ئەمڕۆ هەینی لە چەمی شاخەسور لە سنوری شارباژێڕ، گەنجێکی تەمەن 23 ساڵ خنکا، بە گوێرەی زانیارییەکان تەرمەکەی براوەتە نەخۆشخانە لە قەڵاچوالان و بە مەبەستی گەشت سەردانی ئەو ناوچەیەی کردوە.

حاکم فەرهاد، قائیمقامی چوارتا بە کوردسات نیوزی راگەیاند، گەنجێک بە ناوی ئیسماعیل لە چەمی شاخەسوری کە دەکەوێتە نێوان قەڵاچوالان - رێگای ماوەت لە شارباژێر خنکا. خنکاوە و دوای گواستنەوەی تەرمەکەی بۆ نەخۆشخانە لە قەڵاچوالان، رەوانەی پزیشکی دادی سلێمانی دەکرێت بە مەبەستی تاوتوێکردنی.

بە گوێرەی زانیاییەکانی کوردسات نیوز، گەنجەکە تەمەنی 23 ساڵە و لەگەڵ هاوڕێیەکی بۆ کات بەسەربردن و مەلەکردن سەردانی ناوچەکەی کردوە.

جێی باسە، سەرەڕای هۆشدارییەکانی لایەنی پەیوەندیدار بە هاووڵاتیان، روداوەکانی خنکان روو لە زیاد بوون و ئەمڕۆش گەنجێکی تر بە ناوی بـەڵێـن کـامیل، کە دانیشتوی بازیان بوو، لە ئاوی باسـەڕەدا لە سەیرانگەی دێلێژەی سنوریی سلێمانی خـنـکـا.

کەشناسی هەرێم رایگەیاند، ئەمڕۆ پلەکانی گەرما بەرزدەبنەوە و زۆربەی ناوچەکانی هەرێم  لە سەرو 40 پلەی سیلیزیوە دەبێت، حاجی ئۆمەرانیش بە 29 پلە فێنکترین ناوچەی هەرێمە.

ئەمڕۆ هەینی، بەڕێوەبەرایەتی گشتی کەشناسی و بوومەلەرزەزانی هەرێم، پێشبینی 48 سەعاتی داهاتوی بڵاوکردەوە بە گوێرەی پێشبینییەکان، پلەکانی گەرما بەرزدەبنەوە و زۆربەی ناوچەکانیش لە سەرو 40 پلەی سیلیزیەوە دەبن.

لە بارەی کەشێ سبەینێ شەممەشەوە کەشناسی دەڵێت؛ پلەکانی گرما زیاتر روو لە بەرزبونەوە دەکەن بەراورد بە تۆمارکراوەکانی ئەمڕۆ و یەک بۆ دوو پلە بەرز دەبنەوە.

بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بە پلەی سیلیزی

هەولێر: 44 پلەی سیلیزی

پیرمام: 40 پلەی سیلیزی

حاجی ئۆمەران : 30 پلەی سیلیزی

بارزان : 42 پلەی سیلیزی

سلێمانی: 42 پلەی سیلیزی

چەمچەماڵ: 44 پلەی سیلیزی

دهۆک: 41 پلەی سیلیزی

زاخۆ:42 پلەی سیلیزی

ئاکرێ : 42 پلەی سیلیزی

سەرۆکی دەستەی گەشتوگوزاری هەرێم پەیامێکی سوپاسگوزاری ئاراستەی تیمەکانی فریاگوزاری و خەڵکی خۆبەخش دەکات لەپای هەوڵەکانیان بۆ دۆزینەوەی تەرمی روقیەی تەمەن 11 ساڵ...

دەقی پەیامەکە: 

“سوپاس و ستایش بۆ خوای گەورە، دوای هەوڵ و ماندووبوونێکی بێوچان و شەونخونییەکی زۆر، دواجار توانرا تەرمی کچە گەشتیار (ڕوقیەی تەمەن ١١ ساڵ) بدۆزرێتەوە.

لەم سۆنگەیەوە، بە پێویستی دەزانم سوپاس و پێزانینی بێپایانی خۆم ئاڕاستەی بەڕێوەبەری گشتیی و سەرجەم فەرمانبەرانی بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی گەشتوگوزاری هەڵەبجە بکەم؛ لێپرسراوێتی و دڵسۆزیتان بەرز دەنرخێنم کە هاوشانی تیمەکانی تری پارێزگای هەڵەبجە، لە یەکەم ساتەوە بێوچان و بە گیانێکی بەرپرسیارانەوە لە مەیداندا بوون، و ئەوەی لە تواناتاندا بوو ئەنجامتاندا لەپێناو دۆزینەوەی تەرمی ئەو کچە گەشتیارە و تا بەڕێکردنی بەرەو زێدی خۆی. 

هاوکات، سوپاس و پێزانینی تایبەتمان ئاڕاستەی سەرجەم دامودەزگا و تیمەکانی پارێزگای هەڵەبجە دەکەین، لە (بەرگریی شارستانی، ئاسایش، و پۆلیس)، لەگەڵ هاووڵاتیانی خۆبەخشی سنووری خورماڵ و هەڵەبجە، و گوندەکانی (زەڵم، ئەحمەدئاوا، و هەورامان) کە نموونەیەکی بەرزی هاوکاری و مرۆڤدۆستییان پێشکەش کرد.

لە خوای گەورە داواکارین کۆچکردوو بە بەهەشتی بەرینی خۆی شاد بکات و سەبووری و دڵنەوایی بە بنەماڵەکەی ببەخشێت. لێرەشەوە هیوای سەلامەتی بۆ سەرجەم گەشتیاران دەخوازین و دووپاتی دەکەینەوە کە ژیان و سەلامەتیی گەشتیاران، هەمیشە لە کارە هەرە لەپێشینەکانی ئێمەدا دەمێنێتەوە.”

ژوان سابیر
سەرۆکی دەستەی گەشتوگوزار
١٨ی حوزەیرانی ٢٠٢٦

باسم محەمەد عەبادی، وەزیری نەوتی عیراق ئامادەیی كێڵگە نەوتییەكانی وڵاتی بۆ دەستپێكردنەوەی پرۆسەی دەرهێنانی نەوت راگەیاند و ئاماژەی بەوە كرد، هەناردەی نەوتی عیراق بە شێوەیەكی قۆناغ بە قۆناغ دەگەڕێتەوە بۆ ئاستی پێشووی خۆی.

عەبادی ئاماژەی بەوەشكرد، كۆمپانیای بەبازاڕكردنی نەوتی عیراق_ سۆمۆ پەیوەندی بە سەرجەم كڕیارەكانەوە كردووە بۆ دەستنیشانكردنی ئەو تانكەرە نەوتیانەی كە بڕیارە نەوتی خاوی عیراق باربكەن لە رێگەی بەندەرەكانی باشوری عیراقەوە.

جەختی لەوەش كردەوە، گەڕانەوەی هەناردەی نەوت قۆناغ بە قۆناغ دەبێت، ئەمەش بەپێی ئاسانكاری و تێپەڕبوونی تانكەرەكان بە شێوەیەكی رەوان لە رێگەی گەروی هورمزەوە.

عەلی ئەلزەیدی، سەرۆک وەزیران و فەرماندەی گشتیی هێزە چەکدارەکان، کۆمەڵێک رێنمایی و بڕیاری بەپەلەی تایبەت بە دەروازە سنوورییەکان و گومرگ دەرکرد، کە گرنگترینیان گۆڕینی کاتیی سەرجەم کارمەندانی دەروازەکانە بەبێ بەدەرکردن لە ماوەی 48 سەعاتدا.

توجیهاتەکان پابەندکردنی وەزارەتی ناوخۆ لەخۆدەگرێت بۆ داخستنی سەرجەم کەلێنە ئەمنییەکان و رێڕەوە ناڕەسمییەکان، لە وشکانی و دەریاوە، لەگەڵ گۆڕینی سەرجەم فەرماندەی لیوا و یەکەکانی هێزەکانی سنوور.

هەروەها بڕیاردرا بە گەڕاندنەوەی سەرجەم ئەفسەر و کارمەندە راسپێردراوەکانی دەستەی دەروازەکان بۆ سەر وەزارەتی ناوخۆ لە ماوەی 48 کاتژمێردا.

هەر بەپێی بڕیارەکان، دەزگا ئەمنی و هەواڵگرییەکان ڕاسپێردراون بە رێگریکردن لە تێپەڕبوونی هەر جۆرە ماددەیەکی قەدەغەکراو یان هۆشبەر و بەرزکردنەوەی راپۆرتی خولی بۆ بەڕێوبەری دەروازەکە، و لە حاڵەتی هەر کەم تەرخەمییەکدا بەرپرسیارێتی یاسایی هەڵدەگرن.

لە لایەکی ترەوە، فەرمانبەرانی گومرگ پابەندکراون بە پشکنینی زۆر وردی سەرجەم کاڵا هاوردەکراوەکان و قەدەغەکردنی تێپەڕبوونی هەر بارهەڵگرێک پێش پشکنینی تەواو (النفاض) و وردبینیکردن لە بارەکەی.

وەزیری دارایی عیراق رایدەگەیەنێت، یەکخستنی رێکارە گومرگییەکان لە نێوان حکومەتی فیدراڵ و هەرێمی کوردستان هەنگاوێکی ستراتیژییە بۆ چاکسازی ئابوری و کۆنترۆڵکردنی دەروازە سنورییەکان.

فالح ساری، وەزیری دارایی عێراق لە rراگەیەنراوێکدا ئاماژەی بەوەکردووە، یەکخستنی سیستمی گومرگی لەگەڵ هەرێم دەبێتە هۆی بەرزکردنەوەی ئاستی داهاتە نانەوتییەکان، رێگریکردن لە قاچاخچێتی و بەهێزکردنی شەفافییەت لەسەر بنەمای پێوەرە نێودەوڵەتییەکان.

ئەم راگەیەنراوەی وەزیری دارایی عیراق، هاوکاتە لەگەڵ کۆبوونەوەی هاوبەشی دەستەی گشتی گومرگی عیراق و دەستەی گومرگی هەرێمی کوردستان لە بەغداد، کە تێیدا میکانیزمەکانی جێبەجێکردنی سیستمی جیهانی "ئەسیکۆدا" لە دەروازەکانی هەرێم تاووتوێ کرا.

لە کۆبوونەوەکەدا تاووتوێکردنی لایەنە هونەری و کارگێڕییەکانی ئەم سیستمە دیجیتاڵییە کە ئێستا لە دەروازەکانی حکومەتی فیدراڵ جێبەجێ دەکرێت، هەروەها پێداچوونەوە بەو ئەنجامانەی کە لە رێگەی گۆڕانکاری دیجیتاڵی و ئاسانکاری رێکارەکان لە بەغداد بەدەستهاتوون.

هەر لە کۆبوونەوەکەدا هەردوولا کۆنووسێکی هاوبەشیان ئیمزاکرد کە چەندین راسپاردە و رێکاری جێبەجێکردن لەخۆدەگرێت بۆ کارپێکردنی سیستمەکە لە هەرێم، بڕیاریشە رەوانەی ئەنجومەنی وەزاری بۆ کاروباری ئابوری بکرێت بەمەبەستی پەسەندکردنی.

وەزارەتی دارایی عێراق دووپاتی دەکاتەوە کە ئەم هەنگاوە بەشێکە لە پرۆژەی گشتگیری گۆڕانکاری دیجیتاڵی بۆ نوێکردنەوەی کەرتی گومرگ و پاڵپشتیکردنی ئابوری نیشتمانی.

عەباس عیراقچی، وەزیری دەرەوەی  ئێران، لە گفتوگۆیەکی تەلەفۆنیدا لەگەڵ هاوتا پاکستانییەکەی رایگەیاند، ئەمریکا بەرپرسیارە لە پابەندبوون بە وەستانی شەڕ لە تەواوی بەرەکان بە لوبنانیشەوە.

عراقچی هۆشداریداوەتە ئەمریکا،  بەرپرسیارێتی هەر جۆرە پێشێلکارییەک بەرانبەر بەو بەڵێنانەی لە یاداشتی لێکتێگەیشتنەکەدا هاتوون، لەگەڵ تەواوی لێکەوتە و دەرئەنجامە خراپەکانی، راستەوخۆ دەکەوێتە ئەستۆی واشنتۆن.

ئەمە لە کاتێکدایە، بنیامین ناتانیاهۆ رایگەیاند سوپای وڵاتەکەی بە فەرمانی ئەو 150 پێگەی حزبوڵایان لە لوبنان کردوەتە ئامانج و ئاژانسی رۆیتەرزیش رایگەیاند، حزبوڵا و ئیسرائیل رێککوتون لەسەر ئاگر بەست و لەمڕۆوە دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.

فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریکا (سێنتکۆم) رایگەیاند، پڕۆسەی هاتوچۆی دەریایی لە گەروی هورمز بە شێوەیەکی ئاسایی بەڕێوەدەچێت و تەنها لە ماوەی یەک رۆژدا، زیاتر لە20  کەشتیی بازرگانی توانیویانە بە سەلامەتی لە گەروی هورمزەوە بپەڕنەوە.

وتەبێژی فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریکا لە لێدوانێکی رۆژنامەوانیدا جەختی لەسەر پاراستنی ئاسایشی دەریاوانی کردەوە و رایگەیاند، بەپێی یاسا نێودەوڵەتییەکان، سەرجەم کەشتییەکان مافی تەواویان هەیە بە بێ هیچ رێگری و کۆسپێک، بە شێوەیەکی ئارام و بە سەلامەتی لە گەووی هورمزەوە تێپەڕن.

ئەمە لە کاتێکدایە سوپای دەریایی ئێران ئەمڕۆ چەند مەرجێکی بڵاوکردوە و بۆ ئەو کەشتیانەی دەیانەوێت گەروی هورمز تێپەڕێن و هۆشداری داوە، بە بێ وەرگرتنی مۆڵەتی پێشینە، کە لە رێگەی ئیمێلەوە دەبێت، ناتوانن گەروەکە تێپەڕینن.

سوپای پاسداران رایگەیاند، ئەو کەشتیانەی دەیانەوێت گەروی هورمز تێپەڕێنن دەبێت پێشتر ئاگاداریان بکەنەوە لە رێگەی ئیمێڵەوە، ئاماژەی بەوەشکردوە بۆ ماوەی 60 رۆژ هیچ بڕە پارەیەک لە کەشتییەکان وەرناگیرێت.

سوپای پاسداران لە راگەیەندراوێکدا رایگەیاندوە، بەهۆی ئیمزاکردنی لێکتێگەیشتننامەی ئیسلام ئاباد و بە ئاگاداری لێپرسراوانی وڵات پەڕینەوەی کەشتییەکان بە گەروی هورمزدا بە رەچاوکردنی چەند مەرجێک دەستپێدەکات.

مەرجەکانی سوپای پاسداران

یەکەم - تەنها رێگەی رەسمی بۆ راییکردنی داواکارییەکانی پەڕینەوە، وێبسایت و ئیمێڵە.

دوەم - پێویستە لەناو داواکارییە نێردراوەکەدا، رێگەی پەیوەندیکردنی پێشوەختە و بەردەست لەگەڵ کەشتییەکەدا پێشکەش بکرێت.

سێیەم - بە مەبەستی رێگریکردن لە دواکەوتن لە کاتی چوونەژورەوە یان چوونەدەرەوە لە گەروی هورمز، پێویستە داواکاری پەڕینەوەکە بە هاوپێچی زانیارییە تەواوە داواکراوەکان، لایکەم 48 سەعات پێش گەیشتن بە سنوری گەرووەکە بنێردرێت.

چوارەم - لە ماوەی 60 رۆژەدا، هیچ تێچویەک لە کەشتییەکان وەرناگیرێت و هه‌روه‌ها باجی خزمەتگوزارییەکانی ئاسایش، سەلامەتی، ژینگە و دڵنیایی (بیمە)ـی ئێرانی پەیوەندیدار لە ئەستۆی حکومەتی ئێران دەبێت.

پێنجەم - بەهۆی رەوشی تایبەت و بوونی هەندێک مەترسیی سەلامەتی لەسەر هێڵی پەڕینەوەکە و لەبەر زەروورەتی دڵنیابوونەوە لە هاتووچۆیەکی بێوەی و ئارام و رێگریکردن لە روداوە دەریاییەکان؛ هەماهنگیکردنی هێڵی گەشتەکە و کاتی راگەیەندراوی پەڕینەوە بۆ هەر کەشتییەک پێش جووڵەکردنی بەرەو گەروەکە زۆر زەروورە؛ بەرپرسیارێتی نەبونی پابەندبوون لە ئەستۆی خاوەنی کەشتییەکەیە.