جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم دەڵێت، نیەتێک بۆ پێکهێنانی حکومەت هەیە و ئەگەر هەیە لەم پاییزەدا کابینەی نوێ پێکبهێنرێت.

قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان، لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا تیشکی خستە سەر دوایین پێشھاتەکانی پرۆسەی سیاسی و پێکهێنانی کابینەی نوێی حکومەت و رایگەیاند: "ئەگەر هەیە لەم پاییزەدا حکومەت پێکبهێندرێت."

سەبارەت بە پەیوەندییەکانی نێوان هێزە سیاسییە سەرەکییەکان، قوباد تاڵەبانی ئاماژەی بەوەکرد کە کۆبوونەوە لەنێوان یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان و پارتی دیموکراتی کوردستان "هەر دەبێت"، و جەختی کردەوە کە کۆبوونەوەکان گرنگن و نیەتێکی راستەقینە بۆ پێکهێنانی حکومەت بوونی هەیە.

هەروەها سەبارەت بە کۆسپ و بەربەستەکانی بەردەم پرۆسەکە، قوباد تاڵەبانی وتی: "رەنگە ئەو بەربەستانەی کە هەن لەبەردەم پێکهێنانی حکومەتدا، هەندێکیان چارەسەر بووبن و هەندێکیشیان مابن، بەڵام من گەشبینم و حکومەت هەر پێكدێت."

لە تەوەرێکی تری قسەکانیدا، جێگری سەرۆک وەزیران باسی لە هاوپەیمانییەکەیان لەگەڵ نەوەی نوێ کرد و جەختی کردەووە، "نەوەی نوێ هەر بەوەی کە هاوپەیمانی ئێمەن، بەو واتایە نییە کە حەز بکەن لەناو حکومەتدا بن؛ خۆیان سەرپشکن لەوەی کە بەشدار دەبن یان نا، و ئێمەش رێز لە بڕیاری ئەوان دەگرین." لەگەڵ ئەوەشدا، جەختی لە گرنگیی هاوپەیمانییەکە کردەوە و وتی: "ئەم هاوپەیمانییە هاوپەیمانییەکی جدییە، شانازیی پێوە دەکەین و پابەند دەبین پێوەی."

قوباد تاڵەبانی دەڵێت؛ زیرەکیی دەستکرد تەنها هاوڕێیەك نییە، بەڵكو كەرەستەیەكی زۆر بەهێزە، كێشەكانت بۆ رووندەكاتەوە و چارەسەرت بۆ پێشنیاز دەكات، بەمەش رێگەی دوورت بۆ نزیك دەكاتەوە.

قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستان، ئەمڕۆ لە ئیڤێنتی فاوندەیشن هەب تایبەتە بە پێشبڕکێی زیرەکیی دەستکرد کە بە پاڵپشتی میدیایی دەزگای میدیایی كوردسات بەڕێوەدەچێت وتارێکی پێشکەشکرد و رایگەیاند، هێشتا مرۆڤ زاڵە بەسەر AI دا و من لە   AIی ناترسم و پێم وانییە AIی كۆتایی دنیا بێت، خۆم AIی بەكاردەهێنم و سودم لێ‌ وەرگرتووە، وای كردووە كاره كانی خێراتربێت، بەڵام دەبێت AIی بەرپرسیارانە بەكاربهێنرێت.

ئاماژەی بەوەشكرد، زیرەكیی دەستكرد بەبێ‌ مرۆڤ بێسوودە، لەم ئیڤێنتەدا كۆمەڵێك گەنج بە بەرپرسیارییەوە مامەڵەیان لەگەڵ ئەی ئای كردووە، هەربۆیە حكومەتی هەرێم پێویستی بە گەنج و داهێنانەكانیانە و ئێمەش لە هەركوێ‌ بین پشتیوانیان دەبین.

بە ئامانجی چاودێریکردنی نرخ و کوالیتیی پێداویستییەکان، لیژنە هاوبەشەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی هەڵمەتێکی مەیدانی بۆ سەر کۆگاکانی خواردن لە ناوچەی هوانە دەست پێکرد و لە نزیکەوە بەدواداچوونی بۆ رەوشەکە کرد.

لەو بارەیەوە، بابان ئەحمەد، سەرۆکی لیژنە هاوبەشەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی، لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: "لەدوای بڕیاری بەرزکردنەوەی بەهای دۆلار بەرانبەر بە دینار لەلایەن حکومەتی عیراقەوە، هەندێک نیگەرانی و ترسی لای هاووڵاتییان دروست بووە، بەڵام ئەوان هاووڵاتییان دڵنیا دەکەنەوە کە رێگە بە زیادکردنی نرخەکان نادەن."

سەرۆکی لیژنە هاوبەشەکان ئاماژەی بەوەشکرد، لە رێگەی چاودێریکردنی وردی کۆگاکانی خۆراک و ناو بازاڕەوە، رێگری لە هەر سەرپێچییەک دەکرێت و هۆشداریشی دا کە "هەر بازرگان و کاسبکارێک نرخ لەسەر هاووڵاتییان زیاد بکات، رووبەڕووی سزای توندی یاسایی دەبێتەوە."

لە کۆتاییشدا جەخت کرایەوە کە لیژنە تایبەتمەندەکان بەردەوام دەبن لە سەردانیکردنی مەیدانی بۆ ناو بازاڕ، کۆگاکان و مارکێتەکان، و هەر شوێنێک پابەند نەبێت رووبەڕووی رێکاری توندی یاسایی دەکرێتەوە.

لەم لینکەوە بینەری کۆنفڕانسە رۆژنامەوانییەکەی قائیمقامیەتی سلێمانی ببە

وەزارەتی كشتوكاڵی عیراق رایگەیاند، لەگەڵ لایەنە پەیوەندیدارەكان چاودێریی بەرزبوونەوەی نرخی هێلكەو مریشك و گۆشت دەكات.

كشتوكاڵی عیراق ئاماژەی بەوە كردووە، بۆ دابەزاندنی نرخەكان و زیادكردنی كاڵا لە بازاڕدا، حكومەت بڕیاریدا گومرگ و باج لەسەر هێنانی هێلكە، مریشك و ئاژەڵی زیندوو لابدات.

قوسەی حەتاب وتەبێژی وەزارەتەكە ئاماژەی بەوەداوە، هۆكاری سەرەكیی بەرزبوونەوەی نرخەكان دەگەڕێتەوە بۆ بەرزبوونەوەی بەهای دۆلار و هەندێك هۆكاری بازرگانی.

روونیشیكردەوە، وەزارەت پێشتر بۆ پشتیوانیكردنی بەرهەمی ناوخۆیی، هاوردەكردنی تەماتە، خەیار و باینجانی قەدەغە كردبوو، بەڵام بۆ ڕاگرتنی هاوسەنگی، لێژنە تایبەتەكان ڕۆژانە چاودێریی بازاڕ و نرخی كاڵاكان دەكەن و لە كاتی پێویستدا ڕێوشوێنی زیاتر دەگیرێتەبەر.

عەلی زەیدی، سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیرانی عیراق، جەختی کردەوە کە هەر خێزانێک خاوەنی خانووی تایبەت بە خۆی نەبێت، سەنەدی زەوییەک وەردەگرێت و حکومەتیش لە پرۆسەی دروستکردنیدا هاوکاریی دەکات.

نوسینگەی راگەیاندنی سەرۆک وەزیران لە راگەیەندراوێکدا بڵاوی کردەوە: عەلی زەیدی لە پارێزگای کەربەلاوە پرۆژەی «ملیۆن پارچە زەوی نیشتەجێبوون - دەستپێشخەریی وەتەن»ی یاگەیاند، کە 60 هەزار پارچە زەوی لەخۆدەگرێت و وەک پشکی ئەو پارێزگایە دیاری کراوە.

سەرۆک وەزیران لە وتارێکیدا لە کاتی راگەیاندنی پرۆژەکدا ئاماژەی بەوە کرد: سەردانەکەی تەنها بۆ دانانی بەردی بناغە نییە، بەڵکو بۆ چەسپاندنی مافێکە کە هاووڵاتیی عیراقی ساڵانێکە چاوەڕێی دەکات. روونیشی کردەوە هەڵبژاردنی کەربەلا بۆ راگەیاندنی پرۆژەکە لەبەر ئەوەیە کە شارەکە سیمبولی چاکسازییە.

دەربارەی هەنگاوەکانی داهاتوو، سەرۆک وەزیران ئاشکرای کرد کە پارێزگای نەجەف دەبێتە وێستگەی دووەمی راگەیاندنی پرۆژەکە و بەدوایدا نەینەوا و پارێزگاکانی تر دێن.

جەختیشی کردەوە: لە قۆناغی داهاتوودا دابەشکردنی سەنەدەکان دەست پێدەکات و ئەمەش بەڵێنێکە کە پاشگەزبوونه‌وه‌ی تێدا نییە، چونکە دەیەوێت هەر هاووڵاتییەکی عیراقی لە خانووی تایبەتی خۆیدا بژی و رزگاری ببێت لە نیگەرانی و بارگرانیی کرێچێتی.

سەرۆک وەزیران جەختی لەسەر ئیرادەی حکوومەت کردەوە بۆ تەواوکردنی ئەم پرۆژانە لە ماوەی کارکردنیدا و ئاماژەی بەوە دا زەوییەکان بە شێوازێکی رێکخراو سەرجەم خزمەتگوزارییە سەرەکییەکانیان بۆ دابین دەکرێت، هەروەها جەختی کردەوە ئەم دەستپێشخەرییە هیچ تێچوویەک ناهێنێتە سەر بودجەی گشتی. لە کۆتاییدا سوپاسی پارێزگاری کەربەلا و کۆمپانیای جێبەجێکاری پرۆژەکەی کرد.

لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق داوا دەكرێت هاوشێوەی دەستەی دەستپاكی، دەستەیەكیش بۆ چاودێریكردنی نرخی خۆراك و دەرمان دابمەزرێنرێت.

حامید موسەوی ئەندامی لیژنەی ئابووری و بازرگانیی لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق رایگەیاند، پێویستە لە ئەنجومەنی نوێنەران بە دەركردنی یاسا پشتیوانی لە رێوشوێنەكانی حكومەتی عیراق بكرێت بۆ پاراستنی ئابووری وڵات.

وتیشی، پێویستە بە یاسا رێگریی بكرێت لە قۆرخكاری و بەرزكردنەوەی نرخی خۆراك و دەرمان و هەر بە یاساش دەستەیەك دابمەزرێنرێت بۆ چاودێریكردنی نرخی خۆراك و دەرمان لەناوخۆی عیراقدا.

ئەو پەرلەمانتارە ئاماژەی بەوەشكرد، ئەو دەستەیە كە خوێندنەوەی یەكەم بۆ پرۆژەیاسای دامەزراندنەكەی كراوە، پێویستە دەسەڵاتی تەواوی هەبێت بۆ پابەندكردنی سەرجەم لایەنەكان بە بڕیارەكانی حكومەتی عیراق.

دەستەی ئۆپەراسیۆنە بازرگانییە دەریاییەکانی بەریتانیا (UKMTO) رایگەیاند، رێنمایی بە ژمارەیەک کەشتی دراوە لە کەناراوەکانی شاری 'رەئس ئەلخەیمە'ـی ئیمارات بۆ ئەوەی شوێنی لەنگەرگرتنی خۆیان جێبهێڵن و لە ناوچەکە دوور بکەونەوە.

ئەم رێنماییە نوێیە دوای ئەوە دێت کە رۆژی هەینی، کەشتییەک لە دووریی 13 میلی دەریایی لە رۆژئاوای ناوچەی 'ئەلجەزیرە' لە کەناراوەکانی ئیمارات، رووبەڕووی هێرش بووەوە.

هەر بەگوێرەی راگەیەندراوی دەستە بەریتانییەکە، هێرشەکەی دوێنێ بووە هۆی سوتانی کەشتییەکە، بەڵام دواتر ئاگرەکەی کۆنترۆڵ کرا و زیانی گیانی لێنەکەوتووەتەوە و زیانە مادییەکانیشی کەم بوون.

تا ئێستاش، هیچ لایەنێک بەرپرسیارێتیی خۆی لەو هێرشە رانەگەیاندووە و دەسەڵاتدارانی ئیماراتیش بەردەوامن لە لێکۆڵینەوە بۆ ئاشکراکردنی سەرچاوەی هێرشەکە.

دوابەدوای چەند هێرشێکی حوسییەکان بۆسەر فڕۆکەخانەی ریاز لە سعودیە، ئەمڕۆش جارێکی دیکە هێرشکرایەوەسەری و لێپرسراوانی فڕۆکەخانەکەش گەشتە ئاسمانییەکانیان وەستاندووە.

ئاژانسی فڕانس پرێس لە زاری چەند سەرچاوەیەکەوە لەناو فڕۆکەخانەی ریازەوە رایگەیاند، ئەمڕۆ شەممە 10ـی 10ـی 2026، جارێکی دیکە دەنگی تەقینەوە فڕۆکەخانەی ریاز بیسترا.

ئاماژەی بەوەشداوە، بەهۆی تەقینەوەکەوە گەشتە ئاسمانییەکانی فڕۆکەخانەکە وەستێنراون و لێپرسراوانیش رێنوێنی گەشتیارانیان کردووە کە فڕۆکەخانەکە جێبهێڵن.

ئەمەش لە کاتێکدایە، پێشتریش حوسییەکانی یەمەن بە موشەکی بالیستیکی هێرشیان کردبووەسەر فڕۆکەخانەی ریاز و چەندین پێگەی دیکەی گرنگی سعودیە، کە زۆرینەی پێگەکانیش شوێنی ستراتیژی و شوێنی بەڕێکردنی کار و ژیانی رۆژانەی هاووڵاتیانی مەدەنییە.

بەپێی راپۆرتێکی بلومبێرگ، سەرەڕای تێپەڕبوونی چەندین مانگ بەسەر هێرشەکانی ئەمریکا و ئیسرائیلدا، تاران توانیویەتی کارگە سەرەکییەکانی دروستکردنی موشەک و درۆن بپارێزێت، ئەمەش دەرفەتی پێداوە لە ماوەی پچڕانی هێرشەکاندا توانا سەربازییەکانی نوێ بکاتەوە.

لە راپۆرتەکەی پێگەی بلومبێرگدا هاتووە، لە کاتێکدا دانوستانەکانی نێوان واشنتۆن و تاران بەرەو پێشچوونی بەخۆیەوە نەدیوە، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا بڕیاری داوە دەستپێکردنەوەی هێرشەکان بۆ سەر ئێران رابگرێت تا دوای هەڵبژاردنەکانی نوێکردنەوەی نیوەی خولی کۆنگرێس لە مانگی تشرینی دووەمی داهاتوودا.

بلومبێرگ لە زاری لێپرسراوانی هەواڵگریی رۆژئاواوە بڵاویکردەوە، ئێران هێشتا توانای بەرهەمهێنانی چەکی نوێ و پڕکردنەوەی کۆگا موشەکی و درۆنییەکانی ماوە، بە جۆرێک کۆگایەکی گەورەی موشەکی بالیستی و چەکی دژە کەشتیی پاراستووە و دەتوانێت لە ماوەیەکی کورتدا قەبارەی بەرهەمهێنانی زیادبکات.

شارەزایانی سەربازی جەختلەوە دەکەنەوە، وەستانی هێرشەکانی ئەمریکا هەلی بە ئێران بەخشیوە، بۆ ئەوەی توانا سەربازییەکانی فراوانتربکات و خۆی بۆ ئەگەری سەرهەڵدانەوەی پێکدادانەکان ئامادەبکات.