بەرێوەبەرایەتی پاسپۆرتی سلێمانی، لە راگەیەنراوێکدا بڵاویکردەوە، لەبەرئەوەی دەفتەری پاسـپۆرت لە عێراقدا نەماوە، کۆماری ئیسلامی ئێـران لە دەستپێشخەرییـەکدا بۆھاوڵاتیانی ھەرێمی کوردستان، ڕێگە دەدات ھەر پاسپۆرتێک ماوەکەی لە شەش بۆ سێ مانگی تێدامابێت، ھاوڵاتییەکە لە کونسوڵگەری ئێران دەتوانێت ڤیزای ئەو وڵاتە وەربگرێت، بە تایبەتیش ئەو کەسانەی زۆر پێویستیانە لەم کاتەدا.

ئەوەش لەکاتێکدایە بەشێوەیەکی گشتی، پێویستە پاسپۆرت ماوەی شەش مانگ زیاتری تێدامابێت ئەو کات، دەتوانرێت سەفەری پێ ئەنجام بدرێت بۆ ئێران بەبێ ڤیزا.

بەرێوەبەرایەتی پاسپۆرتی سلێمانی راشیگەیاندووە، ئەو بڕیارەی کۆماری ئیسلامی ئێران وەک ھاوکارییەک بۆ دانیشتوانی ھەرێمی کوردستانی دێت، تاوەکو بتوانن بەبێ نوێکردنەوەی پاسپۆرت گەشتەکانیان ئەنجام بدەن، بەپێی ئەو ماوەیەی ئاماژەی پێدراوە.

بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی ڕاپەڕین رایگەیاند، تەرمی منداڵێک بەناوی ح،س،ع  تەمەن حەوت ساڵان، ڕەگەزی نێر، دانیشتووی گوندی گولان، سەر بە ناحیەی ھەڵشۆ لە قەزای پشدەر گەیەندرایە نەخۆشخانەی گشتی قەڵادزێ.

ئاماژەی بەوەشکرد، پاش پشکنین و توێکاری بۆ تەرمەکەی دەرکەوت شوێنەواری فیشەک بەسەریەوە دیارە و بەمەبەستی ھۆکاری ڕاستەقینەی مردنەکەشی بەڕێکرا  بۆ پزیشکی دادی سلێمانی، لێکۆڵینەوە لە رووداوەکە دەستیپێکردووە.

عوسمان سێدەری جێگری سەرۆکی لیژنەی کاروباری پێشمەرگە لە پەرلەمانی کوردستان بە کوردسات نیوزی راگەیاند، لە کۆبونەوەکانیان لەگەڵ حکومەت بە نوسراو داوایان کردووە، مووچەی ھێزەکانی پێشمەرگە زیادبکرێت و ھاوتای ھێزەکانی وەزارەتی ناوخۆ بکرێت، بەڵام حکومەت بەبیانوی بوونی قەیرانی دارایی ئامادەنییە مووچەی ھێزەکانی پێشمەرگە زیاد بکات.

ئاماژەی بەوەشکرد، داواشیان کردوە، ھاوشێوەی وەزارەتەکانی حکومەت، شایستەی خانەنشینی بۆ پێشمەرگە خەرج بکرێت، چونکە لە ئێستادا تەنیا وەزارەتی پێشمەرگە شایستەی خانەنشینی بۆ ھێزەکان خەرج ناکات، داواشیان کردووە، دەرماڵەی خێزان و منداڵ بۆ ھێزەکانی ٧٠ و ٨٠ خەرج بکرێت، بەڵام داواکارییەکانیان بەبێ وەڵام ماونەتەوە.

جەمال کۆچەر ئەندامی لیژنەی دارایی لە ئەنجومەنی نوێنەران بە کوردسات نیوزی راگەیاند، ئەو وەفدانەی ھەرێم کە دەڕۆنە بەغداد بۆ کۆبونەوە و رێککەوتن لەسەر بودجەی عێراق، لەگەڵ پەرلەمنتاران و ئەندامانی لیژنەی دارایی کۆنابنەوە، لە چۆنیەتی رێککەوتنەکان ئاگادارییان ناکەنەوە.

ئاماژەی بەوەشکرد، دیاریکردنی پشکی ھەرێم لە بودجەی ٢٠٢٣ بە رێژەی ١٢.٦٧٪ ، گەڕانەوەیە بۆ دواوە، چونکە لە بودجەی ساڵی ٢٠٢١، پشکی ھەرێم بە رێژەی ١٣.٩٪  دیاریکرابوو.

جەمال کۆچەر جەختیکردەوە، وەفدەکانی ھەرێم پێویستە لەگەڵ پەرلەمانتاران بەتایبەت لیژنەی دارایی دانیشتن بکەن، لە پێشنیار و رێککەوتنەکان ئاگاداریان بکەنەوە، بۆ ئەوەی نەکەونە ھەڵەوە وەک  ساڵانی رابردوو.

گۆتێرێس لە میانەی سەردانەکەی بۆ کەمپی جەدعە لە پارێزگای نەینەوا دەیەوێت لە نزیکەوە لە رەوشی ئاوارەکان و گەیاندنی ھاوکارییە مرۆییەکان بۆیان بکۆڵێتەوە. 

ھاوکات بڕیارە دوانیوەڕۆی ئەمڕۆ، گۆتێرێس بگاتە فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی ھەولێر و دواتر لەگەڵ نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی ھەرێمی، مەسرور بارزانی سەرۆک وەزیرانی ھەرێم، قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیران و رێواز فایەق سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان کۆبوونەوە ئەنجام دەدات.

دوێنێش گۆتێرێس لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا لە بەغداد رایگەیاند، ھانی ھەرێم دەدات لەگەڵ عێراق بە گفتوگۆ کێشەکان چارەسەر بکەن، لەسەر بودجە، یاسای نەوت و غاز رێکبکەون، رێککەوتنی شەنگالیش جێبەجێ بکەن، وتیشی، ھیوادارن بە زووترین کات ھەڵبژاردن لە ھەرێمی کوردستان بکرێت.

پێگەی کەناڵی سۆمەریە نیوز ئاماژەی بەوەداوە کە سەرۆک بافڵ جەلال تاڵەبانی، لە لێدوانەکەیدا باسی لەوە کردووە ئامادەن بگەنە رێککەوتن سەبارەت بە پرسی نەوت و تیشکیشیان خستووەتە سەر ھۆشدارییەکەی لە وازھێنانی لایەنە نێودەوڵەتییەکان لە نێوەندگیریکردن لە چارەسەرکردنی کێشەکانی ھەرێم.

ھاوکات پێگەی بەغداد الیوم باس لەوەدەکات، کە سەرۆک بافڵ جەلال تاڵەبانی، رایگەیاندووە، یەکێتی سازش لەسەر کەرکوک ناکات و کەرکوک لە ھەموو کۆبوونەوەکان لە بەغداد ئامادەیە، داواشیکردووە پارتی دیموکراتی کوردستان پاڵپشتی دۆسیەی کەرکوک بێت، چونکە بە کارکردنی پێکەوەیی ئەنجامی باشتر بەدەستدەھێنن. 

بەشێک لە میدیا و پەیجە عێراقییەکانی تریش ئاماژەیان بە قسەکانی سەرۆکی یەکێتی کردووە سەبارەت بە دادگاکانی عێراق، کە سەربەخۆ و بێ لایەنن و سیاسییەکان ناتوانن دەستوەردانی تێدا بکەن.

بەشێکی تریش ئاماژەیان بەوەکردووە کە سەرۆک بافڵ وتویەتی، ھەر کاتێک عێراق باش بێت ھەمووان باش دەبن و لەگەڵ عێراقێکی یەکگرتوودان. 

بەرێوەبەرایەتی گشتی کارەبای سلێمانی رایگەیاند، ئەمڕۆ پێنجشەممە ٢\٣\٢٠٢٣ لیژنەی دیاریکردنی نرخی موەلیدە ئەھلییەکان کۆبوەوە، بە گوێرەی نرخی گازوایل نرخی سەعاتێک ئەمپێری موەلیدە بە ٥٧ دینار دیاریکرا، کەبە تێکڕایی موەلیدە ئەھلییەکان لەنێوان ٢٦٠ بۆ ٢٨٠ سەعات کاریان کردوە، بەمەش نرخی ئەمپێرێک کارەبا لەنێوان ١٥ بۆ ١٦ ھەزار دینار دەبێت و نرخی ئەمپێرێکیش لە گەڕەکێک بۆ گەڕەکێکی دیکە جیاوازە بەو پێیەی بەپێی ئەو پێوەرە ھەژماردەکرێت کە بۆ موەلیدەکان دانراوە و کاتژمێڕی کارکردنیان تۆماردەکات.

ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەو موەلیدانەی بەرنامەی کارکردنیان لە سەعات ٧ی بەیانی بۆ ١ی شەو بووە، نرخی ئەمپێریان لە نێوان ١٩ بۆ ٢٠ ھەزار دینارە.

دەشڵێت، سەبارەت بە بەرنامەی کارکردنی موەلیدەکان، بەیانیان لە سەعات ٦:٣٠ بۆ ٨:٠٠ دەبێت ھەروەھا لە سەعات ١ی پاش نیوەڕۆ تا سەعات ١ی شەو لەکاتی نەبوونی کارەبای نیشتمانی پێویستە کارەبا بدرێت بە ھاوڵاتییان.

قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆکی حکومەتی ھەرێم لە پەڕەی تایبەتی خۆی لە تۆڕی کومەڵایەتی فەیسبوک نوسیویەتی، یەکێک لە ئەولەویاتی کارەکانی، بەھێزکردنی کەرتی تایبەت و رەخساندنی ھەلی کاری زیاترە کە تێیدا ماف و ئیمتیازاتی کرێکار لە دەرەوەی کەرتی حکومی پارێزراوبێت. 

خۆشحاڵی خۆیشی دەربڕێوە بەوەی پەرلەمانی کوردستان یاسای کاری پەسەندکرد و رایگەیاندووە، ئەو یاسا گرنگە بە ھەوڵی وەزارەتەکانی کار و پلاندانان و راوێژکارەکانیان لە ئەنجومەنی وەزیران و بەھاوکاری رێکخراوی جیھانی کار، توانراوە ئامادەسازی بۆ دەرچواندنی بکرێت، یاساکە پشتبەست بە پێوەرە نێودەوڵەتییەکان داڕێژراوە و بنەماکانی مافی مرۆڤ و یەکسانی و ھاوسەنگی تێدا پاریزراوە.

قوباد تاڵەبانی دەشڵێت، بۆ ئەو مایەی شانازییە کە یاسایەک ھەیە پەیوەندی کرێکار و خاوەن کار رێکدەخاتەوە، ماف و سەلامەتی کرێکاری نێوخۆیی و بیانیش دەپارێزێت، ھەلی کاری زیاتر دەڕەخسێنێت، کاتەکانی کارکردن دیاری دەکات و مافی ژن و منداڵیش دەپارێزێت.

سەرچاوەیەک بە کوردسات نیوزی راگەیاند، بە ھەوڵەکانی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان و قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆکی حکومەتی ھەرێمی کوردستان، دوای چوونی وەفدێک بەسەرپەرشتی ھیوا قەرەنی سەرپەرشتیاری ئیدارەی راپەڕین بۆ پارێزگای ئازربایجانی رۆژئاوا لە ساڵی رابردوودا و واژۆ کردنی یاداشتێکی لێک تێگەیشتن، لەمڕۆوە دەروازەی کێلێ بەرووی گەشتیاراندا کراوەتەوە.

ئەو سەرچاوەیە ئاماژەی بەوەشکرد، ھاوڵاتیان و گەشتیاران دەتوانن وەک ھەر دەروازەیەکی تری نێودەوڵەتی لە دەروازەکەوە بە پاسپۆرت ھاتوچۆ بکەن.

 

کاروان ڕەئوف، بەڕێوەبەری سایلۆی کەلار بە کوردسات نیوزی ڕاگەیاند، بڕی پێنج ملیار دینار گەیشتووەتە بانک و بەسەر ٦٣٥ جوتیاردا دابەشدەکرێت. 

وتیشی، لە قۆناغی یەکەمدا ١٠٠ جوتیار پارەکە وەردەگرن.

سەرچاوەیەکی باڵا لە یەکێتی بە کوردسات نیوزی راگەیاند، بڕیارە رۆژی شەممە چواری ئادار دەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتی و دەزگای ھەڵبژاردنی پارتی لە ھەولێر کۆببنەوە و پرسی ھەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان و کورسی پێکھاتەکان، چەند ماددەیەکی یاسای ھەڵبژاردن تاوتوێ بکەن.

ئەو کۆبوونەوەیەش دوای ئەوە دێت، کە رۆژی ٢٨ی شوباتی رابردوو، دەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتی و دەزگای ھەڵبژاردنی پارتی لە ھەولێر کۆبوونەوە و رێککەوتن کە ھەڵبژاردنی خولی شەشەمی پەرلەمان بە چوار بازنە بێت، بە جۆرێک نیوەی بە لیستی کراوە و نیوەی بە لیستی داخراو ئەنجام بدرێت، ھەروەھا ژمارەی کورسی بازنەکان لەسەر بنەمای ئاماری وەزارەتی بازرگانی عێراق بێت و بۆ سوودوەرگرتنیش لە لیستی دەنگدەران ھەماھەنگی لەگەڵ کۆمسیۆنی عێراق بکرێت.

بەپێی ئەو کۆنووسە بڕیاردرا، کۆمپانیای راسپێردراو بە ناوی  ئاڕ کی تێکت بە نوسراوی رەسمی ئامادەیی کۆمپانیاکە دووپاتبکاتەوە بۆ تەموییلکردنی پڕۆژەی ئاوی پاکی خواردنەوە بۆ دەربەندیخان بە بڕی ١٠ ملیۆن دۆلاری ئەمریکی.

بۆ سەلماندنی ئەو خاڵە، لەسەر داوای دەستەی سەرپەرشتیاری ناڕەزایەتییەکانی دەربەندیخان و قائیمقامیەتی دەربەندیخان، پاش پەسەندێتی نوسینگەی قوباد تاڵەبانی، کۆمپانیای ئاڕ کی تێکت ئەو بڕە پارەیە دەداتە ئەو لایەنانە یان ئەو لیژنەیەی کە دەستەی سەرپەرشتیار دەستتنیشانی کردوون و دەسەڵاتی بە ناوکردنی پێداون. 

ھەروەھا کۆمپانیاکە لەلایەن نوسینگەی قوباد تاڵەبانییەوە راسپێردراوە، بۆ بەردەوامبوون لەسەر نۆژەنکردنەوەی ھۆڵی نەشتەرگەری و بەشی مانەوەی پزیشکەکانی نەخۆشخانەی گشتی شەھید تۆفیق لە دەربەندیخان، بەپێی مەرجەکانی بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستی سلێمانی.

نوسینگەی قوباد تاڵەبانی و دەستەی سەرپەرشتیاری ناڕەزایەتییەکانی دەربەندیخان چاودێری جێبەجێکردنی خاڵەکانی ئەو کۆنووسە دەکەن، کە لەکاتی دروستبوونی ھەر گرفتێک ھەردوولا کۆدەبنەوە بۆ چارەسەری گونجاو بۆ کێشەکانی دەربەندیخان. 

ئاماژە بەوەشدراوە، لە کۆبوونەوەکەی ١٤ی شوبات لەکاتی سەردانی قائیمقامی قەزای دەربەندیخان، مامۆستایانی ئاینی و پیاوماقوڵان، بڕیار لەسەر زیادکردنی سەعاتەکانی کارەبا درا و بەردەوام دەبێت.

وەزارەتی دارایی و ئابووریی ھەرێمی کوردستان لە روونکردنەوەیەکدا ئاماژەی بەوەکرد، چەند رۆژێکە دابەشکردنی پارەی گەنمی جوتیاران لە پارێزگاکانی ھەرێمی کوردستان دەستیپێکردووە و وەزارەتی دارایی و ئابووریش بانکەکانی راسپاردووە، ھەموو کارئاسانیەک بۆ دابەشکردنی ئەو پارەیە بکەن و بانکەکان لە رۆژانی پشوودا کراوەبن.

بەپێی ئاماری وەزارەتی بازرگانیی ھەرێمی کوردستان، بڕە پارەی گەنمی جوتیارانی ھەرێم بۆ ساڵی ٢٠١٥ بڕەکەی ١٣٩ ملیار و ٦٨٧ ملیۆن دینارە.

ئەمڕۆ، لە بارەگای مەکتەبی سیاسی لە سلێمانی، وەفدێکی یەکێتی بە سەرۆکایەتی رزگار عەلی، کارگێری مەکتەبی سیاسی و بە ئەندامێتی ئەمین بابەشێخ، لێپرسراوی مەکتەبی پەیوەندییەکان، سالار سەحەد خەلیفە ئەندامی سەرکردایەتی و لێپرسراوی بۆردی کوردستانی، پێشوازیانکرد لە وەفدێکی ھاوبەشی پێنج حزبی کوردستانی کە پێکھاتبوون لە بیرون عومەر فەتاح سکرتێری بزوتنەوەی چاکسازی نیشتمانی، جەبار میرزا رۆستەمی سکرتێری پارتی نەتەوەیی کوردستان و شێخ عەلی سکرتێری بزوتنەوەی ئاشتیخوازانی کوردستانی و ملکۆ فارس سەرۆکی پارتی سەوزی کوردستان، قادرشوانی سەرۆکی  حزبی پێشکەوتنخوازی دیموکراتی کوردستان کۆبوونەوە وجەختکرایەوە لەسەر ئامادەکاریەکان بۆ ھەڵبژاردنێکی بێگەرد کە پشت بەستوو بێت بە ھەمواری یاسای ھەڵبژاردنەکان وپاککردنەوەی لیستی دەنگدەران.

لە بەشێکی تر کۆبوونەوەکە وەفدی ھاوبەشی پێنچ لایەنی کوردستانی پێشوازیانکرد لە دەستپێشخەری سەرۆک بافڵ تاڵەبانی، لە پێناو بەھێزکردنی پەیوەندی دۆستانەی نێوان لایەنە سیاسیەکان و یەکخستنەوەی  نێو ماڵی کورد، سیاسەتە ڕاست و دروستەکانی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لە پرسە نیشتمانیەکاندا.

موعین کازمی ئەندامی لیژنەی دارایی، لە لێدوانێکدا ئاماژەی بەوەکرد، پشکی ھەرێمی کوردستان لە پرۆژە یاسای بودجە تا ئێستا یەکلانەکراوەتەوە، پێشبینی دەکرێت ھاوشێوەی بودجەکانی رابردوو بە لەسەدا ١٢.٦٧ جێگیر بکرێت.
 وتیشی، گفتوگۆکانی ھەردوولا بەردەوامن و چاوەڕوان دەکرێت لە دوو رۆژی داھاتوو بگەنە رێککەوتنی کۆتایی و پرۆژە یاسای بودجە رەوانەی ئەنجومەنی نوێنەران بکرێت.

ھەروەھا رائید مالکی ئەندامی لیژنەی یاسایی رایگەیاند، ئەستەمە قەبارەی پڕۆژەیاسای بودجە بگاتە زیاتر لە ٢٠٠ ترلیۆن دینار، تا ژمارەکانیش زیاتر بن ئاڵنگارییەکان زیاتر دەبن. 

دەشڵێت، یەکێک لە ئاستەنگەکانی گەیشتنی پڕۆژەیاساکە بۆ ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق ناکۆکییەکانە سەبارەت بە پشکی ھەرێم. ھەروەھا داھات و خەرجییەکان و بەھای دۆلار و ناجێگیری بەھای نەوتیش ئاستەنگیان بۆ تەواوکردنی پڕۆژە یاساکە و رەوانەکردنی بۆ ئەنجومەنی نوێنەران دروستکردووە.

لە دیدارێکدا فەریق روکن عیسا عوزێر، سەرۆکی ئەرکانی وەزارەتی پێشمەرگە و لیوا روکن بەختیار محەمەد سدیق ئەمینداری گشتی لەگەڵ کۆڵۆنێڵ سۆریا بەرپرسی تیمی راوێژکارانی ھاوپەیمانان لەھەرێمی کوردستان، قۆناغەکانی جێبەجێکردنی یاداشتنامەی لێکتێگەیشتنی نێوان وەزارەتی پێشمەرگەو وەزارەتی بەرگری ئەمریکایان تاوتوێ کرد و ھاوڕا بوون لە جێبەجێکردنی برگەو خاڵەکانی ناو کارنامەی لێکتێگەیشتنەکە. 

سەرۆکی ئەرکانی وەزارەتی پێشمەرگە دووپاتیکردەوە، وەزارەتی پێشمەرگە بە پاڵپشتی ھێزو لایەنە سیاسیەکان پابەندە بە پڕۆسەی چاکسازی و رێکخستنەوەی ھێزی پێشمەرگەو بەردەوامیش دەبن تاکوو پڕۆسەکە بەسەرکەوتن دەگەینن.

لەبەرامبەردا وەفدی ھاوپەیمانی نێودەوڵەتی رایگەیاند، بەگرنگیەوە لە ھەوڵ وھەنگاوەکانی وەزارەتی پێشمەرگە و حکومەتی ھەرێم دەروانن بۆ جێبەجێکردنی برگەکانی یاداشتنامەکە، ئاماژەیان بەوەشدا بەھاوبەشی وکاری پێکەوەیی دەتوانن پرۆسەی چاکسازی پێشمەرگەو ڕێکخستنەوەی ھێزەکان خێرابکەن.