ژمارەی گیانلەدەستدان بەهۆی لافاوەكەی نیپاڵ و چین بۆ هەزار و 147 كەس بەرزبووەوە و زیاتر لە چوار هەزار كەسیش بێسەروشوێنن.

بەپێی دوایین ئاماری دەستەی بەڕێوەبردنی باری لەناكاوی نیپاڵ و لێپرسراوانی هەرێمی تبت لە چین، ژمارەی گیانلەدەستدان لە لافاوەكەی نیپاڵ و چین بۆ هەزار و 130 كەس بەرزبووەتەوە، كە هەزار و 114یان لە نیپاڵن  و 16 گیانلەدەستدانیش لە چین تۆماركراوە.

لەلایەكی ترەوە، لێپرسراوانی هەرێمی ئوتار پرادیش لە هیندستان  رایانگەیاند، تا ئێستا 17 تەرمیان لە چەند ناوچەیەكی هاوسنور لەگەڵ نیپاڵدا دۆزیوەتەوە.

هاوكات، تا ئێستا چوار هەزار و 462 كەس تا ئێستا بێسەروشوێنن، كە سێ هەزار و 916 كەسیان لە نیپاڵ و 546 كەیان لە چینن.

وەك میدیاكانی چین و نیپاڵ باسی دەكەن، لەناو گیانلەدەستدان و بێسەروشوێنبوواندا سەدان گەشتیاری بیانی هەن، كە ژمارەیان لە نیپاڵ 583 كەس و لە چینیش 261 كەسە.

ژمارەی قوربانیانی  لافاوەكەی نیپاڵ بۆ هەزار و 147كەس بەرزبووەوە

فەرماندەیی ناوەندی ئەمریكا رایگەیاند، بە سەركەوتوویی زنجیرە هێرشێكیان بۆ سەر 100 ئامانج لە ناو خاكی ئێران و حكومەتی ئێرانیش رایگەیاند، 11 كەس لە هێرشەكان كوژراون. 

فەرماندەیی ناوەندی ئەمریكا (سێنتكۆم) لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، هێرشیان كردووەتەسەر چەند ئامانجێكی سوپای پاسداران لەوانەش، پێگەی بەرگری ئاسمانی، سیستمی رادار ، دامەزراوەی دەریایی ، بورجی پەیوەندی و پێداویستی مینی دەریایی. 

دەشڵێت، هێرشەكان لە بەرانبەر جوڵەی سوپای پاسداران دێت بۆ هێرشكردنەسەر كەشتیە بازرگانییەكان لە گەروی هورمز و زیاتر لە 50 هەزار ستافی ئەمریكا لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست لە ئەركدان. 

سەرچاوەیەكی باڵای ئەمریكا رایگەیاند، لە هێرشەكانی 1ی ئەم مانگە 100 ئامانجیان لە ناو خاكی ئێران بۆردومان كردووە. 
حكومەتی ئێرانیش بڵاویكردەوە، بەهۆی هێرشەكانی ئەمریكاوە 11 كەس گیانیان لەدەستداوە. 

 

بەڕێوەبەری فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی هەولێر رایدەگەیەنێت، ئاسمانی هەولێر بە تەواوی کراوەیە و گەشتەکان بەپێی خشتەی ئاسایی خۆیان بەردەوامن.

ئەمڕۆ سێشەممە ئەحمەد هۆشیار، بەڕێوەبەری فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتیی هەولێر رایگەیاند، گەشتە ئاسمانییەکان لە فڕۆکەخانەکە بە شێوەیەکی ئاسایی بەردەوامن و هیچ ئاستەنگێک دروست نەبووە.

ئاماژەی بەوەشدا، ئاسمانیی هەولێر تەواو ئارامە و پرۆسەی گەشتەکان بەپێی خشتەی ئاسایی دیاریکراوی خۆیان ئەنجامدەدرێن.

ئەوەش لەکاتێکدایە، ئەمشەو ئەمریکا هێرشی بۆ سەر چەند ئامانجێکی ئێران دەستپێکرد و چەند وڵاتێک هۆشدارییان دا لە ئەگەری راگرتنی گەشتە ئاسمانییەکان لە بەشێک لە فڕۆکەخانەکانی ناوچەکە.

لە گەڕەكی منارەی هەولێر باڵەخانەیەكی گەورە لەكاتی تێكردنی كۆنكرێتدا رووخا و بەپێی زانیارییە سەرەتاییەكانیش سێ كەس لە رووداوەكەدا برینداربوون.

لەوبارەیەوە، شاخەوان سەعید، وتەبێژی بەرگری شارستانی هەولێر بە كوردسات نیوزی راگەیاند، لەكاتی رووخانی باڵەخانە كرێكار تێیدا كاریكردووە.

ئەوەشی خستەڕوو، تا ئێستا هۆكاری رووخانی باڵەخانەكە دیارنییە و تیمەكانیان لێكۆڵینەوەیان لە رووداوەكە دەستپێكردووە.

ترەمپ دەستپێکردنەوەی هێرشی بەهێزی ئەمریکای بۆ سەر ناوچەکانی نزیک گەروی هورمز راگەیاند و دەڵێت؛ ئەو هێرشانە وەک وەڵامێک بۆ چاندنی مین و ئاڕاستەکردنی موشەک بۆ سەر بنکەکانیان لە ئوردن.

دۆناڵد تڕەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لەتۆڕی کۆمەڵایەتی سۆشیال تروس نووسیویەتی؛ ئەمریکا لەم ساتەدا خەریکی بۆردومانکردنی ئامانجەکانی ئێرانە لە نزیک گەرووی هورمز. هێرشەکان گەورە و بەهێزن.

ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەم هێرشانە وەک وەڵامێکە بۆ هەوڵە شکستخواردوەکەی ئێرانییەکان بۆ چاندنی مین لە دەریادا لە گەروی هورمزدا.

سەرۆکی ئەمریکا ئەوەشی خستەڕوو، هێرشەکان تۆڵەسەندنەوەیە بۆ ئاڕاستەکردنی هەشت موشەک لەلایەن ئێرانەوە بەرەو بنکە سەربازییەکەیان لە ئوردن، کە سەرجەم موشەکەکان بە سەرکەوتوویی خرانەخوارەوە.

ترەمپ راشیگەیاند، ئەگەر دەوڵەتی ئێرانی شکستخواردوو وەڵامی هێرشەکان بداتەوە، ئەوا رووبەڕووی هێرشێکی زۆر گەورەتر و قرستر دەبێتەوە.

باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە ئیسرائیل ئاگادارییەکی ئەمنیی بڵاوکردەوە و رایگەیاند، بەهۆی کەڵەکەبوونی گرژییەکان لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، باری ئەمنی بە ئاڵۆزی دەمێنێتەوە و ئەگەری ئاڵۆزبوونی چاوەڕواننەکراوی رەوشەکە هەیە.

باڵیۆزخانەکە داوای لە تەواوی ئەو هاووڵاتییە ئەمریکییانە کرد کە لە ناوچەکەن، هوشیار بن و رەچاوی هەڵوەشاندنەوەی گەشتە ئاسمانییەکان، داخرانی ئاسمانی ناوچەکە و دروستبوونی ئاستەنگ لە هاتووچۆدا بکەن.

هەروەها رێنمایی دەداتە هاووڵاتییان: لە رێگەی هێڵە ئاسمانییەکان یان لە رێگەی ماڵپەڕی رەسمیی فڕۆکەخانەکانی تەلئەڤیڤ و حەیفاوە بەدواداچوون بۆ رەوشی گەشتەکانیان بکەن.

لەلایەکی ترەوە، ئاگادارییەکە ئاماژەی بەوە کردووە: ناوەندە دیپلۆماسییەکانی ئەمریکا لە ناوچەکە و دەرەوەی ناوچەکەش کراونەتە ئامانج، و هۆشداری دا لەوەی ئەگەری هەیە ئێران و گروپە هاوپەیمانەکانی ئامانجی تری ئەمریکی، لەوانە کۆمپانیا و دامەزراوە ئەمریکییەکان لە سەرانسەری جیهاندا بکەنە ئامانج.

لە کۆتاییدا باڵیۆزخانەی ئەمریکا ئاماژەی بەوە کردووە: بەشە کۆنسوڵییەکانی باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە قودس و نوسینگەی باڵیۆزخانە لە تەلئەڤیڤ کراوەن بۆ پێشکەشکردنی خزمەتگوزارییە کۆنسوڵییە ئاسایی و بەپەلەکان.

ئەمریكا زنجیرەیەك هێرشی بۆ سەر بنكەكانی سوپای پاسداران لە باشوری ئێران دەستپێكرد و دەنگی تەقینەوەی بەهێز لە بەندەر و شارە كەناراوییەكان بیستران.

بەپێی راگەیەندراوی فەرماندەیی ناوەندی سوپای ئەمریكا  'سێنتکۆم'، هێزەكانیان چەندین پێگەی سوپای پاسدارانی ئێرانیان بۆردومانكرد ، ئەوەش وەك وەڵامێك بۆ هەوڵی هێرشەكانی ئەم دواییەی سوپای پاسداران بۆ سەر كەشتییە بازرگانییەكان لە گەروی هورمز و هێزەكانی ئەمریكا لە ناوچەكەدا.

بەپێی زانیاری میدیا ئێرانییەكان، ئەمریكا هێرشی چڕی كردووەتە سەر شاری بەندەر عەباس و دەنگی تەقینەوەی بەهێزیش لە بەندەری چابەهار و چەند ناوچەیەكی تری باشوری ئێران بیستراون.

بازگە نوێیەکەی سلێمانی – عەربەت بە شێوازێکی سەردەمیانە دروستکراوە و لە ئێستادا هاتوچۆکردن تێیدا ئاساییە.

رێباز هیوا، پەیامنێری کوردسات نیوز رایگەیاند: لە ماوەیەکی نزیکدا، بەهۆی دروستکردنی ئۆتۆبانی بابان کە بە شەقامی 100 مەتری سلێمانی ناسراوە، بازگەی سلێمانی – عەربەت دەگوازرێتەوە بۆ نێوان شەقامەکە و ناحیەی عەربەت.

پەیامنێری کوردسات نیوز ئاماژەی بەوەشدا: لە ئێستدا بازگەکە بە شێوازێکی سەردەمیانە دروستکراوە و هاتوچۆکردن تێیدا ئاساییە.

 

محەمەد باقر قاليباف، سەرۆکی مەجلیسی شوورای ئێران، هۆشداری دەدات لەبارەی نەخشەیەکی نوێی ئەمریکا هاوکات وهەڕەشەی "وەڵامی سەربازی" دەکات لەبەرانبەر سەپاندنی هەر گەمارۆیەکدا.

قاليباف، لە یەکەم وتاری تۆمارکراویدا بۆ گەلی ئێران، ئاماژەی بەوە کرد: ئەمریکا هەوڵ دەدات شکستی گەورەی خۆی لە کایەکانی سەربازی و دیپلۆماسیدا قەرەبوو بکاتەوە.

جەختیشی کردەوە: تێپەڕاندنی ئەم قۆناغە هەستیارە پێویستی بە هۆشیاریی تەواو و یەکڕیزیی نیشتمانیی بەهێز هەیە لە نێوان بەرپرسان و هاووڵاتییاندا.

روونیشی کردەوە: دوای ئەوەی ئەمریکا تێگەیشت لەوەی ناتوانێت لە رێگەی رووبەڕووبوونەوەی راستەوخۆوە دەستکەوت بەدەستبهێنێت، پەنای بردووەتە بەر ستراتیژیی "جەنگی لێکدراو".

ئاماژەی بەوەش کرد: ئامانجی راشکاوانەی ئەم ستراتیژییە، هەڵگیرساندنی ئاڵۆزی و ئاژاوەیە لە ناوخۆی وڵاتدا، هاوکات لەگەڵ ئەنجامدانی کردەی تیرۆرکردن و هێرشی سەربازیی سنووردار و کورتخایەن.

سەرۆکی پەرلەمانی ئێران جەختی کردەوە: هەر هەوڵێک بۆ سەپاندنی گەمارۆی دەریایی، وەڵامی یەکلاکەرەوەی دەبێت.

ئاماژەی بەوەش دا: ئەم نەخشەیەی دوژمن بۆ تەواوی بەرپرسانی دەوڵەت روون بووەتەوە، کە ئەمەش پێویستی بە وشیاریی تەواو هەیە بۆ ئەوەی رانەکێشرێنە ناو هەوڵەکانی تێکدانی سەقامگیریی ناوخۆیی.

ناوبراو وتیشی: ئەگەر ئەمریکا گەمارۆی دەریایی توندتر بکات، ئێمە بە رێگەی سەربازی وەڵام دەدەینەوە، چونکە گەمارۆدان یەکێکە لە شێوازەکانی رووبەڕووبوونەوەی سەربازی، وپێشتریش وتبوومان، ئەگەر ئێران نەتوانێت نەوتەکەی بنێرێتە دەرەوە، هیچ کەسی تر ناتوانێت نەوتەکەی هەناردەبکات.

واشنتۆن هۆشداریی لە قورسکردنی سزاکان دەدات و جەخت لە خنکاندنی ئابوریی ئێران دەکاتەوە.

سکۆت بیسێنت، وەزیری گەنجینەی ئەمریکا رایگەیاند، واشنتۆن لەبارەی ئێرانەوە گفتوگۆی تایبەتی لەگەڵ چین ئەنجام داوە، ئاشکراشیکرد، ئەگەری زۆرە لە ماوەی هەفتەیەکدا سزای ئابوری بەسەر ئەو بانکانەدا بسەپێندرێت کە هاوکاری ئێراندا دەکەن.

جەختی لەوەشکردەوە، ئەمریکا سورە لەسەر خنکاندنی ئابوریی ئێران و بە هیچ شێوەیەک چاوپۆشی ناکەن، هەروەها هەوڵی دۆزینەوەی ئەو سەرمایە نایاساییانەی تاران دەدەن کە لە گەلی ئێرانی دزیوە.

سەبارەت بە توانا سەربازی و ئەتۆمییەکانی ئێران، وەزیری گەنجینەی ئەمریکا ئەوەی خستەڕوو، لەناوبردنی ئەو توانایانە کارێکی سەخت بوو، بەڵام پێویست بوو ئەو کارە بکرێت بۆ رێگریکردن لە گەشەپێدانی سیستمی بەرگریی موشەکیی لەلایەن تارانەوە، لە ئێستاشدا سەرجەم ئەو توانایانە بە تەواوی تێکشکێنراون.

واشنتۆن پشتیوانیی خۆی بۆ عەلی زەیدی، سەرۆک وەزیرانی عیراق، و هەنگاوەکانی حکومەتی نوێ رادەگەیەنێت وپشتگیری لە هەوڵەکانی دەکات بۆ رێگریکردن لە ئەنجامدانی هێرش لە خاکی عیراقەوە بۆ سەر وڵاتانی تر.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند: عیراق بە سەرکردایەتیی عەلی زەیدی و بە هاوکاریی تەواو لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، دەستی بە رێڕەوێکی نوێ کردووە.

وەزارەتەکە ئاماژەی بەوەش کردووە: ترەمپ پشتیوانی لە روانگەی عەلی زەیدی دەکات بۆ دەستەبەرکردنی ئایندەیەکی گەشتر بۆ سەرجەم هاووڵاتییانی عیراق، هەروەها پشتگیری لە هەوڵەکانی سەرۆک وەزیران دەکات بۆ رێگریکردن لە ئەنجامدانی هێرش لە ناوخۆی عیراق یان لە خاکی عیراقەوە بۆ سەر وڵاتانی تر.

وەزارەتەکە جەختیشی کردەوە: ترەمپ پشتیوانیی تەواوی خۆی بۆ دیدگای سەرۆک وەزیران عەلی زەیدی دووپات کردووەتەوە بۆ بنیادنانی هاوبەشییەکی بەهێز و بەسوود لە نێوان عیراق و ئەمریکادا کە لە بەرژەوەندیی هەردوو لادا بێت.

تاران بەرپرسیارییەتیی پێشێلکردنی رێککەوتنی ئیسلام ئاباد دەخاتە ئەستۆی واشنتۆن و جەخت دەکاتەوە ملکەچی داواکارییەکانی ئەمریکا نابێت.

ئیسماعیل بەقائی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە کۆنفراسنی رۆژنامەوانی هەفتانەیدا رایگەیاند، لە هەر گفتوگۆیەکدا لەبارەی لێکتێگەیشتنی ئیسلام ئاباد، نابێت ئەوە فەرامۆش بکرێت کە ئەمریکا رێککەوتنێک بە رەسمی لە بەرزترین ئاستی دەسەڵاتیدا ئیمزای لەسەر کردبوو، پێشێلیکردووە.

وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران ئاماژەی بەوەشکرد، لایەنی ئەمریکی تەنها 22 رۆژ دوای ئیمزا کردنی رێککەوتنەکە، بە ئاگادارییەوە بڕیاری پێشێلکردنی داوە، جەختیشی کردەوە، بەردەوامیی گەمارۆکان و گۆشەگیریی دەریایی لەلایەن ئەمریکاوە، بە کردەوەیەکی دوژمنکارانە هەژمار دەکرێت.

سەبارەت بە سەردانی سوپاسالاری پاکستان بۆ تاران، بەقائی روونیکردەوە کە ئەو سەردانە لە چوارچێوەی رۆڵی ئیسلام ئاباد بووە بۆ کەمکردنەوەی گرژییەکان، جەختیشی لەوە کردەوە کە ئێران بەرژەوەندیی نیشتمانی دەکاتە بنەما بۆ بڕیارەکانی و ملکەچی سەپاندنی داواکارییەکانی واشنتۆن نابێت.

پۆلیسی نیپاڵ هەوڵەکانی خستووەتە گەڕ بۆ دۆزینەوە و پاراستنی گەنجینە و سندوقەکانی زێڕ و پارەی نزیکەی 20 بانک، کە بەهۆی لافاوە وێرانکەرەکەی دواییی ئەو وڵاتەوە لەژێر قوڕولیتەدا ماونەتەوە.

لەم چوارچێوەیەدا، هێزە ئەمنییەکان توانیویانە چەندین سندوقی زێڕ و ملیۆنان رووبیەی نیشتمانی لە ناوچە جیاوازەکاندا بدۆزنەوە و 29 کەسیش بە تۆمەتی هەوڵدان بۆ تاڵانکردنی ئەو گەنجینانە دەستگیر بکەن.

ئۆپراسیۆنی پاراستنی سەروەت و سامانی بانکەکان لە کاتێکدایە کە ژمارەی قوربانیانی لافاو و داڕمانی زەوی لە نیپاڵ 1000 کەسی تێپەڕاندووە.

دەستەی گشتیی خانەنشینی لە عیراق، رایگەیاند، دەست بە دابەشکردنی موچەی خانەنشینانی مەدەنی و سەربازی بۆ مانگی ئەیلول کراوە.

لە راگەیەندراوێکی دەستەکەدا هاتوو: دەستەی نیشتمانیی خانەنشینی دەستپێکردنی دابەشکردنی موچەی خانەنشینانی مەدەنی و سەربازی بۆ مانگی ئەیلوولی 2026 بە شێوەیەکی پلەبەپلە رادەگەیەنێت.

دەستەکە داوای لە سەرجەم ئەو خانەنشینانە کردووە کە نامەی ئاگادارکردنەوەیان بۆدێت، سەردانی بانکەکان بکەن بۆ وەرگرتنی موچەکانیان.

ئیسرائیل لە سوپای لوبنان رازی نییە لە ناوچە تاقیكارییەكان و جێبەجێكردنی رێكارەكانی تایبەت بە چەكداماڵینی حزبوڵا.

دەستەی پەخشی ئیسرائیلی بە پشتبەستن بە وتەی لێپرسراوێكی باڵای ئەمریكا ئاشكرایكردووە، ئیسرائیل رازی نییە بەو پێشكەوتنانەی سوپای لوبنان لە ناوچە تاقیكارییەكانی باشوری وڵاتەكەی بەدەستیهێناون بەتایبەتیش لەبارەی چەكداماڵینی حزبوڵا و بە دەستكەوتێكی كەم و پرۆسەیەكی خاو ناوی دەبات.

ئاماژەی بەوەشكردووە، ئیسرائیل دەیەوێت پرۆسەكە خێراتر ئەنجام بدرێت و زووتر كۆتایی بە دۆسێی حزبوڵا بهێنرێت لە ناوچەكانی باشوری لوبنان.

بە وتەی ئەو لێپرسراوەی ئەمریكا، ژمارەیەك ئەفسەری سوپای لوبنان نیگەرانی و ناڕەزاییان دەربڕیوە لە بەرانبەر كشانەوەی هێزەكانی ئیسرائیل لە باشوری وڵاتەكەیان لەم كاتەدا، چونكە پێیانوایە هێشتا سوپای لوبنانی توانای پاراستنی ناوچەكەی نییە.

ئەو لێپرسراوە دەڵێت، ئەو ئەفسەرانەی سوپای لوبنان ترسیان هەیە لەكاتی كشانەوەی ئیسرائیلدا، حزبوڵا جارێكی تر بگەڕێتەوە بۆ ناوچەكە و ببێتە هۆی سەرهەڵدانەوەی پێكدادان و تێكچوونی سەقامگیریی.

چین داوای كۆتاییهێنان بە شەڕی سەربازیی و ئابوری دژ بە ئێران دەكات و وەزیری دەرەوەی ئەو وڵاتەش بە هاوتا ئێرانییەكەی دەڵێت، چین بەرژەوەندی ئابوری خۆی دەپارێزێت.

وانگ یی، وەزیری دەرەوەی چین، لە پەراوێزی لوتكەی ئابوری شەنگەهای لەگەڵ عەباس عەراقچی وەزیری دەرەوەی ئێران كۆبووەوە و پشتیوانی وڵاتەكەی بۆ ئێران دووپاتكردەوە و رایگەیاند: بەهەموو شێوەیەك لە دژی سزا ئابورییەكانی سەر ئێرانن چونكە سزاكان كێشەی شەڕێكی بەردەوام چارەسەر ناكەن، داواشیكرد كۆتایی بە شەڕی سەربازیی و ئابوریی لە دژی ئێران بهێنرێت.

وەزیری دەرەوەی چین وتیشی: سزاكانی سەر ئێران لە رووی ئابورییەوە كاریگەریی لەسەر ئەو وڵاتانەش دەبێت كە هەماهەنگییان لەگەڵ ئێران هەیە، لەو چوارچێوەیەشدا حكومەتی چین كار بۆ پاراستنی ئابوری و بەرژەوەندییەكانی دەكات لە ناوچەكەدا.