدەنەوە.

موجتەبا خامنەیی دوپاتیکردوەتەوە، لە تۆڵەسەندنەوەی ئەو تاوانانەی، کە دوژمن ئەنجامی داوە، بە تایبەت کۆمەڵکوژی قوتابخانەی میناب درێغی ناکەن و بنکەکانی ئەمریکا لە ناوچەکە دەکەنە ئامانج

ئەمڕۆ پێنجشەممە، وەزارەتی تەندروستی ئیسرائیل رایگەیاند، لە ماوەی 24 سەعاتی رابردوودا 179 کەس لە نەخۆشخانە خەوێندراون و ژمارەیەکیان رەوشی تەندروستیان سەختە، بەبێ خستنە رووی ئاماری گیان لەدەستدان دەشڵێت؛ نزیکەی سێ هەزار هاووڵاتی بریندارن.

وەزارەتی تەندروستی ئیسرائیل لە راگەیەندراوێکی بڵاویکردوەتەوە، تێیدا هاتووە؛ کۆی ژمارەی بریندارەکان (ئیسرائیلییەکان) لە سەرەتای دەستپێکردنی شەڕی دژی ئێرانەوە گەیشتووەتە دوو هەزار و 745 کەس، 85 کەسیان تا ئێستا لوژێر جاودێری تەندروستیدان و  چارەسەر وەردەگرن

 ئاماژەیان بەوەشکردوە، لە24 سەعاتی رابردوودا 179 بریندار لە نەخۆشخانە خەوێندراونو ژمارەیەکیان رەوشی تەندروستیان سەختە.

ئەوەشیان خستوەتەڕوو،  ژمارەیەک لەو بریندارانە لەکاتی ئاگادارکردنەوەی بونی مەترسی موشەک و راکردنیان بۆ پەناگەکان برینداربوون .

رۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ لە نوێترین راپۆرتیدا رایگەیاندوە، سەرەڕای هەڵگیرسانی جەنگ و ئاڵۆزییەکان لە ناوچەکە، ئامارەکان دەریدەخەن، کە ئێران توانیویەتی کۆنترۆڵی گەرووی هورمز بکات و ئاستی هەناردەکردنی نەوتەکەی تەنانەت بۆ زیاتر لە قۆناغی پێش جەنگ بەرز بکاتەوە.

رۆژنامکە ئاماژەی بەوەکردوە، لە کاتێکدا وڵاتانی تری کەنداو وەک سعودیە و عیراق بەدەست دۆزینەوەی رێگەی جێگرەوە بۆ دەربازبوون لەو گەرووە دەناڵێنن، ئێران بە هاوکاری "کەشتیگەلە سێبەرەکان" و کڕیارە چینییەکان، رۆژانە بە تێکڕا 2.1 ملیۆن بەرمیل نەوت هەناردە دەکات.

 ئەمەش وەک هێڵێکی ڕزگارکەری دارایی بۆ تاران دادەنرێت لە کاتێکدا لەلایەن ئەمریکا و ئیسرائیلەوە ڕووبەڕووی هێرشی توند بووەتەوە.

سوپای پاسدارانی ئێران هەڕەشەی توندی ئاراستەی هەر کەشتییەک کردووە، کە بیەوێت بەبێ رەزامەنی ئەوان بە گەرووەکەدا تێپەڕێت، ئەمەش بووەتە هۆی ترس لای کۆمپانیاکانی گواستنەوەی دەریایی و بەرزبوونەوەی نرخی نەوت بۆ  زیاتر لە 92 دۆلار، هەرچەندە دواتر نرخەکان کەمێک دابەزین.

رۆژنامەکە ئەوەشی خستوەتەڕوو، زۆربەی ئەو کەشتییانەی ئێستا بە سەلامەتی بە گەرووەکەدا تێپەڕ دەبن، ئەو کەشتییە چینییانەن کە لە رێگەی بێتەلەوە خۆیان بە "دۆستی ئێران" دەناسێنن یان ئەو تانکەرانەن، کە ئاڵای وڵاتانی تر بەکاردەهێنن بۆ خۆدزینەوە لە سزاکانی ئەمریکا.

لە ڕووی سەربازییەوە، فەرماندەکانی هێزی دەریایی سوپای پاسداران هۆشدارییان داوە کە هەر هەوڵێکی ئەمریکا بۆ پاسەوانیکردنی کەشتییە بازرگانییەکان، بە توندترین شێوە و لە رێگەی موشەک و درۆنی خۆکوژەوە وەڵام دەدەنەوە و هەر ئەمڕۆش دوو کەشتی کرانە ئامانج و میدیاکانی ئێران وێنەکەیان بڵاوکردەوە.

شارەزایانی کەرتی وزە پێیان وایە تەنها رێککەوتنی ئاگربەست یان دەستێوەردانی سەربازیی راستەوخۆ دەتوانێت دۆخی گەرووەکە بۆ وڵاتانی تری بەرهەمهێنەری نەوت ئاسایی بکاتەوە، چونکە لە ئێستادا تەنها تاران و هاوپەیمانە بازرگانییەکانی سوودمەندی سەرەکین لەم چەقبەستووییە ستراتیژییە.