کوردستان
لە لێدوانێکدا بۆ کوردسات نیوز، ئەدیب لەتیف ڕایگەیاند بڕیارە لە دوای جەژنی ڕەمەزان ١٧١ ڕووفاتی ئەنفالکراو لە بەغدادەوە بھێنرێنەوە بۆ ھەرێمی کوردستان.
ڕۆژی ١٤/٤، ٣٤ ساڵ بەسەر تاوانی ئەنفال دژ بە گەلی کورد تێدەپەڕێت، کە بە کوشتنی ١٨٢ ھەزار کورد و ھەروەھا وێران کردنی چوار ھەزار و ٣٠٠ گوندی کۆتای ھات.
بەپێی زانیارییەکان منداڵەکە ناوی میار عومەر کازمە و بەھۆی ئەشکەنجەی زۆرەوە لە نەخۆشخانەی رزگاری شاری کەرکووک خەوێنراوە و دۆخی تەندروستی ناجێگیرە.
منداڵەکە ئاسەواری سوتان، برین و خوێن بەربوون بە جەستەیەوە دیارە و ئێستا لە نەخۆشخانەی ئازادی شاری کەرکووک چارەسەری بۆ ئەنجام دەدرێت.
پەیجی کەرکووک ناو کە ڕووداوەکانی شاری کەرکووک بڵاودەکاتەوە زانیارییەکانی ئاشکرا کردووە و ژمارەیەک وێنەی منداڵەکەی بڵاوکردۆتەوە.
بەپێی زانیارییەکان، منداڵەکە لەلایەن کەسێکەوە گەیەندراوەتە نەخۆشخانەکە و دواتر شوێنەکەی جێھێشتووە.
لەبارەی ڕووڕاوەکەوە د. بەڵێن عومەر بەڕێوەبەری نەخۆشخانەی ئازادی شاری کەرکوک بە کوردسات نیوزی ڕاگەیاند، منداڵەکە تەمەنی دوو ساڵە و لەحاڵەتی بێھۆشیدایە.
د. بەڵێن عومەر وتیشی، " کێشەی منداڵەکە لەسەریدایە و بەپێی ڕاپۆرتی پزیشکی شکان لەجومجومەی دەرکەوتوەو نەزیفی داخلیش بووە لەسەریدا و دەرمانی پێدراوە بەڵام تائێستا دەرمانەکە ھیچ کاریگەریەکی لەسەر منداڵەکە دەرنەکەوتوە."
د. بەڵێن عومەر ڕاشیگەیاند تائێستا پزیشکی پسپۆڕ بڕیاری نەشتەرگەری بۆ نەداوەو ئەگەر پێویست بکات نەشتەرگەریشی بۆ دەکەن، وتیشی منداڵەکە لای باوکی و زڕدایکی ژیاوە.
راشیگەیاند، ھێزەکانیان دەستیکرد بە کۆکردنەوەی زانیاری دەربارەی ڕووداوەکە و ھەر پێنج تۆمەتبارەکە دۆزرانەوە و بە بڕیاری دادوەری دادگەی لێکۆڵینەوە لە رۆژی ٧/٤/٢٠٢٢ لەلایەن ھێزەکانیانەوە دەستگیر کرا و رادەستی یاسا کران.
د. بڕیار ڕەشید لە پۆستێکدا لە پەڕەی فەرمی خۆی لە فەیسبووک رایگەیاند، بریکاری وەزارەت پێی وتوون، ڕۆژانە زیاتر لە ملیۆنێک لیتر بەنزین دەنێردرێت بۆ ھەرێمی کوردستان و ئامادەیشی پیشاندا بۆ ئەوەی ھەماھەنگی بکەن بۆ زیادکردنی بەشە بەنزینی سلێمانی.
بریکاری وەزارەتی نەوت بەو پەرلەمانتارەشی وتووە، ڕێگری سەرەکی بەردەمیان وەزارەتی سامانە سروشتیەکانی ھەرێمە کە بەربەستە لە ڕاستەوخۆ پێدانی بەنزین بە پارێزگای سلێمانی.
ئەندامەکەی فراکسیۆنی یەکێتی راشیگەیاند، ھەوڵەکانی چڕ کردۆتەوە بۆ دۆزینەوەی ڕێگەیەکی یاسایی بۆ ناردنی بەشە بەنزین و بەوەش دابەزینی نرخ بە زووترین کات و چارەسەرکردنی ئەو کێشەیە.
بە وتەی د. بڕیار رەشید لە چەند ڕۆژی داھاتوودا دەرمانی پاڵپشتیکار دەگات بە نەخۆشخانەکانی شاری سلێمانی و بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی شارەکە.
د. بڕیار رەشید ڕاشیگەیاند "نەمانی ئەم دەرمانانە مەترسی دروستکردوە لەسەر ژیانی ھاوڵاتیان و کاریگەری خراپی ھۆکارە بۆ پەکخستنی کەرتی تەندروستی لە سلێمانی، بۆیـە ھیواخوازین ھیچ کەس لایەنێک تەگەرە و ڕێگری نەخـاتە بەردەم ئەم کارە مرۆڤایەتیە."
بەھۆی گرفتی نەبوونی دەرمان و کەرەستە و پێداویستییە پزیشکییەکان، بەرپرسانی تەندروستیی سلێمانی ھۆشداری دەدەن لە داخستن و پەککەوتنی کەرتی تەندروستی ئەو شارە.
بەرپرسانی تەندروستی سلێمانی ھۆکاری کەمبوونەوەی دەرمان دەگەڕێننەوە بۆ نەدانی شایستەدارییەکانی چەندین مانگی ئەو کۆمپانیایانەی دەرمان دابین دەکەن.
لەو بارەیەوە ئازاد سابیر بەڕێوەبەری ژووری ئۆپراسیۆن لەتەندروستی کەرکوک ڕایگەیاند، ژمارەی ئەو کەسانەی لەڕۆژانی ٧_١٠ی نیسان سەردانی نەخۆشخانەکانی کەرکوکیان کردوە بەرزبووەتەوە بۆ ٩٥٢کەس.
وتیشی، ئەگەری ئەوەی لێدەکەن ئامارەکە زیاتریش بەرزبێتەوە.
عەباس زەیدی بەڕێوەبەری پەیوەندییە گشتییەکانی فریاگوزاری ئیلام رایگەیاند، لە چەند رۆژی رابردوودا ٢٨٥ کەس بەھۆی تەنگەنەفەسی کە لە ئەنجامی خۆڵبارین تووشی بوون، سەردانی ناوەندە تەندروستییەکان و نەخۆشخانەکانیان کردووە، ئاماژەی بەوەشکرد، دوای ئەو شەپۆلە خۆڵبارینەی رووی لە ناوچەکە کردووە، تیمەکانیان خستووەتە حاڵەتی ئامادەباشییەوە.
کەشناسی ئێرانیش لە راگەیەندراوێکدا بڵاویکردووەتەوە، بەھۆی زیادبوونی خێرایی با لە عێراق، لە ئەمڕۆە شەپۆلێکی تری خۆڵبارین لە ناوچەکانی خۆرھەڵاتی کوردستانەوە روو لە ئێران دەکات و تا رۆژی پێنجشەممە بەردەوام دەبێت.
حسێن حەمە ساڵح نوێنەری دەزگای لوتکە لە یونان بە کوردسات نیوزی ڕایگەیاند، دوای تێپەڕبوونی زیاتر لە سێ مانگ بەسەر ڕووداوی ژێرئاوکەوتنی یەختێکی کۆچبەران لە نزیک دوورگەی سانتۆرین لە یۆنان کە ژمارەیەک کۆچبەر خنکان، سبەینێ تەرمی پێنج کۆچبەری کورد دەھێنرێنەوە بۆ ھەرێم.
راشیگەیاند، تەرمەکان قوربانی رووداوەکەی ٢١-١٢-٢٠٢١ن و بە چەند قۆناغێکی جیاجیا لەلایەن پۆلیسی کەناراوەکانی یۆنانەوە دۆزرانەوە.
نوێنەری دەزگای لوتکە راشیگەیاند، تا ئێستا بەڵگەنامەی سەرجەم بێسەروشوێنبووانی ئەو ڕووداوە و سەرجەم ڕووداوەکانی ساڵانی ڕابردوو بە کراوەیی ماون و دەزگای لوتکە بەمەبەستی ھاوکاری و کار ئاسانی بۆ کەسوکاریان بەردەوامە لە بەدواداچوون.
بەهمەن قادروتەبێژی بەنزینخانەکانی سلێمانی ھۆکارەکەی راگرتنی بەنزینەکەی گەڕاندەوە بۆ نۆژەنکردنەوەی پاڵاوگەکانی عێراق و مانگرتنی فەرمانبەران و گرتنی رێگەی کۆیە- سلێمانی .
لەبارەی دابەزینی نرخی بەنزینیش لە سلێمانی بە کوردسات نیوزی راگەیاند، لە ئێستادا نرخی بەنزین لە بەرزبوونەوە راگیراوە و بەرەو دابەزین دەچێت.
عەبدولڕەحمان سدیق ڕاشیگەیاند میکانیزمی دامەزراندن لەلایەن فەرمانگەی ژینگەی پارێزگاکان و ئیدارە سەربەخۆکان دادەنرێت و مووچەکانیان لە ٥٠٠ هەزار دینار کەمتر نابێت.
بە وتەی عەبدولڕەحمان سدیق، مەرجی وەرگرتن ھەبوونی بڕوانامەی بەکالۆریۆس و لە بەکالۆریۆس بەرەو سەرەوەیە و دەشڵێت بە دامەزراندنی کارمەندی نوێ دەتوانن ڕەوشی ژینگە باشتر بکەن.
عەبدولڕەحمان سدیق ڕاشیگەیاند ئامانج لە دامەزراندنی کارمەندی نوێ لەسەر پرۆژەکانی کەرتی تایبەت، کەمکردنەوەی سەرپێچی و دامەزراندنی دەرچووانی بەشی ژینگەیە کە بە دەگمەن ھەلی کاریان دەستدەکەوێت.
_05.jpg&w=2048&q=75)
ئاماژەی بەوەشکراوە، فێستیڤاڵەکە بە دروشمی، ھەورامان، تۆماری جیھانیی، فەرھەنگ و گەشەی بەردەوام و بە ئامانجی گەشەسەندنی ھەمەلایەنەی ناوچەی ھەورامان بەڕێوەدەچێت.
داوا لە لێکۆڵەران و نوسەران و رۆشنبیران کراوە، بەشداری فێستیڤاڵەکەدا بکەن و بە پێی یاسا و خاڵە دیاریکراوەکان، بەرھەمەکانی خۆیان رەوانەی نوسینگەی فێستیڤاڵەکە بکەن.
ئەوەش دوای ئەوە دێت کە ساڵی رابردوو، ناوچەی ھەورامان لە ٤٤ەمین کۆبوونەوەی کۆمیتەی میراتی جیھانیی رێکخراوی یونسکۆ، وەک میراتێکی بە نرخی جیھانیی تۆمار کرا.
راگەیاندنی وەزارەتی کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو لە ھەرێم بڵاویکردەوە، دوابەدوای بەدواداچونی "بێگەرد تاڵەبانی" وەزیری کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو بۆ داواکاری جوتیاران کە بەھۆی کەمی رێژەی بارانبارین و پارێزگاری لە بەرھەمی دانەوێڵە و بەرووبومە کشتوکاڵییەکانیان بیرەکانی ئاو بۆ ئاودان بەکاردەھێنن و پێویستیان بە زیادکردنی رێژەی کارەبایە.
بۆ ئەو مەبەستەش "بێگەرد تاڵەبانی" پەیوەندی راستەوخۆی لەگەڵ وەزیری کارەبا و پارێزگارەکان کرد و بە نوسراوی رەسمی ئاگاداری کردنەوە کە پێویستە بڕی پێدانی کارەبا بە جوتیاران زیاد بکرێت، دواتر داواکارییەکە پەسندکرا و بۆ لەمەودوا بڕی پێویستی وزەی کارەبا زیاد دەکرێت بۆ ئەوەی بەرھەمی جوتیاران لە وشک بوون و لەناوچوون بپارێزرێت.
شەوکەت محەمەد وتیشی ئەو ماددانەی کە بۆ بەشە خۆراکی مانگانە زیاد دەکرێن بریتین لە شیری گەورە و شیری منداڵ، چا، مادە پاککەرەوەکان (تایت و سابوون) و سیری عەجەمی.
شەوکەت محەمەد بە کوردسات نیوزی ڕاگەیاند "بەپێی ئەو ڕێنماییانەی کە بۆمان ھاتووە (لەلایەن وەزارەتی بازرگانی عێراق) داوایان لێکردوین کە بەشە خۆراکی دوای مانگی ڕەمەزان زیاد بکرێن و ماددەکان ژمارەیان ١٣ ماددەیە."
پێشتر وەزارەتی بازرگانی عێراق بڕیاریدا بە دابەشکردنی زیاتر لە بەشە خۆراکێکی مانگانە لە مانگی ڕەمەزاندا و تاوەکو ئێستا سێ بەشە خۆراک لەم مانگەدا دابەشکراوە.
سەرۆکی لقی سلێمانی سەندیکای رۆژنامەنووسانی کوردستانیش بە کوردسات نیوزی راگەیاند، سکاڵایان تۆمار کردووە چونکە یاسا سەروەرە و دژی تۆمەت بەخشینەوەشن بەرامبەر کۆمەڵێک رۆژنامەنوس.
ئەمڕۆ ١١ی نیسانی ٢٠٢٢ لەبارەگای مەڵبەند، شاناز ئیبراھیم ئەحمەد کارگێڕی مەکتەبی سیاسی و سەرپەرشتیاری مەڵبەندی یەکی رێکخستنی سلێمانی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان بە ئامادەبوونی جەزا سەید مەجید لێپرسراوی مەڵبەند لەگەڵ ئەنجومەنی مەڵبەندی سلێمانی کۆبووەوە.
لە کۆبوونەوەکە شاناز ئیبراھیم ئەحمەد باسی لەدوایین پێشھاتەکان و بارودۆخی ئێستای ھەرێمی کوردستان و عێراق و ناوچەکە کرد و رۆڵی یەکێتی لە گفتوگۆ و دانوستانەکانی پێکھێنانی حکومەتی نوێی عێراقدا بۆ ئامادەبووان روونکردەوە و رایگەیاند، یەکێتی لەگەڵ ئەوەدایە کەحکومەتێکی نوێی خزمەتگوزار لەوڵاتدا پێکبھێنرێت تا ئارامی و سەقامگیری بۆ ناوچەکە فەراھەم بکات و بتوانێت بەبێ جیاوازی خزمەت بکات.
لەتەوەرێکی تری کۆبوونەوەکەدا شاناز ئیبراھیم ئەحمەد پێویستی گرتنەبەری بەرنامەیەکی تۆکمەی بۆ بەھێزترکردنی ریزەکانی رێکخستن دووپاتکردەوە و داوای لەھەڤاڵانی ئەنجومەنی مەڵبەند کرد کە بەرۆحیەتێکی یەکێتییانەوە ھەنگاو بنێن بۆ بوژاندنەوەی رێکخستنەکان.
ھەر لەکۆبوونەوەکەدا گرنگی سازدانی دیداری یەکێتی دووپاتکرایەوە، شاناز ئیبراھیم ئەحمەد راشیگەیاند، دەبێت رەچاوی پسپۆڕیی و شارەزایی و لێھاتوویی ئەو کادرانە بکرێت کە دەبنە ئەندامی لیژنەکانی رێکخستنی دیداری یەکێتی لە سلێمانی، ھەروەھا پێویستە لە نێو لیژنەکانیشدا رەچاوی تایبەتمەندی سلێمانی بکرێت، بەجۆرێک وەڵامدەرەوەی خواست و کێشە و داواکانی ئەم شارە بێت.
شاناز ئیبراھیم ئەحمەد کارگێڕی مەکتەبی سیاسی و سەرپەرشتیاری مەڵبەندی یەکی رێکخستنی سلێمانی یەکێتیی نیشتمانی کوردستان لە پەیامێکی پیرۆزباییدا بۆ یانەی وەرزشی سیروانی نوێ راگەیاندووە، گەرمترین پیرۆزبایی ئاراستەی دەستەی کارگێڕی و راھێنەران و وەرزشەوانانی یانەی وەرزشی سیروانی نوێ دەکات لەشاری سلێمانی بەبۆنەی سەرکەوتن و بەدەستھێنانی نازناوی پاڵەوانی خولی نایابی کوردستان.
دەڵیت"دڵنیام ئەم سەرکەوتنە بەھەوڵ و کۆشش و پەرۆشی یاریزان و راھێنەرانتان ھاتووەتە کایەوە و بۆتە ھۆی تۆمارکردنی شانازییەکی تر بۆ یانەکەتان و سلێمانی".
شاناز ئیبراھیم ئەحمەد دەشڵێت،"لە کاتێکدا پیرۆزبایی لەیەکە بەیەکەی وەرزشەوانان و ھەموو ھاندەران و جەماوەری وەرزشدۆستی ئەم یانە خۆشەویستە دەکەم ھیوای بەردەوامی و سەرکەوتنی زیاتریان بۆ دەخوازم".