هەواڵەکان
مەكتەبی سیاسی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان پەیامێکی سەرەخۆشی ئاراستەی خانەوادەی کۆچکردوو مونیرە شێخ جەلال سەعید کرد
دەقی پەیامەکە
كەسوكارو خانەوادەی كۆچكردوو خاتوو مونیرە شێخ جەلال سەعید
بۆ كۆچی دوایی خاتوو مونیرە خوشكی شەهیدی سەرکردە كاك ئارام( شاسوار جەلال)
و کاک شێخ سالار و مامۆستا نەزیرە و خاتوو وەزیرە ، بۆ ئەم خەمە لەناخی دڵمانەوە پرسەو ماتەمی خۆمان بە بەرێزتان و گشت خانەوادە رادەگەیەنێنن .
بنەماڵە نیشتمانپەروەر و تێكۆشەرەكەتان لەخەباتی کوردایەتی و ئازادیخوازیدا لە كوردستان و لە شاری سلێمانی رۆڵی بەرچاو و دیارتان هەبووە، کە لەدیرۆکی نەتەوەیمان ناوی شەهید ئارام و خانەاودەکەتان بە درەوشاوەیی دەمێنێتەوە
لە یەزدانی مەزن داواكارین سەبوری بەهەموو لایەكتان ببەخشێت ورۆحی كۆچكردوو بەهەشتی بەرین جێگەی بێت .
چاوەڕوان دەكرێت ساڵی داهاتوو، رێكخراوی دەریاوانی نێودەوڵەتی بڕیاری قەدەغەی دەریایی لەسەر كەشتییەكانی عیراق دەربكات.
زەهرە بیجاری سەرۆكی لیژنەی گواستنەوە و گەیاندن لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق رایگەیاند، چاویان بە ئەمینداری گشتی رێكخراوی دەریاوانی نێودەوڵەتی كەوتووە و سەرجەم رێكار و رێوشوێنەكانی حكومەتی عیراقییان لە بواری دەریایی رونكردووەتەوە و داوایانلێكردووە، رێكخراوە بڕیاری قەدەغەی دەریایی لەسەر كەشتییەكانی عیراق هەڵبوەشێنێتەوە كە لە هەموو روویەكەوە زیانی زۆری لێكەوتوووەتەوە، بەتایبەتیش لە بواری ئابووری و بازرگانی و گەشتیاری.
وتیشی، لە ئەنجامی كۆبوونەوەكەدا بڕیاردراوە، لە مانگی تشرینی یەكەمی ساڵی داهاتوو لە كۆبوونەوەی دووەمدا لەگەڵ ئەمینداری گشتی رێكخراوی دەریاوانی نێودەوڵەتی، بڕیاری قەدەغەی دەریایی لەسەر كەشتییەكانی عیراق هەڵبوەشێنێتەوە بەتایبەتیش كە عیراق یەكێكە لە دامەزرێنەرانی رێكخراوەكە.
سەرۆك کۆماری عیراق، ئەمڕۆ دووشەممە بەغدادی پایتەختی بەرەو کۆماری ئازەربایجان بەجێهێشت.
سەردانەکەی د.لەتیف رەشید سەرۆك کۆماری عیراق، لە وەڵامی بانگهێشتی رەسمیی ئیلهام حەیدەر عەلیێڤ سەرۆك کۆماری ئازەربایجانە بۆ بەشداریکردن لە لوتکەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ کەشوهەوا (COP29)، کە لە باکۆی پایتەختی ئەو وڵاتە بەڕێوەدەچێت.
لەو سەردانەدا، وەفدێکی حکومی و پەرلەمانی یاوەری سەرۆك کۆمار دەکات، کە پێکهاتووە لە د.فوئاد حسێن جێگری سەرۆك وەزیران و وەزیری دەرەوە و د. ساڵح حەسناوی وەزیری تەندروستی، فالح خەزعەلی سەرۆکی لیژنەی کشتوکاڵ و ئاو و زۆنگاوەکانی ئەنجومەنی نوێنەران و ژمارەیەك لە لێپرسراو و راوێژکاران.
ئەنجومەنی نوێنەران وەزیری بەرگری عیراق بانگهێشت دەكات، پەرلەمانتارێك دەڵێت وەزیری بەرگری زیاتر لە ٢٠ دۆسێی گەندەڵی مەترسیداری لەسەرە.
سەڵاح زەینی تەمیمی ئەندامی لیژنەی ئاسایش و بەرگری لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق ئاشكرایكردووە، پێویستە لە دانیشتنی داهاتووی ئەنجومەنی نوێنەراندا سابت عەباسی وەزیری بەرگری عیراق بانگهێشت بكرێت و بۆئەو مەبەستەش داواكاری ئاراستەی سەرۆكایەتی ئەنجومەنی نوێنەران كراوە و ئیمزای زیاتر لە ٥٠ پەرلەمانتاریش كۆكراوەتەوە.
وتیشی، وەزیری بەرگری عیراق زیاتر لە ٢٠ تۆمەتی گەندەڵی مەترسیداری لەسەرە كە زیانی زۆری بە دامەزراوە سەربازییەكان و توانای سوپا و هێزە ئەمنییەكان گەیاندووە و دۆسێی پاراستنی سوپا و ئاسایشی نەتەوەییش بابەتێكە نابێت سازشی لەسەر بكرێت.
وەزیری دەرەوەی عیراق هۆشداری لە پەلكێشكردنی عیراق بۆ شەڕی نێوان ئێران و ئیسرائیل دەدات و دەڵێت، لەگەڵ پایتەختی وڵاتان لەگفتوگۆدان بۆ دورخستنەوەی عیراق لە گرژییەكانی ناوچەكە.
فوئاد حسێن، وەزیری دەرەوەی عیراق لە چاوپێكەوتنێكیدا لەگەڵ رۆژنامەی " شەرقولئەوسەت" رایگەیاند، مەترسییەكانی فراوانبوونی گرژییەكانی ناوچەكە هێشتا گەورەیە، هەڵكەوتەی عیراق بەجۆرێكە لەجوگرافیای شەڕدایە، بەهۆی بەردەوامی هێرشەكانی سەر ئێران و بەپێچەوانەوە، چاوەڕوانی ئەوەی لێدەكرێت ئاسمان و خاكی عیراق بكببێتەاتە بەشێك لە گرژییەكانی ناوچەكە.
ئەوەشی خستەڕوو، حكومەتی فیدراڵ دوورخستنەوەی عیراقی لە گرژییەكانی ناوچەكە خستووەتە پێشەنگی كارەكانی و هۆشداری لە بەكارهێنانی خاكەكەی دەدات بۆ هەر هێرش و گرژییەك، هەروەها حكومەتی فیدراڵ بۆ ئەو مەبەستە لەسەر ئاستی جیاواز لەگەڵ پایتەختی وڵاتان لەگفتوگۆدایە و دەسەڵاتدارانی ئێرانیش دڵنیاییانداوە كە خاكی عیراق بۆ هێرشی سەر ئیسرائیل بەكارناهێنن.
هاوكات، فوئاد حسێن لەبارەی كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا لە عیراق رایگەیاندووە، لەگەڵ ئیدارەی ئێستای ئەمریكا گفتوگۆكانیان بەردەوامە بۆ كشانەوەی هێزەكانی ئەو وڵاتە لە عیراق، بەگوێرەی ئەو خشتەیەی رێككەوتنی لەسەر كراوە و جێگیركراوە، لەسەر بنەمای ئەو رێككەوتنانەش، گفتوگۆكانیان لەگەڵ ئیدارەی نوێی ئەمریكا درێژە پێدەدەن.
سەرۆك كۆماری توركیا دەڵێت، لە رێگەی ئۆپراسیۆنەكانیانەوە هەوڵەكانیان بۆ گەمارۆدانی وڵاتەكەی شكستپێهێناوە.
رەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆك كۆماری توركیا، لە وتاری یادی ٨٦ ساڵەی كۆچی دوایی دامەزرێنەری كۆماری توركیا ئاماژەی بۆ ئەوەكرد، هەوڵەكان بۆ گەمارۆدانی وڵاتەكەیان لە سنوورەكانی باشور شكستپێهێناوە ئەویش لە رێگەی ئەو ئۆپەراسیۆنانەی ئەنجامیانداوە ناوچەیەكی پارێزراویان دروستكردووە.
راشیگەیاند، لە داهاتوودا كەموكوڕی ئەو زنجیرانەش تەواو دەكەن كە بە درێژایی سنوورەكانیان لە ناوچە ئەمنییەكاندا هەیە.
لەماوەی ١٠ مانگدا لە سنوری هەولێر ٥٠ كەس لەرووداوی جیاجیادا گیانیان لەدەستداوە و نزیكەی ٩٠ كەسیش برینداربوون، زیاتر لە ٢ هەزار روداوی ئاگركەوتنەوەش تۆماركراون.
بەڕێوەبەرایەتی بەرگری شارستانی هەولێر ئاماری رووداوەكانی لەمساڵدا بڵاوكردەوە و دەڵێت، لەماوەی ١٠ مانگدا بەهۆی روداوە جۆراوجۆرەكانەوە ٢٢ كەس گیانیانلەدەستداوە و ٨٩ كەسی دیكەش برینداربوون، هەروەها ٢٨ كەس خنكاون و ٥٦ كەسی تریش رزگاركراون.
ئاماژە بەوەشكراوە، هەر لەو ماوەیەدا ٢ هەزار و ٥٧ روداوی ئاگركەوتنەوە تۆماركراون، لەو ژمارەیەش ٢٤٦ روداویان ئاگركەوتنەوەی ماڵان و دوو بەنزینخانە و ٢٧٣ روداویشیان گڕگرتنی ئۆتۆمبێل بووە، ١٦١ روداوی ئاگركەوتنەوەش لە دارستان و باخچە و ٨٤٢ روداویش لە نێو دەغڵودانی جوتیاران و ٨٤٢ ئاگركەوتنەوەی پوش و پەڵاش تۆماركراوە.
راوێژكارێكی سودانی دەڵێت تائێستا مووچەی زیاتر لە پێنج هەزار كەس لە چوارچێوەی بیمەی كۆمەڵایەتی و پاراستنی كۆمەڵایەتی راگیراوە، بەهۆی ئەوەی ناشایستە بوون.
سەناو موسەوی راوێژكاری سەرۆك وەزیرانی عیراق بۆ كاروباری بیمەی كۆمەڵایەتی و كەمئەندامان رایگەیاندووە، لەسەرەتای دەستبەكاربوونی كابینەی ئێستای حكومەتەوە تائێستا یەكێك لە بابەتە سەرەكییەكان پێداچوونەوە و لێكۆڵینەوە بووە لەو كەسانەی لە چوارچێوەی هەردوو سیسمی پاراستنی كۆمەڵایەتی و بیمەی كۆمەڵایەتی مووچە وەردەگرن و چەندین تیم و لیژنەش بۆ ئەو مەبەستە پێكهێنراوە و كاری جدییان لەسەر كردووە.
وتیشی، لە ئەنجامی لێكۆڵینەوە و كاركردن لەسەر ئەو پرسە، تائێستا مووچەی پێنج هەزار و ٢٠٠ كەسیان راگرتووە كە لە چوارچێوەی هەردوو سیستمی بیمەی كۆمەڵایەتی و پاراستنی كۆمەڵایەتی، چونكە شایستە نەبوون و بە نایاسایی مووچەیان وەرگرتووە.
سەرۆك وەزیرانی عیراق داوا لە وڵاتانی یەكێتی ئەوروپا دەكات فشار لەسەر ئیسرائیل دروست بكەن لەپێناو راگرتنی هێرشەكانی ئیسرائیل بۆسەر كەرتی غەززە و لوبنان.
بەپێی راگەیەندراوێكی نوسینگەكەی، محەمەد شیاع سودانی سەرۆك وەزیرانی عیراق لەگەڵ یان شنایدۆڤ باڵیۆزی چیك لە بەغداد كۆبووەتەوە و باس لە پەیوەندییەكانی عیراق لەگەڵ یەكێتی ئەوروپا بە گشتی و كۆماری چیك بەتایبەتی كراوە لەگەڵ پێویستی زیاتر بەهێزكردن و گەشەپێدانی ئەو پەیوەندییانە لەسەرجەم بوارەكاندا.
ئاماژەی بەوەشكردووە، سودانی جەختیكردووەتەوە كە پێویستە وڵاتانی ئەندامی یەكێتی ئەوروپا فشارێكی زۆر لەسەر ئیسرائیل دروست بكەن لە پێناو راگرتنی هێرشەكانی بۆسەر كەرتی غەززە و لوبنان لەگەڵ زیادكردنی هاوكارییە مرۆییەكان بۆ ئاوارەكانی غەززە و باشووری لوبنان.
لە پارێزگای سیستان و بلوچستان هێرشی چەكداریی كرایە سەر هێزەكانی بەسیجی ئێران و بەهۆیەوە ٥ ئەندامی بەسیج كوژران.
بەپێی میدیاكانی ئێران، لە هێرشێكی چەكداریدا لە ناوچەی سیركانی سەر بە شاری سەرەوان لە باشووری پارێزگای سیستان و بەلوچستان، ٥ چەكداری هێزی بەسیج كوژراون.
ئەوەش لە كاتێكدایە لە ١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٤ لە هێرشێكی تری چەكداریدا لە ناوچەی تافتان لە پارێزگای سیستان و بلوچستان ١٠ سەرباز كوژران.
بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل دان بە بەرپرسیارێتی وڵاتەكەیدا دەنێت لە تەقاندنەوەی هەزاران ئامێری ئەلكترۆنی حزبوڵای لوبنان كە بەهۆیەوە دەیان كەس كوژران.
عومیر دوستری وتەبێژی سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل رایگەیاند، ناتانیاهۆ لەكۆبوونەوەی ئەنجومەنی وەزیرانی ئیسرائیل بۆ یەكەمجار دانی بەوەداناوە كە گڵۆپی سەوزی هەڵكردووە بۆ ئەنجامدانی كردەوەكە و تەقاندنەوەی ئامێرە ئەلكترۆنییەكانی ئەندامانی حزبوڵا.
لە رۆژانی ١٧ و ١٨ی ئەیلولدا، هەزاران ئامێری پەیوەندی لە جۆری پەیجەر و ووكی- تۆكی كە زۆربەیان لەلایەن ئەندامانی حزبوڵاوە بەكاردەهێنران تەقینەوە و بەهۆیەوە ٣٩ كەس كوژران و نزیكەی ٣ هەزار كەسی دیكە برینداربوون.
ئیسرائیل باڵەخانەیەكی لەناوچەی سەیدە زەینەبی باشووری دیمەشق كردە ئامانج و لانیكەم حەوت كەس كوژراون و ١٤ـی دیكەش برینداربوون، كە یەكێكیان ٤ ساڵ لەمەوبەر تاوانی تیرۆركردنی رەفیق حەریری بەسەردا سەپێنرابوو.
روانگەی سوری بۆ مافی مرۆڤ بڵاویكردەوە، دوانیوەڕۆی ئەمڕۆ فڕۆكە جەنگییەكانی ئیسرائیل لە هێرشێكی ئاسمانیدا باڵەخانەیەكی نیشتەجێبوونیان لە ناوچەی سەیدە زەینەبی باشووری دیمەشق كردووەتە ئامانج.
ئەوەشی خستەڕو، ئەو شوێنەی بۆردومانكراوە چەكدارانی حزبوڵای تێدا نیشتەجێبوون و بەگوێرەی زانیارییە بەراییەكانیش، لە بۆردومانەكەدا لانیكەم حەوت كەس كوژراون و ١٤ـی دیكەش بریندارن كە ژن و منداڵیان لەنێویاندا هەیە.
هاوكات، میدیاكانی سوریا بڵاویانكردووەتەوە، یەكێك لە كوژراوەكانی بۆردومانەكە، "سەلیم عەیاشە" یەكێك لە سەركردەكانی حزبوڵایە كە لەگەڵ سێ كەسی دیكە لەساڵی ٢٠٢٠ لەلایەن دادگاوە سزادران بە تاوانی تیرۆركردنی رەفیق حەریری سەرۆك وەزیرانی پێشووتری لوبنان لە ساڵی ٢٠٠٥
بڕیارە لەم هەفتەیەدا سەرۆك وەزیرانی عیراق سەردانی هەرێمی كوردستان بكات و لەگەڵ لێپرسراوانی باڵای هەرێم كۆببێتەوە.
سەرچاوەیەكی ئاگادار لە بەغداد بە كوردسات نیوز رایگەیاند، بڕیارە لەم هەفتەیەدا محەمەد شیاع سودانی سەرۆكی ئەنجومەنی وەزیرانی عیراق سەردانی هەرێمی كوردستان بكات، بۆ گفتوگۆكردن سەبارەت بە چەند پرسێكی تایبەت بە عیراق و ناوچەكە لەگەڵ لێپرسراوانی باڵای هەرێم كۆببێتەوە.
سەرۆك وەزیرانی عیراق پێشتر و لە نۆی تشرینی دووەمی ساڵی رابردوو سەردانی هەرێمی كوردستانی كرد و لەگەڵ لێپرسراوانی باڵای هەرێم كۆبووەوە.
دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی هەڵبژێردراوی ئەمریكا رایگەیاند، مایك پۆمپیۆ وەزیری پێشووی دەرەوە و نیكی هایلی باڵیۆزی پێشووی ئەمریكا لە نەتەوەیەكگرتووەكان بەشدار نابن لە ئیدارەی نوێی وڵاتەكە.
دۆناڵد ترەمپ لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕی كۆمەڵایەتی " تروس سۆشیاڵ" جەختیكردەوە، مایك پۆمپیۆ و نیكی هایلی بەشێك نابن لە ئیدارەی نوێ و سوپاسی كردوون كە پێشتر خزمەتی وڵاتیان كردووە.
پۆمپیۆ و نیكی هایلی لە خولی یەكەمی دۆناڵد ترەمپ لە پۆستی سەرۆكی ئەمریكادا، لەنێوان ساڵانی 2017 بۆ 2021، رۆڵی سەرەكییان هەبوو لە داڕشتنی كارنامەی ئیدارەی ناوبراو و بەشێك بوون لەو ستراتیژییەی ترەمپ بەرامبەر چین و ئێران پەیڕەوی كرد.
ئەوەش لەكاتێكدایە، ترەمپ هەنگاوەكانی بۆ پێكهێنانی ئیدارەی نوێی ئەمریكا دەستپێكردووە و بەپێی زانیارییەكانی رۆژنامەی نیویۆرك تایمز، ترەمپ تیمەكەی راسپاردووە بە كشانەوە لە رێككەوتنی كەشوهەوای پاریس و كەمكردنەوەی قەبارەی هەندێك لە شوێنەوارە نیشتمانییەكانی ئەمریكا .
راوێژكارێكی سەرۆك وەزیرانی عیراق شانازی بە هێرشە درۆنی و مووشەكییەكانی گرووپی مقاوەمەی ئیسلامییەوە دەكات بۆسەر ئیسرائیل.
محەمەد سەعید نوعمانی راوێژكاری سەرۆك وەزیرانی عیراق بۆ كاروباری رۆشنبیری بە ئاژانسی سیما و سەدای ئێرانی راگەیاندووە، كۆماری ئیسلامی ئێران بووەتە چەتری بەرەی مقاوەمە لە عیراق و سوریا و لوبنان و فەلەستین و یەمەن و پشتیوانییەكانیشی بۆ ئەو گرووپانە وایكردووە هەستی بەرگری و نیشتمانپەروەری لەو وڵاتانە لە دژی داگیركەران بەگشتی و هێرشەكانی ئیسرائیل بۆسەر كەرتی غەززە و لوبنان بەتایبەتی گەشە بكات.
وتیشی، بەهەموو شێوەیەك شانازی بە هێرشە درۆنی و موشەكییەكانی گروپی مقاوەمەی ئیسلامی عیراقەوە دەكەن بۆسەر ئیسرائیل و سوپای ئەو وڵاتە لەو ناوچانەی فەلەستین و لوبنان كە داگیری كردوون، ئەوەش یەكەم لێپرسراوی باڵای حكومەتی عیراقە بە ئاشكرا پشتیوانی هێرشەكانی مقاوەمەی ئیسلامی بكات بۆسەر ئیسرائیل.
هەڵبژاردنەوەی دۆناڵد ترەمپ بە سەرۆكی ئەمریكا، ترس و دڵەڕاوكێی لەنێوان سەركردەكانی چوارچێوەی هەماهەنگی دروستكردووە، لیژنەی ئاسایش و بەرگری ئەنجومەنی نوێنەران دەڵێت، ترسیان هەیە لەوەی ترەمپ رێككەوتنی كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا هەڵبوەشێنێتەوە ئەوەش دەرئەنجامی مەترسیداری دەبێت.
سەلام حسێن، ئەندامی چوارچێوەی هەماهەنگی ئاماژەی بەوەدا، هەڵبژاردنەوەی ترەمپ بە سەرۆكی ئەمریكا، ترس و دڵەڕاوكێی لەنێوان سەركردەكانی چوارچێوە دروستكردووە لەبارەی كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا لە عیراق، بە تایبەتی كە لەئێستادا ترەمپ دەیەوێت بە هێشتنەوەی هێزەكانی ئەمریكا لە عیراق پارێزگاری لە ئیسرائیل بكات لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و هەروەها، گروپە چەكدارەكانی عیراق لەژێر چاودێری ئەمریكادا بهێڵێتەوە.
هاوكات، یاسر وتوت ئەندامی لیژنەی ئاسایش و بەرگری لە ئەنجومەنی نوێنەران دەڵێت، بە هەڵبژاردنەوەی ترەمپ بۆ سەرۆكی ئەمریكا، هەموو ئەگەرەكان كراوەیە بەڕووی رێككەوتنی كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا لە عیراقدا، لەنێویاندا هەڵوەشاندنەوەی رێككەوتنەكە، ئەوەش دەرئەنجامی مەترسیداری لەناوچەكە لێدەكەوێتەوە.