هەواڵەکان
دوای ئەوەی یەکێتی ئەوروپا بڕیاریدا بە پاڵپشتیکردنی ئۆکراین بە 90 ملیار یۆرۆ لە سامانە بلۆکراوەکانی روسیا، ئیمانوێل ماکرۆن داوایکرد، رێگەچارەیەک بدۆزرێتەوە بۆ دەستپیکردنەوەی گفتوگۆکان لەگەڵ روسیا لە هەفتەکانی داهاتوو دا.
سەرۆکی فەرەنسا رایگەیاندوە؛ لە هەفتەکانی داهاتوودا، دەبێت رێگە و هۆکارەکان بۆ ئەورووپییەکان بدۆزینەوە، لە چوارچێوەیەکی گونجاودا، بۆ ئەوەی جارێکی تر دەست بە گفتوگۆیەکی تەواو و روون لەگەڵ روسیا بکەن.
ماکرۆن پێی وایە، گفتوگۆکردن لەگەڵ روسیا لە بەرژەوەندی ئەوروپیەکان و ئۆکرایندایە، سەرەڕای پابەندبوونی بەردەوامی یەکێتیی ئەوروپا بە دابینکردنی پارە و پشتیوانی بۆ ئۆکراین، جەختیکردوەتەوە پێویستە لە هەفتەکانی داهاتوودا رێگە و میکانیزمێک بدۆزرێتەوە، کە رێگە بە دەستپێکردنەوەی گفتوگۆیەکی تەواو لەگەڵ روسیا بدات.
ئەم قسانەی ماکرۆن لە دوای ئەوە دێت، یەکێتی ئەوروپا بڕیاریدا لە پارە بلۆکراوەکانی روسیا، بە بڕی 90 ملیار یۆرۆ پاڵپستی دارایی ئۆکراین بکات لە دوو ساڵی داهاتوودا.
جیی باسە، لە مانگی تەمموزی رابردوودا یەکەم پەیوەندی تەلەفۆنی لە ماوەی سێ ساڵی رابردودا لە نێوان پوتن و ماکرۆن ئەنجامدرا و لە پەیوەندییەکەدا هەردوو سەرکردەکە روشی ئۆکراین و گرژییەکانی نێوان ئێران و ئیسرائیل و هێرشەکانی ئەمریکا بۆ سەر دامەزراوە ئەتۆمییەکانی ئێرانیان تاوتوێ کرد.
یەکێتی ئەوروپا بڕیاریدا 90 ملیار یۆریۆ وەک پاڵپشتی دارایی بە شێوەی قەرزی بێ ئەوەی سووی بچێتە سەر بداتە ئۆکراین ئەمەش لە دوای ئەوە دێت سەرۆکی ئۆکراین هۆشداری دابوو، ئەگەر پاڵپشتی نەکرێن رەنگە شکستبهێنن و یەکێتی ئەوروپاش بە خوێن بەجاکەی دەدات.
دوای کۆبوەنەوەی یەکێتی ئەوروپا، لەسەر پاڵپشتیکردنی ئۆکراین بە پارە بلۆکراوەکانی روسیا، یەکێتی ئەورپا بڕیاریاندا 90 ملیۆن یۆریۆ بە شێوەی قەرز بدەنە ئۆکراین و قەرزەکەش لە پارە بلۆکراوەکانی روسیا نییە، ئاماژەی بەوەش کردوە ئەو پاڵپشتییە داراییە بۆ ساڵەکانی 2006 و 2027 دەبێت.
ئەنتۆنیۆ كۆستا سەرۆكی ئەنجومەنی ئەوروپا رایگەیاند، سەركردەكانی یەكێتی ئەوروپا رۆژی هەینی رێككەوتنێكیان ئەنجامدا بۆ پێدانی قەرزێكی 90 ملیار یۆرۆیی بە ئۆكراین بۆ پڕكردنەوەی كۆرتهێنانی بودجەی ئەو وڵاتە، ئۆرسولا ڤۆن دێر لاینی سەرۆكی كۆمیسیۆنی ئەوروپا رایگەیاند، ئۆكراین لە كاتی وەرگرتنەوەی قەرەبوی جەنگ دەبێت قەرزەكانی بداتەوە.
ئەمە لە کاتێكدای، پێشتر لەسەر هەمان پرس دۆناڵد تاسک سەرۆک وەزیرانی پۆڵەنداش رایگەیاند، سەرکردەکانی یەکێتی ئەوروپا لە برۆکسیل، رێکککەوتون لەسەر ئەوەی لە ساڵەکانی 2026 و 2027 دا بە بەکارهێنانی سامانە بلۆکراوەکانی روسیا پاڵپشتی دارایی ئۆکراین بکەن، نەک پشت بەستن بە قەرزکردن.
تاسک بە رۆژنامەنووسانی راگەیاند، بە دڵنیاییەوە ئامانجیان پێشکەوتنە، ئەمەش مانای ئەوەیە هەمووان هاوڕان لەسەر ئەوەی، کە شایەنی هەوڵدان و بەکارهێنانی سەروەت و سامانی روسیا بۆ بەرژەوەندی ئۆکراین رەوا و باش دەبێت بۆ ئەوروپا.
لە دوای لەشکرکێشییەکەی روسیا بۆ سەر ئۆکراین، 210 ملیار یۆرۆ لە سەروەت و سامانی روسیا لە یەکێتی ئەوروپا بلۆکراوە، کە 185 ملیاریان لە بەلجیکایە و ئەو وڵاتە ترسی ئەوەی هەیە ببێتە ئامانجی تۆڵەسەندنەوەی روسیا ئەگەر رازی بێت بە پێدانی پارەکانی روسیا بە ئۆکراین وەک ئەوەی لە پلانی یەکێتی ئەوروپادا هەیە.
ئەمە لە کاتێکدایە، ڤلادیمیر پوتنی سەرۆکی روسیا هەڕەشی کردبوو، لە ئەگەری پێدانی پارە بلۆکراوەکانی بە ئۆکراین، لە هەمان کاتدا سەرۆکی ئۆکراینیش رایگەیاندبوو، لە قەیرانی دارایی قوڵدان، ئەگەر یەکێتی ئەوروپا ئەو پارەیان پێنەدەن، کە پێوستیانە ئەوا رەنگە بەرانبەر روسیا شکست بهێنن و یەکێتی ئەوروپاش باجەکەی بە خوێن دەدات.
د.لەتیف رەشیدی سەرۆک کۆمار، پیرۆزبایی لە ئێزدییەکان کرد بەبۆنەی هاتنی جەژنی رۆژووەوە، هاوکات ئاماژەی بە قووڵیی رەگ و ریشەی مێژوویی و رەسەنایەتی پێکهاتەی ئێزیدی لە عیراقدا کردوە، جەختیکردوەتەوە لە پێویستیی گەڕاندنەوەی مافەکانیان و لێپرسینەوە لە ئەنجامدەرانی تاوانەکان بەرانبەریان و کارکردن بۆ ئاشکراکردنی چارەنووسی رفێنراوان و بێسەروشوێنبووان.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، سەرۆک کۆمار لە پۆستێکدا لەسەر پلاتفۆرمی ئێکس پەیامێکی بڵاوکردوتەوە و تێیدا گەرمترین پیرۆزبایی ئاراستەی هاوڵاتییە ئێزدییەکانی عیراق و جیهان دەکات بەبۆنەی هاتنی جەژنی رۆژووەوە، هیواشی خواستوە جەژنێک بێت کە لە ماناکانیدا هیوا و ئاشتی هەڵگرتبێت، بەرجەستەی ئەو بەها رۆحییانە بکات کە ئەم رۆژووە پیرۆزە بانگەشەی بۆ دەکات.
سەرۆک کۆمار ئاماژەی بەوەشکردوە، ئەم بۆنە ئاینییە جەخت لە قووڵیی رەگ و ریشەی مێژوویی و کولتووریی پێکهاتەی رەسەنی ئێزیدی دەکاتەوە و ئەوان پێکهاتەیەکی چەسپاوی عیراقن، هەروەها داوای كرد هەوڵەكان بۆ چەسپاندنی دادپەروەری، قەرەبووكردنەوەی قوربانییان و سزادانی تاوانباران چڕتر بكرێنەوە.
د. لەتیف رەشید، جەختیکردوەتەوە لەسەر پێویستیی گەڕاندنەوەی مافەکانیان و بەدەستهێنانی دادپەروەری و لێپرسینەوە لە ئەنجامدەرانی تاوانەکان و کارکردن بۆ ئاشکراکردنی چارەنووسی رفێنراوان و بێسەروشوێنبووانی ئێزیدی..
بەپێی زانیارییەکانی کوردسات نیوز، ئاسۆ بەكر مستەفا، قائیمقامی پێشوتری قەزای دوکان، لە شوێنی رەمک رەمەزان، وەكو قائیمقامی نوێى قەزای چەمچەماڵ بە وەکالەت لە رۆژی یەکشەممەوە دەستبەکاردەبێت.
پەیامنێری کوردستان نیوز، لە زاری سەرچاوەیەکی نزیک لە ئاسۆ بەكر مستەفا رایگەیاند، بڕیارە رۆژی یەکشەممە، ئاسۆ بەكر وەک قائیمقامی قەزای چەمچەماڵ بە وەکالەت دەستبەکاربێت.
ئاسۆ بەکر، پێشتر چەندین بەرپرسیارێتی هەبووە و لە ساڵی 2001 بۆ 2017 قائیمقامی قەزای دوکان بووە.
ئەمە لەکاتێکدایە، دوای ئەو لافاوەی قەزای چەمچەماڵ و سنورەکەی گرتوە، قوباد تاڵەبانی بە خێرایی لیژنەیەکی پێکهێنا، بۆ لێکۆڵینەوە لە روداوەکەو دەستنیشانکردنی ئەو کەسانەی کەمتەرخەم بوون.
رەک رەمەزانی قائیقامیش وەک هەستکردن بە بەرپرسیاریەتی، یەکێک بوو لەوانەی داوای دەستلەکارکێشانەوەی کرد لە پۆستەکەی و لەلایەن قوباد تاڵەبانی، جێگری سەرۆکی حکومەتەوە داواکەی پەسەند کرا.
وەزارەتی خەزێنەی ئەمریکا رایگەیاند، سزای نوێیان بەسەر ژمارەیەک کەشتی دا سەپاندوە، کە بە ناڕاستەوخۆ سەر بە ئێرانن و نەوت و بەرهەمە نەوتییەکانی ئەو وڵاتەیان بە شێوازێکی فریودەرانە گواستوەتەوە، ئاماژەیان بەوەشکردوە، بەردەوام دەبن لە دەستبەسەرداگرتنی داهاتی نەوتی تاران، کە بۆ دابینکردنی دارایی بەرنامە سەربازی و چەکدارییەکانی بەکاری دەهێنێت.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، نووسینگەی کۆنتڕۆڵی داراییەکانی بیانی سەر بە وەزارەتی خەزێنەی ئەمریکا رایگەیاندوە، سزای نوێی بەسەر 29 کەشتی دا سەپاندوە کە بە ناڕاستەوخۆ سەر بە ئێرانن و بە گوێەری راگەیەندراوەکە سزاکان، کۆمپانیا بەڕێوەبەرەکانی پەیوەندیدار بەوانیش دەگرێتەوە کە بە بەهای سەدان ملیۆن دۆلار بەرهەمی نەوتیی ئێرانیان گواستووەتەوە.
ئاماژەیان بەوەشکردوە، لە نیو سزادراوەکاندا، حاتم ئەلسەید فەرید ئیبراهیم سەکر، بازرگانی میسڕیش دەگرێتەوە، کە کۆمپانیاکانی لەگەڵ حەوت لەو کەشتیانەدا کاری کردوە کە نەوتی ئێرانیان گواستوەتەوە.
لەبارەی ئەم سزایانەوە، جێگری وەزیری خەزێنە لە کاروباری تیرۆر و زانیارییە داراییەکانی ئەمریکا وتویەتی؛ هەروەک سەرۆک ترەمپ چەندین جار رایگەیاندووە، ویلایەتە یەکگرتووەکان رێگە بە ئێران نادات چەکی ئەتۆمی هەبێت و وەزارەتەکەیان بەردەوام دەبێت لە دەستبەسەرداگرتنی داهاتی نەوتی تاران، کە بۆ دابینکردنی دارایی بەرنامە سەربازی و چەکدارییەکانی بەکاری دەهێنێت.
مەسعود پزیشکیانی سەرۆک کۆماری ئێران، رایگەیاند، ئەورپا ئێرانێکی لاواز و پارچەپارچەکراوی دەوێت،بەڵام ئەو وەک ئێرانییەک ئەوەی قبوڵ نییە، جەختیشیکردەوە دەبێت یارمەتی لە پسپۆڕان و زانایان وەرگرن، راستە کێشەکانیان کەم نین، بەڵام دەتوانن پێکەوە چارەسەریان بکەن.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، لە دیدارێکیدا لەگەڵ چالاکوانانی سیاسی و کۆمەڵایەتی لە پارێزگای خوراسانی باشوور، سەرۆک کۆماری ئێران رایگەیاند، راستە کێشەکانیان زۆرن، بەڵام ئەگەر یەکگرتوو بن، بە وەرگرتنی یارمەتی لە پسپۆڕان و زانایانی وڵاتەکەیان دەتوانن چارەسەری بکەن.
پزیشکیان جەختیکردەوە، نابێت وا بیر بکەنەوە کێشەکانیان تەنها بە ئاشت بوونەوە لەگەڵ ئەوروپا و ئەمریکا چارەسەر دەبن و دەشڵێت: "ئەوان دەیانەوێت ئێمە واز لە پیتاندنی یۆرانیۆم بهێنین، موشەکمان نەبێت و بە هەموو ئەو شتانە رازی بین کە لە ناوچەکەدا بەسەرماندا دەسەپێندرێت".
پزیشکیان باسی لەوەشکردوە، رۆژئاوا ئێرانێکی لاواز و پارچەپارچەکراوی دەوێت، بەڵام ئەو وەک ئێرانییەک رازی نابێت بە ئێرانێکی لاواز و دابەشکراو و دەیەوێت؛ ئێران خاوەن هێز و سەربەرزی بێت، بۆ ئەوەش پێویستە هەوڵبدەن و کار بکەن بۆ گەیشتن بە ئێرانێکی بەهێز.
بەڕێوەبەرایەتی دەروازەی نێودەوڵەتی زێت رایگەیاند، سبەینێ هەینی هاتوچۆکردن و گەشتکردن لە سنوری دەروازەکەیان دەوەستێت، ئاماژەیان بەوەشکردوە، هۆکاری داخستنەکە کارکردنە لە رێگای دەروازەکە لە سنوریی تورکیادا.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، بەڕێوەبەرایەتی دەروازەی نێودەوڵەتی زێت راگەیەندراوێکی بڵاوکردوەتەوە و تێیدا هاتووە؛ هاووڵاتییان و گەشتیارانی سنوورەکەیان ئاگادار دەکەنەوە، کەوا سبەینێ هەینی هاتوچۆکردن لە دەروازەکەدا دەوەستێت.
دەشڵێن؛ وەستانی هاتوچۆکردن کاتییە و رۆژی دووشەمە ئاسایی دەبێتەوە و دەروازەکە بەڕویی گەشتیاراندا دەکرێتەوە.
بە گوێرەی راگەیەندراوەکەیان، هۆکاری داخستنەکە کارکردنە لە رێگای دەروازەکەدا، لە روی دەروازەی دەرەجیکی دیووی تورکیاوە و جەختیان کردوەتەوە، وەک دەروازەی زێت ئەوان هیچ گرفتێکیان نییە.
سەرۆکی ئۆکراین رایگەیاند، کورتهێنانی دارایی کاریگەری تەواوی کردوەتە سەریان لە شەڕی روسیادا، ئاماژەی بەوەشکرد زۆر بەی سەرکردەکانی ئەوروپا پشتگیری ئەوە دەکەن قەرزێکیان پێبدرێت، لە پارە بلۆککراوەکانی روسیا.
ئەمڕۆ پێنجشەممە، ڤۆلۆدیمێر زیلینیسکی، سەرۆکی ئۆکراین هۆشداری دا لەوەی توشی قەیرانی دارایی دەبن و ئەوەش کاریگەری تەواو دەکاتە سەر تواناکانیان لەشەری روسیادا، بە تایبەت لە سەنگەرەکانی پێشەوە.
سەرۆکی ئۆکراین ئەوەشی ئاشکراکرد، زۆرینەی سەرکردەکانی یەکێتیی ئەوروپا پشتگیریی ئەوە دەکەن، کە قەرزێکیان پێبدرێت، کە سەرچاوەکەی پارە بلۆککراوەکانی روسیایە لە ئەوروپادا و هۆشداریشیدایە وڵاتانی ئەوروپا لە ئەگەری هاوکاری نەکردنی ئۆکراین، ئەوان رەنگە نەتوان بەردەوام بن.
زینلینسکی، پەیامێکیشی ئاراستەی وڵاتانی ئەوروپا کرد، دەڵێت ئەگەر هاوکاری نەکرێن، تەنها ئۆکراین زەرەر ناکات، بەڵکو ئەوروپاش باجەکەی دەدات و جەختیکردوەتەوە باجەکەش بە خوێن دەبێت.
سەرۆکی ئۆکراین ئەوەشی خستوەتەڕوو، لە ئێستادا لە قەیرانێکی گەورەی داراییدان و ئەگەر وڵاتەکەی ئەو پارەیەی پێویستیەتی دەستی نەکەوێت، ئەوا بە ناچاری بەرهەمهێنانی فڕۆکە بێفڕۆکەوانە کەمدەکەنەوە، کە لە شەڕی روسیادا یەکێکە لە چەکە بەهێزەکانی وڵاتەکەی و ئەمەش کاریگەری لەسەر سوپاکەیان دەبێت.
كاروان گەزنەیی وتەبێژی یەكێتی رایگەیاند ، یەكێتی دەستبەراری ئەو داواكارییانە نابێت كە لە دانوستانەكاندا داویەتیە پارتی .
كاروان گەزنەیی وتەبێژی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان لە كۆنگرەیەكی رۆژامەوانیدا رایگەیاند ، گرنگە لەگەڵ پارتی تێڕوانینێكی هاوبەش هەبێت بۆ ئەوەی بتوانن خزمەتی راستەقینە پێشكەشی گەلی كوردستان بكەن. ،، وتیشی یەكێتیی بەهیچ شێوەیەك دەستبەرداری ئەو داواكاریانە نابێت كە لە دانوستانەكاندا پێشكەشی پارتی كردوە ، چونكە ئەو داواكاریانە بە دەستكەوتی هەڵبژاردن دادەنرێت بۆ یەكێتیی هەمیشەش یەكێتی جەخت لەوە دەكاتەوە كە كورد بە یەكگرتوویی و بە یەكڕیزی بچێتە بەغداد.
لەبارەی پۆستی سەرۆک کۆماری نوێی عیراقیشەوە وتەبێژی یەکێتی ئاماژەی بەوەکرد، کاندیدمان بۆ پۆستی سەرۆکک ۆماری عیراق دەبێت و هەر خۆشمان دیاری دەکەین.
ماڵپەڕی هاوکاری کوردانە بۆ تۆمارکردنی هاوکارییەکان بۆ زیانلێکەوتووانی لافاوەکەی چەمچەماڵ کاراکرا، سەرجەم داتاکانی بەخشەرەکان و هاووڵاتیان لە خۆدەگرێت.
ماڵپەڕی ' هاوکاری کوردانە - Hawkary Kurdana' ماڵپەڕێکی 24 سەعاتییە و سات بە ساتی هەر بڕە پارەیەک بۆ سەر هەژماری بانکیەکای 'کۆمسیۆنی دریاگوزاری و بوژانەوەی چەمچەماڵ؛ لەبانکی چەرموو هەروەها بانکی جیهان نوێ دەکرێتەوە.
عەتا محەمەد سەرۆکی کۆمسیۆنی فریاگوزاری و بوژانەوەی چەمچەماڵ رایگەیاند، ئەوان لە کۆمسیۆنەکە لە پێناو پەیڕەوکردنی ئەوپەڕی شەفافیەتدا سەرجەم داتا و زانیاریەکانمان دەخەنە بەردەست راگەیاندنەکان و دامەزراوە رەسمییەکان و خەڵکی کوردستان، تا هەمووان وەک چۆن بەشداربوون لە پشتیوانی زەرەرمەندانی لافاوەکە، بەهەمان شێوەش ببینن کە هاوکاریە داراییەکانیان چۆن تۆمار دەکرێت و چۆن خەرجیش دەکرێت بۆ خەڵکی چەمچەماڵ.
لەم لینکەوە دەتوانن ئاگاداری کۆکردنەوەی هاوکارییەکان و چۆنییەتی خەرجکردنی ببن...
بەپێی پێشبینییەکانی کەشناسی لە 48 سەعاتی داهاتوودا پلەکانی گەرما کەمێک بەرز دەبنەوە و خێرایی با لەسەرخۆ و مامناوەند دەبێت.
بەرێوبەرایەتی گشتی کەشناسی هەرێم بڵاوکردەووە، ئەمڕۆ ئاسمان بە گشتی لەنێوان ساماڵ و پەڵەهەور دەبێت لە هەندێک ناوچەش دەگۆڕێت بۆ نیمچەهەور.
ئاماژەی بەوەشکرد، خێرایی با لەسەرخۆ و مامناوەند دەبێت و 10-20 کم دەبێت لە سەعاتێکدا.
کەشناسی هەرێم راشیگەیاند، سبەینێ هەینی ئاسمان ساماڵ و پەڵە هەور دەبێت، هەروەها پلەکانی گەرما کەمێک بەرز دەبنەوە بە بەراورد بە تۆمارکراوەکانی دوێنێ .
بەرزترین پلەکانی گەرمای پێشبینیکراو بە پلەی سیلیزی
هەولێر : 16 پلەی سیلیزی
سلێمانی : 14 پلەی سیلیزی
دهۆک : 15 پلەی سیلیزی
زاخۆ : 17 پلەی سیلیزی
کەرکوک : 17 پلەی سیلیزی
هەڵەبجە : 15 پلەی سیلیزی
سۆران : 12 پلەی سیلیزی
گەرمیان : 18 پلەی سیلیزی
كۆنگرێسمانێكی ئەمریكا رایگەیاند، بە هاوكاری مارك ساڤایە جارێكی دیكە عیراق مەزن دەكەنەوە و ئازادی دەكەن.
جۆ ویڵسن ئەندامی كۆنگرێسی ئەمریكا كە سەر بە كۆمارییەكانە، لە ئێكسێكدا وێنەیەكی لەگەڵ مارك ساڤایا نێردەی تایبەتی ئەمەریكا بۆ عیراق، بڵاوكردۆتەوە و ئاشكرایكردوە، لە ئۆفیسەكەی خۆیدا كۆبوونەوەیەكی لەگەڵ مارك ساڤایا ئەنجامداوە بۆ تاوتوێكردنی رەوشی ئەو وڵاتە و ئاسۆی رۆڵی ئەمریكا لە قۆناغی داهاتوودا.
ویڵسن جەختی لەوەشكردەوە كە ساڤایا بە دروشمی "عیراق دووبارە مەزن دەكەینەوە و لە ئێران رزگاری دەكەین" دەستبەكارەكانی دەكەن وەك خۆی دەڵێت.
لای خۆشیەوە "مارك ساڤایا" لە پۆستێكدا نووسیویەتی كۆبوونەوەیەكی گەورەی لەگەڵ جۆ ویڵسن و تیمەكەی ئەنجامداوە، هەر وەك چۆن سەرۆكی ئەمریكا لە هەڵبژاردنەكاندا دەیوت ئەمریكا مەزن دەكەینەوە بە هەمانشێوە عیراق مەزن دەكەنەوە.
سەڕەڕای گەمارۆكانی ئەمریكا، ڤەنزوێلا جەخت لە بەردەوامی هەناردەكردنی نەوت دەكاتەوە و دەڵێت هەرەشەكانی ترەمپ ناتوانێت رایانبگرێت.
ئیڤان جیل،وەزیری دەرەوەی ڤەنزوێلا رایگەیاند ، كۆمپانیای نەوتی نیشتیمانی ، پێترۆلیۆس دی ڤەنزوێلا، بەردەوامە لە هەناردەكردنی نەوت وەك كاتی ئاسایی، جەختیشی لەوەش كردەوە ، تانكەرەكانی كۆمپانیاكە بە گەرەنتی ئاسایشی تەواوەوە دەڕۆن.
سوپای ڤەنزوێلاش بە دووپاتكردنەوەی هەڵوێستی رەسمی یەكگرتووی خۆی، رایگەیاند، هەڕەشەكانی ترەمپ ناتوانێت رایانبگرێت.
لەلایەكی ترەوە، ئەمڕۆ لە دەستپێكی ئاڵوگۆڕی بازرگانی لە لەندەن، نرخی نەوت رووی لە بەرزبوونەوە كردووە، ئەمەش دوای هەفتەیەك لە دەستبەسەرداگرتنی كەشتییە نەوت هەڵگرەكانی ڤەنزوێلا دێت لەلایەن هێزەكانی ئەمریكاوە.
سەرۆکی ئەمریکا دەڵێت: ئیدارەکەی لە ماوەی رابردوودا سەرکەوتنی گەورەی بەدەستهێناوە و توانیویەتی ئاشتی بۆ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بگەڕێنێتەوە.
دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا لە وتارێکدا رایگەیاند، ئیدارەکەی لەو ماوەی 11 مانگی رابردوودا سەرکەوتنی گەورەی بەدەستهێناوە، هەروەها توانیویەتی کۆتایی بە جەنگ لە غەززە بهێنێت و مەترسیی ئەتۆمیی ئێران بنبڕ بکات، دەشڵێت، بۆ یەکەمجار لە دوای سێ هەزار ساڵەوە ئاشتیی بۆ رۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەدەستهێناوە.
وتیشی، کۆتایی بە هەشت جەنگ هێناوە لە ماوەی دە مانگدا و بارمتە ئیسرائیلییەکانی لە غەززە گەڕاندووەتەوە بە زیندوو و مردووەکانیشەوە.
ترەمپ ئەوەشی خستەڕوو، هێزی سەربازی بۆ وڵاتەکەی گەڕاندووەتەوە و ئێستا ئەوان بە جیاوازییەکی زۆرەوە بەهێزترین سوپایان هەیە لە جیهاندا.
لە بارەی ناوخۆی وڵاتەكەشیەوە، ترەمپ ئاشکرایکرد، یاسای بێ وێنەیان دەركرد بۆ پاراستنی سنوورەكانیان كە بەهۆیەوە لە مانگی رابردوو هیچ كۆچبەرێكی نایاسایی نەچووەتە ناو ئەمریكاوە، وتیشی ،واشنتۆنی پایتەخت لە جاران سەلامەتترە.
ئەنجومەنی پیرانی ئەمریكا بودجەی بەرگریی وڵاتەکەی بە بڕی 901 ملیار دۆلار پەسەند کرد و رەوانەی بەردەم دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی وڵاتەکەی کرد بۆ ئیمزاکردن؛ لەناو یاساکەدا بڕگەیەک جێگیرکراوە کە کۆتایی بە "دەسەڵاتی بەکارهێنانی هێز" دژی عیراق دەهێنێت.
ئەمڕۆ چوارشەممە، ئەنجومەنی پیران بە زۆرینەی 77 دەنگی بەڵێ بەرامبەر 20 دەنگی نەخێر، بودجەی ساڵانەی بەرگری (NDAA)ـی پەسەند کرد. یەکێک لە گرنگترین بڕگەکانی یاساکە، هەڵوەشاندنەوەی فەرمیی "رێگەپێدانی بەکارهێنانی هێزی سەربازی (AUMF)"ـە، کە لە ساڵانی 1991 و 2002 بۆ جەنگی کەنداو و پرۆسەی ئازادیی عیراق بە حکومەتی ئەمریكا درابوو.
وەزارەتی دەرەوەی عیراق لە راگەیەندراوێکدا پێشوازی لە بڕیارەکە کرد و بە "هەنگاوێکی مێژوویی" وەسفی کرد، ئاماژەی بەوەشکردووە: "ئەم بڕیارە خاڵێکی وەرچەرخانە لە سروشتی پەیوەندیی یاسایی نێوان هەردوو وڵات و چاوەڕوانین سەرۆک ترەمپ یاساکە ئیمزا بکات".
ئەنجومەنی پیرانی ئەمریکا بە زۆرینەی دەنگ پڕۆژەیاسای بودجەی بەرگریی پەسەند کرد، کە رێگە بە دۆناڵد ترەمپ دەدات سزاکانی "یاسای قەیسەر" لەسەر سوریا هەڵبوەشێنێتەوە، ئەمەش وەک هەنگاوێک بۆ بوژانەوەی ئابووری ئەو وڵاتە دوای ساڵێک لە رووخانی دەسەڵاتی بەشار ئەسەد.
لە دانیشتنەکەدا کە 77 ئەندام دەنگیان بە بەڵێ و 20 ئەندام دەنگیان بە نەخێر دا، پڕۆژەیاسای (NDAA) پەسەندکرا، کە تێیدا بڕگەیەک جێگیرکراوە بۆ کۆتاییهێنان بە کارکردن بە یاسای قەیسەر ساڵی 2019. ئێستا یاساکە رەوانەی نووسینگەی سەرۆک کراوە و ترەمپ 10 رۆژی لەبەردەمە بۆ ئیمزاکردنی.
لابردنی سزاکان دوای زنجیرەیەک گفتوگۆ و داواکاریی ئەحمەد شەرع، سەرۆکی نوێی سوریا دێت، کە مانگی رابردوو لە کۆشکی سپی لەگەڵ ترەمپ کۆبووەوە و جەختی کردەوە کە مانەوەی سزاکان رێگرە لەبەردەم پرۆسەی بوژانەوەی سوریا.
جێگەی سەرنجە، یاسای قەیسەر لە خولی یەکەمی سەرۆکایەتی ترەمپدا ئیمزا کرابوو بە مەبەستی سزادانی بەشار ئەسەد و هاوپەیمانەکانی (روسیا و ئێران)، بەڵام ئێستا ئیدارەی ترەمپ و کۆنگرێس گەیشتوونەتە ئەو بڕوایەی کە بۆ راکێشانی وەبەرهێنانی دەرەکی، پێویستە سزاکان بە یەکجاریی لاببرێن.
بەپێی یاسا نوێیەکە، هەڵوەشاندنەوەی سزاکان بەبێ مەرجی قورس دەبێت، بەڵام سەرۆکی ئەمریکا پابەند دەکرێت شەش مانگ جارێک راپۆرت بداتە کۆنگرێس سەبارەت بە بەرەوپێشچوونەکان لە دیمەشق، بەتایبەت لە پرسەکانی دەرکردنی شەڕڤانانی بیانی، پاراستنی مافی کەمینەکان و پەیوەندییەکان لەگەڵ ئیسرائیل.