مەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، پەیامێکی پیرۆزبایی ئاڕاستەی  بەرەی تورکمانی عیراق دەکات بەبۆنەی ساڵرۆژی دامەزراندنیەوە.

دەقی پەیامەکە

بەرێزان سەرۆک و ئەندامانی سەرکردایەتی بەرەی تورکمانی عێراق.

بە بۆنەی ساڵرۆژی دامەزراندنی بەرەی تورکمانییەوە پیرۆزبایی گەرم ئاراستەی ئێوە و لەڕێی ئێوەشەوە ئاراستەی سەرجەم ئەندام و لایەنگرانتان  دەکەین.

پەیوەندی نێوان یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان و بەرەی تورکمانی پەیوەندییەکی کارا و زیندووە لە پێناو خزمەتی پرۆسەی سیاسیی لە وڵاتەکەمان و دابینکردنی ماف و داخوازی هەموو پێکهاتەکانی عێراق لەسەر بنچینەی تەبایی و پێکەوەیی و هاوسەنگی.

یەکێتیی لەسەر رێچکەی سیاسەتی چەپکە گوڵەکەی سەرۆکی نەمر مام جەلال باوەڕی پتەوی بە بەشداری کاریگەری برایانی تورکمان و مسۆگەر کردنی مافەکانیان هەیە لە هەموو جومگەکانی حوکمڕانی کوردستان و عیراق و ئیدارەی خۆماڵی کەرکوکیش و ئەم پرەنسیپەش لەسەر دەستی سەرۆک بافل جەلال تاڵەبانی برەو زیاتری پێدەدرێت لە پێناو خێر و خۆشی و پاراستنی هەموو پێکهاتەکان و دابینکردنی مافەکانیان .

دووبارە پیرۆزە

مەکتەبی سیاسیی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان

قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم لە یازدەیەمین کۆڕبەندی نێودەوڵەتیی ئابوریی دێڵفی لەگەڵ دیمیتریس پاپاستێرجیو، وەزیری حکومڕانی ئەلیکترۆنی و زیرەکیی دەستکردی یۆنان کۆبووەوە.

لە کۆبوونەوەکەدا کە رۆژی هەینی (24/4/2026) بەڕێوەچوو، گفتوگۆکرا لەبارەی چۆنییەتی سوودوەرگرتن لە ئەزموونی حکومڕانیی ئەلیکترۆنیی یۆنان و بەکارهێنانی زیرەکیی دەستکرد بۆ باشتر پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییەکان.

لەمبارەیەوە بڕیاردرا لینکێکی نوێی پەیوەندی لە نێوان پسپۆڕانی هەردوو حکومەتی یۆنان و هەرێم بکرێتەوە بۆ ئاڵوگۆڕی زانیارییەکان. هەروەها بە پێویست زانرا سەنتەرێکی زانیاری بۆ حکومەتی هەرێم دروست بکرێت تا یارمەتیدەربێت لە باشتر بەڕێوەچوونی پرۆسەی بە ئەلیکترۆنیکردنی دامەزراوەکانی حکومەت.

هەردوولا هاوڕابوون حکومڕانیی ئەلیکترۆنی یارمەتیدەر دەبێت لە پرسی شەفافییەت و متمانەی نێوان حکومەت و هاووڵاتییان بەهێزتر دەکات، جگە لەوەش شێوازی پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییەکان خێراتر دەکات.

لەم چوارچێوەیەدا قوباد تاڵەبانی ئاماژەیدا بە هەوڵەکانی بە ئەلیکترۆنیکردنی حکومەتی هەرێم، لەوانە بایۆمەتری و پۆرتاڵی خزمەت و ماڵپەڕی شەفافییەت و روونیکردەوە لە ماوەی دە ساڵی رابردوودا ژێرخانێکی باش بۆ حکومڕانی ئەلیکترۆنی دانراوە و هەرچەندە هێشتا زۆر هەنگاو ماوە بنرێت، بەڵام ئەو کارانەی تا ئێستاش کراون، کارئاسانی باشیان بۆ حکومەت و هاووڵاتییان دروست کردووە.

جێگری سەرۆکوەزیران وتیشی ئامانجمانە پۆڕتاڵی خزمەت و هەموو پرۆژەکانی دیکەی بەئەلیکترۆنیکردنی دامەزراوەکان بە زیرەکیی دەستکردەوە ببەستینەوە تا بە شێوەیەکی شەفاف و خێرا مامەڵەی هاووڵاتییان جێبەجێ بکرێت.

بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای سلێمانی رایگەیاند، مەفرەزەکانی نوسینگەی نەهێشتنی تاوانی سەیدسادق بە هاوکاری نوسینگەی نەهێشتنی تاوانی دەربەندیخان، دوو تۆمەتباریان دەستگیرکردووە، کە بەتۆمەتی رفاندنی هاووڵاتییەک و بەپێی ماددەی 421 لە یاسای سزادان داواکراو بوون.

پۆلیسی سلێمانی ئاماژەی بەوەشکردوە،  تۆمەتبارەکان  لە دایکبووی ساڵانی 2002 و 2004ـن، دوای ئەنجامدانی تاوانەکەیان لە قەزای دەربەندیخان بەرەو سەیدسادق هەڵاتون و لەوێ خۆیان حەشارداوە.

بەگوێرەی راگەیەندراوەکەی پۆلیس، دوای بەدواداچونی هێزەکانیان و  لە ئۆپەراسیۆنێکی هاوبەشدا دەستگیرکران.

پۆلیسی سلێمانی دەشڵێت؛ لە کاتی دەستگیرکردنیاندا، دەست بەسەر دوو ئۆتۆمبێل و دوو مۆبایلدا گیراوە، کە بە تۆمەتباران بووە، لە ئێستاشدا بە بڕیاری دادوەر راگیراون و لێکۆڵینەوە لە دۆسیەکەیان بەردەوامە.

وەزارەتی بازرگانی عيراق، ئەمڕۆ شەممە، رایگەیاند کە کۆمەڵێک رێکاری پێشوەختەیان گرتووەتەبەر بۆ بەهێزکردنی ئاسایشی خۆراک لە رێگەی دابینکردنی خەزێنەی زیادە (خەزێنەی ستراتیژی).

محەمەد حەنوون، وتەبێژی وەزارەتی بازرگانی لە بەیاننامەیەکدا رایگەیاندوو: کۆگاکانی ناوەندی و لقەکانی کۆمپانیای گشتی بۆ بازرگانیی خۆراک، خەزێنەیەکی پێویستیان لە کاڵا بنەڕەتییەکان هەیە، پڕۆسەی دابینکردن و دابەشکردنیش بەپێی خشتە کاتییە دیاریکراوەکان و بێ هیچ ئاستەنگێک بەردەوامە.

هەروەها جەختی کردەوە کە: هەموو ماددەکان پێش دابەشکردن، پشکنینی تاقیگەییان بۆ دەکرێت و هیچ کەمییەک لە پێداویستییەکانی هاوڵاتیاندا نییە.

سودانی و مالكی لە كۆبوونەوەكەی دوێنێدا، چوارچێوەی هەماهەنگییان سەرپشككردووە لە دیاریكردنی كاندیدی پۆستی سەرۆك وەزیرانی عیراق.
موشریق فرێجی یەكێك لە سەركردەكانی هاوپەیمانی ئاوەدانكردنەوە و گەشەپێدان كە محەمەد شیاع سودانی سەرۆكایەتی دەكات رایگەیاندووە، لە كۆبوونەوەكەی شەوی رابردوودا سودانی و نوری مالكی، چوارچێوەی هەماهەنگییان سەرپشككردووە بۆ دیاریكردنی كاندیدی سەرۆك وەزیرانی داهاتووی عیراق لە كۆبوونەوەی ئەمڕۆدا بۆ كۆتاییهێنان بە چەقبەستویی سیاسی و یەكلاكردنەوەی ئەو بابەتە.
شەوی رابردوو سەركردەكانی چوارچێوەی هەماهەنگی لە بەغداد بۆدیاریكردنی كاندیدی سەرۆك وەزیران كۆبوونەوە، بەڵام نەیانتوانی بگەنە رێككەوتن و ماوەی دەستوریش بۆ دیاریكردنی كاندیدی سەرۆك وەزیران ئەمڕۆ كۆتایی دێت.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا لە رێگەی بەرنامەی "پاداشت بۆ دادپەروەری"، بڕی 10ملیۆن دۆلاری وەک خەڵات دیاری کرد بۆ هەر کەسێک زانیاری لەسەر سەرکردەی گروپی "کەتیبەکانی سەیدولشوهەدا"  بدات.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا دەڵێت؛ هەر کەسێک زانیارییان پێ بدات لەسەر ئەبو ئالا وەلائی، سەرکردەی گروپی کەتیبەکانی سەیدولشوهەدا  وێڕای خەڵاتە داراییەکە، دەکرێت پرۆسەی گواستنەوەی بۆ شوێنێکی ئارام بۆ جێبەجێ بکرێت.

واشنتۆن ئەم گروپە و سەرکردەکەی تۆمەتبار دەکات بە کوشتنی هاووڵاتیانی مەدەنی عیراقی و ئەنجامدانی هێرش بۆ سەر نێردە دیپلۆماسی و بنکە سەربازییەکانی ئەمریکا لە عیراق و سوریا.

جێی ئاماژەیە، کەتیبەکانی سەیدولشوهەدا، کە ئەمریکا بەدوای سەرکردەکەیانەوەیە،  یەکێکە لەو گروپە چەکدارانەی نزیکن لە ئێران .

نوێنەری ئێران لە نەتەوەیەكگرتووەكان دەڵێت، ئێران شەڕ ناكات، بەڵكو بەرگری لە خۆی دەكات، بەرگركریكردنیش خاڵی كۆتایی نییە.

عەلی بەحرەینی، نوێنەری هەمیشەیی ئێران لە نەتەوە یەكگرتووەكان لە چاوپێكەوتنێكدا ئاماژەی بۆ ئەوەكردووە، ئەمریكا دەستپێشخەری شەڕبووە بۆ سەر وڵاتەكەی، ئێران تەنها بەرگریی لە خۆی دەكات و بەرگریكردنیش هیچ خاڵێكی كۆتایی نییە، تا ئەو كاتەی شەڕ بە تەواوی رادەوەستێت و گرەنتی دووبارە نەبوونەوەی دەدرێت بەرگریكردن بەردەوام دەبێت.

سەبارەت بە گەروی هورمزیش رایگەیاندوە، دوژمنانی ئێران گەروی هورمز بۆ پڕچەككردنی بنكە سەربازییەكان و ئامانجە نایاساییەكانیان لە ناوچەكە بەكاردەهێنن، ئێستاش رەوشی گەرووەكە گۆڕاوە و بە وردی چاودێری هەموو ئەو كەشتیانە دەكەن كە پێیدا تێدەپەڕن بۆ ڕێگری لە كارە نایاساییەكان.

سێنتكۆم دەڵێت لە گەروی هورمز رێگرییان لە كەشتییەك كردووە كە ئاڵای ئێرانی لەسەربووە و ویستویەتی بەرەو بەندەرەكانی ئەو وڵاتە بڕوات.

فەرماندەیی ناوەندیی هێزەكانی ئەمریكا (سێنتكۆم) لە تۆڕی كۆمەڵایەتی ئێكس بڵاویكردەوە، كەشتی تێكشكێنەری یو ئێس ئێس رافایل پیراڵتا لە نزیك گەروی هورمز رێگریی لە كەشتییەك كردووە كە ئاڵای ئێرانی هەڵكردووە ویستویەتی بەرەو بەندەرێكی ئەو بڕوات.

پیت هێگسێس وەزیری جەنگی ئەمریكاش رایگەیاند، ئۆپراسیۆنی تووڕەیی داستان ئاسا بەردەوامە و لەو چوارچێوەیەشدا ئەو گەمارۆ دەریاییەی خستویانەتە سەر بەندەرەكانی ئێران فراوانتر دەبێت، تا ئەمڕۆش شكستیان بە 34 كەشتی سەر بە ئێران هێناوە كە هەوڵیانداوە گەمارۆكە بشكێنن.

دان كەین سوپاسالاری ئەمریكاش هۆشداریدا هەر كەشتییەكی سەر بە ئێران بیەوێت هێڵی گەمارۆ ببەزێنێت، ناچار بە گەڕانەوە دەكرێت یان دەستی بەسەردا دەگیرێت.

پێگەی مارین ترەفیكیش بڵاویكردەوە، رۆژی هەینی تەنها پێنج كەشتی توانیویانە بە گەروی هورمزدا تێپەڕن و تەنها یەك كەشتیشیان نەوتهەڵگری ئێرانی بووە.

بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل، رایگەیاند، وڵاتەکەی دەستی کردووە بە هەنگاونان بەرەو بەدیهێنانی ئاشتییەکی مێژویی لەگەڵ لوبنان، بەڵام حزبوڵا هەوڵی تێکدانی ئەو پرۆسەیە دەدات.

نەتانیاهۆ ئاماژەی بەوەکردوە، وڵاتەکەی  مافی تەواوی هەیە بۆ جوڵە و بەرپەرچدانەوەی هەر هەڕەشەیەک، وەک چۆن لە دوێنێ و ئەمڕۆدا هێرشیان ئەنجامداوە و جەختیکردوەتەوە پابەندن بە گەڕاندنەوەی ئاسایش بۆ دانیشتوانی باکوری وڵاتەکەیان.

لەسەر پرسی رۆژهەڵاتی ناوەڕاستیش، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل جارێکتر بەڵاینی دا نەخشەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەگۆڕن و دوپاتی کردوە "ئەمە رێک ئەو کارەی کە دەیکەن لە ئێستادا".

سەبارەت بە هەماهەنگییە نێودەوڵەتییەکانیش، ناتانیاهۆ وتی،  لەسەر پرسی ئێران و لوبنان لەگەڵ ئیدارەی ئەمریکا لە هەماهەنگی تەواودان و ئاشکراشی کرد  پەیوەندییەکی تەلەفۆنی سەرکەوتوی لەگەڵ دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا ئەنجامداوە و باسی لەوە کرد کە ترەمپ فشارە سەربازی و ئابوورییەکانی بۆ سەر ئێران زیاتر کردووە.