رۆژهەڵاتی ناوەڕاسترۆژهەڵاتی ناوەڕاست

رێكخراوی مانگی سوری ئێرانی ئاماری زیان و قوربانییانی هێرشەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل بۆ سەر وڵاتەكەی راگەیاند.

رێكخراوی مانگی سور دەڵێت، لە ئەنجامی هێرشەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل تا ئێستا 117 هەزار خانوو و یەكەی مەدەنی و زیاتر لە 763 خوێندنگە زیانیان بەركەوتووە.

ڕێكخراوەكە ئاشكرایكردووە، لە ئەنجامی ئەو هێرشانە 316 ناوەندی تەندروستی و 17 بنكەی ڕێكخراوی مانگی سوری ئێرانی زیانیان بەركەوتووە.

رێكخراوەكە ئاماژەی بەوەش كردووە، سێ هەلیكۆپتەری وەزارەتی تەندروستی و 48 ئەمبوڵانس تێكشكێندراون.

 

بەردەوامبە لە خوێندنەوە
گەرووی باب مەندەب، ئەو گەرووی قالیباف لە یەمەنەوە نزیکە و قالیبافیش هەڕەشەی داخستنی دەکات.
 
گەرووی باب مەندەب: دەکەوێتە نێوان ئاسیا و ئەفریقا و لە یەمەن و حوسییەکانی ئەو وڵاتەوە نزیکە و یەکێکە لەو گەرووانەی کە رێژەیەکی زۆری نەوت، غازی شلی سروشتی جۆری LNG و گەنم و برنجی پێدا تێپەڕدەبێت.
 
ئەم گەرووە لەرووی جیۆگرافیاوە، بازرگانیی ئەفریقا و ئاسیا و ئەوروپا و ئەمریکا بەیکەوە دەبەستێتەوە و یەکێکە لە ستراتیژیترین رێڕەوە ئاوییە بازرگانییەکانی ناوچەکە.
 
هاوکات، محەمەد باقر قالیباف سەرۆکی پەرلەمانی ئێران هەڕەشەی داخستنی ئەم گەرووە دەکات لەدوای داخستنی گەرووی هورمز کە خودی ئێران دەسەڵاتێکی راستەوخۆی بەسەریدا هەیە، ئەوەش دەبێتە هۆی گرانتربوونی نەوت، غازی شل و گەنم و برنج لەوڵاتانی ئەوروپی و ئەمریکادا.
 
 
 
 
بەردەوامبە لە خوێندنەوە

وەزارەتی پەروەردەی ئێران رایگەیاند، لە سەرەتای هێرشەكان 292 خوێندكار كوژراون، زیاتر لە 190 خوێندكاریش برینداربوون.

وەزارەتی پەروەردەی ئێران ئامارێكی سەبارەت بە زیانی ناوەندەكانی پەروەردەی ئەو وڵاتە بڵاوكردەوە و رایگەیاند، لەسەرەتای هێرشەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل بۆسەر ئێران تائێستا 292 خوێندكار كوژراون، 196 خوێندكاری تریش برینداربوون، هەروەها 56 مامۆستا و كارمەندی پەروەردەیی كوژراون، 23 پەروەردەكاریش بریندار بوون.

سەبارەت بە زیانی ناوەندەكانیش رایگەیاندوە، 763 ناوەندی پەروەردەیی و 51 فەرمانگە و 32 هۆڵی وەرزشی و 15 ناوەندی رۆژشنبیری و حەوت كەمپی خوێندكاران زیانیان بەركەوتووە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

لە چوارچێوەی هەوڵەکان بۆ لاوازکردنی تواناکانی تاران، ئیسرائیل ستراتیژییەکی نوێی بۆ لێدانی کەرتی پۆڵا و ژێرخانە ستراتیژییەکان گرتووەتەبەر.

بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل، لە زنجیرە لێدوانێکی نوێدا دەربارەی پەرەسەندنە سەربازییەکانی دژ بە ئێران، ڕایگەیاند کە هێرشەکانیان زیانی کوشندەیان بە ژێرخانی ئابووریی تاران گەیاندووە و ئاشکرای کرد: "70٪ـی توانای بەرهەمهێنانی پۆڵای ئێرانمان لەناوبردووە."

ناتانیاهۆ جەختی لەوەکردەوە، سوپای ئیسرائیل بەردەوام دەبێت لە بە ئامانجگرتنی گەورە لێپرسراوانی ئێران و بۆردومانکردنی پرد و ژێرخانە ستراتیژییەکانی ئەو وڵاتە.

ئەوەشی خستەڕوو، وڵاتەکەی لە هەماهەنگییەکی بەردەوام و توندوتۆڵدایە لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، بۆ تێکشکاندنی یەکجاریی ئێران.

سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل راشیگەیاند، ئێران لە ئێستادا لە هەموو کاتێک لاوازتر بووە و ئیسرائیلیش لە هەموو کاتێک بەهێزترە."

ئەم لێدوانانەی ناتانیاهۆ لە کاتێکدایە کە پێنج هەفتەیە جەنگێکی سەخت لە ناوچەکەدا هەڵگیرساوە و فشارە نێودەوڵەتییەکان بۆ راگرتنی خوێنڕشتن و پاراستنی ئاسایشی وزە لە گەرووی هورمز بەردەوامییان هەیە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

بۆ 35ـەمین رۆژ جەنگی دژی ئێران بەردەوامە و ئەمریكا بە ئیسرائیلی راگەیاندووە، دانووستانەكانیان لەگەڵ ئێران گەیشتووەتە بنبەست.

ماڵپەڕی " ئیسرائیل هیوم ئاشكرایكردووە، ئەمریكا بە ئیسرائیلی راگەیاندووە كە دانووستانەكانیان لەگەڵ ئێران گەیشتووەتە بنبەست و لەئێستاشدا، هەردوو وڵات ئامادەكاریی دەكەن بۆ فراوانكردنی هێرشەكانیان بۆ سەر ئێران.

 هەر ئەمرۆ چەند پێگەیەكی سوپای پاسدارانی لەنزیك فڕۆكەخانەی مەشهەد و چەند ناوچەیەكی تارانی پایتەخت بۆردومان كران بۆردومانكران

لەبەرانبەریشدا، ئێران و گروپە چەكدارەكانی نزیك لەو وڵاتە بە دیاریكراوی حزبوڵا هێرشەكانیان بۆ سەر ئیسرائیل و بەرژەوەندییەكانی ئەمریكا لە ناوچەكە چڕكردووەتەوە،

لە  نویسَترین پێشهاتیشدا لەوبارەیەوە، حزبولای لوبنان رایگەیاند، 10 موشەكیان ئاراستەی باكوری ئیسرائیل كردوە

 بارەگای خاتەمولئەنبیاش رایگەیاند، فڕۆكەیەكی سەربازی جۆری ئێف-35 لە ناوەراستی ئێران خراوەتەخوارەوە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

وتەبێژی حوسیەكانی یەمەن رایگەیاند، بە چەند قۆناغێك چونەتە شەڕێك دژی ئیسرائیل و لەگەڵ ئێران چەند ئامانجێكیان لە ئیسرائیل پێكاوە

یەحیا سەریع وتەبێژی حوسیەكانی یەمەن رایگەیاند، لەگەڵ ئێران و حزبوڵای لوبنان چەند ئامانجێكیان لە ناوچەی یافای ئیسرائیل بۆردومان كردووە.

وتیشی، دەستێوەردانی سەربازییان لەم جەنگە گرنگ ەدا بە شێوەیەكی پلەبەندی دەبێت و لەم سنوورەدا ناوەستن و بەپێی پەرەسەندنەكانی دوژمن یان هێوركردنەوەی دۆخەكە، مامەڵە لەگەڵ گۆڕانكارییەكان دەكەن.

سەرچاوەیەكیش لە حوسیەكان بە ئاژانسەكانی راگەیاندووە، ئەگەر جەنگەكە پەرەبستێنێت تەنگەی بابل مەندەب دادەخەن.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

دۆناڵد ترەمپ هەرەشەی چڕكردنەوەی هێرشەكان بۆسەر ژێرخانی مەدەنی ئێران دەكات، ئەگەر تاران رێككەوتن نەكات

دوای بۆردومانكردنی پردەكەی شاری كەرەجی ئێران، دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا رایگەیاند، گەورەترین پردیان لە ئێران تەقاندووەتەوە بە ناوی "بی یەك" كە تاران و شاری كەرەج بەیەكەوە دەبەستێتەوە.

ئاماژەی بەوەشداوە، جارێكی تر پردەكە بە كەڵكی بەكارهێنان نایەت هێرشی زیاتر لەو شێوەیە ئەنجامدەدەن.

دۆناڵد ترەمپ راشیگەیاند، ئیستا كاتی ئەوەیە ئێران رێككەوتن بكات تا كات درەنگ  نەبووە ئەگەر نا ژێرخانی ئابوری وڵاتەكە هیچ شتێكی نامێنێتەوە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

سەرۆكی پەرلەمانی ئێران لە پەیامێكی تونددا هۆشداری دایە دۆناڵد ترەمپ و رایگەیاند، ملیۆنان ئێرانی ئامادەی چەك هەڵگرتن و بەرگرین لە وڵاتەكەیان و سڵ لە كەس ناكەنەوە.

محەمەد باقر قالیباف، سەرۆكی پەرلەمانی ئێران پەیامێكی لە تۆڕی ئێكس بڵاوكردەوە و رایگەیاند، لە كەمتر لە هەفتەیەكدا هەڵمەتێكی نیشتمانیی بەهێز سەرتاسەری وڵاتی گرتووەتەوە و نزیكەی حەوت ملیۆن ئێرانی هاتونەتە پێشەوە و ئامادەی هەڵگرتنی چەك و بەرگریكردنن لە ئێران.

دەشڵێت، ئێرانییەكان تەنها باس لە بەرگریكردن لە وڵاتەكەیان ناكەن، بەڵكو خوێنی بۆ دەڕێژن و پێشتریش ئەوەیان كردووە و ئێستاش ئامادەن دووبارەی بكەنەوە و تەواوی كۆمەڵگە رووبەڕیان دەبنەوە و ئەمریكا ئەوەی لەدەستی دێت بیكات.

ئەم پەیامەی قالیباف دوای ئەوە دێت كە ترەمپ رایگەیاند، ئەمریكا هەموو كارتەكانی بەدەستەوەیە ئەگەر رێككەوتن نەكرێت و بە توندی لە ئێران دەدەن.



بەردەوامبە لە خوێندنەوە

مەسعوود پزیشكیان واشنتۆن بە ئەنجامدانی جەنگی بێ ئامانج و شەڕی بە وەكالەت لە بەرژەوەندی ئیسرائیل تۆمەتبار دەكات.

مەسعود پزیشکیان، سەرۆک کۆماری ئێران، لە پەیامێکی ڤیدیۆییدا کە ئاڕاستەی گەلی ئەمریکای کردووە، رایگەیاند؛ واشنتۆن ئۆپراسیۆنێکی سەربازیی بێ پاساوی دژی تاران دەستپێکردووە و جەختیکردەوە کە ئەم جەنگە "بێ ئامانجە" و تەنها لە بەرژەوەندیی ئیسرائیلە.

سەرۆک کۆماری ئێران ئاماژەی بەوەکرد، هێرشکردنە سەر ژێرخانە گرنگەکانی وڵاتەکەی، کردەوەیەکە کە راستەوخۆ گەلی ئێران دەکاتە ئامانج و نیشانەی هێز نییە، بەڵکو "نیشانەی سەرلێشێواوی و بێتواناییە" لە گەیشتن بە چارەسەرێکی بەردەوام بۆ کێشەکان.

پزیشکیان لە پەیامەکەیدا هۆشداریدا، ئەمریکا بەم هەنگاوانەی شەڕی بە وەکالەتی ئیسرائیل لە دژی ئێران ئەنجام دەدات، ئەمەش مەترسییەکی گەورە بۆ سەر ئاسایشی ناوچەکە دروست دەکات و تەنها دوژکاریی و ئاڵۆزیی زیاتری لێ دەکەوێتەوە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

بە فڕۆكەی بێفڕۆكەوان هێرشكرایە سەر بەحرەین و فڕۆكەخانەی كوەیت و بەریتانیاش دەڵێت، كەشتییەكیان بۆردومان كراوە و زیانی پێگەیشتووە.

دەستەی گشتیی فڕۆكەوانی كوەیت رایگەیاند، بەهۆی هێرشی فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی ئێرانەوە بۆسەر كۆگایەكی سوتەمەنی لە فڕۆكەخانەی كوەیت، ئاگرێكی گەورە كەوتووەتەوە. 
ئاماژەی بەوەشكردووە، روداوەكە زیانێكی ماددی زۆری لێكەوتووەتەوە.
لەلایەكی ترەوە وەزارەتی ناوخۆی بەحرەین رایگەیاند، بەهۆی هێرشی ئێرانەوە بۆسەر كۆمپانیایەك، ئاگرێكی گەورە كەوتووەتەوە.

وەزارەتەكە هیچ زانیارییەكی تری لەبارەی كۆمپانیاكە و شوێنەكەی و زیانەكان بڵاونەكردووەتەوە.

هاوكات، دەستەی ئۆپەراسیۆنی بازرگانی ئاویی بەریتانیا رایگەیاندووە، كەشتییەكیان لە نزیك قەتەڕ بۆردومان كراوە و بەهۆیەوە زیان بەر كەشتییەكە كەوتووە. 

هاوكات واشنتۆن داوا لە هاووڵاتییەكانی دەكات لە سعودیە، لە ماڵەكانیاندا بمێننەوە و نەیەنە دەرەوە.

 

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

لە چوارچێوەی هەوڵەکان بۆ نەهێشتنی هەڕەشە موشەکییەکان، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل رەوشی رژێمی ئێران بە داڕماو وەسف دەکات و جەخت لەسەر بەردەوامیی گورزە سەربازییەکان دەکاتەوە.

بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل لە نوێترین پێشهاتەکانی جەنگی دژ بە ئێران رایگەیاند، هێشتا شەڕ کۆتایی نەهاتووە و ئۆپەراسیۆنەکان بۆ سەر تواناکانی ئێران بەردەوامن.

ناتانیاهۆ جەختی کردەوە، موشەکەکانی ئێران چیتر هەڕەشەی جددی نین بۆ سەر ئیسرائیل، چونکە بەشێوەیەکی سیستماتیک ژێرخانی پیشەسازیی سەربازیی ئەو وڵاتەیان تێکشکاندووە.

سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل ئاماژەی بەوەکرد، پایەکانی رژێمی ئێران داڕماون و لە ئێستادا تاران لە هەموو کاتێک لاوازترە.

ناتانیاهۆ ئاشکرایکرد، وڵاتەکەی لە جەنگێکی مێژووییدایە و بە هەماهەنگییەکی تەواو لەگەڵ سوپای ئەمریکا، گورزی کوشندە لە ئێران دەوەشێنن.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

سەرۆكی ئێران رایگەیاند، ئامادەن كۆتایی بە جەنگ بهێنین، بەڵام گەرەنتیان دەوێت جارێكی تر هێرشیان نەكرێتەوە سەر هۆشداری دادەتە وڵاتانی ئەوروپا ئەگەر بێنە ناو جەنگەكەوە.

مەسعود پزیشكیان سەرۆكی ئێران رایگەیاند، ئامادەن كۆتایی بهێنن بە جەنگ، بەڵام مەرجیان هەیە و دەبێت گەرەنتییان پێبدرێت جارێكی تر توشی جەنگ نابنەوە.

دەشڵێت، متمانەیان بە ئەمریكا نییە چونكە باوەڕی بە رێگەی دیبلۆماسی نییە بۆ چارەسەركردنی كێشەكان و دووجار لە كاتی دانوستاندا هێرشی كردووەتەسەر ئێران و ئاسان نییە جارێكی تر رازی ببن دانوستان لەگەڵ ئەمریكا بكەنەوە.

پزیشكیان هۆشداری دەداتە ئەوروپا و رایگەیاند، هەر دەستوەردانێك لەژێر هەر ناو و بیانوویەكدا لەم جەنگەدا دەرەنجامی مەترسیداری دەبێت و وڵاتانی ئەوروپا پێویستە لەبری گرتنەبەری ڕێبازی تێكدەرانە دژی ئێران، سیاستەكانیان لەگەڵ یاسا نێودەوڵەتییەكاندا بگونجێنن.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

سەرچاوەیەكی حكومەتی لوبنان رایدەگەیەنێت، ئیسرائیل هەوڵدەدات بۆ داگیركردنی 10%ی سنورەكانی لوبنان.

بەپێی پێشهاتە مەیدانییەكان و ئەو پێشڕەوییانەی ئیسرائیل دەیكات، سەرچاوەیەكی حكومەتی لوبنان رایگەیاندووە، سوپای ئیسرائیل بە داگیركردنی ناوچەكانی باشوری لیتانی ناوەستێت و ئامانجی ئەوەیە بەرەو باكوری ئەو ناوچەیەش بڕوات.

سەرچاوەكە دەڵێت، دانوستانەكان لەسەر ئەو پێنج خاڵە بوون كە سوپای ئیسرائیل لە دوای جەنگی 2024ەوە داگیریكردوون، بەڵام ئێستا قسە لەسەر نزیكەی 10%ی سنوری باشوری لوبنان دەكرێت، كە ئیسرائیل هەوڵی داگیركردنی دەدات.

وتیشی، چاوەڕێی ئەنجامی دانوستانەكانی ئەمریكا و ئێران دەكەن كە پاكستان بەڕێوەی دەبات، چونكە كاریگەری لەسەر لوبنانیش هەیە.
بەپێی پێشهاتە سەربازییەكان لە باشوری لوبنان، سوپای ئیسرائیل ناوچەی زیاتری خستووەتە ژێر دەسەڵاتییەوە و لە ئێستاشدا لە سێ میحوەرەوە هێرش دەكات.

 

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

رۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ،لە راپۆرتێکدا بڵاویکردوەتەوە،  دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا  بە یاریدەدەرەکانی راگەیاندووە، ئامادەیە کۆتایی بە هەڵمەتە سەربازییەکانی ئەمریکا دژ بە  ئێران بهێنێت، تەنانەت ئەگەر گەروی هورمز بە داخراویش بمێنێتەوە.

بە گوێرەی زانیارییەکانی رۆژنامەکە، سەرۆکی ئەمریکا و تیمەکەی گەیشتونەتە ئەو بڕوایەی کە پرۆسەی کردنەوەی گەروەکە کاتێکی زۆر دەخایەنێت و لە خشتەی کاتیی دیاریکراوی ئەو چوار بۆ شەش هەفتە لادەدات، بۆیە بڕیاریداوە تەرکیز بخاتە سەر پەکخستنی هێزی دەریایی و جبەخانە موشەکییەکانی ئێران و دواتر لە رێگەی دیپلۆماسی و گوشاری هاوپەیمانە ئەوروپی و کەنداوەکانەوە کار بۆ کردنەوەی گەروەکە بکات.

ئەم زانیاریانەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ لە کاتێكدایە، پێشتر دۆناڵد ترەمپ هەڕەشەی بۆردومانکردنی ژێرخانی وزەی ئێرانی کردبوو، بەڵام  وادیارە ئێستا گرنگی گەروەکە بۆ ئەمریکا بە کەم دەزانێت.

بەهۆی جەنگی ئەمریکا و ئیسرائیل بەرانبەر بە ئێران، گەروەی هورمز لەلایەن ئێرانەوە داخراوە و داخراویی بەردەوامی گەروەکە کاریگەرییەکی توندی کردووەتە سەر ئابوری جیهان و بوەتە هۆی بەرزبوونەوەی نرخی سووتەمنی و کەمیی ئەو ماددانەی لە پیشەسازی تەکنەلۆژیا و کشتوکاڵدا بەکاردێن.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

دوای هێرشە چڕەكانی فڕۆكە جەنگییەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل بۆسەر چەند ئامانجێكی هەستیار لە تاران و تەورێز،ئێران و حوسییەكانی یەمەن وەلامی توندی ئیسرائیلیان دایەوە .

 بە پێی هەواڵی میدیاكانی ئێران بەرەبەیانی ئەمڕۆ، فڕۆكە جەنگییەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل فڕۆكەخانەی مێهراباد و دامەزراوەی پیشەسازییەكانی تاران و یەكەیەكی پێترۆكیمیاویان لە تەورێز بۆردومان كرد.

 لای خۆشییەوە، عەباس عەلی ئابادی وەزیری وزەی ئێران ئاماژەی بەوە كرد كە دامەزراوەكانی كارەبا لە تاران و پارێزگای ئەلبورز كراونەتە ئامانج و بوەتەهۆی پچرانی كارەبا ، بەڵام دواتر توانراوە كارەبا بۆهەردوو شارەكە بگەرێنرێتەوە

هاوكات لە ئەنجامی بۆردومانێك بۆ سەر باڵەخانەیەكی نیشتەجێبوون بۆ سەر شاری زەنجانی ئێران 3 كەس كوژران

 لەبەرامبەریشدا ئێران بە هێرشێكی موشەكی بەرفراوان و حوسییەكانی یەمەنیش بە درۆن بەندەری ئیلاتیان لە ئیسرائیل كردووەتە ئامانج، چەند ناوچەیەكی دیكەی ئیسرائیلیش لەلایەن ئێرانەوە بە ئامانج گیران.

كوەیتیش خستنەخوارەوەی 5 فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی ئێران لە شوێنە گرنگەكانی وڵاتەكەی راگەیاند

بەردەوامبە لە خوێندنەوە

ئیسماعیل بەقائی وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران رایگەیاند، تاران ئامادەی هەموو سیناریۆیەكە، بە هێرشی زەمینییشەوە.

ئاژانسی تەسنیم لە زاری بەقائی بڵاویكردەوە، تاران ئامادەی هەموو سیناریۆیەكە و ئەگەر بڕیاریشدرا ئەمریكا بێتە ناو خاكی ئێرانەوە، وەڵامی زۆر توندیان دەبێت كە تا ئێستا نەیانبینیوە. وتیشی، ئەوان هەوڵی جەنگ نادەن، بەڵام ئەگەر بەسەریاندا بسەپێندرێت، بەرگری لە خۆیان و خاكەكەیان دەكەن.

بەقائی پێشنیارەكانی ئەمریكای بە نالۆژیكی وەسف كرد، كە لەلایەن نێوەندگیرانەوە گەیشتووەتە دەستی تاران. ئاماژەی بەوەشدا كە دەبێت هەموو ئەگەرەكان بخرێنە بەردەست، بۆ ئەوەی جارێكی تر ئێران روبەڕووی هێرش نەبێتەوە لەلایەن ئەمریكا و ئیسرائیلەوە.

بەردەوامبە لە خوێندنەوە
1...56789...126