بەپێی راگەیەندراوێکی فەرمانگەی میدیا و زانیاریی ھەرێمی کوردستان، حکومەتی ھەرێم بریاری داوە، لەپێناو بەرژەوەندیی گشتی و پاراستنی سەلامەتیی ھاوڵاتیان، لە ملیارێک و ٥٠٠ ملیۆن دینارەوە بۆ پێنج ملیار دینار بۆ فریاگوزاری خێرا بە مەبەستی بەرەنگاربوونەوەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا تەرخان بکرێت.

هەروەها چوار ملیار دیناریش بۆ ھاندانی پزیشک و پەرەستار و کارمەندانی تەندروستی و تاقیگەیی و ئەو فەرمانبەرانەی لە تیمەکانی بەرەنگاربوونەوەی کۆڕۆنا بەشدارن تەرخان دەکرێت و ١٥٠ ملیۆن دیناری مانگانە بۆ ھەڵمەتی ھۆشیاری تەندروستیی ھاوڵاتیان بەھەموو جۆرەکانیەوە تەرخان دەکرێـت.

 "عەلی باقری" جێگری وەزیری دەرەوەی ئێران بۆ کاروباری سیاسی رایگەیاندووە، ھەڵوێستی روسیا و چین لە ھەموو لایەنەکانی تر زیاتر لە ئێرانەوە نزیکە، پێشیان وایە کە فەڕەنساش دەیەوێت رۆڵی جددیتری ھەبێت لە دانوستانەکانی ڤیەننادا ، بەڵام ئەگەر بیەوێت رۆڵی دیارتری ھەبێت لە دانوستانەکاندا ، پێویستە سەربەخۆتر بێت .
بڕیارە رۆژی ٢٩ ی ئەم مانگە دانوستانەکانی ڤییەننا لەنێوان ئێران و وڵاتانی خۆرئاوا بە بەشداری ناراستەوخۆی ئەمریکا دەستپێدەکاتەوە ، ئەوەش دوای ئەوەی بۆ ماوەی شەش مانگ دانوستانەکان لەلایەن ئێرانەوە راگیران .

"عەبدولواحید ئەحمەد" سەرۆكی شارەوانی هەولێر رایگەیاند، هاووڵاتیان دەتوانن سەردانی سەرۆكایەتی شارەوانی هەولێر بكەن بۆ راییكردنی مامەڵەكانیان، وتیشی تا ئێستا لە شاری هەولێر لە كۆی ١٢٨ هەزار پارچە زەوی كە دراوە بە هاووڵاتیان ٩٥ هەزاریان مامەڵەكانیان تەواوبووە، ٢٥ هەزار كارتیش ماون لە ئێستادا لە هەوڵدان بۆ تاپۆكردنیان.

 

جوتیار عادل، وتەبێژی حكومەتی هەرێمی كوردستان لەكۆنفرانسێكی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، حكومەت چی پێویست بێت بۆ رێگریكردن لە كۆچی بەڵیشاو دەیگرێتەبەر، دەشڵێت، تەنها ساڵی رابردوو حكومەت 120 هەزار هەلی كاری رەخساندووە و كێشەی دواكەوتنی و لێبڕینی مووچەشی چارەسەركردووە، ئاشكراشیكرد، كەیسی كۆچبەرانی كورد لە لایەن هەندێ لایەنی سیاسییەوە كراوەتە موزایەدەیەكی سیاسی و دژی حكومەتی هەرێم بەكاردەهێنرێت.

 

لە دیدارێکدا سەرۆکی پەرلەمان پیرۆزبایی دەستبەکاربوونی وەک کونسوڵی گشتیی نوێی بەریتانیا لە ھەرێمی کوردستان لێکرد و ھیوای خواست لە ئەرکەکانیدا سەرکەوتووبێت، دواتر باسی پەیوەندیی قووڵ و مێژوویی نێوان ھەردوولا و گرنگیی پاراستن و بەردەوامیدان بەو پەیوەندییانە کرا، سەرۆکی پەرلەمان سوپاسگوزاریی خۆی دەربڕی بەرامبەر پشتیوانییەکانی بەریتانیا لە شەڕی ڕِووبەڕووبوونەوەی داعش و ڕۆڵی بەریتانیای بەرزنرخاند لە ھاوکاریکردنی ھێزەکانی پێشمەرگە و داواشی کرد کە ھاوکارییەکانیان بەردەوامییان ھەبێت و ڕۆڵی خۆیان ببینن لە ڕیفۆڕم و ڕێکخستنەوەی ھێزەکانی پێشمەرگەدا. 

تەوەرێکی دیکەی قسەکانی سەرۆکی پەرلەمان تایبەت بوون بە ئەجێندای کاری ئەو وەرزەی پەرلەمان و کارکردن لەسەر ئەو یاسایانەی کە دەبنەھۆی بووژاندنەوەی سێکتەرەکانی پیشەسازی، کشتوکاڵ و گەشتوگوزار، ھاوکات باسی دواین بەرەو پێشەوەچوونەکانی پرسی نووسینەوەی دەستووری ھەرێمی کوردستان و ھەڵبژاردنەکانی داھاتووی پەرلەمانی کوردستان و ئەو ئاڵنگارییانە کرا کە ڕووبەڕووی پەرلەمان دەبێتەوە، بە تایبەت کاراکردنەوەی کۆمسیۆن و ھەمواری یاسای ھەڵبژاردنەکان. 

بەشێکی تری گفتوگۆکانیش تایبەت بوون بە پرسی چاکسازی و ڕووبەڕووبوونەوەی گەندەڵی و ئاڵنگارییەکانی بەردەم پرۆسەکە.

لای خۆیەوە دەیڤد ھەنت، کونسوڵی گشتیی نوێی بەریتانیا لە ھەرێمی کوردستان، سوپاسگوزاریی خۆی ئاڕاستەی سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان کرد بۆ خستنەڕووی ھەموو ئەو تەوەرە گرنگانەی کە لە دیدارەکەدا باسکران، ھەروەھا بۆ ئەو پێشوازییە گەرمەی کە لێیان کرا.

وتیشی، پێشتر وەبەرھێنەرانی ھەرێم گەورەترین گرفتیان نەبوونی جیاکاری بوو لەئەنجامدانی پڕۆژەکانی وەبەرھێنان لەپارێزگاکانی ھەرێم، ئێستا بەپێی رێنمایی و یاساکان رێگایان پێدەدات جیاکاری بکەن.

لەو سەردانەدا کە ھەریەک لە ھەتاو ئیبراھیم ئەحمەد و دێرین لەتیف و ھاشم ساڵح بەڕێوەبەری مۆزەخانەی سلێمانی و نوێنەرێکی بەڕێوەبەرایەتی شوێنەواری سلێمانی ھاوڕێیەتیان دەکرد، شاناز ئیبراھیم ئەحمەد لە نزیکەوە خانووەکانی بەسەرکردەوە، کە بەشێکیان لە لێواری ڕووخان و لەناوچوون نزیک بوونەتەوە.

لە میانی بەسەرکردنەوەی گەڕەک و کۆڵانە دێرینەکانی سلێمانیدا، شاناز ئیبراھیم ئەحمەد غەمباری خۆی نیشاندا کە بە بەرچاوی ھەمووانەوە ئەم خانووە دێرین و مێژووییانەی شار کە کۆمەڵێک یادگاری باو و باپیرانمانی لەخۆگرتووە خەریکە لەناودەچن.

شاناز ئیبراھیم ئەحمەد، بانگھێشتی ھەموو ئەو کەسانەشی کرد کە سودمەندبوون لە خێر و بێری ئەم شارە دەستپێشخەری بکەن بە ھاوکاری لایەنە پەیوەندیدارەکان دەستەیەک پێکبھێنن بۆ پاراستن و نۆژەنکردنەوەی ئەم خانوو و گەڕەکە دێرینانەی شار، لەسەر شێوازە کۆنەکەی خۆی، وتیشی: ھەنگاو و پلانەکانمان بۆ پاراستنی مێژوو و گەڕەکە دێرینەکانی شار جددییە و بەرنامەمان ھەیە لە ڕێگەی دەستەیەکی تایبەتمەند و فراوانەوە کاری لەسەر بکەین.

 

 

ئەمشەو وەفدی یەکێتی لەگەڵ فالح فەیاز سەرۆکی دەستەی حەشدی شەعبی کۆبووەوە و باسیان لە ڕەوشی سیاسیی و نەخشە ڕێگەکانی پێکھێنانی کابینەی نوێی حکومەتی عێراق کرد.

وەفدەکە پێشتر لەگەڵ عەمار حەکیم، سەرۆکی ڕەوتی حیکمە و ھادی عامری، سەرۆکی ھاوپەیمانی فەتح کۆبووەوە.

ڕاشیگەیاندووە، مۆڵەتەکە لە سەعات ١٠ی ئەمشەو دەستپێدەکات تا سەعات ھەشتی بەیانی ١١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١، تێیدا ھەرچی دیاردەی چەکداری، لە چەکی بێ مۆڵەت و جوڵەی چەک و تەقەمەنی  لە دەرەوەی یاسا ھەیە، کۆنترۆڵ دەکرێن و دەستیان بەسەردا دەگیرێت، ھەر جۆرە جوڵەپێکردنێکی ھێزیش بە ئاگاداری و موافەقەتی لیژنە ئەمنییەکە دەبێت، ھەروەھا ڕاکردووان و تۆمەتباران بە کەیسی جۆراوجۆری یاسایی دەستگیردەکرێن و ڕادەستی دادگاکان دەکرێن.

ڕاشیگەیاند، بێجگە لە ئیجراتاتی بنەبڕکردنی دیاردەی چەکداری و چەکی بێ مۆڵەت، ئیجرائاتی یاسایی تایبەت بە ئۆتۆمبیلی بێ سەرەتا و بێ مانفێست و سەیارەی جام ڕەش و پلیتگۆڕین جێبەجێدەکرێن، بۆ ئەوەی ھیچ درزێکی ئەمنی ڕوونەدات کە ئۆقرەیی و ئارامی شار تێک بدات.

ھاوکات "بافڵ جەلال تاڵەبانی" پشتیوانی تەواوی کارەکانی لیژنەکە بۆ چەسپاندنی یاسا و دابینکردنی ئارامی دەکات.

"د. فەرھاد محەمەد" بەڕێوەبەری تەندروستی چەمچەماڵ لە کۆنفرانسێکی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاند، ڕێژەی وەرگرتنی ڤاکسین لە چەمچەماڵ زۆر کەمە، تا ئێستا ڕێژەکە نەگەیشتووەتە ٧٪.

ڕاشیگەیاند، بە پێویستی دەزانن ھاوڵاتیانی چەمچەماڵ خۆیان بە ڤاکسین بکوتن لە پێناو سەلامەتی خۆیان و کەسانی دەوروبەرییان.

کازم سەھر بەڕێوەبەری گشتی دەستەی گشتی بەنداوەکان لە وەزارەتی سەرچاوەکانی ئاوی عێراق ڕایگەیاند، تورکیا بە نیازە پڕۆژەی دروستکردنی بەنداوی جەزیرە جێبەجێ بکات، کە مەترسییەکانی بۆ سەر عێراق زۆر زیاتر دەبن لە مەترسییەکانی بەنداوی ئیڵسۆ بەو پێیەی بەنداوی ئیڵسۆ بۆ بەرھەمھێنانی کارەبایە و ئاوەکەی بەردەدرێتەوە، بەڵام بەنداوی جزیرە بۆ ئاودێرییە و ئەگەر ھەردوو وڵات ڕێککەوتنی لەسەر نەکەن، عێراق بێبەش دەبێت لەو ئاوە کەمەی لە دیجلەوە پێی دەگات.

جەختیشی کردەوە، لایەنی تورکی لە ئێستادا بەدوای سەرچاوەی دارایدا دەگەڕێت بۆ دروستکردنی بەنداوەکە و دڵنییایشیان داوە کە بەنداوەکە کاریگەری لەسەر پشکی ئاوی عێراق نابێت، بەڵام ئەوان ترسیان ھەیە و ھەموو کاتێک لە سیاسەتدا بەڵێنەکان جێبەجێ ناکرێت.

چوارچێوەی ھەماھەنگی لایەنەکانی شیعە بە ئامادەبوونی سەرۆک کۆمار و سەرۆک وەزیران و سەرۆکی ئەنجومەنی باڵای دادوەری کۆبووەوە و گفتوگۆی کرد لە بارەی ھێرشکردنە سەر خۆپیشاندەران و کردنە ئامانجی ماڵی سەرۆک وەزیران و ئەنجامی ھەڵبژاردن

لە کۆتایی کۆبوونەوەکەشدا چەند خاڵێک ڕاگەیەنران، لەوانە ئیدانەکردنی تاوانی کردنە ئامانجی خۆپیشاندەران و تەواوکردنی لێکۆڵینەوە دادوەرییەکان و لێپرسینەوە لە تێوەگلاوانی لە تاوانەکە.

ھەروەھا ڕەتکردنەوە و ئیدانەکردنی تاوانی کردنە ئامانجی ماڵی سەرۆک وەزیران و تەواوکردنی لێکۆڵینەوەکان و ھاوکاریکردنی تیمی لێکۆڵینەوە و تیمی ھونەری تایبەتمەند بۆ زانینی پاڵنەرەکانی تاوانەکە و پێشکەشکردنی تۆمەتباران بە دادگا.

داواشیانکرد پشێوییەکان کەمبکرێنەوە و ھەڵمەتی میدیایی ڕابگیرێت و ھەموو دیاردەکانی ئیستیفزاز لە شەقامەکان لاببرێن و ئەو مەترسیانەی لای ھاوڵاتیان دروستبووە نەھێڵرێت و پەیامی دڵنیاییان پێبگەیەنرێت.

لە خاڵێکی تریشدا لایەنەکانی چوارچێوەی ھەماھەنگی داوایانکردووە، چارەسەری یاسایی بۆ قەیرانی ئەنجامی ھەڵبژاردنی بدۆزرێتەوە و متمانە بە پڕۆسەی ھەڵبژاردن بۆ ھەموو لایەنەکان بگەڕێنرێتەوە و بانگەواز بکرێت بۆ کۆبوونەوەی نیشتمانی بۆ گەڕان بەدوای چارەسەر بۆ ئەو کێشە چەقبەستووە، جەختیشیانکردەوە لەسەر ئاشتی کۆمەڵایەتی و چارەسەرکردنی سەرجەم کێشەکان لە چوارچێوەیی یاسایی و سیاسی پەیڕەوکراو.

لەو بارەیەوە ھۆریست زیھۆڤەر وەزیری ناوخۆی ئەڵمانیا داوای لە کۆمسیۆنی ئەوروپا کرد،  ڕێکاری توند بۆ ڕێگری لە لێشاوی کۆچبەران لە بێلاروسەوە بەرەو پۆڵەندا بگرێت و ھاوکاری ئەو وڵاتە بکەن لە دابینکردنی سەقامگیری بۆ سنوورەکانی.

ھاوکات نید پرایس وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا ڕایگەیاند، نیگەرانن لەو ڕەوشەی لە سنوورەکانی پۆڵەندا و بێلاروس ڕوویدا و بە توندی ئیدانەی بەکارھێنانی کۆچبەران وەک کارتی سیاسی لەلایەن ئەلیکساندەر لۆکاشینکۆ سەرۆکی بیلاڕوسەوە دەکەن، داواشی کرد ئەو وڵاتە لێشاوی کۆچبەران بەرەو سنوورەکانی ئەوروپا ڕابگرێت.