ئیدارەی ئەمریكا بە سەرۆكایەتی ترەمپ بەنیازە سزای ئەو وڵاتانەی هاوپەیمانی ناتۆ بدات، كە لە جەنگی ئێران هاوكاری ئەمریكایان نەكردووە.

ماڵپەڕی " پۆلەتیكۆ" لە چوارە گەورە دیپلۆماتكاری ئەوروپی و لێپرسراوێكی وەزارەتی جەنگی ئەمریكاوە ئاشكرایكردووە، كۆشكی سپی لیستێكی لەوڵاتانی ناو هاوپەیمانی ناتۆ دروستكردووە و تێیدا، ئەندامانی ناتۆی بەسەر دوو گروپدا دابەشكردووە، گروپی یەكەمیان ئەو وڵاتانەن كە هاوكاری ئەمریكایان كردووە لە جەنگی ئێران، گروپی دووەمیان ئەو وڵاتانەن كە هاوكاری ئەمریكا نەبوون لە جەنگەكەدا.

راشیگەیاندووە، ئیدارەی ئەمریكا بە سەرۆكایەتی ترەمپ بە نیازە سزای ئەو وڵاتانە بدات، كە هاوكاری ئەمریكایان نەكردووە لە جەنگی دژی ئێران، سزاكانیش پێدەچێت كەمكردنەوەی هاوكاری و هێزەكانی ئەمریكا بێت لەو وڵاتانە.

ئەو ماڵپەڕە دەشڵێت، ترەمپ نیازی جێبەجێكردنی هەڕەشەكانی لە هاوپەیمانی ناتۆ هەیە، دیارترینیان كشانەوە لەو هاوپەیمانییە، بەتایبەتی دوای ئەوەی زۆرینەی وڵاتانی ناتۆ دژی ئەمریكا وەستانەوە لە بابەتی دەستبەسەداگرتنی گرینلاند.

بۆ رێگریکردن لە هەڵگیرسانی جەنگێکی نوێ لە ناوچەکە، سەرۆکی ئەمریکا بژاردەی دیپلۆماسی وەک ئەولەویەتی کارەکانی بەرانبەر ئێران دەستنیشان دەکات و رایدەگەیەنێت؛ رەنگە رۆژی هەینی دانوستانەکان بەڕێوەبچێت.

بەپێی زانیارییەکانی ماڵپەڕەکە کە لە چەند سەرچاوەیەکی ئاگادارەوە دەستی کەوتووە، ترەمپ پێیوایە ئەوەی لە روی سەربازییەوە پێویست بووە ئەنجامی داوە و لە ئێستادا دەیەوێت لەو جەنگانە بکشێتەوە.

ئەکسیۆس ئاشکرایکردووە، ترەمپ هێزی سەربازی بەکارناهێنێت و دەیەوێت کۆتایی بە جەنگ بهێنێت، مەگەر کاتێک کە هیچ رێگەیەکی تر نەمێنێت.

سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوە کردووە، ئەگەر ئێران بەشداری لە گفتوگۆکاندا نەکات، ئەوا بژاردەی سەربازی دەگەڕێتەوە سەر مێزەکە.

رۆژنامەکە ئەوەشی خستووەتەڕوو، لایەنی ئەمریکی و پاکستان چاوەڕێی پەیامی رابەری باڵای ئێران دەکەن کە بڕیارە لە ئەمڕۆوە تا دوو رۆژی داهاتوو بێدەنگی بشکێنێت و هەڵوێستی وڵاتەکەی رابگەیەنێت.

لەلایەکی ترەوە، دۆناڵد ترەمپ بە رۆژنامەی نیویۆرک پۆستی راگەیاندووە، رەنگە تا رۆژی هەینی دانوستانەکان لەگەڵ ئێران دەستپێبکاتەوە.

وتیشی، رەنگە لە 36 بۆ 72 سەعاتی داهاتوودا دانوستانەکان بەڕێوەبچێت.

ئەم جوڵانەی ترەمپ لە چوارچێوەی ستراتیژییەتێکی نوێدایە بۆ کەمکردنەوەی تێچووە سەربازییەکانی ئەمریکا و هاندانی وڵاتان بۆ دانیشتن لەسەر مێزی گفتوگۆ.

چین هۆشداری دەدات لە رەوشی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و جەختیش لە راگرتنی تەواوەتی جەنگ دەكاتەوە

وەزارەتی دەرەوەی چین هۆشداری دەدات و رایگەیاندووە، رەوشی ئێستای رۆژهەڵاتی ناوەڕاست لە نێوان جەنگ و لە ئاشتیدا قۆناغێكی هەستیاردایە.

ئاماژەی بەوەشكردووە، پێویستە كاری لەپێشینەی هەردوو لایەنی ئەمریكی و ئێرانی راگرتنی تەواوەتی شەڕ بێت.

وەزارەتی دەرەوەی چین  جەختیكردوەتەوە لەوەی لە هەوڵەكانیان بۆ راگرتنی شەڕ و سەركەوتنی دانوستانەكانی ئاشتی بەردەوام دەبن.

دوای درێژكردنەوەی ئاگربەست لەگەڵ ئێران فەرماندەیی ناوەندی ئەمریكا رایگەیاند، هێزەكانیان هێشتا لەوپەڕی ئامادەباشیدان.

فەرماندەیی ناوەندی ئەمریكا (سێنتكۆم)، بەرەبەیانی ئەمڕۆ،  لە تۆڕی كۆمەڵایەتی ئێكس لە پۆستێكی كورتی بڵاوكردەوە و تێیدا ئاماژەی بۆ ئەوەكردوە، هێزەكانیان لە دۆخی ئامادەباشی تەواودان بۆ هەر روبوربونەوەیەك.

پۆستەكەی سێنتكۆم ، كورتە ڤیدیۆیەكشی لەگەڵ بڵاواكراوەتەوە، كە لە ڤیدیۆكەدا لێدوانێكی براد كووپەر، فەرماندەی سێنتكۆم، تیدا بڵاوكراوەتەوە كە مێژووەكەی دەگەڕێتەوە بۆ 16ی نیسانی 2026، تێیدا جەخت دەكاتەوە لەوەی كاتی ئاگربەستی جەنگەكەیان بۆ دووبارە پڕچەك كردنەوەی هێزەكانیان  و گۆڕینی شوێنی هێزەكانیان بەكاردەهێنێت.

ئەمە لە كاتێكدایە، دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا رایگەیاند، هێزە ئەمریكییەكان لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست لە ئامادەباشی باڵادا دەمێننەوە تا ئەو كاتەی ئێران پێشنیازێكیان بۆ رێككەوتن پێشكەشدەكەن.

بەریتانیا دەستی کرد بە میوانداریکردنی کۆبوونەوەیەکی سەربازیی باڵا کە بۆ ماوەی دوو رۆژ (چوارشەممە و پێنجشەممە) بەردەوام دەبێت، بەریتانیا 30 وڵات کۆدەکاتەوە.

 لەم کۆبوونەوەیەدا بەرپرسانی سەربازیی نزیکەی 30 وڵات بەشدارن بۆ داڕشتنی پلانێکی ورد بۆ پێکهێنانی هێزێکی دەریایی بە سەرکردایەتی بەریتانیا و فەرەنسا، بە مەبەستی پاراستنی ئاسایشی هاتوچۆ لە گەروی هورمز.

ئەم کۆبوونەوەیە دوای لوتکەی پاریس دێت کە هەفتەی رابردوو لە نێوان کییەر ستارمەر و ئیمانوێل ماکرۆن بەڕێوەچوو.

جۆن هیڵی، وەزیری بەرگری بەریتانیا، رایگەیاند کە ئامانجی سەرەکی بریتییە لە وەرگێڕانی کۆدەنگییە دیپلۆماسییەکان بۆ پلانێکی کرداریی هاوبەش کە ئازادی بازرگانی دەریایی بپارێزێت و هاوکار بێت بۆ گەیشتن بە ئاگربەستێکی هەمیشەیی.

لەگەڵ ئەم ئامادەکارییە سەربازییانەدا، لەندەن و پاریس دوو مەرجی سەرەکییان بۆ کاراکردنی ئەم هێزە داناوە کەبریتیە لەوەی ئەم هێزە تەنها کارنامەیەکی بەرگریی دەبێت و بەشداری هیچ هێرشێک ناکات، هەروەها هێزەکان تەنها ئەو کاتە بڵاو دەکرێنەوە کە ئاشتییەکی هەمیشەیی بێتە کایەوە و بارودۆخی ناوچەکە جێگیر بێت.

نەبوونی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ئێران لەم گفتوگۆیانەدا نیشانەی پرسیاری زۆری لەسەر کاریگەریی ئەم هەنگاوە دروست کردووە، چونکە ئەم دوو وڵاتە لایەنی سەرەکین لە هاوکێشەی ململانێکان لە گەروی هورمزدا، ئەمەش وا دەکات جووڵە ئەوروپییەکە وەک هەوڵێک بۆ دۆزینەوەی "ڕێگەی سێیەم" و دوورکەوتنەوە لە پێکدادانی ڕاستەوخۆ دەربکەوێت.

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رایدەگەیەنێت؛ لەسەر داوای پاکستان، بڕیاریداوە هێرشی سەربازی بۆ سەر ئێران رابگرێت و ماوەی ئاگربەست درێژ بکاتەوە.

ترەمپ رایگەیاند، لەبەر ئەوەی حکومەتی ئێران بە قووڵی دابەش بووە، کە ئەمەش کارێکی چاوەڕواننەکراو نەبوو، هەروەها پاکستان داوایان لێکراوە هێرشەکانمان بۆ سەر وڵاتی ئێران رابگرن.

سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوە کردووە، ئەم بڕیارە تا ئەو کاتەیە کە سەرکردە و نوێنەرانی ئێران دەگەنە پێشنیازێکی یەکگرتوو بۆ دانوستان.

ترەمپ جەختیشی کردەوە، سوپای ئەمریکا راسپێردراوە بەردەوام بێت لە گەمارۆدانی دەریایی و لە هەموو روەکانی ترەوە لە ئامادەباشی تەواودا بمێننەوە.

سەرۆکی ئەمریکا ئەوەشی خستەڕوو، ئاگربەستەکە درێژ دەکرێتەوە تا ئەو کاتەی پێشنیازەکەی ئێران پێشکەش دەکرێت و گفتوگۆکان بە لایەکدا دەخرێن، جا چ بە رێککەوتن بێت یان بە پێچەوانەکەیەوە.

ئەم بڕیارە کتوپڕەی ترەمپ لە کاتێکدایە کە تەنها چەند سەعاتێک مابوو بۆ کۆتاییهاتنی ئاگربەست، بەمەش جارێکی تر هەلی دیپلۆماسی لە پاکستان دەخرێتە پێش بژاردەی جەنگی راستەوخۆ.

سەرۆکی روسیا لە کۆبوونەوەیەکدا لەگەڵ لێپرسراوانی ناوخۆیی وڵاتەکەی جەختی لەسەر بەردەوامی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان دژی ئۆکراین و گەیشتن بەو ئامانجانە کردەوە کە مۆسکۆ بۆ خۆی دیاری کردوون.

ڤلادیمێر پوتن، سەرۆکی روسیا رایگەیاند، کارە سەربازییەکان ئەرکێکی زۆر ئاڵۆز و مەترسیدارن، بەڵام مۆسکۆ بە وردی دەزانێت چۆن کۆتایی بەو رەوشە دەهێنێت و ئامانجەکانی دەپێکێت.

سەرۆکی روسیا لە بەشێکی تری قسەکانیدا ئاماژەی بەوەکرد، هیچ لێدوانێکی رەسمی لەسەر چۆنییەتی کۆتاییهاتنی جەنگ نادەن و تەنیا کار بۆ بەدیهێنانی ئەو ئەرکانە دەکەن کە پێشتر خراونەتە ئەستۆیان.

ئەم لێدوانانەی پوتن لە کاتێکدایە کە گرژییەکان لە بەرەکانی جەنگ بەردەوامن و مۆسکۆ پەیامی ئەوە دەدات کە هیچ پاشەکشەیەک لە پلانە سەربازییەکانی وڵاتەکەی لە ئۆکراین ناکات.

دۆناڵد ترەەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، لە نوێترین لێدوانیدا هەڵوێستی وڵاتەکەی بەرانبەر بە تاران تووندتر دەکات و رایدەگەیەنێت؛ ئارەزووی درێژکردنەوەی ئاگربەست ناکات، بەڵام پێشبینی دەکات لە کۆتاییدا "رێککەوتنێکی مەزن" ئیمزا بکەن.

پێش دەستپێکردنی خولی دووەمی دانوستانەکان، ترەمپ لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ تۆڕی "CNBC" رایگەیاند کە ئەمریکا لە پێگەیەکی بەهێزی دانوستاندایە. ترەمپ ئێرانی تۆمەتبار کرد بەوەی چەندین جار "ئاگربەستی پێشێل کردووە" و وتی: "من و سوپا ئامادەین بۆ دەستێوەردانی سەربازی دژی ئێران، کاتمان نییە بۆ درێژکردنەوەی ئاگربەست."

سەرۆکی ئەمریکا ستایشی گەمارۆ دەریاییەکانی وڵاتەکەی کرد بۆ سەر بەندەرەکانی ئێران و ئاماژەی بەوە کرد، ئەو گەمارۆیانە رۆژانە ملیۆنان دۆلار زیان بە تاران دەگەیەنن.

وتیشی: "ئێمە هێزی دەریایی و ئاسمانی ئێرانمان تێکشکاندووە و سەرکردەکانیانمان کوشتووە."

ترەمپ لە پۆستێکدا لە تۆڕی کۆمەڵایەتی سۆشیاڵ تروس، جەختی کردەوە "ئێران یان دەبێت دانوستان بکات، یان رووبەڕووی کێشەیەک دەبێتەوە کە وێنەی نەبووە."

 هیواشی خواست ئێرانییەکان بێنە سەر مێزی گفتوگۆ بۆ ئەوەی وڵاتەکەیان بنیاد بنێنەوە، بەڵام دووپاتی کردەوە، بە هیچ شێوەیەک رێگە نادەن ئێران ببێتە خاوەنی چەکی ئەتۆمی.

لەلایەکی دیکەوە، کارۆلین لیڤیت، وتەبێژی کۆشکی سپی بە کەناڵی "فۆکس نیوز"ی راگەیاند، ئەمریکا لە هەموو کاتێک زیاتر نزیکە لە بەدیهێنانی رێککەوتنێکی "زۆرباش ".

وتەبێژی کۆشکی سپی هۆشداریشی دا کە ئەگەر دانوستانەکان نەگەنە ئەنجام، ترەمپ چەندین بژاردەی تری لەبەردەستە و سڵ لە بەکارهێنانیان ناکاتەوە، وەک چۆن پێشتر سەلماندوویەتی کە ئەوەی دەیڵێت جێبەجێی دەکات.

ئیسحاق دار، وەزیری دەرەوەی پاکستان، لە راگەیەندراوێکدا، جەختی لەسەر پێویستی پەیوەندی راستەوخۆی نێوان ئەمریکا و ئێران کردەوە و ئاماژەی بەوە کرد، وڵاتەکەی داوا دەکات بیر لە درێژکردنەوەی ماوەی ئاگربەست بکرێتەوە بۆ ئەوەی رێگە بۆ هەوڵە دیپلۆماسییەکان خۆش بێت.

وەزیری دەرەوەی پاکستان رایگەیاند، ئەوان ئێمە جەخت لەسەر گفتوگۆ دەکەن وەک باشترین رێگە بۆ بەدیهێنانی ئاشتی و سەقامگیرییەکی هەمیشەیی لە ناوچەکەدا.

ئەم بانگەوازەی ئیسلام ئاباد لە کاتێکدایە کە ناوچەکە چاوەڕێی دەستپێکردنی قۆناغێکی نوێی دانوستانەکان دەکات و پاکستانیش وەک وڵاتێکی نێوەندگیر، هۆشداری دەدات لەوەی تەنها لە رێگەی دیپلۆماسییەوە دەتوانرێت رێگری لە پەرەسەندنی زیاتری گرژییەکان بگیرێت.

رۆلاند لێسکۆر، وەزیری دارایی فەرەنسا رایگەیاند، جەنگی ئێران و لێکەوتەکانی لەسەر بازاڕی وزە، زیانێکی دارایی گەورەی بە وڵاتەکەی گەیاندووە، کە بڕەکەی لە نێوان چوار بۆ شەش ملیار یۆرۆدایە.

وەزیری  دارایی فەرەنسا لە لێدوانێکیدا بۆ میدیای وڵاتەکەی  اماژەی بەوە کرد، سەرەڕای هەنگاوەکان بۆ کەمکردنەوەی زیانەکانی وڵاتەکەی بەهۆی جەنگی ئیسرائیل و ئەمریکا بەرانبەر بە ئێران، بەڵام وڵاتەکەی زیانێکی زۆری پێگەیشتوە.

ناوبراو ئاماژەی بەوەکردوە، کە زیانەکان کاریگەریان لەسەر بەرزبونەوەی تێچوی قەرزە حکومییەکانیشی کردوە و بەرزی کردوەنەتەوە، کە بەهۆی رەوشی ئێستای بازاڕەوە دروست بووە.

هاوکات وەزیری دارایی فەرەنسا، جەختی کردەوە کە پاکێجێک بۆ سڕکردنی خەرجییەکان پێشکەش دەکات و بڕیاریشە ئێوارەی ئەمڕۆ سێشەممە، سباستیان لێکۆرنۆ، سەرۆک وەزیرانی فەرەنسا، زنجیرەیەک هەنگاوی نوێ بۆ هاوکاریکردنی هاووڵاتیان لە روبەڕوبونەوەی بەرزبوونەوەی نرخی وزەدا رابگەیەنێت.

کۆشکی سپی، بەرەبەیانی ئەمڕۆ سێشەممە، دەستلەکارکێشانەوەی "لۆری چافیز دیرمەر"ی لە پۆستی وەزیری کار راگەیاند، بە مەبەستی وەرگرتنی پۆستێکی نوێ لە کەرتی تایبەتدا، بڕیاریشە جێگرەکەی بە وەکالەت ئەرکەکانی پۆستەکە بگرێتە ئەستۆ.

بە دەستلەکارکێشانەوەی "لۆری چافیز دیرمەر"، ناوبراو دەبێتە سێیەم وەزیری ئەمریکی کە لە ماوەی هەفتەکانی رابردوودا ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ جێبهێڵێت؛ ئەمەش دوای "کریستی نۆیم" وەزیری ئاسایشی نیشتمانی و "بام بۆندی" وەزیری داد.

پێشتر ترەمپ لە مانگی ئازاردا "کریستی نۆیم"ی لە پۆستی وەزیری ئاسایشی نیشتمانی دوورخستەوە، دوای کەمتر لە مانگێکیش "بام بۆندی" داواکاری گشتی لە پۆستی وەزیری داد دوورخرایەوە، ئەوەش لە میانی بڵاوبوونەوەی ڕاپۆرتەکان سەبارەت بە "خراپی ڕەفتار".

"ستیڤن چێنگ" بەڕێوەبەری پەیوەندییەکانی کۆشکی سپی، لە هەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی "X" نووسیویەتی: "وەزیری کار لۆری چافیز دیرمەر ئیدارەی ئەمریکا جێدەهێڵێت بۆ وەرگرتنی پۆستێک لە کەرتی تایبەت، لە شوێنی ئەویش کیسی ساندەرلین پۆستی وەزیری کار بە وەکالەت وەردەگرێت."

 

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند کە ئەو رێککەوتنەی ئێستا کاری لەسەر دەکەن لەگەڵ ئێران، زۆر باشتر و بەهێزتر دەبێت لە رێککەوتنە ئەتۆمییەکەی ساڵی 2015 کە لە سەردەمی باراک ئۆباما  ئیمزا کرابوو.

سەرۆکی ئەمریکا رەخنەی لە رێکەوتنەکەی باراک ئۆباما گرتوە و دەڵێت؛ ئەو رێککەوتنە رێگەیەکی مسۆگەر بوو بۆ دەستڕاگەیشتنی ئێران بە چەکی ئەتۆمی، بەڵام جەختی کردەوە کە لە رێککەوتنە نوێیەکەدا، ئەگەر ئەنجامبدرێت رێگە بەوە نادرێت.

هەروەها ئاماژەی بەوە کرد، ئەگەر ئەو کۆتایی بە رێککەوتنە کۆنەکە نەهێنایە، ئەوا چەکی ئەتۆمی دژی ئیسرائیل، رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و تەنانەت بنکە سەربازییەکانی ئەمریکاش بەکاردەهێنرا.

سەرۆکی ئەمریکا  باسی لەوەش کرد، گەیشتن بەم رێککەوتنە دەبێتە دەستکەوتێکی گەورە بۆ جیهان و ئاشتی و ئاسایش بۆ ئیسرائیل و ئەوروپا و ئەمریکاش دەستەبەر دەکات، هاوکات جەختیشی کردەوە کە بۆ ئیمزاکردنی ئەم رێککەوتنە لەژێر هیچ جۆرە فشارێکدا نییە.

سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، ئەمرۆ وەفدی دانوستانکاریان بۆ گفتوگۆکردن لەگەڵ ئێران دەگەنە ئیسلام ئاباد و جەختیکردەوە دەبێت ئێران دەستبەرداری چەکی ئەتۆمی ببێت.

دۆناڵد ترەمپ بە رۆژنامەی نیویۆرک پۆستی ئەمریکی راگەیاندوە، جەی دی ڤانسی جێگری و تیمی دانوستانکاریان لە رێگادان و لە ماوەی چەند سەعاتی داهاتودا دەگەنە ئیسلام ئاباد.

ناوبراو، جەختیکردەوە گرنگترین خاڵ دەبێت ئێران قبوڵی بکات ئەوەیە نابێت چەکی ئەتۆمی هەبێت.

سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوەشکردوە، ئامادەن لەگەڵ سەرکردە باڵاکانی ئێران کۆببنەوە ئەگەر پێشکەوتنێک بەدەست بهێنرێت و ئەو پێی وایە مامەڵە لەگەڵ کەسانی گونجاودا دەکەن.

دۆناڵد ترەمپ ئەوەشیخستوەتەڕوو لە گفتوگۆی ئەمجارەیان لەگەڵ ئێران بڕوای وایە وەفدی ئێران جدین لەم قۆناغەدا و هاوشێوەی رابردوو هەمووان بۆ گەیشتن بە رێککەوتن کۆدەبنەوە و نەک بۆ کات کوشتن.

ئەمە لە کاتیكدایە بڕیارە سبەینێ سێشەممە و رۆژێک پێش وادەی تەواو بونی ئاگربەستەکە، گەڕێکی تری دانوستانەکان لە نێوان ئەمریکا  و ئێران ئەنجامبدرێت لە ئیسلام ئابادی پایتەختی پاکستان.

 

وەزارەتی دەرەوەی چین نیگەرانی خۆی دەربڕی بەرانبەر رێگری لێکردنی زۆرەملێ و دەستبەسەرداگرتنی کەشتییەکی بارهەڵگری ئێرانی لەلایەن هێزی دەریایی ئەمریکاوە.

وەزارەتی دەرەوەی چین رایگەیاند کە رەوشی ناوچەی گەروی هورمز زۆر هەستیار و ئاڵۆزە و پێویستە هەلومەرجێکی گونجاو بڕەخسێنرێت بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگ و کەمکردنەوەی گرژییەکان لە ناوچەکەدا.

ئەمە لەکاتێکدایە کە گرژییەکانی ناوچەکە بەردەوامن و دوای کردنەوەی گەروی هورمز لەلایەن ئێرانەوە، جارێکی دیکە گەروەکەی داخستەوە و رایگەیاند، "ئەمریکا پابەندی بەڵێنەکانی نەبووە". هەروەها ئەمریکاش بەردەوامە لە بڵاوکردنەوەی ئەو هەواڵانەی کە باس لە بەردەوامی گەمارۆدانی گەروی هورمز دەکەن.

گۆستاڤۆ پێترۆ سەرۆکی کۆڵۆمبیا رایگەیاند کە سکاڵای یاسایی لەسەر دانیال نۆبوا سەرۆکی ئیکوادۆر تۆمار دەکات بە تۆمەتی ناوزڕاندن و تۆمەتبارکردنی بە هەبوونی پەیوەندی لەگەڵ باندەکانی ماددەی بێهۆشەکەر.

پێترۆ لە هەژماری خۆی لە سۆشیاڵ میدیا بڵاویکردەوە کە بڕیاری داوە رێکاری یاسایی بەرامبەر نۆبوا بگرێتە بەر دوای ئەوەی سەرۆکی ئیکوادۆر ئیدیعای ئەوەی کردبوو کە پێترۆ لە کاتی سەردانەکەیدا بۆ شاری مانتا لە ساڵی 2025 لەگەڵ کەسانێکی نزیک لە سەرۆکی باندی ماددەی بێهۆشەکەری چۆنیرۆس کۆبووەتەوە.

نۆبوا پێشتر ئاماژەی بەوە کردبوو کە پێترۆ لەگەڵ نوێنەرانی ئۆپۆزسیۆنی ئیکوادۆر کۆبووەتەوە کە گومانی پەیوەندییان لەگەڵ فیتۆ هەیە کە سەرۆکی باندێکی مەترسیدارە بەڵام پێترۆ ئەو تۆمەتانەی رەتکردەوە و رایگەیاند کە لە کاتی سەردانەکەیدا سوپای ئیکوادۆر و پاسەوانە تایبەتەکان هاوەڵی بوون و دەتوانن لەژێر سوێنددا شایەدی بدەن.

سەرۆکی کۆڵۆمبیا جەختی کردەوە کە هیچ کەسێک بە ناوی فیتۆ ناناسێت و سەردانەکەی بۆ ئیکوادۆر تەنها بۆ بەشداریکردن بووە لە رێوڕەسمی دەستبەکاربوونی سەرۆکی ئەو وڵاتە هەروەها نۆبوای بەوە تۆمەتبار کرد کە کەوتووەتە ژێر کاریگەری درۆکانی ڕاستڕەوە توندڕەوەکانی کۆڵۆمبیا کە خۆیان دەستیان لە بازرگانی ماددەی بێهۆشەکەردا هەیە

سەرۆک کۆماری ئێران ستایشی هەوڵەکانی ئیسلام ئابادی کرد بۆ چەسپاندنی ئاشتی و جەختی لەوە کردەوە، وڵاتەکەی ئامادەیە بۆ بەرگریکردن لە سەروەریی خاکەکەی لە بەرانبەر هەر سەرکێشییەکی ئەمریکا و ئیسرائیل. پزشکیان ئاماژەی بەوەش کرد، تاران دەیەوێت پەیوەندییەکانی لەگەڵ وڵاتانی کەنداو پەرەپێ بدات، بەڵام بە مەرجێک دوور بێت لە دەستێوەردانی دەرەکی و ئەو وڵاتانەی دەبنە هۆی تێکدانی ئاسایشی ناوچەکە.

لای خۆیەوە، شەهباز شەریف سەرۆک وەزیرانی پاکستان هاوڕای تاران بوو لەسەر پێویستی کۆتاییهێنان بە شەڕ و پێکدادانەکان و پزیشکیانی لە ئەنجامی دوواین راوێژە دیپلۆماسییەکانی وڵاتەکەی لەگەڵ وڵاتانی ناوچەکە ئاگادار کردەوە. شەریف ئاماژەی بەوە کرد، پاکستان بەردەوام دەبێت لە هەوڵە راستگۆیانەکانی بۆ پاراستنی سەقامگیریی ناوچەیی و لەو چوارچێوەیەشدا سوپاسی هەماهەنگییەکانی ئێرانی کرد.

لە کۆتایی پەیوەندییەکەدا، هەردوولا جەختیان لە گرنگیی بەردەوامیی گفتوگۆکان کردەوە، بەتایبەت دوای سەردانەکەی ئەم دواییەی سوپاسالاری پاکستان بۆ تاران.

سەرۆکوەزیرانی پاکستان دووپاتی کردەوە، ئیسلام ئاباد بە پشتیوانی هاوبەشەکانی پابەند دەبێت بە دۆزینەوەی رێگەچارەی ئاشتییانە، لە کاتێکدا تاران هۆشداری دەدات، هەر جۆرە هەڵەیەکی سەربازی لە ناوچەکەدا لێکەوتی مەترسیداری بۆ ئاسایشی جیهانی دەبێت.