(عەلی خامنەیی) ڕابەری باڵای شۆڕشی ئیسلامی ئێران ڕایگەیاند، بەھۆی سەرقاڵییان بە پرسی سوێندخواردنی سەرۆک کۆماری ئێران، لە ھەفتەی ڕابردوودا لێپرسراوانی باڵا کەمتەرخەم بوون لە کۆنترۆڵکردنی ڤایرۆسی کۆرۆنا و ھەنگاوەکان وەک پێویست نەبوون.

(خامنەیی) داواشیکرد لە ڕێگەی ھاوردە و بەرھەمھێنانی ناوخۆییەوە، ڤاکسین بگاتە دەستی خەڵک و ‌بە زووترین کات بکوترێن.

لە بەرامبەریشدا سەرۆک کۆماری ئێران، جەختی لە پاراستنی مافی ئێران لە دانوستانەکانی ڤییەنا کردەوە و ڕایگەیاند، لە ھەر دانوستانێکدا پێویستە مافی گەلی ئێران و بەرژەوەندییەکانیان پارێزراو بێت.

تا ئێستا شەش خولی دانوستان لە نێوان ئەندامانی ڕێککەوتننامەی ئەتۆمی بەڕێوەچووە، بۆ دەستپێکردنەوەی دانوستانەکانیش چاوەڕوانی ھەڵوێستی ئیبراھیم ڕەئیسی سەرۆکی کۆماری ئێران دەکرێت.

مەزڵوم کۆبانی لە پەیامێکدا لە تویتەر پابەندبوونی ھەسەدەی بە کارکردنی لەگەڵ ھاوپەیمانی نێودەوڵەتی بە سەرۆکایەتی ئەمریکا بۆ بەرەنگاربوونەوەی داعش دووپاتکردەوە.

جەختیشی کردەوە، ھەسەدە ھێزێکی سورییە و ئەرکی بەرگریکردنە لە دەستکەوتەکانی گەلی سوریا و نابێتە ھێزێک ھەڕەشە لە سەقامگیری وڵاتانی دراوسێ بکات.

ئاژانسی بلومبێرگ لە سەرچاوەیەکی ئاگادارەوە، بڵاویکردەوە، بەرپرسانی ئەمریکا دوای چەند مانگێک لە دانوستانە ئەتۆمییەکان و شکستھێنان لە گەیشتن بە ڕێککەوتن، ئامادەن پێداچوونەوە بە بژاردەکانیان لە بەرامبەر ئێران بکەن، لەوانەش بژاردەی سوککردنی سزا سەپێنراوەکانی سەر ئێران، بە مەرجێک ئەو وڵاتەش چالاکییە ئەتۆمییەکانی سڕ بکات.

ئاژانسەکە ئاماژەی بەوەشکردووە،  ئیدارەی جۆو بایدن ڕووبەڕووی ڕاستییەکی تاڵ بووەتەوە کە گەڕانەوە بۆ ڕێککەوتنی ئەتۆمی لەوانەیە ھیچ سودێکی نەبێت، لە کاتێکدا ئێران ڕێگەیەکی ھەیە بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ ئەمریکا و ڕەنگە بیگەیەنێتە چەکی ئەتۆمی.

دوای توندکردنی ڕێوشوێنەکان لەسەر سنووری لیتوانیا بۆ ڕێگریکردن لە پەڕینەوەی کۆچبەران، ئێستا کۆچبەران ڕێگەی پۆڵەندا بۆ پەڕینەوە لە بێلاروسەوە بۆ وڵاتانی ئەوروپا بەکاردەھێنن، بەڵام پۆڵەنداش ڕێگری لە چوونی ئەو کۆچبەرانە بۆ خاکی وڵاتەکەی دەکات و لەو چوارچێوەدا پاسەوانیی سنووریی پۆڵەندا لە ڕۆژی ھەینییەوە، ٣٤٩ کۆچبەری نایاساییان لە سنوورەکانیان لەگەڵ بێلاروس دەستگیرکردووە، کە زۆرینەیان ھاوڵاتی عێراق و ئەفغانستانن، ئەوەش ژمارەیەکی پێوانەییە لە لێشاوی کۆچبەران بەرەو سنوورەکانی پۆڵەندا.

ڕۆژی دووشەممە ئەحمەد سەحاف وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی عێراق ڕایگەیاند، زیاتر لە ٢٨٠ کۆچبەری عێراقی، لە فڕۆکەخانەی مینسکی پایتەختی بێلاروسەوە دەگەڕێندرێنەوە بۆ بەغداد و تەرمی ئەو کۆچبەرە عێراقیانەش دەگەڕێننەوە، کە لەسەر سنووری لیتوانیا و بێلاروس گیانیان لە دەستداوە.

بەھۆی ناکۆکییە سیاسیەکانی لەگەڵ یەکێتیی ئەوروپا، حکومەتی بێلاروس ئاسانکاری دەکات بۆ پەڕینەوەی کۆچبەرانی نایاسایی لە سنوورەکانیەوە بەرەو ئەوروپا، بەو ھۆیەوە ھەزاران کۆچبەری عێراقی و سوری و ئەفغانی لەسەر سنوورەکانی بێلاروس و وڵاتانی ئەوروپا گیریانخواردووە و لە ڕەوشێکی خراپی مرۆییدا دەژین. 

وتیشی، ئەو مانۆڕە مەترسیدارە و ھەڕەشەیە بۆ سەر گەلی کۆریای باکور و ئاڵۆزی لە نیمچە دوورگەی کۆریا دروست دەکات.

بە وتەی "کیم یۆ جونگ" ، ھەڵوێستە سەربازییەکانی ئەمریکا ئاماژەن بۆ ئەوەی لە چارەسەری دیپلۆماسی جدی نییە و بەدیھێنانی ئاشتیش بە ھەڵوەشانەوەی ھێزە سەربازییەکەی دەبێت لە باشور.

لە دوای جەنگی کۆریاوە کە ساڵی ١٩٥٠ تا ١٩٥٣ بەردەوام بوو، ئەمریکا ٢٨ ھەزار و ٥٠٠ سەربازی لە کۆریای باشور جێگیر کردووە، بەھۆشیەوە ڕەوشی نیمچە دوورگەی کۆریا لە ئاڵۆزیدایە.

"لوید ئۆستن" وەزیری بەرگری ئەمریکا ڕایگەیاند، داوای ڕەزامەندی "جۆو بایدن" دەکات بۆ ئەوەی تا مانگی ئەیلولی داھاتوو کوتانی تەواوی ھێزە چەکدارەکانی ئەمریکا بکرێتە ناچاریی.

"جۆن کێربی" وتەبێژی وەزارەتەکەش دەڵێت، لە کۆی یەک ملیۆن و ٤٠٠ ھەزار سەربازی ئەمریکی لانی کەم ٧٣٪یان دۆزی یەکەمی ڤاکسینیان وەرگرتووە، بە یەک ملیۆن و ١٠٠ ھەزار سەربازی یەدەگیشەوە ڕێژەی وەرگرانی ڤاکسین لە نێو سەربازاندا بۆ ٥٦٪ کەمدەبێتەوە.

وتیشی، ئەو ڕێژەیە کەمە و ترسی ئەوە ھەیە کە کۆرۆنا کاریگەری لەسەر ئامادەیی سەربازیی ھێزە ئەمریکییەکان دروست بکات.

ڕاشیگەیاند، ئێران دەستبەرداری دانوستانەکانی ڤییەنا لە بارەی ڕێککەوتننامەی ئەتۆمی نەبووە، بەڵکو سەرقاڵی گۆڕانکارییە لە ئیدارەی حکومەت، سەرۆکی نوێی ئێرانیش، بە مەرجی لابردنی سەرجەم سزاکان پێشوازی لە ھەر دانوستانێک دەکات.

وتیشی تەواوی ھەوڵی خۆیان خستووەتەگەڕ و لە ئازاری خەڵک تێدەگەن کە ماڵ و حاڵیان لە دەستداوە، بەڵام ئەولەویاتیان ڕزگارکردنی ژیانی خەڵکە و زیانلێکەوتووانیش قەرەبوو دەکەنەوە.

لەگەڵ زیادبوونی ھێرشەکان بۆ سەر کەشتییەکان لە ئاوە نێودەڵەتییەکاندا، ئەمڕۆ ئەنجومەنی ئاسایشی نێودەوڵەتی لەسەر داواکاری ھندستان، کۆبوونەوەیەک سەبارەت بە ئاسایشی دەریایی نێودەوڵەتی ئەنجام دەدات.

نەفتالی بینیت سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیلیش رایگەیاندووە، ئێران کردەوەی تیرۆریستی بەرامبەر جموجوڵ و بازرگانی دەریایی دروست دەکات و ھەڕەشەیەکی گەورەیە بۆ سەقامگیری ناوچەکە و ئاسایشی جیھان.

ئۆفێر جەندلمان وتەبێژی سەرۆک وەزیرانی ئەو وڵاتەش جارێکی تر پەنجەی تۆمەتی ئاراستەی ئێران کردووە و تۆمەتباری کرد بە ھێرشی سەر کەشتیی میرسەر ستریت لە دەریای عەرەب.

بە پێی زانیارییەکانی وەزارەتی کشتوکاڵ و دارستانی تورکیا، لە ماوەی ١٢ رۆژی رابردوودا لە ٤٧ شاری تورکیا ٢٢٣ دارستان سوتاون و لەو ژمارەیەش ٢١٧ یان کۆنترۆڵ کراوە و شەش ئاگریشیان بەردەوامە و نەتوانراوە کۆنترۆڵ بکرێت.

بەکر پاکدەمیرلی، وەزیری کشتوکاڵ و دارستانی تورکیاش دەڵێت، بەردەوامن لە ھەوڵەکانیان بۆ کۆنترۆڵکردنی تەواوی ئاگرەکان بەڵام لەگەڵ کوژانەوەی ھەر ئاگرێکدا چەند ئاگرێکی تر سەرھەڵدەدات.

خلوسی ئاکار وەزیری بەرگری تورکیا رایگەیاندووە، ھێزەکانی وڵاتەکەی لە لیبیا دەمێننەوە و ئەو وڵاتە چۆڵ ناکەن، دەشڵێت، مانەوەی ھێزەکانی تورکیا لە لیبیا بۆ ھەماھەنگییە لە بواری سەربازی و مەشقپێکردن و ئەو ھەنگاوەش بە رەزامەندی ھەردوو لایە.

داواکاری بۆ دەرچوونی ھێزی بیانی لە لیبیا، وەک سەرەتایەکە بۆ بەرێوەچوونی ھەڵبژاردنی سەرۆکایەتی و پەرلەمانی لەو وڵاتە.