عیراق
كەتائیبی حزبوڵای عیراق داوا لە سەركردە سەربازییەكان دەكات دووربكەونەوە لە ناكۆكییە سیاسییەكان و دەستوەردان نەكەن.
ئەبو حسێن حەمیداوی ئەمینداری گشتی كەتائیبی حزبوڵای عیراق لە راگەیەندراوێكدا بڵاویكردەوە، قۆناغی داهاتووی عیراق پێویستی بە حكومەتێكی دادپەروەرە كە خاوەنی بڕیاری خۆی بێت و هەژموونی بەسەر زەوی و ئاسماندا هەبێت.
ئاماژەی بەوەشكرد، بنیاتنانی هێزێكی ئەمنی و ئامادەكردنی بە پێداویستییە سەربازیی و بەرگرییەكان، پێویستییەكی سەرەكی قۆناغی داهاتووە و بەرەی مقاوەمەی ئیسلامیش ئامادەیە بۆ پێشكەشكردنی توانا و ئەزموونەكانی لە هەموو كاتێكدا.
حەمیداوی داوای لە بەشێك لە سەركردە سەربازییەكانیش كرد، دوور بكەونەوە لە ناكۆكییە سیاسییەكان و دەستوەردان نەكەن، چونكە كاریگەری خراپ لەسەر دامەزراوە ئەمنی و دادوەرییەكانی عیراق دروست دەكات.
دانوستانەكان لەبارەی دیاریكردنی كاندیدی سەرۆك وەزیرانی عیراق بەردەوامە و جەختیشدەكرێتەوە بابەتەكە نەگەیشتووەتە بنبەست.
مەحمود حەیانی ئەندامی چوارچێوەی هەماهەنگی شیعەكان رایگەیاند، گفتوگۆ و دانوستانەكان لەبارەی كاندیدی سەرۆك وەزیرانی عیراق بەبێ ئاستەنگ بەردەوامە و نەگەیشتووەتە بنبەستی سیاسی.
وتیشی، دانوستانەكانی ئێستا بۆئەوەیە كەسێك دیاری بكرێت توانای بەڕێوەبردنی قۆناغی داهاتووی هەبێت و روبەڕوی ئاڵنگارییە سیاسی و ئابوری و خزمەتگوزارییەكان ببێتەوە و هاوبەشی و هاوسەنگی نیشتمانی لەبەرچاو بگرێت.
جاسم عەلەوی ئەندامی ئیئتیلافی دەوڵەتی یاساش دەڵێت، لەپێناو بەرژەوەندی عیراق و پاراستنی سەقامگیری سیاسی، پشتیوانی ویلایەتی دووەمی محەمەد شیاع سودانی دەكەن.
وتیشی، ئەم قۆناغەی ئێستای عیراق پێویستی بە بەردەوامیدان بە حكومڕانییەكەی ئێستایە، چونكە سودانی كەسێكی سەركەوتوو و خاوەن ئەزموونە و لە بواری سەقامگیری ئەمنی و چەند پرسێكی خزمەتگوزاری و ئابوری بەرەوپێشچوونی بەدیهێناوە.
ئێوارەی دوێنێش، چوارچێوەی هەماهەنگی لە نوسینگەی حەیدەر عەبادی كۆبووەوە، بەڵام نەیتوانی كاندیدی سەرۆك وەزیرانی عیراق دیاری بكات.
فەرماندەیی ئۆپراسیۆنە هاوبەشەكانی عیراق دەڵێت، بەپێی پلانی ساڵی 2026، ژمارەی سەربازانی سوپا لە شارەكان كەمدەكرێنەوە.
قەیس محەمەداوی جێگری فەرماندەی ئۆپراسیۆنە هاوبەشەكانی عیراق رایگەیاند، پلانی ئەمنیی بۆ ساڵی 2026 ئەوەیە ناوەندی پارێزگاكانی ئەنبار و سەڵاحەدین رادەستی وەزارەتی ناوخۆ بكرێت.
وتیشی، هەر بەپێی پلانەكان ژمارەی سەربازەكان لە شار و خاڵەكانی پشكنین كەم دەكرێنەوە بەو ئامانجەی سوپا تەرخان بكرێت تەنها بۆ جێبەجێكردنی ئەركەكانی خۆی و ئەركی زیاتریش بدرێتە وەزارەتی ناوخۆ.
جێگری فەرماندەی ئۆپراسیۆنە هاوبەشەكانی عیراق راشیگەیاند، لە ساڵانی رابردوودا بەشێوەیەكی گشتی پارێزگاكان سەقامگیری ئەمنیی گەورەیان بەخۆیانەوە بینیوە.
دەستەی گشتیی کەشناسی و بومەلەرزەزانیی عیراق رایگەیاند، بومەلەرزەیەک لە سنوری پارێزگای نەینەوا لە باکوری رۆژهەڵاتی شاری موسڵ رویداوە.
بەپێی راپۆرتی دەستەکە، بومەلەرزەکە شەوی دووشەممە 5-1-2026 لە سەعات 10:43ی شەو بە گوڕی 2.7 پلە و لە قوڵیی 10 کیلۆمەتردا تۆمارکراوە.
دەستەکە ئاماژەی بەوە کردووە، هاووڵاتییانی ناوچەکە هەستیان بە بومەلەرزەکە کردووە، داواش لە هاووڵاتییان دەکات بەدووربن لە هەواڵی ناڕاست و پڕوپاگەندە و پابەندی رێنماییەکانی بومەلەرزەزانی بن.
ئەندامێكی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق رایگەیاند، زیاتر لە 141 یاسا چاوەڕێی پەسەندكردنن و 10 رۆژ دیاریكراوە بۆ دابەشكردنی ئەندامی لیژنەكانی ئەنجومەنەكە.
فالح خەزعەلی سەرۆكی فراكسیۆنی مونتەسیرون لە ئەنجومەنی نوێنەران رایگەیاند، سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران لەگەڵ سەرۆكی فراكسیۆنەكان كۆبووەوە و رێككەوتن كرا لەبارەی پێكهێنانی لیژنەكان و دابەشكردنی پەرلەمانتارەكان بەپێی رێژەی كورسییەكان.
دەشڵێت، زیاتر لە 141 یاسا چاوەڕێی پەسەندكردن دەكەن، بەپشتبەستن بە بڕگەی دووەمی ماددەی 60 ی دەستوور، یاساكان لە رێگەی 10 ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەران یان لە رێگەی لیژنەكانەوە پێشكەش دەكرێن.
راشیگەیاند، دەستەی سەرۆكایەتی ئەنجومەنی نوێنەران 10 رۆژی دیاریكردووە بۆ بەرزكردنەوەی ناوی ئەندامان بۆ لیژنەكان و دوای پێكهێنانی حكومەتیش دەنگدان لەسەر سەرۆكی لیژنە، جێگر و بڕیاردەری لیژنەكان دەكرێت.
سەرۆک کۆماری عیراق لە یادی 105 ساڵەی دامەزراندنی سوپای عیراقدا، پەیامێکی بلاوکردەوە و تێیداهاتووە، "سوپای عیراق، شانبەشانی هێزە ئەمنییەکانی دیکەمان وەک پۆلیس، هێزەکانی حەشدی شەعبی و پێشمەرگە قوربانییەکی بێئەندازەیان داوە لە بەرگریکردن لە خاکی عیراق و شکۆمەندی گەلەکەی".
دەقی پەیامەکەی سەرۆک کۆمار
لە یادی 105 ساڵەی دامەزراندنی سوپای عێراقدا، مێژووی بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر و پاراستنی ئاسایشی هاونیشتمانیان و پشتیوانی نەگۆڕ بۆ گەلی عێراق و قەڵغانێکی بەهێز بۆ گەلەکەمان وەبیر دێنینەوە.
سوپای عێراق، شانبەشانی هێزە ئەمنییەکانی دیکەمان- پۆلیس، هێزەکانی حەشدی شەعبی و پێشمەرگە- قوربانییەکی بێئەندازەیان داوە لە بەرگریکردن لە خاکی عێراق و شکۆمەندی گەلەکەی.
ئەوان لە بەرامبەر تیرۆر و توندڕەویدا داستانی قارەمانانەیان تۆرمارکردوە و بەشدارییان کردووە لە بەدەستهێنانی سەرکەوتن و پاراستنی ئاسایش و سەقامگیری، بەمەش پابەندبوونیان بە ئەرکی نیشتمانی دووپاتکردووەتەوە.
لە کاتێکدا سڵاو لە ئەندامانی قارەمانی سوپاکەمان بەم بۆنەیەوە دەکەین، بە ڕێزەوە یادی شەهیدە مەزن و سەرڕاستەکانی عێراق دەکەینەوە کە گیانیان لە پێناو نیشتماندا بەخشی. ئێمە پێزانینی قووڵی خۆمان بۆ خانەوادە و ئارامیان دەردەبڕین و ستایشی هەوڵ و دۆخی برینداران دەکەین و هەموو ئەوانەی بەردەوامن لە پاراستنی پێگەی شکۆمەندی و بەرگریکردن لە ئاسایش و یەکڕیزی عێراق.
لەم بۆنەیەدا جەخت دەکەینەوە لەسەر پێویستی پاڵپشتیکردنی دامەزراوە سەربازییەکان و پەرەپێدانی توانای پیشەیی و تەکنیکییان و چەسپاندنی بیری نەتەوەیی، بەگوێرەی ڕۆڵی دەستووری لە پاراستنی عێراق و سەروەریەکەی.
هەموو ساڵێک عێراق ئاسایش و ئارامی و سەقامگیری زیاتر بەخۆوە ببینێت.
د.لەتیف جەمال ڕەشید
سەرۆک کۆمار
فەرماندەی باڵای هێزە چەکدارەکان
5کانونی دووەم 2026
کاروان گەزنەیی وتەبێژی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان رایگەیاند: نزار ئامێدی کاندیدی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانە بۆ پۆستی سەرۆک کۆماری عیراق.
نوێدەرکێتەوە...
سەرۆک کۆمار لەگەڵ سەرۆکی نوێی ئەنجومەنی نوێنەران کۆبوەوە و دوای پیرۆزبایی لە ئەرکە نوێیەکەی، سەرۆک کۆمار جەختی کردەوە لە گرنگیی بەردەوامیی هەماهەنگی و هاوکاریی نێوان سەرۆکایەتی کۆمار و ئەنجومەنی نوێنەران بە شێوەیەک کە تەواوکاریی رۆڵەکان لە نێوان دەسەڵاتە دەستوورییەکاندا دەستەبەر بکات.
ئەمڕۆ دووشەممە، د، لەتیف رەشیدی سەرۆک کۆماری عیراق، لە بەغداد پێشوازی لە سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەران، هەیبەت حەلبووسی و جێگەرانی کرد، لە سەرەتای دیدارەکەدا سەرۆک کۆمار پیرۆزبایی لە هەیبەت حەلبووسی و هەردوو جێگرەکەی کرد بەبۆنەی بەدەستهێنانی متمانەی ئەندامانی ئەنجومەنی نوێنەران، هیوای سەرکەوتنی بۆ خواستن لە ئەنجامدانی ئەرکە دەستوورییەکانیاندا.
د. لەتیف رەشید ئاماژەی بەوەکرد پێویستە لە ئەرکە دەستورییەکانیاندا هەوڵبدەن رۆڵی ئەنجومەنی نوێنەران بەهێز بێت لە پشتگیریکردنی رەوتی دیموکراسی و چەسپاندنی کاری یاسادانان و چاودێری.
لە کۆبونەوەکەدا، جەخت کرایەوە لە گرنگیی بەردەوامیی هەماهەنگی و هاوکاریی نێوان سەرۆکایەتی کۆمار و ئەنجومەنی نوێنەران، بە شێوەیەک، کە تەواوکاریی رۆڵەکان لە نێوان دەسەڵاتە دەستوورییەکاندا دەستەبەر بکات، تاوەکو بەشداری بکات لە پشتگیریکردنی سەقامگیریی سیاسی و دەرکردنی ئەو یاسایانەی، کە خزمەت بە خواستەکانی هاووڵاتییان دەکەن لە بوارە جیاوازەکاندا.
لە لای خۆیەوە، هەیبەت حەلبووسی سوپاس و پێزانینی خۆی ئاراستەی سەرۆک کۆمار کرد و جەختی لە پابەندبوونی ئەنجومەنی نوێنەران کردەوە بە کارکردنی هاوبەش لەگەڵ سەرۆکایەتی کۆمار و دەسەڵاتە دەستوورییەکان لە پێناو خزمەتکردنی بەرژەوەندیی گشتیدا.
ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق كۆدەبێتەوە و سەرۆكایەتی ئەنجومەنەكەش بڕیاریدا مانگانە لانیكەم هەشت كۆبوونەوە بكرێت.
ئەمڕۆ دووەمین كۆبوونەوەی خولی شەشەمی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق بەڕێوەدەچێت، بڕگەی یەكەمی كارنامەی كۆبوونەوەكەش تایبەتە بە دەنگدان لەسەر پەیڕەوی ناوخۆی ئەنجومەنی نوێنەران، بڕگەی دووەمیش بریتییە لە پێكهێنانی لیژنەیەك بۆ دەستنیانكردنی ئەندامانی لیژنە هەمیشەییەكان بەپێی پەیڕەوی ناوخۆی ئەنجومەنەكە، بڕگەی سێیەمی دانیشتنەكەش تایبەتە بە گفتوگۆی بابەتە گشتییەكان.
لە كۆبوونەوەیەكی سەرۆكایەتی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراقیشدا بڕیاردراوە ئامادەكاری بكرێت بۆ داڕشتنی خشتەی كاری مانگانەی ئەنجومەنەكە بۆئەوەی كارەكان بەخێرایی جێبەجێ بكرێن و مانگانەش لانی كەم هەشت كۆبوونەوەی ئەنجومەنی نوێنەران ئەنجام بدرێت.
د. لەتیف رەشید، سەرۆک کۆماری عیراق لە بەغداد پێشوازی لە عادل عەبدولمەهدی، سەرۆک وەزیرانی پێشووتری عیراق کرد و جەختیان لە گرنگیی پابەندبوون بە چوارچێوە دەستورییەکان کردەوە.
لە دیدارەکەدا کە ئەمڕۆ یەکشەممە بەڕێوەچوو، گفتوگۆ لەبارەی شایستە نیشتمانییەکانی داهاتوو کرا، بە شێوەیەک کە ببێتە هۆی بەهێزکردنی سەقامگیریی سیاسی و ئەمنی لە وڵاتدا.
هەر لە دیدارەکەدا، جەخت لە پێویستیی یەکڕیزی و هاوکاریی نێوان سەرجەم هێزە نیشتمانییەکان کرایەوە بۆ روبەڕووبونەوەی ئەو ئاڵنگارییانەی لەم قۆناغەدا روبەڕووی عیراق و ناوچەکە دەبنەوە.
سەرۆك وەزیرانی عیراق دەڵێت، چەكداماڵینی گروپە چەكدارەكان بنبڕكردنی پاساوی چەند لایەنێكی دەرەكییە بۆ هێرشكردنەسەر عیراق.
محەمەد شیاع سودانی سەرۆك وەزیرانی عیراق لە وتارێكیدا رایگەیاند، ئامانج لە هەنگاوی چەك تەنها لە دەستی دەوڵەتدا لە عیراق، چەسپاندنی سەروەریی عیراق و پاراستنی وڵاتە، نەك هەنگاوێك دژی هەر لایەنێكی ناوخۆیی.
وتیشی، چەكداماڵینی گروپە چەكدارەكان لە عیراق، بنبڕكردنی پاساوی چەند لایەنێكی دەرەكییە بۆ هێرشكردنەسەر عیراق.
سەرۆك وەزیرانی عیراق ئاماژەی بەوەشكرد، مەرجەعییەتی باڵای ئایینی بەردەوام پێداگر بووە لەسەر كۆنترۆڵكردنی چەك لەلایەن دەوڵەتەوە، جەختیشیكردەوە، داماڵینی چەك لە گرووپە چەكدارەكان، بڕیارێكی نیشتمانییە و لەلایەن عیراقییەكانەوە ئەنجام دەدرێت.
د.لەتیف رەشید، سەرۆک کۆماری عیراق لە بەغداد پێشوازی لە عەبدولحوسێن موسەوی، سەرۆکی هاوپەیمانیی نەهجی نیشتمانی کرد و رایگەیاند، دەبێت حکومەتێکی کارا پێکبهێنرێت کە توانای چارەسەرکردنی کێشە ئابوری و ئەمنییەکانی هەبێت.
لە دیدارەکەدا کە ئەمڕۆ یەکشەممە بەڕێوەچوو، گفتوگۆ لەبارەی دۆخی سیاسیی عیراق و میکانیزمەکانی پێکهێنانی حکومەتی داهاتوو کرا. سەرۆک کۆمار جەختی لە پەیڕەوکردنی بنەمای شەراکەت و کۆدەنگیی نیشتمانی کردەوە، بە شێوەیەک کە بەرژەوەندیی گشتی لەپێش هەموو شتێکەوە بێت.
سەرۆک کۆمار ئاماژەی بەوەشکرد، قۆناغی ئێستا پێویستی بەوەیە هەمووان پابەندی وادە دەستورییەکان بن، بەتایبەت ئەو وادانەی پەیوەستن بە تەواوکردنی رێکارەکانی پێکهێنانی دەسەڵاتی جێبەجێکردن و یاسادانان، بۆ ئەوەی کارکردنی دامەزراوەکانی دەوڵەت مسۆگەر بکرێت.
لای خۆیەوە عەبدولحوسێن موسەوی، ستایشی رۆڵی سەرۆک کۆماری کرد لە لێکنزیککردنەوەی لایەنە سیاسییەکان و رایگەیاند، هاوپەیمانیی نەهجی نیشتمانی پشتیوانی هەر دیالۆگێکی بونیاتنەر دەکات کە ببێتە هۆی پێکهێنانی حکومەتێکی بەهێز و لەگەڵ ویستی گەلی عیراقدا بگونجێت.
د. لەتیف رەشید سەرۆک کۆماری عیراق ئەمڕۆ لەکۆشکی بەغداد، پێشوازیکرد لە موحەمەد کازم ئال سادق باڵیۆزی کۆماری ئیسلامی ئێران.
لەمیانی دیدارەکەدا باسیان لەچۆنیەتی پەرەپێدانی پەیوەندییە دووقۆڵییەکانی نێوان هەردوو وڵات و ئاسۆی هاوکاری لەبوارە جیاجیاکاندا کرد بۆ خزمەتکردنی خواستەکانی دوو گەلی دۆست.
هەر لە دیدارەکەدا باس لەدوایین پێشهاتەکانی ناوچەکە و جیهان کرا، جەختیش لەگرنگی بەردەوامی هەماهەنگی نێوان هەردوو وڵاتی دراوسێ بۆ چەسپاندنی بنەماکانی ئاشتی و سەقامگیری لەناوچەکەدا کرایەوە.
سەرۆك كۆماری عیراق رایگەیاند، قاسم سولێمانی و ئەبو مەهدی موهەندیس رۆڵی گرنگیان هەبووە لە روبەربوونەوەیی تیرۆردا.
د. لە تیف رەشید سەرۆك كۆماری عیراق بەشداریكرد لە رێورەسمی شەشەمین ساڵیادی قاسم سولێمانی و ئەبو مەهدی موهەندیس لە بەغداد و لە وتارێكدا ئاماژەی بەوەكرد، ئەمڕۆ لە بۆنەیەكدا كۆدەبینەوە كە گرنگییەكی قووڵی لە مێژووی عێراقی هاوچەرخدا هەیە.
وتیشی پێزانیی قوڵیان هەیە بۆ رۆڵی كۆماری ئیسلام لە رووبەربونەوەی تیرۆر لە وڵاتەكەیاندا.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراق، لەسەر روداوی هەراسانکردنی کچێک لە بەسرە پەیامێکی بڵاوکردەوە و دەڵێت: ئەوەی رویدا شەرمەزاریی و دەستدرێژییەکی راستەوخۆیە بۆ سەر شکۆی ژنان و کچان و مافە سەرەکییەکانیان.
ئەمەش دەقی پەیامەکەی شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراقە لەسەر روداوی هەراسانکردنی کچێک لەبەسرە.
زۆر توڕە و نیگەرانم بە هەواڵی هەراسانکردنی کچێک لە کۆرنیشی بەسرە لەمیانی ئاهەنگەکانی شەوی سەری ساڵی زاینیدا.
ئەوەی ڕوویدا شەرمەزاریی و دەستدرێژییەکی راستەوخۆیە بۆ سەر شکۆی ژنان و کچان و مافە سەرەکییەکانیان.
ئەم رەفتارە هیچ پاساوێک هەڵناگرێت، چونکە هەراسانکردن توندوتیژییە و بێدەنگ بوونیش لێی، بەشداربوونە لەتاوانەکە.
خۆشحاڵم بەدەستگیرکردنی تاوانباران، پێشبینی سەپاندنی سزای یاسایی توند و شەفاف دەکەم. چونکە لێپرسینەوە زۆر پێویستە ئەگەر بەڕاستی پابەندی پاراستنی کۆمەڵگە و شوێنە گشتییەکانمانین.
ئەم رەفتارە هیچ لەگەڵ بەها و کلتور و ئایندەماندا ناگونجێت.