کوردستان
بافڵ جەلال تاڵەبانی ئیدانەی هێرشکردنە سەر پێشمەرگە دەکات و رایگەیاند؛ بە توندی ناڕەزایەتی خۆمان دەردەبڕین بە شەهیدبوون و برینداربوونی ژمارەیەک پێشمەرگەی قارەمان
لە راگەیەندراوێكدا، بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانی کوردستان، پرسە و سەرەخۆشی ئاڕاستەی کەسوکار و بنەماڵە و هاوسەنگەرانی شەهیدەکان دەکات و هیوای زوو چاکبوونەوەش بۆ بریندارەکان دەخوازێت.
جەختیشیکردوەتەوە، بە ئامانجگرتنی هێزی پێشمەرگەی کوردستان پێشێلکردنی سەروەری خاکی عیراق و هەرێمی کوردستانە و سەرکۆنەی دەکەن.
داواش لە حکومەتی عیراق و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەکات هەوڵەکانیان بخەنەگەڕ بۆ رێگریکردن لە دووبارەبوونەوەی هەر جۆرە هێرشێکی هاوشێوە.
ئاماژەی بەوەشکردوە، هیچ کاتێک هەرێمی کوردستان بەشێک نەبووە لەم جەنگە، بەڵکو هەوڵە دیپلۆماسییەکانیان خستووەتەگەڕ تاوەکو بەشێکبن لە دۆزینەوەی چارەسەری ئاشتییانە لە رێگەی گفتوگۆوە بۆ ئەوەی سەقامگیریی بۆ ناوچەکە بگەڕێتەوە.
مەسعود بارزانی سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردستان پەیامێکی بڵاوکردووەتەوە و تێیداهاتووە: زۆر بە توندی ئیدانەی ئەو پەلامارە دەكەم کە بەرەبەیانیی ئەمڕۆ بە موشەکی ئێرانی كرایە سەر بارەگاكانی هێزی پێشمەرگەی كوردستان.
دەقی پەیامەکە
بەناوی خودای مەزن و دلۆڤان
زۆر بە توندی ئیدانەی ئەو پەلامارە دەكەم کە بەرەبەیانیی ئەمڕۆ بە موشەکی ئێرانی كرایە سەر بارەگاكانی هێزی پێشمەرگەی كوردستان. بە داخێكی زۆرەوە لە ئەنجامدا ژمارەیەك پێشمەرگەی قارەمان شەهید و ژمارەیەكی تریش بریندار بوون. پرسە و سەرەخۆشیی خۆم ئاراستەی خانەوادەی شەهیدانی ئەو پەلامارە ناڕەوایە دەكەم و خۆم بە هاوبەشی خەمیان دەزانم و هیوای چاكبوونەوەی خێرا بۆ برینداران دەخوازم.
ئەو پەلامارە دوژمنكارانەیە و، هیچ پاساوێك هەڵناگرێت. ئەوە بۆ جاری چەندەمە ئەم جۆرە هێرشانە بە بێ گوێدانە بنەماكانی دراوسێتی و یاسای نێودەوڵەتی بەرانبەر هەرێمی كوردستان ئەنجام دەدرێت. ئەوە لە حاڵێكدایە كە هەرێمی كوردستان بەشێک نەبووە لەم شەڕەی ئێستا لە ناوچەکەدا هەیە و هیچكات هەڕەشە نەبووە بۆ سەر دراوسێکان.
پێشمەرگە ئازیزترین و بەنرخترین سەرمایەی گەلەکەمانە.
مسعود بارزانی
24ی ئاداری 2026
قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێم لە پەیامێکدا دەڵێت: بە توندی ئیدانەی بە ئامانجگرتنی هێزی پێشمەرگەی کوردستان دەکەین و ئەم هێرشە بە پێشێلکردنی سەروەری خاکی عێراق و هەرێمی کوردستان و پێچەوانەی بنەماکانی دراوسێیەتی باش دەزانین.
دەقی پەیامەکە
لەگەڵ ئەوەی هەر لە دەستپێکی ئەم جەنگەوە، بە راشکاوی هەڵوێستی خۆمان بۆ هەموو لایەک روون کردەوە کە هەرێمی کوردستان و هێزی پێشمەرگەی کوردستان بەشێک نییە لەم جەنگە، کەچی بە داخەوە لەم ماوەیەدا هەرێمی کوردستان بە دەیان جار کراوەتە ئامانج و لە دواین حاڵەتیشدا بەهۆی هێرشی موشەکییەوە لە سنووری سۆران، شەش پێشمەرگەی کوردستان شەهید و ژمارەیەکیش برینداربوون.
بە توندی ئیدانەی بە ئامانجگرتنی هێزی پێشمەرگەی کوردستان دەکەین و ئەم هێرشە بە پێشێلکردنی سەروەری خاکی عێراق و هەرێمی کوردستان و پێچەوانەی بنەماکانی دراوسێیەتی باش دەزانین.
لە کۆتاییدا پرسە و سەرەخۆشی خۆمان ئاراستەی خانەوادە و کەسوکاری هەر شەش شەهیدەکە دەکەین و هیوای چاکبوونەوەی خێراش بۆ بریندارەکان دەخوازین.
قوباد تاڵەبانی ئیدانەی هێرشکردنە سەر هێزەکانی پێشمەرگە دەکات و دەڵێت: هەرێمی کوردستان بەشێک نییە لەو شەڕەی لە ناوچەکەدا هەیە.
قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆکی حکومەتی هەرێم لە لێدوانێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، ئیدانەی ئەو هێرشە نایاساییانە دەکەن کە کرایە سەر هێزەکانی پێشمەرگە لە سۆران و بووە هۆی شەهیدبوونی شەش پێشمەرگە.
وتیشی، پرسە و سەرەخۆشی لە کەسوکاری ئەو پێشمەرگە قارەمانانە دەکەم کە شەهیدبوون.
ئاماژەی بەوەکرد، هەرێمی کوردستان بەشێک نییە لەم جەنگە و لە داهاتووشدا بە بێلایەنی دەمێنێتەوە.
جێگری سەرۆکی حکومەتی هەرێم دەشڵێت، هەموو هەوڵێکیان بۆ هێورکردنەوەی رەوشەکە و دوورخستنەوەی هەرێمە لە ئاڵۆزییەکان.
قوباد تاڵەبانی ئەوەشی خستەڕوو، لەم رەوشەدا پێویستە هەموو لایەنەکان یەکڕیز و یەکدەنگ بن، نابێت ناکۆکییەکانی نێوان لایەنەکان درزێک دروستبکات نەیارەکان وەکو هەلێک بیقۆزنەوە.
نێچيرڤان بارزانى سهرۆكى ههرێمى كوردستان، پەیامێکی بڵاوکردووەتەوە و تێیداهاتووە: هەرێمی کوردستان هەمیشە فاکتەری ئارامی و سەقامگیری بووە. ئێمە پابەندین بە سیاسەتی تێوەنەگلان و دوورکەوتنەوە لە ململانێکان، بە هیچ شێوەیەکیش هەڕەشە نین بۆ سەر ئاسایشی وڵاتانی دراوسێ.
دەقی پەیامەکە
بە توندی سەرکۆنەی ئەو هێرشە مووشەکییەى ئێران دەکەین کە بەرەبەیانی ئەمڕۆ بارەگاکانی هێزی پێشمەرگەی لە سنووری سۆران بە ئامانج گرت و لە ئەنجامدا ژمارەیەک پێشمەرگەی قارەمان شەهید و بریندار بوون. پرسە و سەرەخۆشیی قووڵی خۆمان ئاراستەی بنەماڵە و کەسوکاری سەربەرزی شەهیدان دەکەین و هاوخەمیانین، هیوای چاکبوونەوەی خێراش بۆ برینداران دەخوازین.
هەرێمی کوردستان هەمیشە فاکتەری ئارامی و سەقامگیری بووە. ئێمە پابەندین بە سیاسەتی تێوەنەگلان و دوورکەوتنەوە لە ململانێکان، بە هیچ شێوەیەکیش هەڕەشە نین بۆ سەر ئاسایشی وڵاتانی دراوسێ. بۆيه ئەم هێرشە، دەستدرێژییەکی دوژمنکارانەی ڕاستەوخۆیە بۆ سەر سەروەریی وڵات و هیچ پاساوێک هەڵناگرێت و تەواو پێچەوانەی بنەماکانی دراوسێیەتیی باشە.
داوا لە حکوومەتی فیدراڵیی عێراق و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەکەین هەوڵەکان چڕتر بکەنەوە بۆ ڕێگریکردن لە دووبارەبوونەوەی ئەم دەستدرێژییانە و پاراستنی سەروەریی خاکی عێراق و هەرێمی کوردستان.
نێچيرڤان بارزانى
سهرۆكى ههرێمى كوردستان
2026/3/24
بارەگاکانی فیرقەی 5 و 7ـی هێزی پێشمەرگە لە سنوری سۆران کەوتنەبەر هێرشی موشەکی و بەو هۆیەشەوە ژمارەیەک پێشمەرگە شەهید بوون.
وەزارەتی پێشمەرگە رایگەیاند، بەرەبەیانی ئەمڕۆ بارەگاکانی فیرقەی 5 و 7 لە سنووری سۆران بە شەش موشەکی بالیستی کرانە ئامانج. بەپێی راگەیەندراوەکە، لە ئەنجامی ئەم هێرشە رەسمییەدا ٦ پێشمەرگە شەهید بوون و 30 پێشمەرگەی تر بریندار بوون کە برینی هەندێکیان سەختە.
ئاماژەی بەوەکرد، ئەم هێرشە تیرۆریستیانە بە توندترین شێوە شەرمەزار دەکەن و مافی بەرپەرچدانەوەی هەر دەستدرێژییەکیان هەیە. جەختیشیان کردەوە کە پێویستە فشار بخرێتە سەر لایەنی هێرشبەر بۆ ئەوەی چیتر خاک و گەلی هەرێمی کوردستان نەکەنە ئامانج.
وەزارەتی پێشمەرگە داوای لە حکومەتی فیدراڵ و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی کرد سنورێک بۆ ئەم هێرشانە دابنێن و چیتر بەرانبەر ئەم دەستدرێژییانە بێدەنگ نەبن.
لە ئەنجامی هاتنی نزمەپاڵەپەستۆیەکی بارانبارین، رەوشی ئاسمان دەگۆڕێت و پێشبینی دەکرێت لە زۆربەی ناوچەکان باران بە رێژەی جیاواز ببارێت.
بەڕێوەبەرایەتی گشتی کەشناسی و بوومەلەرزەزانی هەرێم رایگەیاند، ئەمڕۆ سێشەممە ئاسمانی هەرێم دەبێتە هەوری تەواو و شەپۆلێکی بارانبارین سەرەتا لە کەرکوک و گەرمیانەوە دەست پێدەکات و پاشان تەواوی ناوچەکانی تر دەگرێتەوە.
ئاماژەی بەوەشکرد، بۆ سبەی چوارشەممە بارانبارین بەردەوام دەبێت و لە هەندێک شوێن بە لێزمە دەبارێت، هەروەها پلەکانی گەرما بەراورد بە رۆژانی رابردوو نزم دەبنەوە.
چاوەڕوان دەکرێت ئەم شەپۆلە تا بەیانی رۆژی پێنجشەممە بەردەوام بێت و لە ناوچە شاخاوییە سنورییەکانیش بەفرێکی کەم ببارێت.
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بۆ ئەمرۆ:
هەولێر 18 پلەی سیلیزی
پیرمام 15 پلەی سیلیزی
سۆران 15 پلەی سیلیزی
حاجی ئۆمەران 8 پلەی سیلیزی
سلێمانی 16 پلەی سیلیزی
چەمچەماڵ 18پلەی سیلیزی
دهۆک 16 پلەی سیلیزی
زاخۆ 16 پلەی سیلیزی
هەڵەبجە : 16 پلەی سیلیزی
گەرمیان : 19 پلەی سیلیزی
قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی حکومەتی هەرێمی کوردستان پەیامێکی پرسە و سەرەخۆشیی ئاڕاستەی بنەماڵەی فەرماندە و پێشمەرگەی کۆچکردوو مامە غەفە کرد و تێیدا هاتووە: مام غەفور پاڵەوانی رۆژی تەنگانە و فەرماندەی بەعسشکێن، هاوڕێی خۆشەویستی مام بوو
دەقی پەیامەکە:
لای هەڵۆی بەرزەفڕی بەرزە مژی
چۆن بژی شەرتە نە وەک چەندە بژی
پێش ١٠ رۆژ چوومە خزمەتی، لەگەڵ ئەوەی نەخۆشی تەنگی پێ هەڵچنیبوو، بەڵام نیگای هەمان نیگای پڕ لە ئومێدی سەردەمی پێشمەرگایەتییەکەی بوو. زۆر سەختە بڕوا بکەی بە مەرگی هەڵۆیەکی بەرزەفڕی شاخ و پێدەشتەکانی کوردستان، پاڵەوانی رۆژی تەنگانە و فەرماندەی بەعسشکێن، هاوڕێی خۆشەویستی مام و خۆشەویستی هەموو پێشمەرگە و تێکۆشەرە دێرینەکان.
مامە غەفور (مامەغەفە)ی ئازیز روحت شاد و خودای گەورە سەبووری و ئارامی بە هەموو ئازیزان و خۆشەویستانت ببەخشێت و کەسمان لە میراتە بە نرخەکەت؛ وەفا و راستگۆیی و ورە و ئازایەتی و پاکێتی و نیشتمانپەروەری بێبەش نەکات.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراق پەیامێکی پرسە و سەرەخۆشیی ئاڕاستەی بنەماڵە و کەسوکاری فەرماندە و پێشمەرگەی کۆچکردوو مامە غەفە کرد
دەقی پەیامەکە:
مەکتەبی سیاسیی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پەیامێکی هاوخەمی و سەرەخۆشیی ئاڕاستەی بنەماڵە و کەسوکاری فەرماندە و پێشمەرگەی کۆچکردوو مام غەفور کرد و تێیدا هاتووە: هەڤاڵ مام غەفور نموونەی ئازایەتی و بوێری بوو
دەقی پەیامەکە:
بەڕێزان کەسوکار وخانەوادەی تێکۆشەر و فەرماندەی دێرین هەڤاڵ مام غەفور، هەڤاڵانی ریزەکانی هێزی پێشمەرگەی قارەمان.
بۆ کۆچی دوایی تێکۆشەری دێرین و فەرماندەی قارەمان و ماندونەناسی خەباتی نەپساوەی گەلەکەمان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان ، مام غەفور دەروێش ئەحمەد( مامە غەفە)، لەناخی دڵەوە پرسە و ماتەمی خۆمانتان پێڕادەگەیەنین.
هەڤاڵ مام غەفوور لە شۆڕشی نوێی گەلەکەماندا جوامێرێکی ئازا و بە جەرگی تێکۆشان و لە چالاکی و نەبەردییەکانی هێزی پێشمەرگەدا هەمیشە نموونەی ئازایەتی و بوێری بوو . هەروەک لە خانەوادە کوردپەروەرەکەیدا پۆلێک شەهیدیان پێشکەشی کوردو کوردستان کردوە.
لەیەزدانی مەزن داواکارین ڕۆحی کۆچکردوو بە بەهەشتی بەرین شاد بکات و ئارامی بە گشت لایەک ببەخشێت
انا لڵە و انا الیە راجعون
مەکتەبی سیاسی
یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان
کۆسرەت رەسوڵ عەلی پەیامێکی سەرەخۆشی ئاڕاستەی بنەماڵەی فەرماندە و پێشمەرگەی کۆچکردوو مام غەفور کرد و دەڵێت: مام غەفور مام غەفوور تێکۆشەرێکی دێرین و فەرماندەیەکی ئازاو قارەمان بوو
دەقی پەیامەکە:
کۆسرەت رەسول عەلی هاوخەمی بۆ کۆچی دوایی فەرماندەو پێشمەرگەی دێرین مام غەفوور دەردەبرێت
بەڕێزان خانەوادەو کەسوکاری فەرماندەو پێشمەرگەی دێرین مام غەفوور
بەداخێکی زۆرەوە هەواڵی کۆچی دوایی تێکۆشەری دێرین، فەرماندەو پێشمەرگەی دێرینی کوردستان مام غەفوورم بیست، دڵگران و خەمباری کردم.
مام غەفوور تێکۆشەرێکی دێرین و فەرماندەیەکی ئازاو قارەمان، کەسایەتییەکی دیارو کۆمەڵایەتی کوردستان بوو، پێشمەرگەیەکی ئازاو دیارو ناسراوی کوردستان بوو، هەموو تەمەنی خۆی تەرخان کرد بۆ خزمەتی گەلەکەی، هەمیشە لەبەرەی پێشەوەی خەبات و قوربانیدان بووە بۆ پاراستنی کوردستان، لەم پێناوەدا چەندان شەهیدیان بە کوردو کوردستان بەخشی.
بۆ ئەم کۆستەو لەدەستدانی مام غەفووری تێکۆشەرو پێشمەرگەی قارەمان، پرسەو سەرەخۆشی و هاوخەمی خۆم ئاراستەی خانەوادەو کەسوکار، هاوخەبات و تێکۆشەران دەکەم، هیواخوازم ئەمە دواکۆست و ناخۆشی هەموومان بێت، خوای گەورە سەبووری هەموو لایەک بدات و کۆچکردوو جێگای بەهەشتی بەرین بێت.
براتان
کۆسرەت رەسول عەلی
کەشناسی هەرێم رایگەیاند، ئەو شەپۆلی بارانبارینەی روی لە ناوچەکە کردوە، تا رۆژی چوارشەممە بەردەوام دەبێت، لە ناوچە سنورییەکانی باکوری رۆژهەڵاتیش ئەگەری بارینی بەفر هەیە.
ئەمڕۆ دووشەممە، بەڕێوەبەرایەتی گشتی کەشناسی و بوومەلەرزەزانی پێشبینی کەش وهەوای 48 سەعاتی داهاتووی بڵاوکردوەتەوە و بە گوێرەی پێشبینییەکان؛ ئاسمانی هەرێم لەنێوان نیمچە هەور و پەڵەهەور دەبێت، ئەگەری نمەبارانی کەمی پچڕپچڕ هەیە لەناوچە جیاجیاکانی هەرێمدا.
لە بارەی پلەکانی گەرماشەوە، ئاماژەی بەوەکراوە، بەراورد بە تۆمارکراوەکانی دوێنێ یەک بۆ سێ پلە بەرز دەبنەوە.
لە بارەی کەشی سبەینێ سیشەممەشەوە، کەشناسی دەڵێت؛ لە دوا نیوەڕۆوە نمە باران چەند ناوچەیەکی هەرێم دەگرێتەوە وسەرەتا لەناوچەکانی رۆژهەڵات سنوری گەرمیان وە پارێزگاکانی هەڵەبجە و سلێمانی دەست پێ دەکات و دواتر تەواوی ناوچەکان دەگرێتەوە.
بە گویڕەی راگەیەندراوەکەی کەشناسی، دابارین لەزۆربەی ناوچەکان بەشێوەی نمەباران دەبێت و کاریگەری ناجێگیری ئاسمان تا رۆژی چوارشەممە بەردەوامی دەبێ و پلەکانی گەرماش نزیک دەبن لە تۆمارکراوەکانی ئەمڕۆ.
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بە پلەی سیلیزی بۆ رۆژی سێشەممە
هەولێر 13 پلەی سیلیزی
پیرمام 11 پلەی سیلیزی
سۆران 13 پلەی سیلیزی
حاجی ئۆمەران 4 پلەی سیلیزی
سلێمانی 14 پلەی سیلیزی
چەمچەماڵ 14 پلەی سیلیزی
دهۆک 16 پلەی سیلیزی
زاخۆ 17 پلەی سیلیزی
هەڵەبجە : 16 پلەی سیلیزی
گەرمیان : 16 پلەی سیلیزی
وەزارەتی کشتوکاڵی هەرێم رایگەیاند، بەهۆی شەپۆلی باران باریی رابردوەوە، ئاوی تەواوی بەنداوەکانی هەرێم بەرزبونەتەوە، تەنها لە بەنداوەکانی دوکان و دەربەندیخان زیاتر لە 242 ملیۆن مەتر سێ جا ئاو زیادی کردوە.
وەزارەتی کشتوکاڵ لە راگەیەندراوێکدا، رەوشی بەنداوەکانی بڵاوکردوەتەوە و بە گوێرەی راگەیەندراوەکە، تەواوی بەنداوە بچوکەکانی هەرێم سەرڕێژیان کردوە و بەنداوەکانی دهۆک یەک مەتر، دوکان 83 سانتیمەتر و دەربەندیخانیش 35 سانتیمەتر ئاستی ئاوەکەی بەرزبوەتەوە.
وەزارەتەکە ئاماژەی بەوەشکردوە، بەردانەوەی ئاوی بەنداوی دەربەندیخان زیاتر دەکرێت و بەهۆی زیادبونی ئاوەوە لە سیروان و کەناراوەکانی خواروو و بەنداوەکان دوربکەونەوە و خۆیان بپارێزن.
وەزارەتی کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو، ئەوەشیخستوەتەڕوو، پلانی کۆگاکردن و بەردانەوەی ئاو زانستیانە و سەرکەوتوانە بەڕێوەدەچێت و هیچ مەترسییەک لەسەر بەنداوەکان نییە.
بەهۆی شەپۆلی بارانبارینی ئەم دواییە و لێڵبوونی ئاوی دەریاچەی دوکان، پرۆسەی دابەشکردنی ئاوی خواردنەوە لە شاری سلێمانی و دەوروبەری بە شێوەیەکی کاتی راگیرا.
بەختیار تاهیر، بەڕێوەبەری ئاوی سلێمانی لە لێدوانێکی تایبەتدا بە کوردسات نیوز رایگەیاند، بەهۆی بارانبارینی خوڕی چەند رۆژی رابردوو لە شاری سلێمانی و دەوروبەری، سەرچاوەکانی دابەشکردنی ئاو لە دەریاچەی دووکان لێڵ بوون، بەو هۆیەشەوە پرۆسەی دابەشکردنی ئاو راگیراوە.
ئاماژەی بەوەکردووە، ئەم بڕیارە بۆ پاراستنی پڕۆژەکانی ئاو و رێگری لە گەیشتنی زیان بە سیستمی گواستنەوە دراوە، جەختیش کراوەتەوە کە دابەشکردنی ئاو تا کاتی ئاساییبوونەوەی ئاستی لێڵییەکە بە راگیراوی دەمێنێتەوە.
بە ئامانجگرتنی هێزەکانی پێشمەرگە لەلایەن گروپە چەکدارەکانەوە هەوڵێکە بۆ تێکدانی سەقامگیری و ئاسایشی ناوچە جیاوازەکان، وەزارەتی پێشمەرگەش دەلێت، دەبێت سنورێک بۆ ئەو هێرشانە دابنرێت.
وەزارەتی پێشمەرگەی هەرێم راگەیەنراوێكی بڵاوكردەوە و ئاشکرایکرد، شەوی رابردوو بە درۆنی بۆمبڕێژکراو هێرش کراوەتە سەر بارەگایەکی هێزەکانی پێشمەرگە لە سنوری چەمچەماڵ.
ئاماژەی بەوەشکرد، هێرشەکە لەلایەن گروپە تیرۆرستییەکانەوە ئەنجامدراوە و بە توندی ئیدانەی هێرشەکان دەکەن کە ئامانج لێیان تێکدانی سەقامگیری ناوچەکەیە.
وەزارەتی پێشمەرگە ئەوەشی خستەڕوو، داوا لە فەرماندەیی هێزە چەکدارەکانی عیراق دەکەن سنور بۆ ئەو هێرشە بێ پاساوانە دابنێت.
حەڤدەیەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی بەدرخان لە ئیتاڵیا بە بەشداریی چەندین نوسەر و کەسایەتیی ناوداری کورد و ئیتاڵی بەڕێوەچوو و لە کۆتاییشدا بەیاننامەی کۆتایی فێستیڤاڵەکە بڵاوکرایەوە
دەقی بەیاننامەکە..
بەیاننامەی کۆتایی حەڤدەیەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی بەدرخان
جەنەڕاڵ شەریف پاشای خەندان
1865 - 1951
پێشەنگی دیبلۆماسیی کورد
رۆژی پێنجشەممە 19.03.2026 لە هۆڵی Compleso Monumentale di san Giovanni Corso Mazzini لە شاری Catanzaroی هەرێمی کالابیریای ئیتاڵیا ڕێوڕەسمی فێستیڤاڵ، کە لەلایەن سەرپەرشتیاران، دکتۆر جاسم تۆفیق خۆشناو ، مامۆستای زانکۆ لە ئیتاڵیا، حەمید ئەبوبەکر بەدرخان ، بەرپرسی ئەکادیمیای بەدرخان بۆ توێژینەوەی ڕۆژنامەوانی و کەلتور و فەیسەڵ خۆشناو ، سەرۆکی ڕێکخراوی دیاکۆ ئامادەسازییان بۆ کردبوو، بەبەشداریی سەرۆکی ئەنجومەنی شاری کەتەنزاڕۆ د. جانمیکێلی بۆسکۆ، بەرپرسی کەلتوریی کەتەنزارۆ خاتوو Danatella Monteverdi، رەفیق غەفور ئەندامی کۆنسەی سەرکردایەتیی کۆنگرەی نەتەوەیی کورد KNK و د.هیمداد حوسێن، سەرۆکی یەکێتی نووسەرانی کورد، د. ناندۆ کەستانییە کەسایەتی زانستی و مێژوویی و ڕۆژنامەنووسیی دیاری ئیتاڵیای شاری کەتەنزارۆ و میوانانی فیستیڤاڵ لە کوردستان و ئەوروپاوە، سەعات ١٠ی سەرلەبەیانی رۆژی پێنجشەممە بە سرودی نەتەوەی ئەی ڕەقیب و سرودی جەژنی نەورۆز و بەدرخانی خاکپەروەرم دەستی پێکرد.
سەرەتا، بەئامادەبوونی پەیکەرتاش زاهیر سدیق، ئاڵای کوردستان لەسەر پەیکەری شەریف پاشای خەندان لادرا، کە هونەرمەندی ناوبراو لە سلێمانیەوە بەسپۆنسەریی د. تەها رەسوڵ دروستی کردبوو و بەهاوکاریی حەمید بەدرخان لە ئەڵمانیاوە گەیاندبوویە کەتەنزارۆی ئیتالیا. دواتر سەرۆکی ئەنجومەنی شاری کەتەنزارۆ د. جان میکێلێ بۆسکۆ، دوای ئەویش بەرپرسی کەلتوریی شارەکە وتاریان پێشکەش کرد و وتاری پارێزگاری سلێمانی د. هەڤاڵ ئەبوبەکر لەلایەن پڕۆفیسۆر هێرش رەسوڵەوە خوێندرایەوە و هەریەک لەد. جاسم خۆشناو و حەمید بەدرخان و فەیسەڵ خۆشناو سەرپەرشتیارانی فیستیڤاڵ وتاریان پێشکەش کرد. هەروەها جەنەڕاڵی ئیتالیی خانەنشین (Paspuale Martinello) وتارێکی پێشکەش کرد و پاشان رێزان ساڵح ئاغا نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئیتالیا و ڤاتیکان وتارێکی پێشکەش کرد.
سەعات ٤ی پاشنیوەڕۆ سەرجەم بەشدارانی فیستیڤاڵ چوونە سەر گۆڕی جەنەڕاڵ شەریف پاشای خەندان و دەیان چەپکە گوڵیان لەسەر گۆڕەکەی دانا.
رۆژی دووەم، هەینی 20.03.2026 سەعات ١٠ی سەرلەبەیانی کارەکانی فیستیڤاڵ دەستی پێکردەوە و پارێزگاری کەتەنزارۆ پرۆفیسۆر Dr. Nicola Fiorita. وتارێکی پێشکەش کرد و گوتی ئێمە قەرزداری ئێوەین کە بیرتانخستینەوە گۆڕی ئەو پیاوە مەزنە (شەریف پاشا) لە شاری ئێمەیە. دواتر(Dr . Salvatore Bullotta) سەرۆکی دیوانی پارێزگای کەتەنزارۆ لە دەفتەری تۆماری مردووان، وەفاتنامەی شەریف پاشای خوێندەوە، کە دوای مردنی لە کەتەنزارۆ لەو دەفتەرە تۆمارکراوە. ئەوە یەکلایکرایەوە کە گۆڕی شەریف پاشا لە کەتەنزاڕۆیە.
هەر لە درێژەی چالاکییەکاندا، لە پانێڵی یەکەمدا دەربارەی کورد و دیبلۆماسیی هەریەک لە د. کارزان محەمەد، د. شێرکۆ حەمەمین و هاوکار حەمە فەرەج، لە پاشان پەیامی هەریەک لە هۆمەر شێخموس کەسایەتیی سیاسیی، جەنابی باڵیۆز، بەکر فەتاح، لە پەیوەندییەکانی یەکێتی ئەوڕوپا لە وەزارەتی دەرەوەی عیراق، د. ئیبتسام ئیسماعیل، سەرۆکی بنکەی گەڵاوێژ، د. زەردەشت حاجۆ سەرۆکی ڕوومەت Peni Kurd، باهۆز مستەفا، هاوڕێی نزیکی هونەرمەندی شێوەکار قەرەنی جەمیل...
لە کۆتا ڕۆژدا پانێڵی کورد و لۆبی کەلتوری هەر یەک لە پڕۆفیسۆر د. هێرش ڕەسوڵ و د. ابڕاهیم سەعید پێشکەشکران.
شایانی باسە هەر لە حەڤدەیەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی بەدرخان دوو کۆرسی خوێندن دابینکرا بۆ ئەو خوێندکارانەی دەخوازن توێژینەوەی زانستی سەبارەت بە مێژووی کورد بکەن ، هەروەها پێشنیارکرا ڕۆژی ژیانئاوایی شەریف پاشا (۱۲/۲۲) بکرێتە ڕۆژی دیپلۆماسیی کوردی و ساڵانە چالاکی جۆراوجۆر سازبکرێت، لە تەوەرێکی زۆر گرنگدا، جوامێر بەختیار مستەفا تیشکی خستە سەر هەندێ لایەنی شاراوەی ژیان و کەسێتی شەریف پاشا کە چەندین وێنەی بڵاونەکراوە و بەڵگەنامەی لە خۆگرتبوو، ئەوەی جێگای دڵخۆشیبوو، پەیکەری شەریف پاشای لە نێو مۆنیمێنی قەڵای کەتەنزاڕۆ داندرا.
پێشانگای کتێب و شێوەکاری بۆ هونەرمەندان محەمەد فەتاح و ساڵح نەجار کرایەوە.
بۆ ئامادەکاری فێستیڤاڵ 13 کتێب چاپکراوە و سێ ڕۆژنامە بە ناوی جەنەڕاڵ شەریف پاشا بە زمانی کوردی، فەڕەنسی و ئیتاڵی چاپ و بڵاوکرایەوە.
لەو کارە مەزنەدا ناکرێت ڕۆڵی کاریگەری دکتۆر جاسم خۆشناو بە هەند وەنەگرین کە زۆرماندوو بووە بۆ سەرکەوتنی ئەو فێستیڤاڵە.
لە کۆتاییدا سوپاسی سەرۆک کۆماری عیراق، دکتۆر لەتیف ڕەشید و دکتۆر هاوڕێ دارۆ شێخ نوری، شوان قادر ئەندامانی مەکتەبی سیاسیی ی.ن.ک و ڕێزان حەمە ساڵح، نوێنەری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئیتاڵیا و ڤاتیکان، دکتۆر هەڤاڵ ئەبوبەکر پارێزگاری سلێمانی دەکەین بۆ هاوکاری دارایی و پشتگیرییان بۆ سەرخستنی کارەکانی فێستیڤاڵ. هیوادارین پاش یەک ساڵ بێ ماندووبوون لە ئاست شکۆی جەنەڕاڵ شەریف پاشای خەندان دا بووبین.
لیژنەی ئامادەکاری حەڤدەمین فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی بەدرخان
21.نەورۆزی 2026