کوردستان
سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان، سەرکۆنەی هێرشەکانی ئەم دواییەی سەر هەرێمی کوردستانی کرد و رایگەیاند، کە بەئامانجگرتنی هەرێم و دەستپێکردنەوەی توندوتیژییەکان، پەرەسەندنێکی مەترسیدار و پێشێلکارییەکی زەقی سەروەریی عیراقە.
سەرۆکایەتیی هەرێم لە راگەیەندراوێکدا هۆشداری دا لەوەی ئەم جۆرە هێرشانە هەڕەشەیەکی راستەوخۆن بۆ سەر ئاسایش و سەقامگیریی وڵات، هاوکات کۆسپی گەورە دەخەنە بەردەم ئەو هەوڵانەی کە بۆ چەسپاندنی ئاشتی لە ناوچەکەدا دەدرێن.
کەشناسیی هەرێم پێشبینییەکانی بۆ کەشوهەوای 48 سەعاتی داهاتوو رادەگەیەنێت و ئاماژە بەوەدەکات، ئاسمانی ناوچە جیاجیاکانی هەرێم بە گشتی ساماڵ دەبێت.
بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی کەشناسی و بوومەلەرزەزانیی هەرێمی کوردستان، پێشبینییەکانی خۆی بۆ کەشوهەوای ٤٨ کاتژمێری داهاتوو بڵاوکردەوە و ڕایگەیاند، لەم ماوەیەدا ئاسمانی هەرێم بە گشتی ساماڵ دەبێت.
بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی کەشناسی و بوومەلەرزەزانیی هەرێم رایگەیاند، ئەمڕۆ ئاسمان بەتەواوی ساماڵ دەبێت، هاوکات تۆزێکی سوک لە هەوادا بەدی دەکرێت.
ئاماژەی بەوەشکرد، پلەکانی گەرما جێگیر دەبن و نزیک دەبنەوە لەو رێژانەی کە دوێنێ تۆمارکراون.
کەشناسیی ئەوەشی خستەڕوو، سبەینێ ئاسمان بە ساماڵی دەمێنێتەوە و هاوشێوەی ئەمڕۆ تۆزێکی سوک لە هەوادا دەبێت.
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بە پلەی سیلیزی
هەولێر: 42 پلەی سیلیزی
پیرمام: 40 پلەی سیلیزی
سلێمانی: 40 پلەی سیلیزی
هەڵەبجە:43 پلەی سیلیزی
چەمچەماڵ: 44 پلەی سیلیزی
دهۆک: 41 پلەی سیلیزی
زاخۆ: 41 پلەی سیلیزی
ئاکرێ:42 پلەی سیلیزی
گەرمیان:44 پلەی سیلیزی
سۆران: 41پلەی سیلیزی
حاجی ئۆمەران: 31 پلەی سیلیزی
دەزگای ئاسایشی هەرێم رایدەگەیەنێت؛ بەرەبەیانی ئەمڕۆ بە حەوت موشەک هێرشکرایە سەر گوندەکانی زڕگوێزەڵە، قسرد و ناوچەی قەرەداغ.
دەزگای ئاسایشی هەرێم لە راگەیەنراوێکدا ئاشکرایکرد، سەعات 6:20ـی بەرەبەیانی ئەمڕۆ هەینی، بە حەوت موشەک هێرشکراوەتە سەر چەند شوێنێکی جیاواز.
دەزگای ئاسایشی هەرێم، رایگەیاند شوێنی کەوتنی موشەکەکان بەم شێوەیەیە:
گوندی زڕگوێزەڵە: بە چوار مووشەک کراوەتە ئامانج.
گوندی قسرد: یەک موشەک لەم گوندە کەوتووەتە خوارەوە.
نزیک گردی کوپان لە قەرەداغ: بە دوو موشەک کراوەتە ئامانج.
بەدواداچوونەکان بەردەوامن
دەزگای ئاسایشی هەرێم ئەوەشی خستەڕوو، کە تیمەکانیان لە ئێستادا لە شوێنی ڕووداوەکانن و بەدواداچوونی ورد و بەردەوام ئەنجام دەدەن، بە مەبەستی زانین و دەستنیشانکردنی قەبارەی تەواوی زیانە گیانی و مادییەکان کە بەهۆی هێرشەکانەوە کەوتوونەتەوە.
ماڵپەری شەفافییەت بۆ چاودێری و رێكخستنی داهاتە نانەوتییەكانی سلێمانی و هەڵەبجە و هەردوو ئیدارەی راپەڕین و گەرمیان داهاتی ئەم هەفتەیەی بڵاوکردەوە کە زیاتر لە شەش ملیار دینارە.
ئەمڕۆ هەینی، ماڵپەری شەفافیەت بڵاویکردەوە، داهاتی یەک هەفتە لە رۆژی(11ـی7ـی2026 بۆ 17ـی7ـی2026) داهاتی نانەوتی، لە سلێمانی و هەڵەبجە و هەردوو ئیدارەی راپەڕین و گەرمیان، شەش ملیار و 748 ملیۆن و 253 هەزار دینار بووە.
ئاشکراشیکرد، لەو داهاتە لە 87%ی بەشێوەی نەختینەیە و 13%ی داهاتەكە بەشێوەی چەكە و بەراورد بە هەفتەی رابردوو داهات کەمی کردوە.
جێگەی ئاماژەیە، پڕۆژەی شەفافییەت لە داهات و خەرجی، لەسەر راسپاردەی قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم دامەزرا، ئێستا رۆژانە لە رێگەی ئەو ماڵپەڕەوە دەتوانیت سەرجەم داهاتە نانەوتییەکانی هەردوو پارێزگای سلێمانی و هەڵەبجە و ئیدارە سەربەخۆکانی راپەڕین و گەرمیان بزانیت.
هەشت هێرشی درۆنی کرایە سەر هەولێر و سەرجەمیان لەلایەن هێزەکانی هاوپەیمانان تێکشکێندران.
دژەتیرۆری هەولێر لە راگەیەنراوێکدا ئاشکرایکرد، بەرەبەیانی ئەمڕۆ هەینی، لەنێوان سەعات 4:19 تا 5:25ـی بەیانی، هێزەکانی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی توانیویانە هەشت درۆنی بۆمبڕێژکراو لە ئاسمانی شاری هەولێر تێکبشکێنن و بخەنە خوارەوە.
دژەتیرۆری هەولێر دڵنیایی دەداتە هاووڵاتیان کە هێرشەکان لەلایەن سیستمی بەرگریی هاوپەیمانانەوە پوچەڵکراونەتەوە و خۆشبەختانە هیچ زیانێکی گیانییان لێ نەکەوتووەتەوە.
فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەكانی رۆژهەڵاتی سەڵاحەدین هەوڵێك بۆ هێرشكردنەسەر كێلگەی غازی كۆرمۆر ئاشكرا دەكات و دەلیت رێوشوێنی پێویست بۆ پوچەڵكردنەوەی گیراوەتەبەر.
بەپێی نوسراوێكی نهێنی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەكانی رۆژهەڵاتی سەڵاحەدین كە ئاراستەی دامەزراوە ئەمنییەكانی كردووە ، تێدا ئاماژەی بەوە کردوە کە زانیاری وردیان هەیە لە بارەی هەوڵی گروپە لەیاسا دەرچووەكان بۆ هێرشكردنە سەر كێڵگەی غازی كۆرمۆر.
بەپێی نوسراوەكە، فەرماندیی ئۆپەراسیۆنەكانی رۆژهەڵاتی سەڵاحەین رونیكردوەتەوە رێكاری ئەمنی پێویستیان بۆ پوچەڵكردنەوەی ئەو هەوڵە گرتوتەبەر كەبریتین لە بەرزكردنەوەی ئاستی ئامادەباشی بۆ بەرزترین ئاست و دانانی بۆسە و بوونی پەیوەندی بەردەوام لە نێوان خاڵە سەربازییەكاندا لەگەڵ توندكردنەوەی چاودێری لەرێگای كامێراوە.
لە بەشێكی تری نوسراوەكەدا فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنەكانی رۆژهەڵاتی سەڵاحەدین هۆشداری داوەتە دەزگا ئەمنییەكان و رایگەیاندوە، لە حاڵەتی رودانی هەر پێشێلكارییەكی ئەمنی سەرجەم دامەزراوە و ئاژانسە ئەمنییەكان بەرپرسیارێتی ئەمنی و یاساییان دەكەوێتە ئەستۆ.
کۆمپانیای دانە غاز، رۆژی پێنجشەممە، رایگەیاند، کە سەرجەم دامەزراوە سەرەکییەکانی بەرهەمهێنانی لە کێڵگەی کۆرمۆر لە پارێزگای سلێمانی بە شێوەیەکی کاتی راگرتووە.
وتەبێژی کۆمپانیاکە رایگەیاند: سەرجەم دامەزراوە سەرەکییەکانی بەرهەمهێنان لە کێڵگەی کۆرمۆر بە شێوەیەکی کاتی داخران، ئەمەش بەهۆی بوونی هەڕەشەی ئەمنیی باوەڕپێکراو و پەرەسەندنی گرژییەکان لە ناوچەکەدا.
روونیشیکردەوە کە کۆمپانیاکە بەردەوام دەبێت لە چاودێریکردنی دۆخەکە بە هەماهەنگی لەگەڵ دامەزراوە ئەمنییەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان و حکومەتی فیدراڵ، بە مەبەستی بڕیاردان لەسەر کاتی گونجاو بۆ دەستپێکردنەوەی کارەکان.
روونکردنەوەیەک لە وەزارەتی کارەباوە لەسەر کەمبوونەوەی سەعاتەکانی پێدانی کارەبا
وەزارەتی کارەبای حکومەتی هەرێمی کوردستان راگەیەندراوێکی بەپەلەی بڵاوکردەوە و تێیدا کەمبوونەوەی بەرچاوی بەرهەمهێنانی کارەبای بەهۆی دروستبوونی گرفتێکی ئەمنییەوە لە کێڵگەی غازی کۆرمۆر راگەیاند.
بەپێی راگەیەندراوەکەی وەزارەت، بەهۆی ئەو گرفتە ئەمنییەوە کە لە کێڵگەی کۆرمۆر رویداوە، هەناردەکردنی غازی سروشتی بۆ وێستگەکانی بەرهەمهێنانی کارەبا کەمبووەتەوە، ئەمەش بووەتە هۆی دابەزینی ئاستی بەرهەمهێنانی کارەبا بە بڕی 2500 مێگاوات.
وەزارەتی کارەبا دڵنیایی دەداتە هاووڵاتیان و هاوبەشانی کارەبا کە ئەم دۆخە کاتییە و لە ئێستادا سەرجەم لایەنە پەیوەندیدارەکان لەسەر هێڵن و کار دەکەن بۆ چارەسەرکردنی گرفتەکە و دووبارە دەستپێکردنەوەی هەناردەکردنی غاز بە رێژەی ئاسایی خۆی بۆ وێستگەکانی بەرهەمهێنان.
بەڕێوەبەرایەتی شارەوانییەکانی سلێمانی رایگەیاند ئەمڕۆ لە زەرایەن دەست دەکرێت بە دابەشکردنی قۆناغی یەکەمی زەوی بەسەر فەرمانبەران و خانەنشیناندا.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، بەڕێوەبەرایەتی شارەوانییەکانی سلێمانی ناوی 329 کەسیان بڵاوکردەوە کە لە قۆناغی یەکەمدا سود مەند دەبن لە دابەشکردنی زەوی لە سنوری زەرایەن.
دابەشکردنەکە 329 پارچە زەوییە و 283 پارچەیان بۆ فەرمانبەران و خانەنشینانەی سنورەکەیە.
ئاماژەی بەوەشکردوە، 46 پارچەشیان تایبەتە بە زیندانیانی سیاسی و دابەشکردنەکە بە تیروپشک و بەپێى خاڵبەندیی لە هۆڵی "شەهید قادر حەمەساڵح " بەڕێوەدەچێت
قوباد تاڵەبانی سەبارەت بە کردنەوەی ناوەندێکی کلتووری و رۆشنبیری لە کەلار رایگەیاندووە، "پیرۆزبایی لە خەڵکی خۆشەویستی کەلار دەکەم، ئەم ناوەندە دەرفەتێکی باشە بۆ گەشەپێدانی لایەنی رۆشنبیری و کلتووری گەرمیان".
قوباد تاڵەبانی لە پەیامێکدا رایگەیاندووە: کەلار چ لەڕووی ژمارەی دانیشتووان و چ لەڕووی ئابووری و خزمەتگوزارییەوە گەشەیەکی خێرای کردووە. لەم نێوانەدا ناوەندێکی کلتووری و رۆشنبیری کە لە ئاستی ئەو گەشەسەندنەدابێت و شایستەی کەلاربێت زۆر پێویست بوو.
قوباد تاڵەبانی ئاماژەی بەوەشداوە: پیرۆزبایی لە خەڵکی خۆشەویستی کەلار دەکەم کە لە ئەمڕۆوە بوونە خاوەنی ناوەندێکی کلتووری و رۆشنبیری جوان و پێشکەوتوو. خۆشحاڵ بووم بە کردنەوەی ناوەندی کلتووری ئاران کە هۆڵێکی پێشکەوتووی سینەما، کتیبخانەیەکی دەوڵەمەند و گەلەرییەکی جوان و سەنتەری راهێنان و فێرکردنی موزیک و.. لەخۆ دەگرێت. ئەم ناوەندە بە تایبەت بۆ ئەو هەموو گەنجە خوێندەوار و بە توانا و هونەردۆست و کلتووردۆستەی دەرفەتێکی باشە بۆ گەشەپێدانی لایەنی رۆشنبیری و کلتووری گەرمیان.
دەنگی چەند تەقینەوەیەك لە ئاسمانی هەولێر بیسترا و هیچ زیانێكیان نەبووە و گەشتەكانی فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی هەولێریش ئاسایین.
پەیامنێری كوردسات نیوز، دەنگی چەند تەقینەوەیەكی بەهێز لە ئاسمانی هەولێر بیسترا، بەپێی زانیارییەكان دەنگەكان تەقاندنەوەی ژمارەیەك درۆن بوون لەئاسمانی هەولێر بەبێ ئەوەی زیانی گیانیان هەبێت، ئەوەش لە كاتێكدایە ماوەی چەند مانگێكە دەنگی تەقینەوەی بەو شێوەیە لە هەولێر نەبیستراوە.
لەبارەی راگرتنی گەشتەكانی فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی هەولێریش پەیامنێری كوردسات نیوز وتی، گەشتەكان بەردەوامن و خشتەی هاتن و چونی گەشتیاران و فڕۆكەكان ئاسایین.
وەزیری جەنگی ئەمریكا دەڵێت، لەدوای كۆتاییهاتنی ئەركی هاوپەیمانان لە عیراق، هێزی پێشمەرگە و سوپای عیراق رابەرایەتی شەڕی دژی داعش دەكەن.
پیت هێگسێت وەزیری جەنگی ئەمریكا لە كاتی كۆبوونەوەی لە عەلی زەیدی سەرۆك وەزیرانی عیراق لە واشنتۆن ئاماژەی بەوەكرد، هێزی پێشمەرگە و سوپای عیراق هێزی سەرەكی و بنەڕەتی دەبن بۆ ڕابەرایەتیكردنی شەڕی دژی تیرۆریستانی داعش لە قۆناغی داهاتوودا، بەتایبەتیش لەدوای كۆتاییهاتنی ئەركی هاوپەیمانان لە عیراق.
وتیشی، هێزی پێشمەرگە و هێزە ئەمنییەكانی هەرێمی كوردستان شانبەشانی سوپای عیراق رۆڵیان هەیە لە شەڕی دژی داعشدا.
وەزیری جەنگی ئەمریكا راشیگەیاند، هاوپەیمانان متمانەیان بە توانای مرۆیی و سەربازیی هێزی پێشمەرگە هەیە لە رووبەڕبوونەوەی تیرۆردا.
ئەمڕۆ چوارشەممە، لە میانی سەرادنەکەیدا بۆ گەرمیان، قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم لەگەڵ سەرۆکایەتی هەردوو زانکۆی گەرمیان و پۆلی تەکنیکی گەرمیان کۆبووەوە.
لە کۆبوونەوەکەدا، قوباد تاڵەبانی پیرۆزبایی لە زانکۆی پۆلیتەکنیکی گەرمیان کرد و بەبۆنەی دانپێدانانی لەلایەن وەزارەتی خوێندنی باڵای عیراقەوە و راشێگەیاند، بە تەواوەتی پشتگئیری زانکۆی گەرمیان دەکات تا کێشيکانی چارەسەر بکرێت و تا لەلایەن وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی عیراقەوە دانپێدانانی رەسمیان بۆ بکرێت.
لە کۆبوونەوەکەدا، قوباد تاڵەبانی ئاماژەیدا بە گرنگی رۆڵی زانکۆکان لە گەشەپێدانی ناوچەیی و بە پێویستی زانی هەردوو زانکۆکە پلانیان هەبێت تا بەپێی پێویستییەکانی گەشەپێدانی گەرمیان هێزی کاری مرۆیی شارەزا پەروەردە بکەن و جەختیکردەوە، خۆی و حکومەتی هەرێمیش ئامادەن بۆ هەموو جۆرە پشتیوانی و هاوکارییەک.
بە بڕیاری قوباد تاڵەبانی زیاتر لە 17 هەزار پارچە زەوی لە گەرمیان دابەش دەکرێت
لە سەردانەکەیدا بۆ ئیدارەی گەرمیان قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیران بە ئامادەبوونی هەر یەکە لە جەلال شێخ نوری، سەرپەرشتیاری ئیدارەی گەرمیان و بەڕێوەبەری گشتیی شارەوانییەکانی گەرمیان و بەڕێوەبەری گشتیی تۆماری خانووبەرەی گەرمیان، لەگەڵ سەرۆک شارەوانییەکانی ئیدارەی گەرمیان کۆبووەوە.
لە کۆبونەوەکەدا قوباد تاڵەبانی بڕیاریدا لەسەر دابەشکردنی زیاتر لە 17 هەزار پارچە زەوی بەسەر فەرمانبەران و کەسوکاری شەهیدانی سنوری گەرمیان.
بەپێی بڕیارەکە لە کەلار 11 هەزار و 128 پارچە زەوی، لە کفری دوو هەزار و 500 پارچە زەوی و لە رزگاریش دوو هەزار و500 پارچە زەوی بەسەر فەرمانبەراندا دابەش دەکرێت.
جگە لەو پارچە زەویانە، 1077 پارچە زەویش بەسەر کەسوکاری شەهیدان بەبێ لەبەرچاوگرتنی ئینتیمای سیاسی و حزبی دابەش دەکرێت و پرۆسەکەش لە ئەمڕۆوە و بە ئامادەبوونی ژمارەیەک لە فەرمانبەران و کەسوکاری شەهیدان دەست بە دابەشکردنی پارچە زەوییەکان کرا
قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆک وەزیران سەردانی ئیدارەی گەرمیانی کرد و لە یەکەم وێستگەی سەردانەکەیدا لەگەڵ بۆردی وەبەرهێنانی گەرمیان کۆبووەوە.
لە کۆبوونەوەکەدا کە رۆژی چوارشەممە 15ـی 7ـی 2026 بەڕێوەچوو، هەڵسەنگاندن کرا بۆ چۆنییەتی جێبەجێکردنی بڕیار و راسپاردەکانی کۆبوونەوەکەی مانگی نیسانی ئەمساڵی بۆردی وەبەرهێنانی گەرمیان لەگەڵ قوباد تاڵەبانی.
جێگری سەرۆک وەزیران دەستخۆشی لە ئەندامانی بۆردەکە کرد کە خەمخۆرانە کاروبارەکان رادەپەڕێنن و داوایکرد بۆ گەشەپێدان و زیاتر ئاوەدانکردنەوەی گەرمیان زیاتر خۆیان ماندوو بکەن و جیاوازی لەنێوان ناوچەکانی گەرمیاندا نەکەن و بێ هیچ جۆرە جیاوازییەک لە هەر ناوچەیەک بەپێی تایبەتمەندیی ناوچەکە پڕۆژەی وەبەرهێنان جێبەجێ بکەن.
قوباد تاڵەبانی پشتیوانی تەواوی خۆی بۆ بۆردی وەبەرهێنانی ئیدارەی گەرمیان دووپات کردەوە، وتیشی: هەموو ئەو فشارانەی لە رابردوودا کردوویەتی و ئێستاش دەیکات بەهۆی ئەو خۆشەویستییە زۆرەیەتی کە بۆ گەرمیان و گەرمیانییەکان هەیەتی و دەبێت لەپێناو خزمەتکردنی زیاتری خەڵک و گەشەپێدانی دەڤەرەکە، ئەندامانی بۆردی وەبەرهێنان وەک یەک تیم پێکەوە کار بکەن و بۆ زیاترکردنی ئاستی وەبەرهێنان ئاسانکاری تەواو پێشکەشی وەبەرهێنەران بکەن.
