مەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان سەبارەت بە رێگریکردن لە جوتیارانی کورد لە ناحیەی سەرگەڕان راگەیەنراوێکی بڵاوکردەوە و رایدەگەیەنێت: چارەسەری ململانێكانی زەوی و زار و موڵكداری هەرگیز بە بەكارهێنانی ناڕەوای هێز و پەلاماردانی هاوڵاتیان سەرناگرێت
دەقی راگەینراوەکە:
یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان داوا لە حکومەتی ئیتحادی دەکات رێگا لە دەستتێوەردانەکانی هێزەکانی سوپا بگرێت لە کەیسی زەویزاری دێهاتەکانی کەرکوک و دەوروبەری و فەرمان بە یەکەکانی سوپای وڵات بکات پابەندی بەرپرسیارێتیی نیشتمانیی و دەستوری خۆی بێت لە دەستوەرنەدان لە گرفتە ناوخۆییەکانی ناو کۆمەڵگەی عیراقی و پێکهاتەکانی.
یەکێتیی نیشتمانیی پێی وایە ئیشی سوپا نییە بەشێک بێت لە گرفتە ناوخۆییەکان و چارەسەری ململانێکانی زەویوزار و موڵکداریش هەرگیز بە بەکارهێنانی ناڕەوای هێز و پەلاماردانی هاوڵاتیان سەرناگرێت و رێگا دروستەکەی چارەسەری ناکۆکی لەسەر موڵکوماڵ نییە.چونکە لایەنگیری دامەزراوەکانی دەوڵەت ، بەتایبەتیش سوپا کە ئەرکی پاراستنی سنوورەکانی وڵاتە ، بۆ هەر لایەنێک لە هەر ململانێیەکی ناوخۆییدا پێشینەیەکی مەترسیدارە و پێشێلکردنی دەستوری وڵاتیشە، هەروەک پێشێلکردنی یاسا پەسەندکراوەکانی ئەنجومەنی نوێنەرانیشە کە تازەکیی بڕیارەکانی رژێمی پێشووی بەعسی لەسەر موڵک و زەویوزاری جوتیاران هەڵوەشاندۆتەوە.
ئێمە پێمان وایە دیاردەی خۆهەڵقورتاندنی هێزەکانی سوپای لە کێشەی زەویوزار لە ناوچەیەکی هەستیاری وەکو ناوچە دابڕاوەکانی کەرکوک هیچ ژینگەیەکی تەندروست بۆ بەرقەرارکردنی یاسا و دەستوور دابین ناکات، بەڵکو ئاڵۆزتریشی دەکات. ئەرکی سەرۆک وەزیرانی حکومەتی ئیئتلافیشە روونتر ئەم بەرپرسیارێتییە نیشتمانیی و دەستورییە بگرێتە ئەستۆ و بە هیممەتتر لەسەری بێتە جواب.
مەکتەبی سیاسیی
یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان
لە ناحیەی سەرگەڕان گرژی لەنێوان جوتیاران و سوپای عیراق درووستبوو.
پەیامنێری کوردستان نیوز رایگەیاند، ئەمڕۆ جارێکی دیکە گرژی لەنێوان جوتیارانی کورد و سوپای عیراق لەسنوری ناحیەی سەرگەڕان دروستبوو، دەشێڵت رێگری لەجوتیاران دەکرێت زەوییەکانیان بکێڵن.
ئاماژەی بەوەشکرد، سوپای عیراق دەیانەوێت دەست بەسەر تراکتۆری جوتیارانی کورد لە ناحیەی سەرگەڕان بگرن، جوتیارانیش رێگری لە سوپای عیراق دەکەن و رووبەروویان وەستاونەتەوە.
دواتر گەیەندرایە فریاکەوتنی سیدەکان بەهۆی برینەکەیەوە ڕاستەوخۆ گواسترایەوە فریاکەوتنی ئاشتی لەسۆران.
لە زانکۆی سلێمانی یەکەمین دیداری زانستیی تایبەت بە ئاسایشی ئەلیكترۆنی بەڕێوەچوو، قوباد تاڵەبانیش دەڵێت، "لەم سەردەمەدا هیچ وڵاتێک، هیچ حکومەتێک، هیچ کۆمپانیایەک، هیچ هاووڵاتییەک پارێزراونییە لە هێرشە جۆراوجۆرە ئەلیکترۆنییەکان"
قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک پەیامێکی بڵاوکردووەتەوە و دەڵێت، "ئاسایشی ئەلیکترۆنی بەشێکی گرنگە لە ئاسایشی نیشتمانی هەر وڵاتێک. لەم سەردەمەدا هیچ وڵاتێک، هیچ حکومەتێک، هیچ کۆمپانیایەک، هیچ هاووڵاتییەک پارێزراونییە لە هێرشە جۆراوجۆرە ئەلیکترۆنییەکان، ئەگەر بێتو پلان و ڕێوشوێنی پێشوەختە نەگیرابێتەبەر بۆ پاراستنی ئاسایشی ئەلیکترۆنی".
دەشڵێت، "سوپاس بۆ زانکۆی سلێمانی و رێکخەرانی یەکەمین دیداری زانستی ئاسایشی ئەلیکترۆنی. ئەم جۆرە دیدار و توێژینەوانە بەرچاوڕوونترمان دەکات لە گرتنەبەری ڕێوشوێنی گونجاو بۆ پاراستنی ئاسایشی نیشتمانیمان. هەروەها هاندەرمانە بەرەو بونیادنانی ژێرخانێکی بەهێزی ئەلیکترۆنی تا بتوانین لە سەردەمی دیجیتاڵدا هەم ئاسایشی خۆمان بپارێزین و هەم تەکنەلۆژیا و زیرەکیی دەستکرد بخەینە خزمەت گەشەپێدانی وڵاتەکەمانەوە".
ئەمڕۆ دووشەممە 17ـی 2ـی 2025، یەکەمین دیداری زانستیی تایبەت بە ئاسایشی ئەلیكترۆنی لە زانكۆی سلێمانی بەڕێوەچوو.
ەشناسیی هەرێم پێشبینییەکانی کەشوهەوای ئەمڕۆ و سبەینێی بڵاوکردەوە و رایگەیاند، پلەکانی گەرما نزمتر دەبنەوە.
کەشناسیی هەرێم رایگەیاندووە، ئەمڕۆ دووشەممە، ئاسمان نیمچەهەور و لە ناوچە شاخاوییەکانی سنووری رۆژهەڵات هەوری تەواو دەبێت، لەگەڵ کەمێک نمەباران و بەفر لەو ناوچانە، پاشان لە کاتەکانی دوای نیوەڕۆدا کەش بەگشتی سەقامگیر دەبێتەوە.
ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەمڕۆ پلەکانی گەرما 1 بۆ 3 پلەی سیلیزی نزم دەبنەوە بەتایبەتی لە ناوچەکانی رۆژهەڵاتی هەرێم.
ئاماژەی بەوەشكردووە، سبەینێ سێشەممە، ئاسمان ساماڵ دەبێت و لەکاتەکانی شەو بۆ نیمچەهەور دەگۆڕێت و پلەکانی گەرما هەر لە نزمیدا دەمێننەوە.
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بە پلەی سیلیزی :
هەولێر: 18 پلەى سیلیزى
سلێمانی: 14 پلەى سیلیزى
دهۆک: 16 پلەى سیلیزى
کەرکوک: 19 پلەى سیلیزى
زاخۆ: 17 پلەى سیلیزى
هەڵەبجە: 15 پلەى سیلیزى
حاجی ئۆمەران: 1 پلەى سیلیزى
سۆران: 13 پلەى سیلیزى
گەرمیان: 18 پلەى سیلیزى
بەهۆی بۆردومانەكانی توركیا زیاتر لە 60 گوندی رۆژئاوای كوردستان بێ كارەبا بوون و تیمەكانی خزمەتگوزاریی كارەباش دەڵێن، بەهۆی بۆردومانەكانەوە ناتوانن بچنە ئەو ناوچانە بۆ چاككردنەوەی هێڵەكانی كارەبا.
ئاژانسی هاوار نیوز بڵاویكردوەتەوە، بۆردومانی فڕۆكەی بێ فڕۆكەوانەكانی توركیا گوندەكانی دەروبەری گرێ سپی و عەین عیسا زیانی زۆر بە هێڵەكانی كارەبا گەیاندووە و زیاتر لە 60 گوند كارەبایان بڕاوە.
ئەندامێكی تیمی بەڕێوبەرایەتی كارەبای باكوور و رۆژهەڵاتی سوریاش ئاماژەی بەوە كردوە، زیاتر لە 10 رۆژە بەهۆی تۆپباران و بۆردومانەوە نەیانتوانیوە هێڵەكانی كارەبای ئەو گوندانە چاكبكەنەوە، بەهۆی نەمانی كارەباشەوە 40 گوندی سەر بە ناوچەی سرین و 20 گوندی رۆژهەڵاتی عەین عیسا بێ ئاو بوون.
سەرۆكی هەرێمی كوردستان دەڵێت، پێشبینی دەكات كۆتاییەكانی مانگی داهاتوو هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان دەستپێبكاتەوە.
نێچیرڤان بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لە چاوپێكەوتنێكیدا لەگەڵ ئاژانسی "بلومبێرگ"ی ئەمریكی رایگەیاند، لە چەند رۆژی داهاتوودا لەگەڵ لێپرسراوانی توركیا لە هەولێر كۆدەبنەوە، بۆ تاوتوێكردنی پرسی دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان.
وتیشی، دیالۆگ و دانوستانی زیاتر لەگەڵ حكومەتی عیراق دەكەن، بۆ دیاریكردنی ئەو بڕە نەوتەی هەرێم كە بۆ بەكارهێنانی ناوخۆیی تەرخان دەكرێت.
سەرۆكی هەرێم ئاماژەی بەوەشكردووە، حكومەتی هەرێم هەموو ئامادەكارییەكانی تەواوكردووە بۆ دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوت و پێشبینیش دەكات، كۆتاییەكانی مانگی داهاتوو هەناردەی نەوتی هەرێم دەستپێبكاتەوە.
شارەزایەکی کەشناسی رایدەگەیەنێت: شەپۆلێکی سەرما و سۆڵە عیراق و وڵاتانی چوار دەوری دەگرێتەوە لە 35 ساڵی رابردوودا هاوشێوەی نەبووە.
سیروان ساڵەح شارەزای کەشناسی بڵاویکردەوەتەوە، پێشبینی دەکرێت لە کۆتایی ئەم هەفتەیەدا شەپۆلێکی سەرما لە رووبکاتە وڵاتانی عێراق و سوریا و باکوری سعودییە و ئێران، کە ماوەی 35 ساڵە سەرمای لەو شێوەیە وێنەی نەبووە.
ئاماژەی بەوەشکردووە، پێشبینی بەفربارین دەکرێت، کە بڕەکەی لەم چەند ساڵەی رابردوودا هاوشێوەی نەبووە.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراق ئەمڕۆ هۆڵی روناکی دوای نۆژەنکردنەوە لە کۆلێژی پەروەردە لە زانکۆی سلێمانی کردەوە، بەو پێیەی بەیەکێک لە کۆنترین هۆڵەکانی زانکۆی سلێمانی دادەنرێت و یادگاری زۆری بۆ نەوە یەک لە دوای یەکەکان هەڵگرتوە.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد ستایشی رۆڵی پرۆفیسۆر د.کۆسار محەمەد عەلی سەرۆکی زانکۆی سلێمانی کرد، وەک پێزانینێک بۆ هەوڵەکانی لە پای پاڵپشتیکردنی پەروەردە و دابینکردنی پێداویستی بۆ زانکۆی سلێمانی.
لە میانەی سەردانەکەدا، خانمی یەکەمی عیراق کورتەیەک لە دیارترین پڕۆژە زانستییەکانی خوێندکارانی کۆلێژی پەروەردەی بۆ خرایەڕوو و گوێی لە روونکردنەوەیەکی وردی خوێندکار و مامۆستایان گرت سەبارەت بە بەرەوپێشچوونی پرۆسەی خوێندن، جەختیکردەوە لە پاڵپشتیکردنی ئەو دەستپێشخەرییانە کە دەبنە مایەی پەرەپێدانی ئاستی ئەکادیمی و توێژینەوە لە زانکۆی سلێمانیدا.
سكرتێری ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێم ئاشكرایكرد، سەرۆك كۆماری عیراق هەمواری یاسای بودجەی ئیمزای كردووە.
ئامانج رەحیم سكرتێری ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێم رایگەیاند، د.لەتیف رەشید سەرۆك كۆماری عیراق ئیمزای لەسەر دەرچواندنی یاسای هەمواری یەكەمی یاسای بودجەی عیراق كردووە، تایبەت بە هەناردەكردنەوەی نەوتی هەرێمی كوردستان لە رێگەی كۆمپانیای سۆمۆ و رادەستكردنی داهاتی فرۆشتنی نەوتی هەناردەكراوی هەرێم بۆ خەزێنەی گشتی عیراق، بەپێی رێكارەكانی هاتووش لە بڕگەكانی هەموارەكە تایبەت بە تێچووی بەرهەمهێنان و گواستنەوەی نەوت.
ئەوەش لە كاتێكدایە رۆژی دووی ئەم مانگە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق دەنگی لەسەر هەمواری یاسای بودجەدا، بەپێی یاساكەش هەرێمی كوردستان رۆژانە لە رێگەی كۆمپانیای سۆمۆ 400 هەزار بەرمیل نەوت لە بەندەری جیهانەوە هەناردە دەكات، تێچووی دەرهێنانی هەر بەرمیلێكیش بە 16 دۆلار دەستنیشانكرا.
دوای زیاتر لە ساڵێك لە ئەنجامدانی هەڵبژاردن، سبەینێ پارەی كارمەندانی كۆمیسیۆن بۆ هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكان لە كەركوك دابەش دەكرێت.
ئۆفیسی كەركوكی كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق بڵاویكردەوە، سبەینێ بە هەماهەنگی و هاوكاری لەگەڵ بەڕێوەبەرایەتی گەنجینەكانی كەركوك، پارەی كارمەندانی سەر سندوقەكانی دەنگدان بۆ هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكە لە سەنتەری كەركوك و دەوروبەری دابەش دەكرێت.
هەڵبژاردنی ئەنجومەنی پارێزگاكانی عیراق لە 18/3/2023 ئەنجامدرا، لەئێستاشدا دوای تێپەڕبونی نزیكەی 14 مانگ پارەی كارمەندانی سەر سندوق و چاودێرانی هەڵبژاردن دابەش دەكرێت.

وەزارەتی خوێندنی باڵاو توێژینەوەی زانستی لە راگەیەنراوێکدا لیستی ناوی سودمەندانی زەوی بڵاوکردەوە و دەڵێت، 17 هەزار و 218 مامۆستا و فەرمانبەر سوودمەندبوون
دەقی راگەیەنراوەکە...
لە سەرجەم دمودەزگاکانى سەر بە وەزارەتى خوێندنى باڵا و توێژینەوەى زانستى (١٧٢١٨) مامۆستاو فەرمانبەر سودمەند دەبن لە وەرگرتنى زەوى لە پارێزگاو ئیدارە سەربەخۆکانى هەرێمى کوردستان.
دوا بەدواى بڕیارى ئەنجومەنى وەزیران و دەرچونى رێنمایی وەزارەتى شارەوانى و گەشت و گوزار بەمەبەستى دابەشکردنى زەوى بەسەر فەرمانبەران و خانەنشینان، بە فەرمانى د. ئارام محەمەد قادر وەزیرى خوێندنى باڵا و توێژینەوەى زانستى، فەرمانى وەزارى ژمارە (١٣٣٢٨) لە رۆژی (٢١/ ٧/ ٢٠٢٤) دەرچوو کە تایبەت بوو بە پێکهێنانى لێژنەى تایبەت بۆ دروستکردنى هەماهەنگى لەگەڵ وەزارەتى شارەوانى و گەشت و گوزار و دامودەزگاکانى خوێندنى باڵا و پێدانى ڕێنمایی بۆ شێوازى پڕکردنەوەى فۆڕمەکان و چۆنیەتى شیکردنەوەى ڕێنماییەکان.
سەرئەنجام لە وەزارەتى خوێندنى باڵا و توێژینەوەى زانستى و دامودەزگاکانیدا (١٧٢١٨) فەرمانبەر و مامۆستا سودمەند بون لە وەرگرتنى زەوى، ئەویش بەپێى سنورى پارێزگاکان و ئیدارە سەربەخۆکان.
لە دواى وەرگرتنى رەزامەندى ئەنجومەنى وەزیران و وەزارەتى شارەوانى و گەشت و گوزار سەبارەت بەو ناوانەى کە سودمەند دەبن لە وەرگرتنى زەوى، لە ئێستادا سەرجەم ناوى سودمەندان بڵاودەکەینەوە بەمەبەستى زانینى سودمەندان لە سەرجەم دامودەزگاکانى خوێندنى باڵا لە هەرێمى کوردستان.
تێبینى:
١- گەڕانەوەى ناوى سودمەندان لەلایەن وەزارەتى شارەوانى و گەشت و گوزار بەپێى کارتى زانیارى بوە، واتە کارتى زانیارى بوەتە بنەما بۆ دابەشکردنى زەوییەکان بەسەر سنورى پارێزگاکان و ئیدارە سەربەخۆکان.
٢- ئەمڕۆ رۆژی (١٦/ ٢/ ٢٠٢٥) سەرجەم فۆڕمى سودمەندان لە دیوانى وەزارەتەوە ئاراستەى وەزارەتى شارەوانى و گەشت و گوزار کرا بۆ ئەنجامدانى کارى پێویست لەلایەن پارێزگاکان و ئیدارە سەربەخۆکان.
بۆ بینینى ناوى سودمەندان بەپێى پارێزگاو ئیدارە سەربەخۆکان کلیکى ئەم بەستەرانەى خوارەوە بکەن:
- هەولێڕ:
https://drive.google.com/.../1_Dh1quceF409Als2Dsw.../view...
- سلێمانى:
https://drive.google.com/.../1jttNhZ9Zy60129CFmTj.../view...
- دهۆک:
https://drive.google.com/.../16CzFy2_ZkvUzgX.../view...
هەڵەبجە:
https://drive.google.com/.../1laj6Rpd9MMK3IukpHmW.../view...
- گەرمیان:
https://drive.google.com/.../1F-s6.../view...
- سۆران:
https://drive.google.com/.../1hpKXE7DXhMj4r8SvB1D.../view...
- ڕاپەڕین:
https://drive.google.com/.../1H7w1ZaHo2sEFKzgzAqa.../view...
- زاخۆ:
https://drive.google.com/.../1h9jBQlt0HiQUuTXvByH.../view...
كەشناسی هەرێم رایگەیاند، پێشبینی دەكرێت سبەینێ لە سنوری سلێمانی 5 بۆ 7 سانیمەتر بەفر ببارێت و لە سەرجەم ناوچەكانیش باران ببارێت.
بەڕێوەبەرایەتی كەشناسی و بومەلەرزەزانی هەرێمی كوردستان لە راگەیەنراوێكدا بڵاویكردەوە، لە ئەمشەوەوە شەپۆلێكی نزمە پاڵەپەستۆی دەریای سور روو لە هەرێم دەكات و پێشبینی باران بارین و بەفر دەكرێت .
ئاماژە بەوەشكراوە، كاریگەری ئەم شەپۆلە لەسەر سنوری سلێمانی و راپەڕین و گەرمیان و هەڵەبجە بەشێكی سنوری پارێزگای هەولێر دەبێت و بڕی بارانی پێشبینیكراو لە هەولێر نزیكەی سێ ملیم و لە سلێمانی 4 بۆ 8 ملیم دەبێت.
وتیشی، بڕی بەفری پێشبینیكراو لە سنوری سلێمانی 5 بۆ 7 سانتیمەتر و لە سنوری هەولێر 3 بۆ 5 سانتیمەتر دەبێت و پلەكانی گەرمان بە نزیكەی 10 پلەی سیلیزی نزم دەبنەوە.
وتەبێژی یەكێتی رایگەیاند، هەواڵی دابەشكردنی پۆستەكانی حكومەت لەنێوان یەكێتی و پارتی و دروستبوونی هاوڕایی لەو بارەوە دوورە لە راستیی و چاوەڕێن رەشنوسی پێكهێنانی حكومەت ئامادەبێت دواتر باس لە دابەشكردنی پۆستەكان دەكرێت.
سەعدی پیرە وتەبێژی یەکێتی نیشتیمنانیی کوردستان لە میانەی دیدارێکیدا لە کوردسات نیوز، سەبارەت بە بەشداری یەکێتی لە حکومەت ئاماژەی بە کۆبونەوەکاندا و وتی یەکێتیی لە گفتوگۆی جدیدایە لەسەر کۆی وەزارەتەکان و چۆنێتی دابەشکردنیان.
سەعدی پیرە وتیشی، یەكێتی رازی نابێت بەبێ دیاریكردنی دەسەڵاتەكان پۆست وەربگرێت، ناكرێت شەش وەزارەت بە تەنها وەربگرن و حكومەت رادەستی ئەوانی تر بكەن.
سەبارەت بەسەردانی شاندی ئیمڕاڵی بۆ هەرێمی کوردستان ئاماژەی بەوەدا، سەردانی ئەو شاندە بۆ کورد گرنگە و هەڵوێستی ئێمە بژاردەی ئاشتیی و هەوڵدانە بۆ کۆتایی هێنان بەشەڕ.
هاوکات سەبارەت بە بەشداریکردنی سەرۆکی یەکێتیی، لە کۆنگرەی ئاسایشی میوشن، ئاماژەی بەوەدا: سەرۆکی یەکێتی، درێژەپێدەری رێبازی باوکییەتی و هەمیشە لە بواری ئاشتی و سیاسیدا لە ناوە و دەرەوەی عیراق و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیی چالاکە و بەشداریشی لە کۆنفرانسی میونشن بۆ کورد گرنگە.
سەرۆك كۆماری عیراق ئیمزای لەسەر هەمواری یاسای بودجە تایبەت بە هەناردەكردنەوەی نەوتی هەرێم كرد
پەیامنێری كوردسات نیوز ئاشکرایکرد: چاوەڕێدەكرێت رۆژی دووشەممە یاساكە لە رۆژنامەی وەقائیع بڵاوبكرێتەوە و دوای بڵاوکردنەوەشی دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.