هەواڵەکان
ئوستراڵیا بەهۆی توانەوەی شاخە سەهۆڵییەکانی ئەمریکای باکورەوە، کە هەزاران کیلۆمەتر لەیەکەوە دورن، رێژەی باران بارین تێیدا زیادی کردوە.
لە نوێترین توێژینەوەی زانایانی ئوسترالیا لە زانکۆی نیوساوت وێڵز دەرکەوتەوە، توانەوەی شاخە سەهۆڵییە زەبەلاحەکان لە ئەمریکای باکور، کە دوو قارەی جیاوازن کاریگەرییان لەسەر کەشوهەوای ئوسترالیا هەبووە و بوەتە هۆی زیاد بونی رێژەی باران بارین.
لە توێژینەوەکەدا، زانایان گەڕاونەتەوە بۆ 49 هەزارساڵ لەمەوبەر تا دوایین سەردەمی سەهۆڵبەندان و بە گوێرەی دەرئەنجامەکانیان، بەرزی شاخە سەهۆڵییکان رێرەوی هەوای لە جیهاندا گۆڕیوە و ئەمەش بوەتە هۆی ئەوەی باران لە ئوستوڕاڵیا کەمتر ببارێت.
ئاماژەیان بەوەشکردوە، ئەم بارستە سەهۆڵینانە رێڕەوی بەرگەهەوایان جگە لە ئوستراڵیا، لە سەرانسەری جیهانیشدا گۆڕیوە، واتە بە توانەوەیان کاریگەریان کردوەتە سەر کەشوهەوای تەواوی جهان.
توێژەران بە بەکارهێنانی مۆدێلی کەشوهەوا بۆیان دەرکەوتووە، کە سەهۆڵبەندە گەورەکانی ئەمریکای باکور وەک "دیوارێکی سروشتی زەبەلاح" لە رێڕەوی رەوتی هەوادا مامەڵەیان کردووە.
لە کاتی توانەوەیاندا، بووەتەهۆی ئەوەی پشتێنەی باراناوی ناوچە گەرمەکان بەرەو باشور بگۆڕێت و رێژەی باران بارین لە هاوینی ئوستوڕاڵیادا زیاتر بێت.
پەرلەمانی توركیا پرۆژە یاسای چوارچێوەی بە زۆرینەی دەنگی ئەندامان پەسەند كرد و بەپێی یاساكەش زۆرینەی ئەندامانی پەكەكە دەتوانن بگەڕێنەوە باكوری كوردستان و توركیا.
پەرلەمانی توركیا لەبارەی پڕۆژەی یاسای چوارچێوە كۆتایی هاتوو بە دەنگی 468 بەڵێ و 89 نەخێر پەسەند كرا و ئاكپارتی و مەهەپە و دەم پارتی و جەهەپە و هوداپار و پارتی ڕەنج و پارتی كرێكاری توركیا دەنگیان بە یاساكە دا.
ئیی پارتی بە نەخێر دەنگی بە یاساكە دا و زۆربەی پەرلەمانتارانی پارتی نوێ و رێگەی نوێ بە بەڵێ دەنگیان بە یاساكە دا.
بەپێی یاساكە ژمارەیەك زۆر لە ئەندامانی پەكەكە دەتوانن بگەڕێنەوە بۆ توركیا و باكوری كوردستان و ئۆجەلان و سەركردەكانی پەكەكە یاساكە نایانگرێتەوە.
ئەو ئەندامانەی پەكەكە كە تۆماتبار بە كوشتن یاساكە و ئەو ئەندامانەی پێش 2005 بە زیندانیی هەمیشەیی سزادراون یاساكە نایانگرێتەوە.
رۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ بڵاویکردوەتەوە، هێرشەکانی ئێران لە سەرەتای جەنگەوە، زیانی نزیکەی 13 ملیار دۆلاری لە ئەمریکا داوە، ئاماژەی بەوەشکردوە 42 فرۆکەی جەنگی ئەمریکا بەهۆی هێرشەکانەوە تێکشکێندراون.
وۆڵ ستریت جۆرناڵ ئاشكرای دەكات، هێرشە ئاسمانی، موشەکی و درۆنییەکانی ئێران بۆ سەر بنکە سەربازییەکانی ئەمریکا لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست هەڕەشەی گەشەسەندنی توانای ئێرانی خستوەتە روو.
رۆژنامەکە ئاماژەی بەوەکردوە، بەهۆی هێرشەکانی ئێرانەوە بۆ سەر پێگەکانی ئەمریکا لە هەشت وڵاتی ناوچەکە لایکەم زیانی بە 20 شوێن گەیاندوە و زیاتر لە 40 فڕۆکەی ئەمریکیش تێکشکێندراون.
رۆژنامەکە زیانە مادییەکانی ئەمریکا لە جەنگەکەدا بە 13 ملیار دۆلار خەمڵاندوە و دەڵێت؛ هێرشەکانی ئێران ئەوەیان دەرخستووە، کە واشنتۆن ئامادەکاری پێویستی نییە بۆ بەرگریپێکردن لە بنکە دەریاییەکان، ژێرخانە هەستیارەکان و ستافەکەی لە دەرەوەی وڵات.
دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، ئێران داوای قەرەبوکردنەوەی ئەو زیانانە دەکات، کە لە ئەنجامی جەنگی پێنج مانگییەکەی ئەم دوایە بەریان کەوتوە، ئاماژەی بەوەشکردوە ئەویش قەرەبوی لە تاران دەوێت.
سەرۆکی ئەمریکا لە پەیامێکدا لە تۆری کۆمەڵایەتی تروس سۆشیال، کە خۆی خاوەندارێتی دەکات دەڵێت؛ وەک چۆن ئێران داوای قەرەبوو دەکاتەوە، ئەویش داوای قەرەبو لە تاران دەکات.
سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەی بەوەکردوە، بابەتی قەرەبوو بۆ ئێران هەرگیز لە هیچ کۆبوونەوە و دانوستانێکدا نەخراوەتە روو.
هاوکات ئاشکرای کرد، کە رێنمایی بە بڕیاربەدەست و نوێنەرانی واشنتۆن داوە تا بابەتی داواکردنی قەرەبوو لە ئێران بە شێوازێکی بڕیاربه‌خش و یەکلاکەرەوە بخەنە ناو هەر دانوستانێکی داهاتوەوە.
ترەمپ جەختیکردوەتەوە، پێویستە قەرەبوی دارایی بدرێتە بنەماڵەی ئەو سەدان هەزار خۆپیشاندەرە بێتاوانەی، کە لەلایەن ئێرانەوە لە ماوەی 50 ساڵی رابردودا کوژراون.
سەرۆک وەزیرانی عیراق رایگەیاند، کاردەکەن بۆ دامەزراندنی ئابورییەکی نوی بۆ عێراق کە دور بێت لە گەندەڵی و ئامانجیانە سەرنجی کۆمپانیا جیهانییەکان رابکێشن، بەمەبەستی گەشەسەندنی زیاتری ئابوری وڵات.
عەلی زەیدی، سەرۆکی وەزیرانی عیراق بە ئامادەوونی وەزیری دارایی و پارێزگاری بەنکی ناوەندی، پێشوازی لە سەرۆک و ئەندامانی لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەران کرد.
نوسینگەی عەلی زەیدی بڵاویکردوەتەوە، کۆبونەوەکە بە مەبەستی تاوتوێکردنی سیاسەتە ئابورییەکان و هەماهەنگیی نێوان هەردوو دەسەڵاتی جێبەجێکردن و یاسادانان بووە.
لە کۆبونەوەکەدا عەلی زەیدی ئاماژەی بەوە کرد، حکومەت بۆ یەکەمجار دەستیکردووە بە ئامادەکردنی "بەرنامەی بودجە و ئەنجامەکان" و سەرنجی تایبەتیشی دەبێت بۆ پرسی کارەبا و بنبڕکردنی گەندەڵی بێت.
هەروەها ئاماژەی بەوەشکردوە، کە کار دەکەن بۆ بنیاتنانی ئابوریەکی نوێ بۆ عیراق و راکێشانی وەبەرهێنانی کۆمپانیا جیهانییەکان بەمەبەستی گەشەسەندنی زیاتری ئابوری وڵات.
مەزڵوم عەبدی، لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئێکس رایگەیاندوە، ئیدانەی ئەو هێرشانە دەکات، کە کرانە سەر خێزانە ئاوارەبووە کوردەکان لە کاتی گەڕانەوەیان بۆ سەرێکانی، کە پرۆسەی گەڕانەوەکەیان بە هەماهەنگی لەگەڵ دەوڵەتی سوریا ئەنجامدرابوو.
مەزڵوم عەبدی، فەرماندەی گشتیی هێزەکانی سوریا دیموکرات (هەسەدە) لە پەیامەکەیدا ئاماژەی بەوەش کردوە، لە پەرچەکردارە تووڕەیییەکانی شەقامی کوردی تێدەگەن بەرانبەر ئەم دەستدرێژییە، بەڵام لە هەمان کاتدا داوای لە هاووڵاتییان کرد، کە خۆڕاگر بن، بەدوای هیچ رەفتارێکی نائەقڵانی ئەنجامنەدەن و پارێزگاری لە دامەزراوە مەدەنی و ئەمنییەکان بکەن.
لە کۆتایی پەیامەکەشیدا، جەختی کردەوەتەوە لەگەڵ لایەنە پەیوەندیدارەکان لە هەماهەنگیدان بۆ دەستەبەرکردنی پاراستنی ئاوارە گەڕاوەکان و سزادانی هەموو ئەو کەسانەی تێوەگلاون لە هێرشەکاندا، بە مەبەستی زامنکردنی مافی سەرجەم لایەنەکان و پاراستنی ئاسایش و سەقامگیریی ناوچەکە.
ئەمە لە کاتێکدایە ئەمڕۆ دووشەممە، لەکاتی گەڕانەوەیان ئاوارە کوردەکان ناكۆكی له‌نێوان خێزانه گه‌ڕاوه‌كان و ئه‌وانه‌ی له‌ناو ماڵه‌كانیاندا بوون و عەرەبی هاوردەن دروست بوو.
بومەلەرزەیەکی بەهێز بە گوڕی 7.4 پلەی رێختەر، وڵاتی کۆڵۆمبیا و ژمارەیەک ناوچەی تری ئەمریکای لاتینی هەژاند، قوڵی بومەلەرزەکە 100 کیلۆمەتر بووە لە ژێر زەویدا و تا ئێستا گیان لەدەتدانی 18 کەس پشتراستکراوەتەوە.
ئەمڕۆ دوشەممە، بومەلەرزەیەکی بەهێز بە گوڕی، 7.4 پلەی رێکخەتر، کۆڵۆمبیا و چەند وڵاتێکی تری ئەمریکای لاتینی هەژاند، وێڕای زیانێکی مادیی زۆر گەشتە ئاسمانییەکانی لە شەش فڕۆکەخانەش وەستاند.
ئاژانسی رۆیتەرز لە زاری لێپرسراوانی کۆڵمبیاوە بڵاویکردوەتەوە، تا ئێستا جگە لە بریندار بوون، 18 کەس بەهۆی بومەلەرزەکەوە گیانی لەدەستداوە.
بە گوێرەی زانیارییەکان، بومەلەرزەکە، چەقی بومەلەرزەکە نزیك ناوچەی سان خۆسێ دێل پالمار بووە لە هەرێمی چۆکۆ لە رۆژئاوای کۆڵۆمبیا و لە قوڵایی 100 کیلۆمەتر لە ژێر زەویدا رویداوە.
بەهۆی بومەلەرزەکەوە بینا و باڵەخانەی زۆر زیانیان پێگەیشتوە و تا ئێستا زیانە مادییەکان دیار نین و بە گوێرەی ئەو گرتە ڤیدیۆیانەی بڵاوکراونەتەوە بەهۆی بەهیزی بومەلەرزەکەوە، هاووڵاتییان ناچار بوون باڵەخانەکان چۆڵ بکەن و بڕژێنە سەر شەقامەکان.
دەستەی فڕۆکەوانی مەدەنی کۆڵۆمبیاش ئاشکرای کرد، بەهۆی ئەو زیانانەی بەر ژێرخانی فڕۆکەخانەکان کەوتوون، شەش فڕۆکەخانە کارەکانیان راگرتووە.
مەسعود پزیشکیان، سەرۆک کۆماری ئێران رایگەیاند، هەماهەنگی و هاوسۆزی و هەوڵەکانی حکومەت بوەتە هۆی نائومێد بونی دوژمن لە پەرتەوازەبونی کۆمەڵگەی ئێران.
ئەمڕۆ دووشەمە، لە میانی وتارێکیدا لە زانکۆی تاران، مەسعود پزیشکیان، سەرۆک کۆماری ئێران رایگەیاند دوژمن بێ ئومێد بووە و زیاتریش بێ ئومێدی دەکەن.
ناوبراو جەختیکردەوە، ئەمڕۆ کۆمەڵگە سەقامگیر و پارێزراوە و دەسەڵاتی ئێران بە هێز و یەکگرتویی پێشەنگایەتی دەکات و هیچ هێزێک ناتوانێت کۆمەڵگەی ئێران ناچار بکات بکەێتە سەر ئەژنۆ.
سەرۆک کۆماری ئێران ئاماژەی بەوەشکرد، پتەوی کۆمەڵگە و خۆڕاگریی خەڵکی ئێران هۆکارەکەی پەیامەکانی موجتەبا خامنەیی، رێبەڕی باڵای ئێرانن.
ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێم، لە نووسراوێکدا کە ئاڕاستەی وەزارەتی پەروەردەی کردووە، دەڵێت: لەجیاتیدانانی مامۆستایان و فەرمانبەرانی گرێبەست لە وەزارەتی پەروەردە راگیرا.
بڕیارەکەی ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێم لە کاتێکدایە، 24 سەعات بەسەر ئەو بڕیارەیدا تێنەپەڕیوە کە تێیدا هاتبوو، "لەجیاتیدانان بە هەموو شێوەیەک لە وەزارەتی خوێندنی باڵا راگیراوە".
بڕیارەکەی دوێنیی ئەنجومەنی وەزیران، هەزار کەسی بێ هیوا کرد، لەبەرئەوەی پێشتر رایگەیاندبوو کە، "پرۆسەی لەجیاتی دانان بۆ گرێبەستەکانی وەزارەتی خوێندنی باڵا کە دەست بەکارنەبون ئەنجام دەدرێت".
تونجەر باکرهان، باس لە رەشنووسی یاسای چوارچێوە دەکات و دەشڵێت، "پەرلەمانی توركیا لە چارەسەركردنی پرسی كورد بەرپیرسیارە".
تونجەر باکرهان، هاوسەرۆکی دەم پارتی رایگەیاند: رەشنووسی یاسای چوارچێوە، سەردەمێكی نوێی دەهێنێت ئاراوە، هەروەها پەرلەمانی توركیا لە چارەسەركردنی پرسی كورد بەرپیرسیارە
هاوسەرۆکی دەم پارتی دەشڵێت: لاپەڕەی پڕ لە ئێش و ئازار دادەخەین، ئۆجەلان و ئەردۆغان و باخچەلی ڕۆڵی سەرەكییان هەبووە، هەروەها رێكەوتنی كورد و تورك ئاسایش بۆ ناوچەكەش بەدیدێنێت.
سەبارەت بە پڕۆسەی ئاشتی، هاوسەرۆکی دەم پارتی رایگەیاندووە: پرۆسەی ئاشتی توركیا گەورە دەكات، چارەسەكردنی پرسی كورد و تورك بۆ وڵاتانی دراوسێش گرنگە، شەڕ و پێكدادان توركیا بەرەو پارچەبوون دەبات، هەموو توركیا باجی هەڵە سیاسیەكانی رابردووی داوە.
ئەو قەڵەمەی ئیمزای بڕیاری لەسێدارەدانی عەجاجی پێكرا رادەستی خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد كرا.
خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد قەڵەمەكەی رادەستی مۆزەخانەی نیشتیمانی ئەمنەسورەكەی سلێمانی كرد و لە لێدوانێکیدا بۆ کوردسات نیوز رایگەیاند، قەڵەمەکە وەک هێمایەک لە داهاتوودا دەمێنێتەوە.
وتیشی، ئەو قەڵەمە دەمێنێتەوە کە چۆن کەسێک بەو شێوەیە گەیشت بە سزای خۆی، دەشڵێت؛ "من هیواداربووم لە ساڵانی پێشووتردا، لە سەرەتاوە ئەو تۆمەتبارانە سزا بدرانایە، راستە من خۆم وەک مرۆڤێک دژی لەسێدارەدانم، بەڵام هەندێک جار هەندێک کەس لەم کۆمەڵگەیەی ئێمەدا کارێکی وەها دەکات کە دەبێت رووبەڕووی قورسترین و گەورەترین سزا ببێتەوە، کە ئەو سزایەش لە عیراقدا لەسێدارەدانە".
خاتوو شاناز ئیبراهیم ئەحمەد راشیگەیاند، "سوپاسی هەموو ئەو لایەنانە دەکەم، کە توانیان پێکەوە کارێکی وەها بکەن کە عەجاج بە سزای خۆی بگات، هەروەها سوپاسی دادگای بەغداد دەکەم و سوپاسی هەموو ئەو دادوەرانە دەکەم کە لەم دۆسییە دەستیان هەبووە و پاڵپشت و پشتیوان بوون".
كۆبوونەوەی پەرلەمانی توركیا لە بارەی رەشنوسی یاسایی چوارچێوە دەستیپێكرد و دەنگ لەسەر یاساکە دەدرێت.
پەیامنێری كوردسات نیوز رایگەیاند، ئەگەر ئەمڕۆ رەشنوسی یاسایی چوارچێوە پەسەندبكرێت پاشان رەوانەی سەرۆك كۆمار دەكرێت.
وتیشی، لە كۆبوونەوەی پەرلەمانی توركیادا نزیكەی 600 پەرلەمانتار ئامادەن.
پەیامنێری كوردسات نیوز ئەوەشی خستەڕوو، پەسەندكردنی رەشنوسی یاسایی چوارچێوە پێویستی بە دەنگی نیوەی زیاتری پەرلەمانتاران هەیە.
وەزیری دارایی عیراق دەڵێت؛ هیچ کێشەیەک لە ناردنی موچەی موچەخۆرانی هەرێم نییە و هەر کاتێک کێشەی نەختینە چارەسەر بوو موچە رەوانە دەکەن.
بێستون سەلام، پەیامنێری کوردسات نیوز لە بەغداد رایگەیاند، هێشتا چەند فەرمانگەیەکی حکومەتی فیدراڵ ماوە موچە وەربگرن، بەڵام بەپێی وتەی وەزیری دارایی عیراق، هیچ گرفتێک لە ناردنی موچەی موچەخۆرانی هەرێم نییە.
ئاماژەی بەوەشکرد، فەرمانی تەمویلکردنی موچەی هەرێم دراوە و هەرکاتێک کێشەی 'نەختینە' چارەسەرکرا، ئەوا موچە دەنێرن.
ئەمەش لە کاتێکدایە، بەپێی زانیارییەکانی کوردسات نیوز هێشتا چەند فەرمانگەیەک لە عیراق بەهۆی کێشەی نەختینەوە موچەکانیان وەرنەگرتووە.
لە چوارچێوەی رێککەوتنی نێوان هەسەدە و حکوومەتی سوریا، پرۆسەی گەڕانەوەی ئاوارەکانی سەرێکانی دەستیپێکرد و لە یەکەم قۆناغدا نزیکەی 600 خێزان دەگەڕێنەوە زێدی خۆیان.
پرۆسەی گەڕانەوەی ئاوارەکانی سەرێکانی دەستیپێکرد و لە یەکەم قۆناغدا کاروانێکی پێکهاتوو لە نزیکەی 600 خێزان لە حەسەکەوە بەرەو زێدی خۆیان بەڕێکەوتن.
پەیامنێری کوردسات نیوز لە رۆژئاوای کوردستان رایگەیاند، لە ئێستادا زیاتر لە 13 هەزار خێزانی تری ئاوارە لە کەمپەکانی (واشوکانی، نەورۆز و سەرێکانی) چاوەڕێی دەستپێکردنی قۆناغەکانی گەڕانەوەن بۆ ناوچەکانیان.
وتیشی، تێپەڕبوونی ئەم کاروانە لە نێوەندێکی پر لە دڵەڕاوکێدا بەڕێوەدەچێت، بەهۆی ئامادەیی و بوونی گروپە چەکدارەکانی سەر بە تورکیا لە ناوچەکەدا؛ لەو چوارچێوەیەشدا هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ ئەرکی پاراستنی ئاوارەکانیان گرتووەتە ئەستۆ.
پەیامنێری کوردسات نیوز ئەوەشی خستەڕوو، وەکو هاوکاری و بەمەبەستی کار ئاسانی بۆ سەرلەنوێ نیشتەجێبوونەوەیان، بڕی دوو هەزار دۆلار دەبەخشرێتە هەر خێزانێک کە دەگەڕێتەوە.
ئەمڕۆ پەرلەمانی توركیا بۆ دەنگدان لە سەر پڕۆژەیاسای چوارچێوە كۆدەبێتەوە، پەكەكەش رەخنەی توند لەپرۆژە یاساكە دەگرێت و دەلێت كەموكوڕی تێدایە.
بڕیارە ئەمرۆ پەرلەمانی توركیا بۆ دەنگدان و پەسەندكردنی پڕۆژەیاسای پتەوكردنی یەكگرتنی نەتەوەیی و یەكپارچەیی كۆمەڵایەتی كۆببێتەوە، كە بە یاسای چوارچێوە ناسراوە.
سەركردایەتیی تەڤگەری ئازادییش لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكرد، پڕۆژەیاسای چوارچێوە كەموكورتیی جدیی تێدایە و پێویستە پڕۆسەی ئاشتی لە لایەن عەبدوڵا ئۆجەلانەوە بەڕێوە ببرێت و دیموكراتیزەكردن بكرێتە بنەمای سەرەكیی یاساكە.
جەختی كردەوە، ئەگەر ویستێكی جدی بۆ ئاشتی لە ئارادا بێت، دەبێت ئەم هەنگاوە رێگە بۆ دەركردنی یاسای نوێی دیموكراتی و ئازادیی بیروڕا و رێكخستنی سیاسی بۆ ئەندامان و سیاسەتمەدارانی پەكەكە لە ناوخۆی توركیادا خۆش بكات.
لای خۆشییەوە، سەرهات ئەرەن، پەرلەمانتاری دەم پارتی رایگەیاند، سێ هەزار و 900زیندانی یاسای چوارچێوە دەیانگرێتەوە و ئازاد دەكرێن.
سوپای یەمەن رایگەیاند، كە بەرپەرچی شەپۆلێكی توندی هێرشە موشەكی و درۆنییەكانی حوسییەکانیان داوەتەوە بۆ سەر شاری مۆخا لە رۆژئاوای وڵات، كە بەهۆیەوە حەوت كەس كوژران و 30 كەسی تریش بریندار بوون.
عەمید ماجد عەبدوڵا نزیلی، وتەبێژی رەسمیی هێزە چەكدارەكانی یەمەن لە راگەیەنراوێكدا ئاشكرایكرد، حوسییەکان هێرشێكی فراوانیان كردووەتە سەر بەندەری مۆخا و چەندین ناوچەی نیشتەجێبوون و وێستگەی بەرهەمهێنانی كارەبا. بەپێی ئامارە پزیشكییەكان، لەم هێرشانەدا حەوت كەس كوژراون و 30 كەسی تریش بریندار بوون، كە زۆربەیان خەڵكی مەدەنی و كارمەندی دامەزراوە خزمەتگوزارییەكانن.
سەرچاوە سەربازییەكان ئاماژەیان بەوەكردووە، كە حوسییەكان 30 موشەكی بالیستییان ئاراستەی ناوەندە مەدەنییەكان و نەخۆشخانەكانی مۆخا كردووە، هاوكات سیستمی بەرگریی ئاسمانیی یەمەن توانیویەتی 11 درۆنی حوسییەكان بەر لە گەیشتن بە ئامانجەكانیان تێكبشكێنێت و ئەم هێرشانەی بە پێشێلكردنی روونی یاسا نێودەوڵەتییەكان ناوبرد و جەختی كردەوە كە هێزەكانیان لەوپەڕی ئامادەییدان بۆ وەڵامدانەوەی هەر جۆرە دەستدرێژییەك.
ئەم پەرەسەندنە سەربازییە لە كاتێكدایە، كە پێكدادانەكان لە بەرەكانی جەنگ لە پارێزگاكانی تەعز و زالـع رویان لە زیادبوون كردووە و سوپای یەمەن یەكەی سەربازیی زیاتری بۆ ئەو ناوچانە رەوانە كردووە. مۆخا وەك یەكێك لە شارە ستراتیژییەكانی سەر گەرووی بابولمەندەب بایەخێكی زۆری هەیە و حوسییەكان لەرێگەی ئەم هێرشانەوە دەیانەوێت ئاسایشی كەشتیوانی لە ناوچەكەدا تێكبدەن.