پەمپەکانی پڕۆژەی ئاویی دوکان-سلێمانی بەستراون و دوای تێستکردنیان دەکەونە کارو بە زوترین کات ئاو رەوشی دابەشکردنی ئاو لە سلێمانی ئاسایی دەبێتەوە.

بەختیار تاهیر بەڕێوەبەری ئاویی سلێمانی بە کوردسات نیوزی راگەیاند، سەرجەم پەمپەکانی پڕۆژەی ئاویی دوکان-سلێمانی بەستراون و لە ئێستادا تیمە تەکنیکییەکان سەرقاڵی تێست کردنی پەمپەکانن.
ئاماژەی بەوەشکردوە، لەنزیکترین کاتدا دەکەونەکارو ئاو دەگوازنەوە بۆ خەزانەکان و دابەشکردنی ئاو لە سلێمانی بەتەواوەتی دەگەڕێتەوە رەوشی ئاسایی.

ئەمە لە کاتێکدایە، رۆژی 8ـی8ـی2026 بەڕێوەبەرایەتی ئاوی سلێمانی رایگەیاند، هێڵی دووی بۆریی ئاویی دوکان - سلێمانی لە ناوچەی قولەرەیسی بەهۆی کارکردنی ئامێرێکی شۆفڵ لەو ناوچەیە شکاوە و بەهۆیەوە ژمارەیک گەڕەکی سلێمانی و قەزا و ناحییە بێ ئاو دەبن.

پەرلەمانی توركیا بۆ دەنگدان لەسەر پرۆژەیاسای چوارچێوە كۆدەبێتەوە و تەڤگەری ئازادیش دەڵێت، دەبێت پرۆژەیاساكە ببێتە دەستپێك بۆ دەركردنی یاسای نوێی دیموكراتی.

بڕیارە سبەینێ‌ پەرلەمانی توركیا بۆ دەنگدان و پەسەندكردنی پرۆژەیاسای پتەوكردنی یەكگرتنی نەتەوەیی و یەكپارچەیی كۆمەڵایەتی كۆببێتەوە، كە بە پرۆژەیاسای چوارچێوە ناسراوە بۆ دەستەبەركردنی ئاشتی لە توركیا و باكوری كوردستان، ئەوەش دەبێتە یەكەم هەنگاوی یاسایی بۆ پرۆسەی ئاشتی.

سەركردایەتی تەڤگەری ئازادیش لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، پرۆژەیاسای چوارچێوە كەموكوڕی جددی تێدایە و دەبێت ئاشتی لەلایەن عەبدوڵا ئۆجەلانەوە بەڕێوەببرێت و زەمینەسازیی بەدیموكراسیكردن بكرێتە بنەمای سەرەكی پرۆژەیاساكە.

راشیگەیاندووە، ئەگەر خواستێكی جددی بۆ ئاشتی لەئارادابێت، دەبێت پرۆژەیاساكە ببێتە دەستپێكێك بۆ دەركردنی یاسای نوێی دیموكراتی، ئازادیی بیروڕا و رێكخستنی سیاسیش بۆ ئەندامان و سیاستمەدارانی پەكەكە لە ناوخۆی توركیادا مسۆگەر بكات.

سەرهات ئەرەن پەرلەمانتاری دەم پارتیش لە ئامەد رایگەیاند، لە ئێستادا چوار هەزار و 800 كەس بە تاوانی ئەندامبوون لە "پەكەكە" و بەشداریی لە چالاكیی چەكداریدا لە زیندانەكانی توركیادان، لەو ژمارەیەش سێ‌ هەزار و 900 كەس ماددەكانی پرۆژەیاسای چوارچێوە دەیانگرێتەوە، 900 زیندانیش بەهۆی سزادانیان بە زیندانیی هەتاهەتایی و تاوانباربوونیان بە كوشتنی هێزەكانی ئاسایشی توركیا سودمەند نابن.

دەستەی راگەیاندن و پەیوەندییەکانی عیراق (CMC)  راگەیەندراوێکی  سەبارەت بە کۆتاییهاتنی گرێبەستەکەی و راگرتنی سەرجەم چالاکییەکانی کۆمپانیای كۆڕەك تیلیكۆم بڵاوکردەوە.

دەستەکە ئاماژەی بەوە کردووە بەهۆی پابەندنەبوونی کۆمپانیاکە بە جێبەجێکردنە دارایی و یاساییەکانی و هەڵوەشاندنەوەی گرێبەستی پێکهاتنەوە، تەواوی رێکارە یاسایی و کارگێڕییەکانی گرتووەتە بەر، لەوانەش دەستبەسەرداگرتنی سەرمایە گوازراوە و نەگوازراوەکانی کۆڕەک.

وەک لە راگەیەندراوەکەدا هاتووە؛ راگرتنی تەواوەتی تۆڕەکە و تەواوی ئامێر و سیستەمەکانی کۆڕەک بەردەوام دەبێت.

دەستەی راگەیاندن و پەیوەندییەکانی عیراق  داوا لە بەشداربوانی کۆرەک دەکات، کە راستەوخۆ بەکارهێنانی خزمەتگوزارییەکان، پڕکردنەوەی باڵانس و نوێکردنەوەی هاوبەشییەکانیان رابگرن تاوەکو توشی زیانی دارایی نەبنەوە.

دەشڵێت؛ بەشداربوان با سیمکارتەکانیان لای خۆیان بپارێزن و فڕێی نەدەن، تا ئەو کاتەی رێنمایی نوێ لە رێگەی کەناڵە رەسمییەکانی دەستەکەوە بڵاودەکرێتەوە.

هەروەها داوای لە خاوەن ئەو زەوی و خانوانە کردووە، کە تاوەرەکانی کۆڕەکیان لەسەرە، رێگە بە کارمەندانی کۆڕەک نەدەن دەستکاری ئامێرەکان بڕەخسێنن یان بیگوازنەوە، بە پێچەوانەوە خاوەن موڵکەکە بەرپرسیارێتی یاسایی دەگرێتە ئەستۆ، ئەمەش بە ئامانجی پاراستنی ماڵی گشتی و جێبەجێکردنی بڕیارەکانی دادگا.

دادگای دەستپێشخەریی بەغدا / کەرخ، فەرمانی دەستگیرکردن و پشکنینی بۆ ئەحمەد ئەسەدی، وەزیری پێشووی کار و کاروباری کۆمەڵایەتی عیراق دەرکرد، بە تۆمەتی گەندەڵی و خراپبەکارهێنانی دەسەڵاتەکانی لە تێپەڕاندنی گرێبەستە حکومییەکاندا.

بەپێی ئەو بەڵگەنامەیەی بڵاوکراونەتەوە فەرمانەکە ئاڕاستەی ئەندامانی دادوەری و هێزەکانی پۆلیس کراوە بۆ دەستگیرکردنی  (ئەحمەد جاسم صابر ئەسەدی).

لە فەرمانی دادگاکەدا ئاماژە بەوە کراوە، تۆمەتی ئاڕاستەکراو بریتییە لە کەڵکوەرگرتنی راستەوخۆ لە رێککەوتن و پڕۆژە سەرەکییەکانی وەزارەتی کار لە رێگەی تێپەڕاندنی گرێبەستی پێچەوانەی یاسا، بە مەبەستی بەدەستهێنانی قازانجی کەسی بۆ خۆی و لایەنی تر.

دادگا رایگەیاندووە کە ئەم رێکارە یاساییانە بەپێی ئەحکامی ماددەی (319) لە یاسای سزادانی عیراقی ژمارە 111ی ساڵی 1969ی هەموارکراو گیراونەتە بەر.

رۆژنامەی مەدای عیراقی وردەكاریی نوێی سەبارەت بەو پلانە بڵاوكردەوە كە چاوەڕوان دەكرا لە لایەن گرووپە چەكدارەكانی عیراقەوە هێرش بكرێتە سەر سعودیەو دەڵێت، فشاری سیاسی و ئەمنی، لەنێویاندا دەستوەردانی راستەوخۆی ئێران، بووەتە هۆی دواخستنی وەڵامدانەوەكە لە دواساتەكاندا.

رۆژنامەكە شەوی پلانەكەی بە تاقیكردنەوە وەسف كردووە كە تیایدا جووڵەیەكی چڕی سیاسی و ئەمنی بەخۆیەوە بینیوە بۆ رێگری كردنی عیراق لە راكێشانی بۆ ناو رووبەڕووبوونەوەیەكی هەرێمی كراوە.

بەپێی مەدا، كاتی ئەنجامدانی هێرشەكە پێشوەختە دیاریكرابوو، بەڵام پەیامەكەی هادی عامری، سەرۆكی رێكخراوی بەدر، كە داوای لە مقاوەمەی ئیسلامیی كرد هێرشكردنە سەر سعودیە دواخەن.

لای خۆیەوە ئەبو ئالا وەلائی، ئەمینداری گشتیی كەتیبەكانی سەیدو شوهەدا رایگەیاندووە، بڕیاری دواخستنەكە لەسەر داوای سەركردەكانی چوارچێوەی هەماهەنگی بووە نەك هادی عامری.

سەرچاوەیەكی نزیك لە گرووپە چەكدارەكان ئاشكرایكردووە، هێرشەكە هەڵنەوەشێنراوەتەوە، بەڵكو دواخراوە و دیاریكردنی كات و قەبارەی هێرشەكە لە داهاتوودا تاوتوێ دەكرێت.

جارێكی تر پاسپۆرتی عیراقی وەك یەكێك لە لاوازترین پاسپۆرتەكانی جیهان بۆ ساڵی 2026 دیاریكرا.

بەپێی ریزبەندییەك كە لەلایەن  پێوەری هێنلی بۆ پاسپۆرتەكان بۆ ساڵی 2026 ئامادەكراوە، پاسپۆرتی عیراق لە پلەی سێیەمدا وەك یەكێك لە لاوازترین پاسپۆرتەكانی جیهان دیاریكراوە، بەوپێیەی رێگە بە هەڵگرانی دەدات تەنها سەردانی 28 وڵاتی جیهان بكەن، بە بێ وەرگرتنی ڤیزای پێشوەختە یان بە ڤیزا لە كاتی گەیشتن بە فڕۆكەخانە.

لە پلەی یەكەمی لاوازترین پاسپۆرتەكان، پاسپۆرتی ئەفغانستانە كە رێگە بە هەڵگرانی دەدات تەنها سەردانی  22 وڵاتی جیهان بكەن بە بێ ڤیزا، لە پلەی دوەمیش پاسپۆرتی سوری هاتووە كە رێگە بە سەردانیكردنی 25 وڵات دەدات بەبێ وەرگرتنی ڤیزا.

شایەنی باسە كە پێوەری هێنلی بە یەكێك لە گرنگترین پێوەرە جیهانییە تایبەتمەندەكان دادەنرێت لە پێوانەكردنی بەهێزی پاسپۆرتەكاندا كە پشت دەبەستێت بە داتا تایبەتەكانی یەكێتیی نێودەوڵەتیی گواستنەوەی ئاسمانی.

میدیاکانی ئێران بڵاویان کردوەتەوە، لێژنەی ئاسایشی نیشتمانی لە پەرلەمانی ئێران پڕۆژەیاسایەکی بۆ رێکخستنی کەشتیوانی لە گەروی هورمز پەسەند کرد، کە تێیدا  رەتبوونی کەشتییە سەربازی و بازرگانییەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل و وڵاتانی دوژمن لە گەروەکە قەدەغە دەکات.

بەپێی دەستەی رادیۆ و تەلەڤزیۆنی رەسمی ئێران، لە پەرلەمانی ئێران  پڕۆژەیاسایەکیان پەسەند کردوە دژی تێپەربونی  کەشتییە سەربازی و بازرگانییەکانی ئەمریکا و ئیسرائیل و وڵاتانی دوژمن بە گەروی هورمزدا.

پڕۆژەکە گواستنەوەی هەر بارێکی سەربازی یان مەدەنی پەیوەندیدار بە ئیسرائیل و ئەمریکا لە رێگەی گەروی هورمزەوە قەدەغە دەکات، بە شێوەیەک کە سزای دارایی بەسەر سەرپێچیکاراندا دەسەپێندرێت کە دەگاتە 20٪ی کۆی بەهای بارەکان.

پڕۆژەیاساکە جەخت لەوە دەکاتەوە، حکومەتی ئێران، بە هەماهەنگی لەگەڵ هێزە چەکدارەکان، بەرپرسیارێتیی بەڕێوەبردن، رێکخستنی هاتوچۆی کەشتیوانی، چاودێریکردنی کەشتییەکان و دابینکردنی ئاسایشی گەروەکە و کەنداو دەگرێتە ئەستۆ.

بڕیاریشە پڕۆژەکە لە چوارچێوەی رێکارە یاساییەکاندا تێپەڕێنرێت تاوەکو بە تەواوی دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.

لێپرسراوێکی باڵای ئێران بە میدیای وڵاتەکەی راگەیاندوە، بەم زوانە وێنەی نوێی موجتەبا خامنەیی بڵاودەبێتەوە، کە لەناو خەڵک و لەسەر شەقامەکاندایە، هەروەها وێنەکان کۆبونەوەکانیشی تێدایە کە لەگەڵ فەرماندە کاندایە.

قاسم قورەیشی، جێگری رێکخراوی بەسیجی ئێران رایگەیاند، بەم زوانە وێنەی نوێی موجتەبا خامنەیی، سێیەمین رێبەری باڵای ئێران بڵاودەکرێتەوە، کە لە ناو خەڵک و لەگەڵ فەرماندەکاندایە.

قسەکانی قاسم قورەیشی، کە لەلایەن ئاژانسی هەواڵی "میزان"ی سەر بە دەسەڵاتی دادوەریی ئێران بڵاوکراوەتەوە، ئاماژەی بەوە کردووە کە دیمەنەکان موجتەبا خامنەیی لەناو خەڵک و لە شەقامەکاندا و هەروەها لە کاتی کۆبونەوەدا لەگەڵ فەرماندەکانی هێزە چەکدارەکاندا نیشان دەدەن.

ئەم لێدوانانەی قاسم قورەیشی لە کاتێکدایە، لە چەند مانگکە، هیچ وێنە  و دەنگێکی موجتەبا خامنەیی بڵاونەکراوەتەوە و باس لەوە دەکرێت لە بۆردومانەکەی ئیسرائیل و ئەمریکا بۆسەر خانوەکەی باوکی، بە سەختی بریندار بووە.

پێش بڵآوبونەوەی ئەم هەواڵەش، ئاژانسی ئێرنا رایگەیاندبوو، موجتەبا خامنەیی لەگەڵ مەسعود پزیشکیان کۆبووەتەوە و تاوتوێی پرسە سەربازی و ئابورییەکانی وڵاتیان کردووە.

حکومەتی سوریا رایگەیاند، لەگەڵ مۆسکۆ لسەر داهاتووی دوو بنکە سەربازیەکەیان لەناو خاکی سوریادا گەیشتونەتە رێککەوتن، ئاماژە بەوەشکراوە ناوی هەردوو بنکەکە دەگۆڕدرێت.

ئەمڕۆ یەکشەممە، ئاژانسی هەواڵی رەسمی سوریا (سانا) بە پشتبەستن بە وەزارەتی دەرەوەی وڵاتەکەی بڵاویکردوەتەوە، بەپێی ئەو لێکتێگەیشتنە، بنکە و دامەزراوە سەربازییەکانی روسیا لە فڕۆکەخانەی حومەیمیم و بەندەری تەرتوس لە ماوەی سێ مانگدا دەگۆڕدرێن بۆ ناوەندی هاوبەشی مەشق و چاکسازی.

ئاژانسەکە ئاماژەی بەوەشکردوە، ئەو گۆڕانکاریانە لە چوارچێوەی  رێکخستنە نوێیەکاندا دەکرێت، کە بەرژەوەندی هەردوو وڵاتەکە دەپارێزێت.