هەواڵەکان
بەیانی ئەمڕۆ لە گۆڕستانی "کەڵەشێرتەپە" لە باشووری قەزای کەلار، تەرمی ئەو پێشمەرگەیە بە خاک خاکسپێردرا، کە شەوی شەممە لە کاتی پەلامارێکی داعش بۆ سەنگەرەکانی ھێزی پێشمەرگە، بەھۆی تەقینەوەی بۆمبێکەوە لە نزیک ناحیەی کوڵەجۆ بریندار بوو، ئەو پێشمەرگەیە سەر بە لیوای پێنجی پیادەی ھێزەکانی پێشمەرگەیە و خەڵکی ناحیەی ڕزگاری سەر بە قەزای کەلارە، شەوی ڕابردوو بەھۆی سەختی برینەکەیەوە گیانی لە دەستدا، بەوەش ژمارەی پێشمەرگە شەھیدەکان، بۆ شەش پێشمەرگە بەرزبووەوە.
عەمید کاوە فەرماندەی لیوای پێنجی پیادەی ھێزەکانی پێشمەرگە، ڕایگەیاند، بەردەوام دەبن لە ئۆپراسیۆنەکانیان لە دژی داعش و ڕاوەدوونانی تیرۆرستانی ئەو گروپە.
وەزارەتی دارایی لە روونکردنەوەکەدا ئاماژەی بەوەکردووە، لە ١/١/٢٠٢١ تاوەکو ٢٤/١١/٢٠٢١ ڕەزامەندی لەسەر ٣٦٩ نوسراوی وەزارەتی خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی دراوە کە بڕەکەی ١٤ملیار و ٢٦٢ ملێون و ٩١١ ھەزار و ٢٤٠ دینارە. ئەم بڕە پارەیە تاوەکو ١٥/١٢/٢٠٢١ زیاتر دەبێت. لە ھەمان ڕێککەوتیش ١٨٣ نووسراویان ڕەتکراوەتەوە. لەبەر ئەم ھۆکارانەی لای خوارەوە;-
١-ھەندێک نوسراو پێچەوانەی ڕێنمایی دارایی بووە.
٢-ھەندێک لەو نوسراوانە کەموکوڕیان ھەبووە و وەڵامدراونەتەوە.
٣- بە ڕەچاوکردنی بارودۆخی دارایی ھەرێم بە ڕێنمایی (٥٠) پاڵپشت بە بڕیاری ١٤ی ئەنجومەنی وەزیران ڕەتکراونەتەوە.
بافڵ جەلال تاڵەبانی لە ڕاگەیەنراوێکدا دەڵێت، ئەو توندوتیژیانەی بە ناڕەوا بەرامبەر ھەندێک لە خوێندکاران کرا زۆر نیگەرانی کردووە، لە دڵەوە داوای لێبووردن لە کوڕ و کچ و خوشک و براکانی دەکات، کە بە ئومێدەوە بەرەوە داھاتوویەکی گەش ھەنگاودەنێن لە پێناو نەکوژانەوەی چرای زانست و بژێوی ژیانیان و لەسەر شەقام داوای قوت و مافی خۆیان دەکرد.
بافڵ جەلال تاڵەبانی، داوا لە خوێندکاران دەکات بۆ ھەر داواکارییەک پەنا بۆ ڕێگەی مەدەنی و شارستانی ببەن و دووربکەونەوە لە توندوتیژی و یاساشکێنی، ڕێگەنەدەن کەسانی ھەلپەرست داوا ڕەواکانییان بە لاڕێدا بەرێت ئەوە خزمەت بە خواستەکانیان ناکات، داواشی وایە قەت ئەم ڕێگایە ھەڵنەبژێرن و بیری لێنەکەنەوە.
بەلێنیش دەدات کە گۆڕانکاری گەورە بکەن لە پێناو داھاتووی خوێندکاران و جێبەجێکردنی داواکارییەکانیان و چارەسەرکردنی کەموکوڕییەکان.
دەشلێت، لەمەودوا نزیکتر لەگەڵ توێژی گەنجان و خوێندکاران پێکەوە کاردەکەن لە پێناو ئایندەیەکی گەشتر بۆ گەلەکەیان بۆ ھەر داھێنان و سەرکەوتنێک، داکۆکیکاری بەدیھێنانی ئاواتەکانیشتان دەبێت.
لەو بارەیەشەوە، موقەدەم عومەر ئەحمەد فەرماندەی فەوج ڕایگەیاند، شەوی ڕابردوو ھێزەکانی پێشمەرگە لە کاتی تێکشکاندنی پەلامارەکەی داعش تیرۆریستێکیان کوشتووە.
دەشڵێت، ئەگەر خەڵکی ئەمریکا خۆیان بکوتن و ماسک بەکاربھێنن، پێویستیان بە داخستنی گشتیی و قەدەغەی ھاتووچۆ نابێت.
وەزارەتی دەرەوەی ئێران لە ڕاگەیەندراوێکدا بڵاویکردەوە، لەو پەیوەندییەدا "عەبدوڵاھیان" جەختی کردووەتەوە لەسەر گرنگی پابەندبوونی لایەنەکان بە ڕێککەوتنی ئەتۆمی، وتیشی ئەگەر ھەموو لایەنەکان بگەڕێنەوە، ئێرانیش ئەو ھەنگاوانە ڕادەگرێت کە دژی ڕێککەوتنەکەیە.
"عەبدوڵاھیان" باسی لەوەشکردووە، "تاران" شەش خولەکەی پێشووی دانوستانەکانی "ڤییەنا" پشتگوێ ناخات و لە خولی حەوتەمیشدا وەک نوێنەرانی حکومەتی نوێ دانوستانیان دەستپێکردووەتەوە.
ھاوکات "گۆتێرێس" پشتیوانی تەواوی بۆ بوژانەوەی ڕێککەوتنی ئەتۆمی دەربڕی و ھیوای خواست دانوستانەکانی "ڤییەنا" ئەنجامی ھەبێت، داواشی لە سەرجەم لایەنەکان کرد ھەوڵی جدی بدەن بۆ دروستکردنی متمانە.
"شەھرام محەمەد" نوێنەری دەزگای لوتکە لە ئەوروپا لە شاری کاڵاسی فەڕەنساوە ڕایگەیاند، لەسەر ڕاسپاردەی قوباد تاڵەبانی ڕێکاری ڕەسمی بۆ ئاشکراکردنی ناسنامەی قوربانییەکان گرتووەتەبەر و لەلایەن حکومەتی فەڕەنساوە جێبەجێی دەکرێن.
وتیشی، لە چەند رۆژی داھاتوودا سامپڵی "دی ئێن ئەی" کەسوکاری قوربانییەکان لە سلێمانیەوە دەگاتە فەڕەنسا و ڕادەستی لیژنەی لێکۆڵینەوە لە حکومەتی فەڕەنسای دەکەن.
جیڕاڵد دارمانان وەزیری ناوخۆی فەڕەنسا، لە کۆنفرانسێکی ڕۆژنامەوانیدا، ڕایگەیاند، پێویستیان بە ڕێککەوتنی نوێ ھەیە لە نێوان یەکێتیی ئەوروپا و بەریتانیا بۆ ڕاگرتنی لێشاوی کۆچبەران و لەو بارەیەوە فەڕەنسا ئامادەی دانوستانە لەگەڵ بەریتانیا و سەرۆک وەزیرانی فەڕەنسا نامەیەکی ئاڕاستەی ھاوتا بەریتانیایەکەی کردووە.
ڕاشیگەیاند، پێویستە بەریتانیا سەرکێشیە ئابووریەکانی بۆ ڕاکێشانی کۆچبەران بۆ وڵاتەکەی سنووردار بکات.
ناوەڕاستی ھەفتەی ڕابردوو، بەلەمێکی کۆچبەران بە نزیکەی ٣٣ سەرنشینەوە لە کەناڵی ئینگلیز لە نێوان فەڕەنسا و بەریتانیا ژێرئاو کەوت و نزیکەی ٣٠ کەسیان گیانیان لە دەستدا کە زۆرینەیان کورد بوون.
کۆمیسیۆن ئەنجامی کۆتایی ھەڵبژاردنەکانی رایگەیاند، ھاوپەیمانی کوردستان دوو کورسی زیادیکردووە و پارتیش دوو کورسی کەمی کردووە.
کۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی ھەڵبژاردنەکان، لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا ئەنجامی ھەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراقی راگەیاند و بەپێی ئەنجامەکانیش پێنج کورسی لە پارێزگاکانی بەغداد و بەسرە و ھەولێر و کەرکوک و نەینەوا گۆڕانکاری بەسەردا ھاتووە، بەپێی ئەنجامەکەش ھەردوو کاندیدی ھاوپەیمانی کوردستان "ھەرێم کەمال ئاغا" لە ھەولێر و "رۆنزی زیاد سیدۆ" لە نەینەوا سەرکەوتن و ژمارەی کورسییەکانی ھاوپەیمانی کوردستان لە ١٦ کورسییەوە بۆ ١٨ کورسی زیادی کرد.
ھەر بەپێی ئەنجامەکان، دەنگی لیست و ھاوپەیمانییەتییەکان بەم جۆرە بوون؛ رەوتی سەدر ٧٣، ھاوپەیمانی تەقەدووم ٣٧، دەوڵەتی یاسا ٣٣، پارتی ٣٠ و یەکێتی ١٨، ھاوپەیمانی فەتح ١٧ و ٤٣ کاندیدیش کە لە دەرەوەی لیست و قەوارەکان خۆیان کاندید کرد بوو سەرکەوتنیان بەدەستھێناوە.
ڕاگەیاندنی وەزارەتی پێشمەرگە بڵاویکردەوە، بە سەرپەرشتی لیوا عەبدوڵا کەریم بەڕێوەبەری مەشق لە وەزارەتی پێشمەرگە کۆبوونەیەوەیەک بەڕێوەچوو، تیایدا گرنگی ئەنجام دانی مەشق و ڕاھێنان بۆ ھێزەکانی پێشمەرگە و پابەندبوونی لیوا و یەکە سەربازییەکان بە کات و خشتەی مەشق و ڕاھێنان و جێبەجێکردنی دسپلینە سەربازییەکان تاوتوێ کران.
دواتر نوێنەری لیواکان و بەڕێوەبەرایەتیەکانی سەر بە وەزاەرتی پێشمەرگە بۆچوونیان لە بارەی پلانی ساڵی داھاتووی مەشق خستەڕوو، ھاوکات ئامادەییان دەربڕی بۆ دەستپێکردنەوەی پڕۆسەکانی مەشق لە ساڵی ٢٠٢٢دا.
"سیروان جەلال" بەڕێوەبەری گۆڕە بە کۆمەڵەکان لە وەزارەتی شەھیدان و ئەنفالکراوانی ھەرێم بە کوردسات نیوزی ڕاگەیاند، پشکنینی ڕووفاتی ٤١ ئێزدی تەواو بووە و بڕیارە پێش کۆتایی ئەمساڵ لە بەغدادەوە بە فڕۆکە بھێنرێنەوە بۆ موسڵ و دواتریش دەبرێنەوە بۆ شەنگال و لە ڕێورەسمێکی شایستەدا لەسەر شێوازی ئایینی ئێزدییەکان لە گوندی کۆچۆ بە خاک دەسپێردرێن.
ڕوونیشیکردەوە، مانگی شوباتی ئەمساڵ ڕووفاتی ١٠٤ ئێزدی کە لە گۆڕە بە کۆمەڵەکانی شەنگال دەرھێندران و دوای پشکنین ھێنرانەوە بۆ شەنگال و بە خاک سپێردران.
خوێندکارانی ناڕازی داوایانکرد بڕیاری ڕاگرتنی تاقیکردنەوەکانی خولی سێیەمی قۆناغی ٩ی بنەرەتی ھەڵبوەشێتەوە و بوار بدرێت تاقیکردنەوەکانیان ئەنجام بدەن. پەروەردەی کەرکوکیش بەڵێنیدا داواکاریەکەیان بگەییەننە وەزارەتی پەروەردەی عیراق.
عەباس عومران بەڕێوەبەری ھێڵی ئاسمانی عێراق سوپاسی تیمی گەشتی ژمارە (IA223) کە فڕۆکەی جۆری (B737-800/YIASJ) لە فڕۆکەخانەی بەغدادەوە بۆ فڕۆکەخانەی ئیستانبوڵ ئەنجامیداوە.
ئەم فڕۆکە نەفەرھەڵگرە لە کاتی گەشتەکەیدا روبەڕووی گێژەڵوکەیەک بوەتەوە، بەڵام تاقمی فڕۆکەکە توانیویانە بە سەلامەتی سەرنشینەکان رزگار بکەن.
کاپتنی فڕۆکەکە پیاوێک بووە بە ناوی (کەمال عەباسی)، یاریدەدەرەکەشی کچە کوردێکی خەڵکی شاری سلێمانی بووە بە ناوی (وەرتێ بەکر حاجی عەلی)، کە برازای قادری حاجی عەلی و ھونەرمەند حەمە جەزایە.
بەڕێوەبەری ھێڵی فڕۆکەوانی عێراق، (کەمال عەباس)و (وەرتێ بەکر) وەکو دوو فڕۆکەوانی بەئەزموون ناودەبات کە دوای نزیکەی کاتژمێرێک و ٣٠ خولەک فڕین بە ئاسمانی شاری ئیستانبوڵدا، توانیویانە سەرنشینەکان بەسەلامەتی بگەیەننە سەر زەوی.
وتەبێژی جێگری سەرۆکی حکومەتی ھەرێمی کوردستان رایدەگەیەنێت ناوھێنانی تیمی یەکێتی لە حکومەتی ھەرێم دەرخەری ئەوەیە کە پەرلەمانتارەکەی پارتی دیموکراتی کوردستان بێئاگا و بێتوانایە.
سەمیر ھەورامی وتەبێژی جێگری سەرۆکی حکومەتی ھەرێمی کوردستان لە بارەی لێدوانێکی ھێڤیدار ئەحمەد پەرلەمانتاری پارتی کە باسی تیمی یەکێتی نیشتیمانی کوردستانی لە حکومەتی ھەرێمی کوردستان کردووە، رایگەیاند، قسەکانی ئەو پەرلەمانتارە دوورن لە ڕاستییەوە و بێئاگایی و بێتوانایی خۆی سەلماندوە.
سەمیر ھەورامی ئەوەشی راگەیاندوە، داتا و ئامارەکانیش سەلمێنەری ئەوەن کە ئەو پەرلەمانتارە ھیچ زانیارییەکی درووستی نییە و کەس لێدوانەکانی بەجددی وەرناگرێت چونکە زوو زوو پەنا دەباتە بەر موزایەدە و دووبارە سەلماندی کە ئەو پەرلەمانتارێکی فاشیلە .
وەزارەتی تەندروستی رایگەیاند، ژەمی سێیەمی ڤاکسینی کۆرۆنا بەکاردەھێنرێت بۆ کەسانی تەمەن سەروو ٦٠ ساڵ بەتایبەت ئەوانی بەرگری لەشیان کەمەو نەخۆشی درێژخایەنیان ھەیەو لە کەرتی تەندروستیدا کاردەکەن.
راشیگەیاند، ھەر جۆرێکی ڤاکسینەکان بەکاربھێنرێت رێگەپێدراوە،لەلایەکی ترەوە، "روبا فەلاح حەسەن" ئەندامی تیمی راگەیاندنی وەزارەتی تەندروستی عێراق رایگەیاند، ھێشتا ھیچ زانیارییەکیان نییە سەبارەت بە خێرایی و مەترسیداری "ئۆمیکرۆن" و ھێشتا نەگەیشتۆتە عێراق بەڵام ئەگەری بڵاوبوونەوەی ھەیە و مەترسییەکە بۆ سەر ھەمووان، وتیشی زۆرینەی ئەو ڤاکسینانەی ھەیە لەسەر جۆرە نوێیەکانی کۆرۆنا ئیش دەکەن و تا ئێستاش نەسەلمێندراوە کە "ئۆمیکرۆن" بەرگری بەرامبەر ڤاکسینەکان ھەیە یان نا.