رۆژهەڵاتی ناوەڕاست
د.لەتیف رەشید سەرۆک کۆماری عیراق، ئەمڕۆ دووشەممە، بەیاوەری قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆکی حکومەتی هەرێم، گەیشتە میسر بۆ بەشداریکردن لە کارەکانی لوتکەی نائاسایی عەرەبی.
بەپێی سەرچاوە رەسمییەکان، کۆبوونەوەی نائاسایی سەرانی وڵاتانی عەرەبی بڕیارە سبەینێ لە قاهیرە دەستپێبکات و تایبەت دەبێت بە دواین پەرەسەندنەکانی کەرتی غەززە و خاکی فەلەستین.
شایانی باسە ژمارەیەک بەرپرسانی حکومەت و راوێژکار و کەسایەتییە سیاسییەکان، لەناویاندا جێگری سەرۆکی حکومەت، قوباد تاڵەبانی، یاوەری سەرۆک کۆمار دەکەن لەم سەردانەدا.
شایەنی ئاماژەپێدانە، لە فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی قاهیرە، ژمارەیەک لە بەرپرسانی باڵای میسری پێشوازییان لە سەرۆک کۆمار کرد.
محەمەد جەواد زەریف جێگری سەرۆك كۆماری ئێران بۆ كاروباری ستراتیژی دەستلەكاركێشانەوەی پێشكەشكرد.
میدیاكانی ئێران بڵاویانكردەوە، محەمەد جەواد زەریف جێگری سەرۆك كۆماری ئێران دەستیلەكاركێشانەوەی پێشكەشكردووە، بەڵام تاكو ئێستا سەرۆك كۆماری ئێران دەستلەكاركێشانەوەكەی پەسەند نەكردووە.
ئەوەشیان خستووەتەڕو، بەپێی یاسای كێشە هەستیارەكانی حكومەتی ئێران، بەڕێوەبردنی پۆستی جێگری سەرۆك كۆمار لەلایەن جەواد زەریفەوە، پێشلكارییەكی روون و ئاشكرایە، بەوپێیەی دوو منداڵی ناوبراو رەگەزنامەی ئەمریكییان هەیە و ئەوەش پێچەوانەی دەقی یاساكەیە، كە تیایدا ئاماژە بەوەكراوە، نابێت ئەو كەسانەی لە پۆستە هەستیارەكاندا دەستبەكاردەبن، خۆیان یاخود هاوسەر و منداڵەكانیان رەگەزنامەی دووەمیان هەبێت.
پێشتریش و هەر لەم كابینە وزارییەی ئێراندا، جەواد زەریف دوای 10 رۆژ لە دەستنیشانكردنی بۆ پۆستی جێگری سەرۆك كۆماری ئێران دەستلەكاركێشانەوەی پێشكەشكرد، بەڵام دەستلەكاركێشانەوەی پەسەند نەكرا.
ئەوەش لەدوای ئەوەدێت، لە دانیشتنی دوێنێی پەرلەمانی ئێران، بە زۆرینەی دەنگی پەرلەمانتاران متمانەی لە عەبدولناسر هیمەتی ، وەزیری دارایی و ئابوریی وڵاتەكە سەندەوە.
بەهۆی نزمبوونەوەی بەرچاوی نرخی تمەنەوە، پەرلەمانی ئێران متمانەی لە وەزیری دارایی و ئابووری وڵاتەکەی سەندەوە.
تەلەفزیۆنی رەسمی ئێران رایگەیاندووە، بەهۆی ئەو نزمبوونەوە بەرچاوەی تمەن بەرانبەر بە نرخی دۆلار دیویەتی، پەرلەمانی ئێران عەبدولناسڕ هیممەتی وەزیری دارایی و ئابووری ئێران لەسەر کار لابرد.
لە 19ی مانگی رابردوودا، ئەحمەد نادری پەرلەمانتار ئەوەی خستە روو، پەرلەمان داواکاری پێگەیشتووە بۆ لێپرسینەوە لە وەزیری دارایی و ئابووری، کە رەنگە دانیشتنەکان بە لێسەندنەوەی متمانە لەو وەزیرە کۆتایی پێبێت.
بەپێی یاسای ئێران، ئەو وەزیرەی سکاڵای لەسەرە و داوادەکرێت لێپرسینەوەی لێبکرێت، مۆڵەتی 10 رۆژی لەبەردەمدایە بۆ ئامادەبوون لە پەرلەمان و وەڵامدانەوەی پرسیاری پەرلەمانتارەکان، بۆ وەزیری داراییش، پێویست بوو روونکردنەوەی تەواو بدات لەسەر دۆخی ئابووری وڵات، بەر لەوەی دەستبکرێت بە دەنگدان بۆ لێسەندنەوەی متمانە لێی.
پێشتریش ئەو وەزیرە لە پۆستی پارێزگاری بانکی ناوەندی ئێراندا بووە و بەهەمان شێوە متمانەی لێسەندراوەتەوە.
دوای ئەوەی ساڵی 2018 دۆناڵد تڕەمپ لە رێککەوتنی ئەتۆمی ئێران کشایەوە، چەندین سزای بەسەر ئەو وڵاتەدا سەپاند و ئێران کەوتە ناو قەیرانێکی ئابووری قوڵەوە، بەهۆی سزاکانی ئەمریکاشەوە، ماوەی چەند ساڵێکە نرخی تمەن بەشێوەیەکی بەرچاو دابەزیوە، لەدوای رووخانی رژێمی بەشار ئەسەدیشەوە لە سوریا لە مانگی 12ی ساڵی رابردوودا، نرخی تمەن زیاتر رووی لە دابەزین کرد.
لە ئێستادا لە بازاڕەکانی هەرێم 100 دۆلار بەرانبەر بە نۆ ملیۆن و 210 هەزار تمەنە.
دەوڵەت باخچەلی، سەرۆکی پارتی بزوتنەوەی نەتەوەیی (مەهەپە)، یەکەم لێدوانی خۆی سەبارەت بە بانگەوازەکەی عەبدوڵڵا ئۆجەلان بۆ چەکدانانی پەکەکە بڵاوکردەوە و رایگەیاند، "لێدوانەکە کە لە ئیمراڵی نووسراوە و لە 27ـی شوباتی 2025 لەلایەن شاندی دەم پارتی بۆ رای گشتی خوێندراوەتەوە، سەرتاپای بەنرخ و گرنگە. سەرچاوەی داهات و وەبەرهێنانی ئەو کەسانەی لە هەڵوەشانەوەی پەکەکە دەترسن بەزوویی وشک دەبێت و تورکیا بووژانەوەیەکی بێوێنە بەدی دەهێنێت."
سەرۆکی مەهەپە ئاماژەی بەوەش داوە کە ئەو لێدوانانەی لە قەندیلەوە هاتوون، تەواوکەری بانگەوازەکەی ئۆجەلانن و ئەمەش جێگای دڵخۆشییە.
باخچەلی لە پەیامەکەیدا تیشک دەخاتە سەر پەیامی پەکەکەو دەڵێت: "یەکبوونی هەڵوێستی سەرکردەکانی پەکەکە لە قەندیل لەبارەی پەیامەکەی ئۆجەلان و پشتگیریکردنیان لە بانگەوازی 27ـی شوبات لەم قۆناخەدا سوودی هەموو کەسێکی تێدایە."
شایانی باسە، رۆژی 27ـی شوبات وەفدی ئیمراڵی دەم پارتی بانگەوازی ئۆجەلانیان خوێندەوە کە تێیدا داوای لە پەکەکە کردووە "کۆنگرەکەتان ببەستن و بڕیار بدەن. پێویستە هەموو گرووپەکان چەک دابنێن و پەکەکە خۆی هەڵبوەشێنێتەوە".
بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل و ئیسرائیل کاتز، وەزیری بەرگریی ئیسرائیل، سوپاکەیان لە سوریا راسپارد کە خۆیان بۆ هێرشکردنە سەر هێزەکانی سوریا لە گوندی دروزی جەرامەنای پارێزگای گوندەوار لە نزیک دیمەشق ئامادە بکەن.
بەگوێرەی میدیا ئیسرائیلیەکان نوسینگەی ناتانیاهۆ لە راگەیەندراوێکدا بڵاوی کردووەتەوە، لەگەڵ کاتز، رێنمایییان بۆ سوپا دەرکردووە بۆ ئەوەی خۆیان ئامادە بکەن بۆ بەرگریکردن لە گوندی دروزەکانی جەرامەنای نزیک دیمەشقی پایتەختی سوریا، کە "لەژێر هێرشی سوپای محەمەد جولانی سەرۆکی سوریادایە".
لە بەیاننامەکەدا هاتووە: "رێگه نادەین زیان به دروزەکان بگات و ئەگەر سوپای سوریا زیان بە دروزەکان بگەیەنێت، ئێمەش زیان بەوان دەگەیەنینەوە و هێرشیان دەکەینەسەر".
ئەمڕۆ شەممە، هێزە ئەمنییەکانی سوریا هەڵمەتی ئەمنیان لە شاری جەڕامەنا دژ بە داواکراوەکانی ناو دەروزەکان دەستپێکرد و گرژی کەوتە نێوان هێزەکانی سوپاو دروزەکان و بەهۆیەوە کەسێک کوژرا، سوپای سوریا رایگەیاند: ئەم روداوانە هەڕەشەن بۆسەر ئاسایش و ئارامی سوریا و لە بەرژەوەندی سوریای نوێدا نین.
دروزەکان کێن؟
دروزەکان، هەروەها ناسراو بە موەحیدون، گروپێکی ئاینین و خۆیان وەک موسڵمان پێناسە ناکەن. ئەم گروپە لە سەرەتادا شیعەی ئیسماعیلی بوون بەڵام زۆر ئاین و بیروباوەڕ کاریگەری لەسەر ئاینی دروزەکان هەبووە، یەکێکیش لەوانە ئاینی زەردەشتی. زمانی دروزەکان عەرەبییە و خۆشیان لە رووی ئیتنییەوە لە عەرەب جیا نەکردۆتەوە، بەڵام لە رووی ئاینییەوە خۆیان لە ئیسلام جیادەکەنەوە. لە دەرەوەڕا هەندێک جار بە موسڵمان و هەندێک جاریش وەک ئاینێکی سەربەخۆ بینراون.
ئەردۆغان بۆ یەكەمجار دوای بانگەوازەكەی ئۆجەلان قسەی كرد و رایگەیاند، قۆناغێكی نوێ لە توركیا دەستیپێكردووە و بەرانبەر تێكدانی وڵاتەكەیان هۆشیار دەبن.
رەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆك كۆماری توركیا لە وتارێكدا لە ئیستەنبوڵ رایگەیاند، قۆناغێكی نوێ دەستیپێكردووە و هەلێكی باش هاتووەتە ئاراوە بۆ ئەوەی هەنگاوێكی مێژوویی بنێن.
ئاماژەی بەوەشدا، هیچ پێكهاتەیەكی توركیا قبوڵی ناكات پڕۆسەكە وەكوو رابردوو بە لێڵی بمێنێتەوە و هەموو رێوشوێنێكی پێویست و بەرزترین ئاستی وریایی بەرانبەر هەر هەڕەشەیەك دەگرنەبەر.
ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆمی ئاشکرای کرد کە کۆگای یۆرانیۆمی پیتێنراوی ئێران زیادی کردووە، ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە کۆکردنەوەی یۆرانیۆمی پیتێنراو دەگاتە ئاستی 90٪ کە ئەو ژمارەیەش پێویستە بۆ دروستکردنی چەکی ئەتۆمی.
بەپێی راپۆرتێکی دەزگاکە کە بڵاوکراوەتەوە، رۆژی 8ی شوبات، کۆی گشتی یۆرانیۆمی پیتێنراو گەیشتووەتە 274.4 کیلۆگرام (کە بە بەراورد لەگەڵ سێ مانگ لەمەوبەر 182.2 کیلۆگرام بوو)، ئەمەش ئاماژەیە بۆ خێرابوونی رێژەی بەرهەمهێنان.
لەبەرانبەردا چاودێرانی نێودەوڵەتی سەرنجیان دا کە پێویستە ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان رێوشوێنی سزای خێرا بگرێتەبەر و ئاماژەیان بەوە کرد کە بەریتانیا، ئەڵمانیا و فەرەنسا لەم دواییانەدا پێشنیاری سەپاندنی سزای زیاتریان بەسەر ئێراندا کردووە وەک بەشێک لە هەوڵە دیپلۆماسییە بەردەوامەکان.
لای خۆیەوە واشنتۆن دەرگای دانوستانەکانی لەگەڵ ئێراندا دانەخست، بەڵام جەختی لەوە کردەوە کە فشارە ئابوری و سیاسییەکان سووک ناکات ئەگەر تاران پابەند نەبێت بە سنووردارکردنی توندی بەرنامە ئەتۆمی و مووشەکییەکانی.
کاربەدەستانی ئەمریکا بەروونی ئەوەیان راگەیاندووە، کە ڕەنگە دواجار سیاسەتی زۆرترین فشار پاڵ بە ئێرانەوە بنێت بۆ گەڕانەوە بۆ سەر مێزی دانوستانەکان بە نەرمییەکی زیاترەوە، بەتایبەتی لەبەر ڕۆشنایی ئەو ئاستەنگە ئابوورییانەی کە بەهۆی سزاکانی رۆژئاواوە رووبەڕووی دەبێتەوە.
هەوڵە نێودەوڵەتییەکان بۆ زیندووکردنەوەی رێککەوتنە ئەتۆمییەکەی ساڵی 2015 رووبەڕووی ئاستەنگی گەورە دەبنەوە، چونکە واشنتۆن بەو شێوەیە دەبینێت کە رێککەوتنەکە بەشێکی زۆری کاریگەرییەکانی لەدەستداوە، دوای کشانەوەی ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ لە ساڵی 2018دا.
ئەردۆغان بۆ یەكەمجار دوای بانگەوازەكەی ئۆجەلان قسەی كرد و رایگەیاند، قۆناغێكی نوێ لە توركیا دەستیپێكردووە و بەرانبەر تێكدانی وڵاتەكەیان هۆشیار دەبن.
رەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆك كۆماری توركیا لە وتارێكدا لە ئیستەنبوڵ رایگەیاند، قۆناغێكی نوێ دەستیپێكردووە و هەلێكی باش هاتووەتە ئاراوە بۆ ئەوەی هەنگاوێكی مێژوویی بنێن.
ئاماژەی بەوەشدا، هیچ پێكهاتەیەكی توركیا قبوڵی ناكات پڕۆسەكە وەكوو رابردوو بە لێڵی بمێنێتەوە و هەموو رێوشوێنێكی پێویست و بەرزترین ئاستی وریایی بەرانبەر هەر هەڕەشەیەك دەگرنەبەر.
ئەمڕۆ هەینی ئیسماعیل بەقایی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران بە فەرمی پێشوازی لە بانگەوازی رابەری پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) کرد بۆ دانانی چەک.
بەقایی لە لێدوانێکدا رایگەیاند کە "ئەم بڕیارە هەنگاوێکی گرنگە لە پێناو کۆتایی هێنان بە توندوتیژی" و جەختی کردەوە کە "کۆماری ئیسلامی ئێران پشتیوانی لە هەر جۆرە رەوتێک دەکات کە ببێتە هۆی بەهێزکردنی ئەمن و ئاسایش لە وڵاتی تورکیای دراوسێ".
وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران هیوای خواست کە "ئەم ئاڵوگۆڕە لە ئاستی ناوچەکەش ئاسەواری ئەرێنی هەبێت".
ئەکرەم ئیمامئۆغڵو، سەرۆکی گەورەشارەوانی ئیستەنبووڵ، دوای بانگەوازی ئۆجەلان بۆ "چەکدانان و بەردەوامی پرۆسەی ئاشتی'، داوا دەکات دەسەڵاتدارانی تورکیا بەرپرسیارێتی قۆناغەکە هەڵبگرن.
ئەکرەم ئیمامئۆغڵو، سەرۆکی گەورەشارەوانی ئیستەنبووڵ لە هەژماری تایبەتی خۆی لە سۆشیال میدیا رایگەیاند، "ئێمە بانگەوازەکە بەرز دەنرخێنین و بەرپرسیارێتیش لەسەر شانی ئەو کەسانەیە کە ئەم وڵاتە بەڕێوەدەبەن".
لە راگەیەندراوەکەیدا هاتووە "لە بنەڕەتدا پێویستە تورکیا لەسەر پرەنسیپی دیموکراسی و مافی مرۆڤ و سەروەری یاسا بەڕێوەبچێت".
ئیمامئۆغڵو دەشڵێت: ئەمە رێک بیرۆکەی کۆمارە؛ بێ مەرج هەموو هاووڵاتیانی خۆی لە باوەش بگرێت. پێویستە پێکەوە لە ئازارەکانی ڕابردوو فێربین و بە ئاشتی داهاتوویەکی هاوبەش بنیات بنێین.
وتەبێژی سوپای ئیسرائیل لە راگەیەندراوێکدا ئاشکرای کرد کە فڕۆکەیەکی هێزی ئاسمانیی ئیسرائیل دوێنێ لە ئۆپەراسیۆنێکدا لە ناوچەی هەرمێل لەسەر سنووری سوریا و لوبنان، سەرپەرشتیاری رێککەوتنی کڕینی چەکی بۆ حیزبوڵا لەناوبرد.
بەپێی راگەیەندراوەکە، ئۆپەراسیۆنەکە بە رێنمایی دەزگای هەواڵگری سەربازی ئەنجامدراوە و تیایدا محەمەد مەهدی عەلی شاهین، ئەندامی حزبوڵڵای لوبنان و سەرپەرشتیاری ڕێککەوتنەکانی کڕینی چەکی کردووەتە ئامانج.
وتەبێژی سوپای ئیسرائیل جەختی کردەوە کە چالاکییەکانی شاهین هەڕەشەبوون بۆ سەر ئیسرائیل و هاووڵاتیانی، هەروەها پێشێلکردنی جددی لێکتێگەیشتنەکانی نێوان ئیسرائیل و لوبنان بوون.
هێشتا حزبوڵڵای لوبنان هیچ راگەیەندراوێکی لەبارەی ئەم رووداوەوە بڵاونەکردووەتەوە.
دوای ئەوەی گیدیۆن سار، وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل رایگەیاند، کە رەنگە "بژاردەیەکی سەربازی" پێویست بێت بۆ رێگریکردن لە ئێران دژ بە چەکە ئەتۆمییەکەی، دوێنێش وەزیری دەرەوەی ئێران وتی: هەڕەشەکانی ئیسرائیل "شەرمەزارکەرە" و تەنها توانای بەرگری خۆیان بەهێزدەکەن.
لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ ماڵپەڕی هەواڵیی ئەمریکی (پۆلەتیک) وەزیری دەرەوەی ئێسرائیل ئاماژەی بەوەدا کە ئێران ئەوەندەی یۆرانیۆم پیتاندووە کە بتوانێت دوو "بۆمبی ئەتۆمی" دروست بکات، هۆشداریدا لەوەی کە کات رەنگە درەنگ بێت بۆ ئەوەی رێگری لێ بکرێت.
وەزیری دەرەوەی ئیسرائیل لە چاوپێکەوتنەکەدا وتیشی: من پێموایە بۆ ئەوەی بەرنامە ئەتۆمییەکەی ئێران بەر لەوەی ببێتە چەک رابگیرێت، دەبێت بژاردەیەکی سەربازی باوەڕپێکراو لەسەر مێزەکە هەبێت.
دوێنێ پێنجشەممە، ئیسماعیل باقایی وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران ئەو قسانەی بە "شەرمەزارکەر و نالۆجیکی" وەسف کرد.
بەقایی لە پۆستێکدا لەسەر پلاتفۆرمی ئێکس رایگەیاند: "لە ناوچەیەکدا کە بەدەست بوونی قەوارەیەکی داگیرکەری دەستدرێژی کارەوە دەناڵێنێت، بە دڵنیاییەوە بەهێزکردنی توانا بەرگرییەکانمان کارێکی بەرپرسیارانە و زۆر پێویستە".
بنیامین ناتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل سەرەتای مانگی شوباتی ئەمساڵ لە میانی کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانی هاوبەشدا لەگەڵ مارکۆ روبیو وەزیری دەرەوەی ئەمریکا لە سەردانەکەیدا بۆ ئیسرائیل رایگەیاندبوو، ئیسرائیل بە پشتیوانی ئەمریکا "کارەکەی تەواو دەکات" دژی ئێران.
بەپێی راپۆرتێکی بڵاونەکراوەی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆمی کە رۆژی چوارشەممە لەلایەن ئاژانسی فرانس پرێسەوە بینراوە، ئێران یۆرانیۆمی پیتێنراوی بۆ لە 60% زیادکردووە، کە نزیکە لەو ئاستە 90%ـەی کە پێویستە بۆ دروستکردنی چەکی ئەتۆمی.
جێگری سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستان رایگەیاند، كورد هەمیشە گەلێكی ئاشتیخواز بووە و هیوادارە ئەمجارە پرۆسەی ئاشتی لە توركیا ئەنجامی هەبێت.
قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆك وەزیرانی هەرێمی كوردستان راگەیەنراوێكی بڵاوكردەوە و تیایدا هاتووە، كورد هەمیشە گەلێكی ئاشتیخواز بووە و بزوتنەوەكانی كورد وەك دوا رێگەچارە، بە ناچاری بۆ پاراستنی مان و داكۆكی لە مافە بنەڕەتییەكان پەنایان بردوەتە بەر چەك.
دەشڵێت، عەبدوڵڵا ئۆجەلان جارێكی تر دەرگای بەڕووی ئاشتی و چارەسەری ئاشتییانە و دیموكراسییەكانی پرسی كورد لە توركیادا كردەوە و دەستپێكی قۆناغێكی نوێی تێكۆشانی سیاسی بۆ كورد لە توركیا راگەیاند.
وتیشی، هیوادارن ئەمجارەیان پرۆسەكە بە ئەنجامێكی دڵخواز بۆ هەردوو گەلی كورد و تورك كۆتایی بێت و پێكەوە بناغەی پێكەوەژیانێكی راستەقینە بونیادبنێن و ئەركی هەموولایەكە پشتیوانی پەیامەكەی بن و پشتیوانی سەرخستنی پرۆسەكە بكەن.
فەرماندەی گشتی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە) دەڵێت: "ئەگەر ئاشتی لە تورکیا بەدیهات، هیچ پاساوێک نامێنێت بۆ هێرشکردنە سەر ناوچەکانمان لە سوریا"
مەزلوم کۆبانێ، فەرماندەی گشتی هێزەکانی سوریای دیموکرات (هەسەدە)، لەبارەی پەیامەکەی ئۆجەلانەوە، بۆ هەڵوەشاندنەوەی پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) و دانانی چەک، رایگەیاند: تەنیا پەیوەندی بە پەکەکەوە هەیە و هیچ پەیوەندییەکی بە هێزەکانی سوریای دیموکراتەوە نییە.
بەپێی ڕاپۆرتێکی ئاژانسی ڕۆیتەرز، عەبدی رایگەیاندووە: "ئۆجەلان پەیامی لەبارەی راگەیاندنەکەیەوە بۆ ناردبووین، ئەو راگەیاندنەش ئەرێنی بووە و جەختی لەسەر ئاشتی و ئاسایشی ناوچەکە کردووەتەوە."
فەرماندەی گشتی هەسەدە هەروەها روونیکردەوە بۆچی راگەیاندنەکەی ئۆجەلانی بە "ئەرێنی" وەسفکردووە: "چونکە داوای کۆتاییهێنان بە شەڕ و دەستپێکردنی پرۆسەی سیاسیی ئاشتیانە لە ناوخۆی تورکیا دەکات."
لە بەشێکی دیکەی لێدوانەکەیدا، عەبدی جەختی کردەوە: "ئەگەر ئاشتی لە تورکیا بەدیهات، ئەمە مانای ئەوەیە هیچ پاساوێک نییە بۆ بەردەوامبوونی هێرشەکان بۆ سەر ئێمە لێرە لە سوریا."
جێی باسە، ئەمڕۆ پێنجشەممە، عەبدوڵا ئۆجەلان لە وتارێکدا کە لەلایەن دەم پارتی ەوە خوێندرایەوە، داوای لە پارتی کرێکارانی کوردستان کرد کۆنگرەیەکی گشتی سازبکات و بڕیاری هەڵوەشاندنەوەی خۆی بدات. ئۆجەلان جەختیشی لەوە کردەوە کە بەرپرسیارێتی مێژوویی ئەم بانگەوازە هەڵدەگرێت.
لە پەیامەکەی ئۆجەلاندا هاتبوو: "هیچ رێگایەک جگە لە دیموکراسی و دیالۆگی دیموکراسی نییە. زمانی ئەم سەردەمە ئاشتییە و کۆمەڵگەی دیموکراسی پێویستی بە گەشەپێدان هەیە."
شایانی باسە، ئەم بانگەوازەی ئۆجەلان کاردانەوەی جۆراوجۆری لێکەوتووەتەوە لە ناوچەکە و چاودێران وەک هەنگاوێکی گرنگ و مێژوویی لە پرسی کورد لە تورکیا دەیبینن.
لە راگەیەندراوێکی تایبەتدا، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پێشوازی لە پەیامی دوایی عەبدوڵا ئۆجەلان دەکات و بە "سەرەتای قۆناغێکی گرنگ" وەسفی دەکات
بافڵ جەلال تاڵەبانی، سەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، ئەمڕۆ لە پەیامێکدا پێشوازی لە وتارەکەی عەبدوڵا ئۆجەلان کرد و وەک "پەیامێکی بەرپرسیارانە و پێویستی ئەم قۆناغە" ناوی برد.
بەپێی راگەیەندراوەکە، بافڵ جەلال تاڵەبانی جەختی کردووەتەوە کە پەیامەکەی ئۆجەلان هەنگاوێکی گرنگە بەرەو "یەکخستنی ریزەکانی کوردایەتی و چارەسەرکردنی ئاشتییانەی کێشەکان لەسەر بنەمای هاوبەشێتی و پێکەوەیی بۆ بنیادنانی داهاتوویەکی پرشنگدار و ئارامتر بۆ گەلەکەمان."
سەرۆکی یەکێتی رایگەیاندووە کە حزبەکەی ئەم پەیامە بە "سەرەتا و قۆناغێکی گرنگ دەزانێت" و وەک "ئەرکێکی نەتەوەیی بەرپرسیار پشتیوانی ئەم پەیامە و سەرخستنی هەر هەنگاو و پرۆژەیەکە کە گیانی پێکەوەیی و برایەتی لەنێوان کورد و تورک دەباتە پێشەوە."
لە بەشێکی دیکەی پەیامەکەیدا، سەرۆکی یەکێتی داوای لە هەموو لایەنەکان کردووە کە "بەدەم ئەم پەیامەوە بچن و هەنگاوی کرداریی بنێن بۆ گەیشتن بە ئاشتی سەرتاسەری". هەروەها ئاماژەی بەوەش کردووە کە "ئەم دەرفەتە مێژووییە لەدەست نەدەین کە سەرۆک مام جەلال بەردی بناغەکەی لە ساڵی 1993ـەوە داناوە."
لە کۆتاییدا، سەرۆکی یەکێتی جەختی کردووەتەوە کە یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان "پشتیوانی خوشک و براکانمانە لە هەر چوار پارچەی کوردستان."
شایانی باسە، ئەم پەیامە دوای پەیامەکەی عەبدوڵا ئۆجەلان دێت کە تێیدا باس لە رێگاچارەی ئاشتییانە بۆ کێشەی کورد لە تورکیا کراوە و داوای دانانی چەک لە پەکەکە دەکات.
لە پاش گەڕاندنەوەیان لە دیداری ئۆجەلان، وەفدی دەمپارتی لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا، بانگەوازە مێژووییەکەی عەبدوڵا ئۆجەلان یان كە لە سێ پەڕە پێكهاتبوو، بەهەردوو زمانی تورکی و کوردی بۆ دەزگاکانی راگەیاندن خوێندەوە.
لە پەیامەکەی ئۆجەلاندا هاتوە: پەکەکە لە قۆناغێکی زۆر دژواردا دروستبوو، قۆناغی دو جەنگی گەورە، سەردەمێکی توندو تیژ، سەردەمی نکۆڵیکردن لە بوونی کورد و سنوردارکردنی ئازادییەکان، لەسەرووی هەموویانەوە ئازادی رادەربڕین.
هەروەها رێبەری زیندانی کراوی پەکەکە لە پەیامەکەیدا بانگەوازی چەکدانانی کردووە و تیایدا دەڵێت: لە کەشوهەوای ئێستادا، دوای بانگەوازی بەڕێز دەوڵەت باخچەلی و ئەو ئیرادەیەی کە بەڕێز سەرۆک کۆمار نیشانیداوە و هەڵوێستە ئەرێنییەکانی پارتە سیاسییەکانی دیکە بەرامبەر بەم بانگەوازە، من بانگەواز بۆ چەکدانان دەکەم و بەرپرسیارێتی مێژوویی ئەم بانگەوازە دەگرمە ئەستۆ.
ئاماژەی بەوەش داوە، پێویستە زمانێک پەرە پێ بدرێت کە لە ماوەی ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیدا لەگەڵ واقیع بگونجێت.
هاوکات دەڵێت: پێویستە پەکەکە کۆنگرەیەک ببەستێت و تیایدا خۆی هەڵبوەشێنێتەوە.