گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی سوریا بەردەوامن لە بۆردومانکردن و گەمارۆدانی گەڕەکە کوردنشینەکانی ئەشرەفییە و شێخ مەقسود لە حەلەب، هێزەکانی ئاسایشی ناخۆش دەڵێت: بەردەوام دەبن لە پاراستنی هاووڵاتیان و وەڵامدانەوەی ئەو گروپانە.

هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ لە حەلەب لە راگەیەنراوێکدا ئاماژەی بەوەکرد، لە چوارچێوەی مافی رەوای پاراستنی هاووڵاتیان و ماڵ و موڵکیاندا، بەردەوام دەبن لە وەڵامدانەوەی هێرشی گروپەکانی حکومەتی کاتیی سوریا.

هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ لە حەلەب رایگەیاند، ئەوان وەک هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆی حەلەب ئاشکرایدەکەن، کە لە 24 سەعاتی رابردوودا، گروپە چەکدارەکانی سەر بە وەزارەتی بەرگریی سوریا چەندین جار شێخ مەقسودیان کردووەتە ئامانج، لە ئەنجامدا سێ هاووڵاتی شەهید بوون و 26 کەسی دیکەش بریندار بوون، هەروەها زیانێکی زۆر بە ماڵ و موڵکی هاووڵاتیان گەیشتووە.

ئاماژەی بەوەشکرد، لە چوارچێوەی مافی رەوای پاراستنی هاووڵاتیاندا، وەڵامێکی توندیان بۆ ئەم هێرشانە هەبووە و هێزەکانیان دوو خاڵی گروپە چەکدارەکانیان کردە ئامانج.

هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ ئەوەشی خستەڕوو، ئەم هێرشانە پێشێلکارییەکی نوێی ئاگربەستە و بەردەوامیی پێشێلکردنی رێککەوتنەکانی پێشووە، دەشڵێت؛ وەڵامدانەوەکانی ئەوان لە چوارچێوەی یاسا و مافی رەوای پاراستنی هاووڵاتیان و ماڵ و موڵکیاندا دەبێت، هەروەها داوا  لە هەموو لایەنەکان دەکەن رێز لە مافی هاووڵاتیان بگرن و ناوچە نیشتەجێبوونەکان نەکەنە ئامانج.

بەڕێوەبەرایەتی ئیدارەی خۆسەر بۆردومانی گەڕەکە کوردییەکانی حەلەب لەلایەن هێزەکانی سەر بە حکومەتی سوریا ئیدانە دەکات و رایدەگەیەنێت: ئەو هێرشانە پێشێلکارییەکی ئاشکرایە و هاووڵاتیانی مەدەنی بە ئامانج دەگرن.

ئیدارەی خۆبەڕێوەبەری لە باكور و رۆژهەڵاتی سوریا راگەیەنراوێکی لەبارەی بۆردومانکردنی گەڕەکە کوردییەکانی شاری حەلەب بڵاوکردەوە و رایگەیاند، ئیدانەی توندی ئە بۆردومانانە دەکەن کە خراوەتە سەر گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە لە شاری حەلەب.

ئاماژەی بەوەشکرد، ئەو هێرشانە پێشێلکاریی راستەوخۆیە و هاووڵاتیانی مەدەنی بە ئامانج دەگیرێت، کە بەهۆیەوە چەند هاووڵاتییەک شەهید و برینداربوون، ئەمەش پێشلکارییەکی روونی هەموو یاسا نێودەوڵەتی و مرۆییەکانە، کە راستەوخۆ کاریگەری لەسەر ئاسایش و مافی ژیانکردنی لەو ناوچانە هەیە.

بەڕێوەبەرایەتی خۆسەر راشیگەیاند، ئەم رەفتارە نابەرپرسانە تەنها هێزە نیشتمانییەکانی سوریا پەرتەوازەتر دەکات، و بە روونی نیشانی دەدات کە حکومەتی سوریا جددی نییە لە هەوڵەکانی بۆ یەکخستنی گەلی سوریا و دروستکردنی دەوڵەتێکی دیموکراتی، کە تێیدا هەموو هاووڵاتیان لە ماف و ئەرکەکاندا یەکسان بن، بەبێ جیاوازی و دوورخستنەوە.

جەختیش دەکاتەوە، بەردەوامی گەمارۆ و پێشێلکارییەکان، لەگەڵ زیادەڕەوی و توندوتیژی نایاسایی و بێ پاساو، رێگری دەکات لە هەر هەوڵێکی راستەقینە بۆ چارەسەرکردنی ناکۆکی و کێشە هەڵپەسێردراوەکانی نێوان سورییەکان، هەروەها فاکتەرێکی سەرەکییە لە شکستهێنان بە گەیشتن بە چارەسەری سیاسی گشتگیر و بەردەوام بۆ قەیرانی سوریا، و رەوشی ناسەقامگیری و دووبەرەکی زیاتر دەکات.

ئیدارەی خۆبەڕێوەبەری لە باكور و رۆژهەڵاتی سوریا هۆشداری دەدات، لە بەردەوامبوونی ئەم جۆرە هێرشە زیادەڕۆییە ئەنجامی خراپی دەبێت و کاریگەریی لەسەر هەموو سوریا دەبێت، چونکە مەترسی فراوانکردنی بازنەی توندوتیژی و قوڵکردنەوەی درز لەنێوان پێکهاتەکانی کۆمەڵگەی سوریا لەخۆ دەگرێت.

ئیدارەی خۆبەڕێوەبەری لە باكور و رۆژهەڵاتی سوریا دەشڵێت؛ داوا دەکەین دەستبەجێی گەمارۆ و هێرش و پێشێلکارییەکان، و لێپرسینەوە لە بەرپرسانیان بکرێت، هەروەها لە رێگەی گفتوگۆ و لێکتێگەیشتنەوە کێشەکان چارەسەر بکرێت.

گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی کاتی سوریا بەردەوامن لە بۆردومانکردنی گەڕەکەکانی شێخ مەقسود و ئەشرەفییە لە حەلەب، بەهۆیەوە دوو هاووڵاتی شەهید بوون.

پەیامنێری کوردسات نیوز لە رۆژئاوای کوردستان رایگەیاند، بەهۆی هێرشەکانی گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی دیمەشق دوو هاووڵاتی شەهید بوون و 17 کەسی دیکەش برینداربوون.

وتیشی، لە ناو شەهیدەکان ژنێک هەیە و تا ئێستاش بۆردومانەکان بەردەوامی هەیە.

وەفدێکی باڵای ئیسرائیل بە سەرۆکایەتی وەزیری دەرەوەی ئەو وڵاتە گەیشتە سۆمالیلاند، میدیا عیبرییەکانیش باس لە ئەگەری دروستکردنی بنکەی سەربازی دەکەن لەو ناوچەیەدا.

میدیاکانی ئیسرائیل بڵاویانکردەوە، ئەمڕۆ سێشەممە وەفدێکی ئیسرائیلی بە سەرۆکایەتی گیدعۆن ساعر، وەزیری دەرەوە گەیشتوونەتە سۆمالیلاند. ئەم سەردانەش تەنها چەند ڕۆژێک دوای ئەوە دێت کە بنیامین نەتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل بە فەرمی دانی بە سەربەخۆیی سۆمالیلاند-دا نا، وەک یەکەم وڵاتی ئەندام لە نەتەوە یەکگرتووەکان کە ئەو هەنگاوەی نا، هەرچەندە بڕیارەکە ڕووبەڕووی ئیدانەکردنی نێودەوڵەتی بووەوە.

کەناڵی 14ـی ئیسرائیلی ئاشکرای کردووە، پێشبینی دەکرێت کۆبوونەوەکان لەسەر "هاوکاری ئەمنی و سیاسی" چڕ ببنەوە و راپۆرتەکان ئاماژە بە "ئەگەری دروستکردنی دامەزراوەی بەرگریی ئیسرائیلی" دەدەن لەو ناوچە ستراتیژییەدا.

کەناڵەکە ڕوونیشیکردووەتەوە، ئەگەری هەیە سۆمالیلاند ڕێگە بە ئیسرائیل بدات ناوچەی دیاریکراو لە خاکەکەی بۆ مەبەستی سەربازی بەکاربهێنێت، ئەوەش بەهۆی گرنگیی پێگە جوگرافییەکەیەوە.

لای خۆیەوە دانی دانۆن، باڵیۆزی ئیسرائیل لە نەتەوە یەکگرتووەکان جەختی کردەوە: "کەس ناتوانێت گرنگیی پێگە ستراتیژییەکەی سۆمالیلاند و گەرووە ئاوییەکانی ئەو ناوچەیە پشتگوێ بخات".

لە ماوەی 24 کاتژمێری رابردوودا گرژییەکان لە گەڕەکی شێخ مەقسودی حەلەب پەرەی سەندووە، بەهۆی بۆردومانی چەکدارەکانەوە هاووڵاتییەک کوژرا، لە وەڵامی هێزەکانی ئاسایشیشدا بۆ سەرچاوەی تەقەکان، چەکدارێکی حکومەتی سوریا کوژرا.

بەپێی راگەیەندراوی هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆی حەلەب، لەماوەی شەو و رۆژی رابردوودا چەکدارەکانی سەر بە "وەزارەتی بەرگریی حکومەتی سوریا" چوار جار هێرشیان کردووەتە سەر گەڕەکی شێخ مەقسود، بەو هۆیەوە هاووڵاتییەک کوژراوە و دوو کەسی دیکەش بریندار بوون، وێڕای زیانێکی زۆری ماددی.

ئاسایشی حەلەب رونیکردووەتەوە، لە چوارچێوەی مافی رەوای بەرگری لە خۆیان، وەڵامی سەرچاوەی هێرشەکانیان داوەتەوە و دوو خاڵی چەکدارەکانی حکومەتی سوریایان کردووەتە ئامانج.

بەپێی زانیارییەکان، لە ئەنجامی وەڵامدانەوەکەی ئاسایشدا، چەکدارێکی سەر بە حکومەتی سوریا کوژراوە و سێ چەکداری دیکەش بریندار بوون.

هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ ئەو هێرشانە بە "پێشێلکارییەکی نوێی ئاگربەست" ناودەبات و جەخت دەکاتەوە کە وەڵامەکانیان لە چوارچێوەی یاسا و پاراستنی گیانی مەدەنییەکاندا دەبێت.

دادگایەکی تورکیا بە پاساوی "سوکایەتیکردن بە سەرۆک کۆمار" لە وتارەکانیدا، سزای ساڵێک و پێنج مانگ و ١٥ رۆژ زیندانیی بەسەر سەڵاحەدین دەمیرتاش، هاوسەرۆکی پێشووی هەدەپەدا سەپاند.

دانیشتنی دادگاییەکە لە 14هەمین دادگای سزاکانی مێرسین بەڕێوەچوو، تێیدا بڕیار لەسەر دۆسیەی وتارەکانی دەمیرتاش درا کە لە نێوان ساڵانی 2015بۆ 2016 لە شارەکانی ئامەد و مێرسین پێشکەشی کردبوون.

لە دانیشتنەکەدا دەمیرتاش لە زیندانی ئەدرنەوە بەشداری پێ نەکرا و دادگا بە بیانووی "ئەمنی" رەتیکردەوە رێگەی پێ بدات ئامادەبێت، هەروەها داواکاریی پارێزەرەکانی بۆ وەرگرتنی کاتی زیاتر و گۆڕینی دادوەر بەهۆی "پێشێلکردنی مافی بەرگری"یەوە رەتکرایەوە.

دواجار دادگا بڕیاریدا بە سزادانی سەڵاحەدین دەمیرتاش بە زیندانی بۆ ماوەی 1 ساڵ و 5 مانگ و 15 رۆژ، ئەوەش بە تۆمەتی ئەوەی بە شێوەیەکی زنجیرەیی سوکایەتی بە ڕەجەب تەیب ئەردۆغان کردووە.

بەهۆی هێرشی درۆنێکی خۆکوژی حکومەتی سوریاوە لە شێخ مەقسود هاووڵاتییەک کوژرا.

بەپێی زانیارییەکانی موهەنەد ئیبراهیم پەیامنێری کوردسات نیوز لە رۆژئاوای کوردستان، درۆنێکی خۆکوژ کە سەر بە هێزەکانی حکومەتی سوریا بووە، گەڕەکی شێخ مەقسودی لە شاری حەلەب کردووەتە ئامانج و لە ئەنجامدا هاوڵاتییەکی مەدەنی گیانی لەدەستداوە.

سەرۆکی مەهەپە بە توندی هێرش دەکاتە سەر سیاسەتەکانی ئەمەریکا بەرامبەر ڤەنزوێلا و رایدەگەیەنێت، هێز و توانای عەقڵی دۆناڵد ترەمپ نەماوە و ئامانجی دەستگرتنە بەسەر سەرچاوەکانی وزەدا.

دەوڵەت باخچەلی، سەرۆکی پارتی بزووتنەوەی نەتەوەیی (مەهەپە) پشتگیری خۆی بۆ ڤەنزوێلا دەربڕی و لە کۆبوونەوەی فراکسیۆنی حزبەکەیدا لە پەرلەمانی تورکیا رایگەیاند: بە توندی ئیدانە و نەفرەت لەو هێرشە دەکەم کە کرایە سەر نیکۆلاس مادۆرۆ، سەرۆکی شەرعیی و هەڵبژێردراوی ڤەنزوێلا.

باخچەلی بە شێوەیەکی توند رەخنەی لە دۆناڵد ترەمپ گرت و وتی: "ساغڵەمی و توانای عەقڵی و ئەخلاقیی ترەمپ بەهەڵم بووە، وتەکانی سەرۆکی ئەمەریکا کە دەڵێت ئێمە ڤەنزوێلا بەڕێوەدەبەین، پەیامێکە بۆ دەستگرتن بەسەر سەرچاوەکانی وزە و رووە ڕاستەقینەکەی ئیمپریالیزم و داگیرکاریی نوێ دەردەخات". داواشی لە کۆنگرێسی ئەمەریکا کرد دەستوەردان بکات بۆ ڕاگرتنی بڕیارە نادەستوورییەکانی ترەمپ.

گروپە چەکدارەکانی سەر بە حکومەتی کاتی سوریا بۆردومانی چەند ناوچەیەکیان لە دێرحافر کرد و هەسەدەش جەختدەکاتەوە، بەرگری لە خەڵکەکەی خۆیان دەکەن.

هێزەکانی سوریای دیموکرات 'هەسەدە' لە راگەیەنراوێکدا بڵاویکردەوە، لەلایەن گروپە چەکدارەکانی عەمشات و حەمزاتی سەر بە حکومەتی دیمەشق، ناوچەی دێرحافر لە پارێزگای حەلەب تۆپباران کرا، ئەمەش مەترسی لەسەر ژیانی خەڵکی مەدەنی لەو ناوچانە دروستکردووە.

ئاماژەی بەوەشکرد، هێزەکانیان بەرپەرچی هەر هێرشێک دەدەنەوە کە هاووڵاتی مەدەنی بە ئامانج بگرن و مەترسی بۆ سەر ژیانیان درووستبکات.

هەسەدە راشیگەیاند، مافی رەوای خۆیانە کە بەرگری لە گەلەکەیان بکەن و خاکەکەیان بپارێزن.

جەختیشدەکاتەوە، ئەو تۆپبارانە هیچ زیانی مادی و گیانی بە هێزەکانیان نەگەیاندووە، هەروەها  بەرپرسیارێتی تەواوی ئەم تاوان و پێشێلکارییانە و دەرئەنجامەکانی دەخەنە گروپە چەکدارەکانی سەر حکومەتی دیمەشق.

سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل دەڵێت: رێگە نادەن ئێران بەرنامەی موشەکی بالیستی خۆی بنیاد بنێتەوە، جەختیش دەکاتەوە ئەگەر لەلایەن ئێرانەوە بکرێنە ئامانج ئەوا دەرئەنجامەکانی بۆ تاران مەترسیدار دەبێت.

بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل، لە پەرلەمانی وڵاتەکەی 'کنێست' رایگەیاند، بەهەموو رێگەیەک دژی بەرنامەی موشەکی بالیستی دەوەستنەوە و رێگە نادەن جارێکی تر بنیادی بنێنەوە.

وتیشی، ئەگەر لەلایەن ئێرانەوە بکرێنە ئامانج، ئەوا دەرئەنجامەکانی بۆ لەسەر تاران زۆر مەترسیدار دەبێت.

ناتانیاهۆ ئەوەشی خستەڕوو، رێگە نادات بەهیچ شێوەیەک ئێران یۆرانیۆم بپیتێنێت.

سەبارەت بە دەستگیرکردنی سەرۆکی ڤەنزوێلا لەلایەن ئەمریکاوە، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل ئاماژەی بەوەکرد، ئەوان پشتیوانی لە ئۆپراسیۆنە بوێرەکەی دۆناڵد ترەمپ سرۆکی ئەمریکا دەکەن لە ڤەنزوێلا.

ئەمەش لە کاتێکدایە، لێپرسراوانی ئێران رایانگەیاندبوو، وڵاتەکەیان لە هەموو کات زیاتر ئامادەیە بۆ وەڵامدانەوەی هەر هێرشێک کە بکرێتە سەر ئێران.

ناوەندی راگەیاندنی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) رایگەیاند، سەرلەبەیانیی ئەمڕۆ کۆبوونەوەیەکی رەسمیان لەگەڵ بەرپرسانی حکومەتی دیمەشق ئەنجامداوە و پرسی تێکەڵکردنی هێزە سەربازییەکانیان تاوتوێ کردووە.

لە راگەیەندراوەکەی هەسەدەدا هاتووە، کۆبوونەوەکە لە چوارچێوەی گفتوگۆیەکی رەسمیدا بووە و تێیدا دۆسیەی تێکەڵکردنەوەی هێزە سەربازییەکان بە وردی باسی لێوەکراوە.

هەروەها ئاماژە بەوە کراوە، هەردوولا رێککەوتوون لەسەر ئەوەی لە قۆناغی داهاتوودا بەردەوامی بە کۆبوونەوەکان بدەن بۆ تەواوکردنی گفتوگۆکان و بەدواداچوون بۆ ئەم دۆسیەیە لە چوارچێوەی رێڕەوێکی رێکخراودا، تا ئەو کاتەی دەگەنە ئەنجام.

ئەم کۆبوونەوەیە ئەمڕۆ 4-1-2026 لەنێوان سەرکردایەتیی هێزەکانی سوریای دیموکرات و بەرپرسانی حکومەتی سوریا بەڕێوەچووە.

 

وەفدێکی هێزەکانی سوریای دیموکرات هەسەدە لە دیمەشق لەگەڵ لێپرسراوانی باڵای حکومەتی سوریا لە کۆبوونەوەدان، بۆ گفتوگۆکردن لەبارەی یەکگرتنی هێزەکانی هەسەدە و سوپای سوریا.

پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند، وەفدەکەی هەسەدە لە دیمەشق چەندین کۆبوونەوە ئەنجامدەدات و هەوڵی جدی دەدرێت بۆ تێکەڵکردنی هێزەکانی سوریای دیموکرات و سوپای سوریا.

وتیشی، وەفدەکەی هەسەدەش پێکهاتوون لە هەریەک لە مەزڵوم کۆبانێ فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سوریای دیموکرات لەگەڵ سۆزدار دێرک و سیپان حەمۆ، ئەندامانی فەرماندەیی هێزەکانی هەسەدە.

وەزیری دەرەوەی ئێران دەستگیركردنی سەرۆكی ڤەنزوێلا لەلایەن ئەمریكاوە بە تیرۆر ناو دەبات، وەزیری جەنگی ئەمریكاش دەڵێت ، ڤەنزوێلا و ئێرانیش دەرفەتیان پێدرا بەڵام نەیانقۆستەوە.

عەباس عراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران رایگەیاندووە ، هێرشی سەربازی ئەمریكا بۆ سەر ڤەنزوێلا و رفاندنی سەرۆكەكەی تیرۆرە و پێشێلكردنی سەروەری نیشتمانی ئەو وڵاتەیە ، دوپاتیشیكردوەتەوە كە تاران بە تەواوی پشتگیری گەلی ڤەنزوێلا و حكومەتە هەڵبژێردراوەكەی دەكات. 

هاوكات پیت هیگسەس وەزیری جەنگی ئەمریكا رایگەیاندوە ، سەرۆكی ڤەنزوێلا دەرفەتێكی پێدرا، بەڵام هاوشێوەی ئێران ئەویش دەرفەتەكەی نەقۆستەوە، راشیگەیاندووە ، ئۆپراسیۆنی دەستگیركردنی مادۆرۆ ئۆپراسیۆنێكی مێژوویی بووە و سوپای ئەمریكا سەلماندی كە بەهێزترینە لە جیهاندا . 

بەریتانیا و فەرەنسا هێرشێكیان هاوبەشیان بۆسەر ژێرخانی سەربازی داعش لە سوریا ئەنجامدا.

وەزارەتی بەرگری بەریتانیا لە راگەیەنراوێكدا بڵاویكردەوە، درەنگانی شەوی رابردوو هێزەكانی شاهانەی بەریتانیا و بە هاوكاری فڕۆكەكانی فەرەنسا لە ئۆپەراسیۆنێكی هاوبەشدا كۆگایەكی چەك و تەقەمەنی داعشیان لە ژێر زەوی لە باكوری ناوچەی شوێنەواریی تەدمور لە سوریا بۆردومان كردووە كە بە ژێرخانی سەرەكی تیرۆریستانی داعش لەو وڵاتەدا هەژمار دەكرا.

ئاماژە بەوەشكراوە، فڕۆكەكان بۆمبی جۆری" پاڤی وەی ئای ڤیان 4" یان بەكارهێناوە بۆ بە ئامانجگرتنی چەند تونێلێك كە بەرەو ئەو كۆگایە رۆیشتوون.

راشیگەیاندووە، وەزارەتەكەیان لەئێستادا لێكۆڵینەوە لە ئەنجامی هێرشەكە دەستپێكردوە، بەڵام هەڵسەنگاندنە سەرەتاییەكان ئەوە دەردەخەن كە ئۆپراسیۆنەكە زۆر بە وردی ئەنجامدراوە و ئامانجەكەی پێكاوە.

ئەمە لە كاتێكدا، لە كۆتایی ساڵی رابردوودا ئەحمەد شەرع سەرۆكی سوریا لە سەردانەكەیدا بۆ واشنتۆن بە رەسمی پەیوەندی بە هاوپەیمانی نێودەوڵەتی دژی داعشەوە كرد.

هاوكات خەمڵاندنەكانی ئەمریكا ئاماژەیان بەوە كردووە كە لە دوو هەزار و 500 بۆ حەوت هەزار چەكداری داعش لە سوریا و عێراق مابن.

وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە راگەیەندراوێکدا بە توندی ئیدانەی هێرشە سەربازییەکەی ئەمریکا بۆ سەر ڤەنزوێلا دەکات و بە "پێشێلکارییەکی زەق"ی سەروەریی نیشتمانی و خاکی ئەو وڵاتەی لەقەڵەم دەدات.

لە راگەیەندراوەکەدا هاتووە، هێرشی سەربازیی ئەمریکا بۆ سەر ڤەنزوێلا پێشێلکردنی ئاشکرای بنەما سەرەکییەکانی پەیماننامەی نەتەوە یەکگرتووەکان و یاسا نێودەوڵەتییەکانە، بەتایبەت بڕگەی چوار لە مادەی دوی پەیماننامەکە کە بەکارهێنانی هێز قەدەغە دەکات و ئەم کارە بە "دەستدرێژییەکی تەواو" دادەنرێت.

وەزارەتی دەرەوەی ئێران ئاماژەی بەوە کردووە، دەستدرێژیی سەربازی بۆ سەر دەوڵەتێکی سەربەخۆی ئەندام لە نەتەوە یەکگرتووەکان، هەڕەشەیە بۆ سەر ئاشتی و ئاسایشی ناوچەکە و جیهان، دەرەنجامەکانیشی کاریگەریی نەرێنی لەسەر سیستمی نێودەوڵەتی دەبێت.

لە کۆتایی راگەیەندراوەکەدا، ئێران وێڕای جەختکردنەوە لە مافی رەوای ڤەنزوێلا بۆ بەرگری لە سەروەریی و خاکەکەی، داوا لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و ئەنجومەنی ئاسایش دەکات بەرپرسیارێتی خۆیان جێبەجێ بکەن بۆ راگرتنی دەستبەجێی ئەو هێرشە "نایاساییە" و لێپرسینەوە لە بکەرانی.

قەیرانی یەمەن پێی ناوەتە قۆناغێکی نوێ و مەترسیدارەوە؛ ئەوەی پێشتر "جەنگی سارد"ی نێوان هاوپەیمانەکان بوو، ئەمڕۆ بە رەسمی بووە پێکدادانی سەربازی. لە کاتێکدا حوسییەکان لە باکورەوە بە چێژەوە سەیری دیمەنەکە دەکەن، دۆستەکانی دوێنێ (سعودیە و ئیمارات) لە باشورەوە لولەی تفەنگەکانیان کردۆتە یەکتر.

حەزرەمەوت؛ خاڵی تەقینەوە:

ئەمڕۆ هەینی، سالم خەنبەشی، پارێزگاری حەزرەمەوت (کە پیاوی یەکەمی سعودیە و حکومەتە لە ناوچەکە)، فەرمانی دەستپێکردنی ئۆپراسیۆنێکی بۆ وەرگرتنەوەی سەربازگەکان لە دەستی "ئەنجومەنی کاتی باشور" (هاوپەیمانی ئیمارات) دەرکرد.

هەرچەندە خەنبەشی ئۆپراسیۆنەکەی بە "ئاشتیانە" وەسف کرد، بەڵام دیمەنە مەیدانییەکان شتێکی تر دەڵێن؛ هێزەکانی "مەتاڕقی نیشتمانی" (درع الوطن) کە راستەوخۆ لەلایەن ریازەوە فەرماندەیی دەکرێن، روبەڕووی بۆسە و هێرش بوونەتەوە و فڕۆکە جەنگییەکان بۆردومانی هێرشبەرەکانیان کردووە.

داخستنی ئاسمان بەڕوی سعودییە و پەیامی توند:

گرژییەکان تەنها لەسەر زەوی نین، بەڵکو ئاسمانیشی گرتۆتەوە. دوای ئەوەی ئیدریس زوبەیدی (سەرۆکی ئەنجومەنی ئینتیقالی) رێگری لە نیشتنەوەی فڕۆکەی شاندێکی سعودیە کرد لە عەدەن، باڵیۆزی سعودیە بە توڕەییەوە وەڵامی دایەوە. لە ئێستادا گەشتەکان لە فڕۆکەخانەی عەدەن راگیراون و جوداخوازەکان سعودیە بە سەپاندنی "گەمارۆی ئاسمانی" تۆمەتبار دەکەن.

یاریزانە سەرەکییەکانی نێو یارییەکە کێن و چیان دەوێت؟

بۆ تێگەیشتن لەم ئاڵۆزییە، دەبێت سەیری نەخشەی دابەشبوونی هێز بکەین کە ئێستا سێ جەمسەری سەرەکییە:

١. حوسییەکان (ئەنساروڵڵا):

لە  باکوری یەمەن و سەنعای پایتەخت دان.

• هاوپەیمان: ئێران.

•  بەهێزترین لایەنی ئێستای گۆڕەپانەکەن، سودمەندی یەکەمن لە شەڕی نێوان سعودیە و ئیمارات.

٢. ئەنجومەنی ئینتیقالیی باشور (جوداخوازەکان):

لە  عەدەن و بەشێکی زۆری باشوری یەمەندان.

• هاوپەیمان: ئیمارات.

• ئامانجیان گەڕاندنەوەی دەوڵەتی سەربەخۆی باشوری یەمەن (وەک پێش ساڵی 1990). ئەمان ئێستا دەستیان بەسەر زۆربەی بەندەر و کێڵگە نەوتییەکاندا گرتووە و رەتیدەکەنەوە ملکەچی بڕیارەکانی ریاز بن.

٣. ئەنجومەنی سەرکردایەتی (حکومەتی شەرعی):

• لە بەشێک لە حەزرەمەوت و ناوچە سنورییەکاندان.

• هاوپەیمان: سعودیە.

• دۆخ: لە دۆخێکی لاوازدایە، تاکە هێزی کاریگەری بە دەستەوە مابێت هێزەکانی "مەتاڕقی نیشتمانی"یە کە سعودیە دروستی کردوون بۆ روبەڕووبوونەوەی نفوزی ئیمارات.

نەوت و ئابووریی جیهان
ئەم شەڕە تەنها شەڕی خاک نییە، بەڵکو شەڕی وزەیە. ناکۆکیی نێوان سعودیە و ئیمارات کە دوو گەورە بەرهەمهێنەری نەوتی ئۆپێکن، مەترسی خستۆتە سەر بازاڕەکانی جیهان. سعودیە پێشڕەویی جوداخوازەکان بۆ سنورەکانی بە "هێڵی سور" دەزانێت و ئیماراتیش بە کشانەوەی هێزەکانی، بۆشاییەکی ئەمنی گەورەی بۆ سعودیە بەجێهێشتووە

یەمەن لە ساڵی 2026دا لەبەردەم سیناریۆیەکی تاریکدایە؛ ئەگەر سعودیە نەتوانێت لە رێگەی هێزەکانی "مەتاڕقی نیشتمانی"یەوە کۆنترۆڵی حەزرەمەوت بکاتەوە، ئەوا باشوری یەمەن بەتەواوی دەکەوێتە دەست جوداخوازەکان و خەونی دەوڵەتی یەکگرتووی یەمەن دەکەوێتە مەترسییەوە، ئەمەش دەرگا بۆ حوسییەکان دەکاتەوە کە زیاتر دەسەڵاتی خۆیان فراوان بکەن.