جوتیار عادل بەڕێوەبەری فەرمانگەی میدیا و زانیاری  رایگەیاند، لە کۆبوونەوەکەدا دواپێشھاتەکانی جێبەجێکردنی یاسای بودجەی فیدراڵی و بارودۆخی مووچە لە ھەرێمی کوردستان و بەرەئەنجامی دواکۆبوونەوەی وەفدی دانوستانکاری ھەرێم لەگەڵ وەفدی ھاوتایان لە بەغداد خراوەتەڕوو.

سەرچاوەیەکیش بە کوردسات نیوزی راگەیاند، لە کۆبوونەوەکەدا وەزارەتی دارایی راسپێردراوە بۆ دەستپێکردنی مووچەی فەرمانبەران و چاوەڕواندەکرێت  ھەفتەی داھاتوو خشتەی مووچەی مانگی تەممووز بڵاوبکرێتەوە و بە داھاتی ناوخۆ و قەرزەکەی بەغداد دەست بە دابەشکردنی مووچە دەکرێت و ئەو کورتھێنانەشی دروستدەبێت لە داھاتی ناوخۆ پڕدەکرێتەوە.

وەزارەتی پەروەردەی ھەرێم رایگەیاندووە، بەپێی فەرمانێکی وزاری، دەوامی مامۆستایان لە خوێندنگە حکومییەکان بە گوێرەی وانەکانیان دەبێت کە لە خشتەی بەشە وانەکانیان بۆیان دیاریکراوە و گۆڕانکاری تێدا ناکرێت، واتە جگە لە وانەکانی خۆی و ئامادەبوونی لە بەشەوانەی ھەفتانەی راھێنان، مامۆستایان پابەند ناکرێن بە مانەوەیان لە سەرەتای دەوام تا کۆتایی دەوام و سەرپشکن لە مانەوە لە ناوەندەکانی خوێندن.

وەزارەتی پەروەردە لە فەرمانێکی تریشدا کە ئاراستەی سەرجەم بەڕێوەبەرایەتییەکانی پەروەردەی کردووە ئاماژەی بەوە کردووە، نابێت لە ھیچ ناوەندێکی خوێندندا بۆ یەکپۆشی فشار لەسەر خوێندکاران دروست بکرێت، ئەوەش بە لە بەرچاوگرتنی باری ژیان و گوزەرانی ئێستای ھاوڵاتیان.

ئەنجومەنی وەزیرانی لە راگەیەندراوێکی لە بارەی کۆبونەوەی ئەمڕۆ بڵاوکردەوەو ئاماژە بەوەدەکات، جەختیان لەوەکردوەتەوە کە پێویستە لەبەرامبەر پابەندییەکانی ھەرێم، کۆی گشتی شایستە داراییەکان بۆ ھەرێم خەرج بکرێت کە بە گوێرەی خشتەکانی بودجەی عێراق بۆ ساڵی ٢٠٢٣، دەکاتە ١٦ ترلیۆن و ٤٩٨ ملیار دینار و مانگانەش بە گوێرەی ژمارەکانی بودجە دەکاتە یەک ترلیۆن و٣٧٥ ملیار دینار.

داواش لە ھێز و لایەنە سیاسی یەکانی ھەرێم دەکات یەکدەنگ و یەکھەڵوێست بن لە داکۆکیکردن لە ماف و دەسەڵات و شایستە دەستوورییەکانی ھەرێم، ھاوکات داواشی لە ھێز و لایەنە سیاسییە سەرەکییەکانی پێکھێنەری حکومەتی عێراق کردوە شایستەکانی ھەرێم وەک لە خشتەکانی بودجەدا ھاتووە، خەرج بکرێت و پابەند بن بە کارنامەی وەزاریی و ڕێککەوتنە سیاسییەکانی پێکھێنانی حکومەت  و لەو چوارچێوەیەشدا، مامەڵە لەگەڵ ماف و شایستە داراییەکانی ھەرێمی کوردستان  بکەن.

ھەروەھا ئەنجومەنی وەزیران داوای لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیش کردوە پشتیوانی ھەرێم بێت لە بەدەستھێنانی مافە دەستووریی و شایستە داراییەکانی بە پێی دەستوور و  ڕێککەوتنەکان و ڕێگە نەدەن چیتر مافەکانی خەڵکی کوردستان بە ناڕەوا پێشێل بکرێن.

دەشڵێت، ھەرێمی کوردستات تەواوی پابەندییەکانی بەرامبەر بەغداد جێبەجێکردووە، بۆیە پێویستە بەغدادش تەواوی شایستە داراییەکان رەوانەی ھەرێم بکات.

 ئەنجومەنی وەزیرانی ھەرێم لە ڕاگەیەندراوێکدا پرسە و سەرەخۆشی و ھاوخەمی خۆی بۆ بنەماڵە و کەسوکاری شەھیدانی ڕووداوەکانی کەرکووک دەربڕی و بە توندی سەرکۆنەی ئەو توندوتیژیەی کرد کە بەرامبەر ھاووڵاتییانی سیڤلی کەرکووک کرا.

ئەنجومەنی وەزیران داواش لە حکومەتی فیدڕاڵ و لایەنە پەیوەندیدارەکان دەکات، کە ئەوانەی چەکیان بەکارھێناوە بۆ ڕووبەڕوبونەوەی خۆپیشاندەران و بوونە ھۆی شەھیدکردنی ھاووڵاتییانی سیڤیل، بە زووترین کات ڕێکاریی یاسایی وقەزاییان لەبەرامبەردا بگیرێتەبەر و بدرێن بە دادگا تا بە سزای خۆیان بگەن.

دەقی پەیامەکە... 

جەماوەری بەشەرەفی شاری کەرکوک 
ھاوڵاتیانی خۆراگر و کوردپەروەر

بەداخو نیگەرانییەکی زۆرەوە لە ڕووداوەکانی چەند رۆژی رابردووی شارەکەمان دەڕوانین،  کە بوە ھۆی لەدەستدانی چوار ڕۆڵەی نیشتمان پەروەر و برینداربوونی ژمارەیەکی دیکە، جگە لە زەرەر و زیانێکی زۆری ماددی و دەستگیرکردنی چەندین رۆڵەی بەوەفا، کە بەھەوڵی حزبەکەی خۆتان، لە ڕێگای تیمێکی پارێزەر و فشارەکانمان توانرا ئازادبکرێن. 

ئێمە لەیەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، لە خەمخۆری و دڵسۆزی ھاوڵاتیانمان بۆ شار و نیشتمانەکەمان تێدەگەین، بۆیە داواکارین، دوای قسە و کرداری ھەندێک لایەنی نەیاری شارەکەمان نەکەون و ئارامی و ئاسایشی کەرکوک بپارێزن و دانبەخۆتاندابگرن، تاکو ھیچ لایەنێک دڵسۆزی و وەفاداریتان بۆ شارەکامان نەقۆزێتەوە، چونکە لە دۆخی ئێستادا تێکدانی ئارامی و ئاسایش لە قازانجی میللەتەکەمان نییە بەڵکو بە پێچەوانەوە دەبێتە ھۆی زیانێکی زۆر و بەسەربازگەکردنی گەڕەک و شەقامە کوردنشینەکان.

ڕەوەند مەلا مەحمود 
لێپرسراوی مەڵبەندی دووی ڕێکخستنی کەرکوکی یەکێتی نیشتیمانی کوردستان

ناوەندی راگەیاندنی ھێزەکانی سوریای دیموکرات "ھەسەدە"رایگەیاند، ھێزەکانیان ماوەی 10 رۆژە ئۆپەراسیۆنی پتەوکردنی ئاسایشیان لە گوندەکانی رۆژھەڵات و باکوری دیرەزۆر دەستپێکردووە و ھەوڵی تیرۆریستانیان بۆ نانەوەی ئاژاوە و تێکدانی ئاسایش پوچەڵکردووەتەوە.

راشیگەیاندووە، لە درێژەی ئۆپراسیۆنەکەدا بۆ روبەڕوبوونەوەی تیرۆریستان 11 شەڕڤان شەھیدبوون، پیلانەکانی نێو ژوورە تاریکەکانیانی پوچەڵ کردەوە.

لەلایەکی ترەوە، ھەسەدە ئاماژەی بۆ ئەوەکردوە، لە ناوچەی زبیانی سەربە پارێزگای دێرەزور و لە میانەی شەڕ و پێکدادانەکاندا، 71 کەس گیانیان لەدەستداوە، کە لەو ژمارەیە نۆ ھاووڵاتی و 62 چەکدار بوون، داوا لە ھاووڵاتیانیش دەکات بەزووترین کات ئەو ناوچەیە چۆڵبکەن بۆ ئەوەی پارێزراوبن.

وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی ھەرێم رایگەیاند، پڕۆسەی پێشکەشکردن بۆ وەرگرتنی دەرچووانی دوانزەی ئامادەیی (زانستی و وێژەیی و پیشەیی) لە زانکۆکانی ھەرێمی کوردستان دەستپێدەکات و لە سەعات ھەشتی بەیانی ئەمڕۆوە زانکۆلاین بۆ ماوەی ھەشت رۆژ بۆ دەرچووانی ١٢ی ئامادەیی کاراکرا.

راشیگەیاند، دەرچووان دەبێت سەردانی خوێندنگەکانی خۆیان بکەن بە مەبەستی وەرگرتنەوەی ناوی بەکارھێنەر و وشەی تێپەڕ، بۆ ئاشنابوونیان بە سیستمەکانی وەرگرتن (زانکۆلاین و پارالێل و ئێواران).

جەختی لەوەشکردووەتەوە، وەرگرتن لە زانکۆکان بەپێی ڕیزبەندی ئەو کۆلێژ و بەشانە دەبێت، کە دەرچووان لە زانکۆلاین پێشکەشی دەکەن بە ڕەچاوکردنی کۆنمرەی خوێندکار، لەبەرئەوە پێویستە بە وردی ڕیزبەندیی ئەو کۆلێژ و بەشانە دیاریبکەن کە ئارەزوی دەکەن خوێندنی تێدا تەواو بکەن.

ھەروەھا رۆژی پێنجشەممەش سیستمی زانکۆلاین بۆ دەرچووانی خوێندنگە نێودەوڵەتییەکان کارادەبێت، دەرچووانی ساڵانی (٢٠١٥) تا (٢٠٢٢) ئەگەر نیازی فۆڕم پێشکەشکردنیان ھەیە بۆ سیستەمەکانی خوێندنی پارالێل و ئێواران ئەوا بە ھەمان ئەو پاسۆرد و یوزەرنەیمانەی کە پێشتر وەریانگرتووە دەتوانن فۆڕم پێشکەش بکەن.

بۆ پێشکەشکردن کلیک لێرە بکە: سیستمی ئه‌لکترۆنی بۆ پێشکه‌شکردنی داخوازینامه‌ بۆ ناوه‌ندی وه‌رگرتن

پێشەوا ھەورامانی وتەبێژی حکومەتی ھەرێم رایگەیاند، لە کۆبوونەوەی رۆژی چوارشەممەدا ئەنجومەنی وەزیران بڕیار لەسەر چۆنیەتی دابەشکردنی مووچەی فەرمانبەران دەدات لە سەرەتاشدا مووچەی ئەو توێژانە دابەشدەکرێت کە مووچەکانیان کەمە.

رۆژی لەلایەکی دیکەشەوە، ئاوات جەناب نوری وەزیری دارایی و ئابوری ھەرێم پەیوەست بە داھاتەکان و دابەشکردنی مووچە فەرمانبەران رایگەیاند، ٥٠٠ ملیارەکەی بەغداد و داھاتی ناوخۆ کە مانگانە ٣٢٠ ملیار دینارە، بەشی مووچەی فەرمانبەران ناکات کە مانگانە تەنھا بۆ مووچە وەزارەتەکەی پێوستی بە ٩٤٠ ملیار دینارە، بەو پێیەش زیاتر لە ١٠٠ ملیار دینار بۆ مووچە کورتھێنان ھەیە.

ئەوەش لەکاتێکدایە دوێنێ شاندی دانوستانکاری ھەرێم بێئەنجامبوونی گفتوگۆکانی لەگەڵ حکومەتی عێراق راگەیاند و ئاماژەی بەوەکرد، بەغداد ھاوشێوەی پارێزگایەک مامەڵە لەگەڵ ھەرێم دەکات و مافە داراییەکانی بۆ خەرجناکات.

عەبدوڵا حاجی مەحمود وەزیری کاروباری شەھیدان و ئەنفالکراوانی ھەرێم رایگەیاند، کاریان لەسەر بە جینۆسایدناساندنی کەیسەکانی جینۆسایدی گەلی کوردستان کردووە، زۆربەی دۆسییەکان لە دادگا یەکلاکراونەتەوە و لە ئەنجومەنی نوێنەرانیش بڕیاری بۆ دەرچووە، ئەوەی ماوەتەوە دەبێت حکومەتی عێراق بە گشتی داوای لێبوردن بکات و قەرەبووی خەڵکی کوردستان بکاتەوە.

وتیشی، تائێستا حکومەتی عێراق خۆی لە داوای لێبوردن و قەرەبووی کەسوکاری شەھیدان دەدزێتەوە، لەکاتێکدا پێویستە دەوڵەتی عێراق، داوای لێبوردن بکات و حکومەت جێبەجێی بکات.

وەزیری شەھیدان جەخت لەوەشدەکاتەوە، ترسیان ھەیە لە دووبارەبوونەوەی ئەنفال و جینۆساید و کیمیاییبارانکردنی خەڵکی کوردستان، وەکو ھەڵەبجە و گۆپتەپە و عەسکەر و پارێزگاکانی ھەولێر و دھۆک، کاریشیانکردووە بۆ ئەوەی کۆمەڵەی زانایانی نێودەوڵەتی، پشتیوانیی وەزارەت و ھەرێمی کوردستان بکەن بۆ ئەوەی جارێکی دیکە ئەو مەترسییانە لەسەر ھەرێمی کوردستان دووبارەنەبنەوە.

سەرچاوەیەک لە وەزارەتی دارایی بە کوردسات نیوزی راگەیاند، تائیستا ھیچ برە پارەیەک لەبەغداوە بۆ ھەرێم رەوانە نەکراوە و ھەرکاتێک پارەکەی بەغداد بگات بەشێوەیەکی رەسمی رایدەگەیەنن.
ئاماژەی بەوەشکرد، لەکۆبونەوەی ئەنجومەنی وەزیراندا دوو پێشنیاز بۆ دابەشکردنی موچە تاوتوێدەکرێن، کە بریتین لە دەستکردن بە دابەشکردنی موچە لەو وەزارەت و فەرمانگانەی موچەیان کەمە، یاخود دواخستنی دابەشکردنی موچە تا ئەو کاتەی بەداھاتی ناوخۆ و پارەکەی بەغداد بڕی پارەی پێویست بۆ موچە بەردەست دەبێت.

بەپێی زانیارییەکانی کوردسات نیوز، لەگەڵ تاوتوێکردنی دابەشکردنی موچە و ھەڵسەنگاندنی داھاتی ناوخۆ، رەوشی کەرکوک و ئەگەری سەردانی شاندی ھەرێم بۆ بەغداد تاوتوێدەکرێن.

رۆژی دووشەممە، پێشەوا ھەورامانی وتەبێژی حکومەتی ھەرێم رایگەیاند، لە کۆبوونەوەی رۆژی چوارشەممەدا ئەنجومەنی وەزیران بڕیار لەسەر چۆنیەتی دابەشکردنی مووچەی فەرمانبەران دەدات لە سەرەتاشدا مووچەی ئەو توێژانە دابەشدەکرێت کە مووچەکانیان کەمە.
لەلایەکی دیکەوە، ئاوات جەناب نوری وەزیری دارایی و ئابوری ھەرێم رایگەیاند، ٥٠٠ ملیارەکەی بەغداد و داھاتی ناوخۆ کە مانگانە ٣٢٠ ملیار دینارە، بەشی مووچەی فەرمانبەران ناکات و زیاتر لە ١٠٠ ملیار دینار بۆ مووچە کورتھێنان ھەیە.
رۆژی دووشەممە شاندی دانوستانکاری ھەرێم بێئەنجامبوونی گفتوگۆکانی لەگەڵ حکومەتی عێراق راگەیاند و ئاماژەی بەوەکرد، بەغداد ھاوشێوەی پارێزگایەک مامەڵە لەگەڵ ھەرێم دەکات و مافە داراییەکانی بۆ خەرجناکات. 

دەزگای ئاسایشی ھەرێم رایگەیاند، ھێزەکانی ئاسایش لەسنوری ئیدارەی راپەڕین، دوای کۆکردنەوەی زانیاری و چاودێریکردن، بەبڕیاری دادوەری لێکۆڵینەوەی ئاسایش، لە ٢٠٢٣/٨/٣٠ توانیان تۆمەتبار ( ی، س، ع )دەستگیربکەن و دەستبگرن بەسەر بڕی  ٣٠ ھەزار دۆلاری ساختەدا، تۆمەتبار ھەوڵیدابوو لە رێگەی مامەڵەکردنەوە لەبازاڕەکاندا ساغیبکاتەوە.

ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، لەئێستادا بە ماددەی٢٨١ لە یاسای سزادانی عێراقی راگیراوە و لێکۆڵینەوە لە دۆسیەکەی بەردەوامە.

دەقی پەیامەکەی قوباد تاڵەبانی... 

بەداخەوە ئەمڕۆ گەلەکەمان نووسەر و وەرگێڕێکی بەئەزمونی لەدەستدا کە ڕۆڵی گرنگی ھەبوو لە بوارەکانی نووسین و وەرگێڕان و دەوڵەمەندکردنی ئەرشیفی گەلی کورددا. 
کۆچی دوایی (جەلال حوسێن) ناسراو بە (جەلال زەنگابادی) لە تەمەنی ٧٢ساڵیدا خەمباری کردین. 

زەنگابادی چەندین شاکاری نووسەر و ئەدیبە گەورەکانی جیھانی وەرگێڕاوەتە سەر زمانی کوردی و  خاوەنی چەندین کتێبی بڵاوکراوە و ٥٠ دەستنووسیشە کە ھێشتا لە چاپ نەدراون.

بەم بۆنەیەوە پرسە و سەرەخۆشی لە کەسوکارەکەی و ھەموو ئەدیبان و نووسەران دەکەم  و ھاوبەشی خەمیانم.

قوباد تاڵەبانی
جێگری سەرۆکی ئەنجومەنی وەزیران

پەیامنێری کوردسات نیوز لە ھەولێر رایگەیاند، ماوەی چەند رۆژێکە لە بەشێک لە بەنزینخانەکانی ھەولێر نرخی بەنزینی جۆری نۆرماڵ رووی لە دابەزین کردووە و لەئێستادا لە ھەندێک بەنزیخانەی شارەکە، نرخی ئەو بەنزینە ١٠٠ دینار دابەزیووە و نرخەکەی بووەتە ٩٧٥ دینار بۆ ھەر لیترێک.

ئەوەشی خستەڕوو، دابەزینی نرخی بەنزینی نۆرماڵ لە نێوان بەنزینخانەکانی شارەکە جیاوازە، بەشێوەیەک لە ھەندێک بەنزیخانە ٥٠ دینار دابەزیووە و لە ھەندێکی دیکەش ١٠٠ دینار دابەزیوە.

وەزارەتی دارایی عێراق لە راگەیەنراوێکدا رایگەیاند، بۆ جێبەجێکردنی بڕیارەکەی ئەنجومەنی وەزیران ھەردوو بانکی رافیدەین و رەشید لەگەڵ وەزارەتی دارایی ھەرێم رێکدەکەون بۆ پێدانی قەرز بە ھەرێم بۆ دابەشکردنی موچەی فەرمانبەران.

دەشڵێت، پێدانی ئەو پارەیە وەک قەرزە و دواتر بەپێی یاسای بودجە پاکتاو دەکرێت.

وەزارەتی دارایی عێراق جەختیکردووەتەوە، سورن لەسەر جێبەجێکردنی داواکاری فەرمانبەرانی ھەرێم، بەپێی رێنمایی و رێوشوێنەکان لەسەر بنەمای بڕیارەکەی حکومەت بۆ پێدانی قەرز بە ھەرێم بۆ دابەشکردنی موچە.

رونیشیکردووەتەوە، نوێنەرایەتی ھەرێم لەگەڵ بانکەکان ھەماھەنگی دەکەن بۆ ئیمزاکردنی رێککەوتنەکە لەلایەن وەزیری دارایی ھەرێمەوە بۆ وەرگرتنی قەرزەکە.