تەلەفزیۆنی رەسمی چین لە زاری لێپرسراوانی نوسینگەی چین بۆ ئەندازیاریی بۆشایی ئاسمانی ئاشکرایکردوە، دوای چاودێریی و لێکۆڵینەوە، گەیشتونەتە ئەو ئەنجامەی کە  سەعات ٢:٢٤ خولەک بە کاتی گرینیچ موشەکی "لۆنگ مارش فایڤ  بی یاو تو"  کە لە کۆنترۆڵ دەرچووبوو ، دوای ئەوەی بەشێوەیەکی ھەرەمەکی چووەتە بەرگە ھەوای زەویەوە، بەشێکی گەورەی لەسەر زەریای ھندی تێکشکاوە. 

پێشتریش زانایان پێشبینیان کردبوو ئەو موشەکە لە زەریای ھندیدا بکەوێتە خوارەوە چونکە ئاوی ئەو زەریایە لە سەدا ٧٠ ی روکەشی زەوی دادەپۆشێت.

شانەی راگەیاندنی ئەمنی عێراق رایگەیاند، "ئیھاب وەزنی" لەلایەن ژمارەیەک چەکداری نەناسراوەوە لە ناوچەی "حەداد" لە "کەربەلا" تیرۆر کراوە، ھێزە ئەمنییەکانیانیش تیمێکیان پێکھێناوە بۆ کۆکردنەوەی بەڵگە و زانیاری نوێ لەسەر ئەو رووداوە.

 ئەو چالاکوانە ئەندام و رێکخەرانی خۆپیشاندانەکان بووە و  ھەواڵی تیرۆرکردنیشی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی تەنیوە و چەندین ڤیدیۆی بڵاوکراونەتەوە.

لە عێراق لە دوای خۆپیشاندانەکانی مانگی تشرینی یەکەمی ساڵی ٢٠١٩، نزیکەی ٦٠٠ کەس کوژراون کە ژمارەیەکیان چالاکوان بوون، ئەگەرچی حکومەتی عێراق دۆسیە بۆ لێکۆڵینەوە لە رووداوەکان پێکدەھێنێت بەڵام تا ئێستا ئەنجامێک رانەگەیەندراوە.

ئاژانسی "وەفا"ی فەلەستینی رایگەیاند، بۆ یادکردنەوەی شەوی قەدر، زیاتر لە ٩٠ ھەزار فەلەستینی لە مزگەوتی "ئەقسا" کۆبوونەوە و نوێژی بە کۆمەڵیان ئەنجامدا، ئەوە سەرباری ئەوەی لێپرسراوانی ئیسرائیل ئاستەنگی زۆریان لەبەردەم ھاووڵاتیان دروست کرد و دەیان بەربەستیان لەسەر رێگەکان بەرەو شاری "قودس" دانا و سەدان کاروانی پاسیش کە بەرەو ئەو مزگەوتە بەڕێکرابوون، گەڕێندرانەوە. 

ھاوکات بۆ دوەمین شەو لەسەر یەک پێکدادان لە نێوان فەلەستنییەکان و پۆلیسی ئیسرائیل لە "قودس" روویدا و بەھۆیەوە ٩٠ کەس برینداربوون.

موجتەبی زونور وتەبێژی لیژنەی ئاسایشی نەتەوەیی و سیاسەتی دەرەوە لە پەرلەمانی ئێران رایگەیاند، ئەگەر تا ٢٣ی ئەم مانگە دانوستانەکانی "ڤییەنا" سەبارەت بە رێککەوتنە ئەتۆمییەکە ئەنجامی نەبێت، ئەوا سەرجەم کامێراکانی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم لە وێستگە ئەتۆمییەکانیان دادەخەن، دەبێت ئەو پارچە ڤیدیۆیانەش لەناوببرێن کە لە ماوەی ٣ مانگی رابردوودا لە وێستگەکانیان تۆمارکراون. 

موجتەبی زونور راشیگەیاند، ھیچ شتێکی نوێ لە دانوستانەکانی "ڤییەنا" نەھاتووەتە ئاراوە، ئەگەر بەو شێوەیەش بەردەوام بێت "تاران" چالاکییە ئەتۆمییەکانی زیاتر دەکات و ئاستەنگ لەبەردەم گەیشتنی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆمی بۆ وێستگەکانیان دروست دەکەن. 

لە بەرامبەردا، "ویندی شیرمان" یاریدەدەری وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند، پێشکەوتن لە دانوستانەکانی "ڤییەنا" ھەیە بەڵام ھێشتا رێگەیەکی دوور و درێژیان لەبەردەمدایە. 

وەزارەتی ناوخۆی ئەفغانستان رایگەیاند، ئاماری قوربانیانی تەقینەوەی بۆمبێکی چێندراو لە بەردەم خوێندنگەیەکی کچان لە "کابول" گەیشتە ٥٨ کوژراو و ١٥٠ بریندار، شایەتحاڵانیش رایانگەیاند زۆرینەی قوربانییەکان خوێندکار بوون و دەگەڕانەوە بۆ ماڵەوە. 

ئەشرەف غەنی سەرۆکی ئەفغانستان بەرپرسیارێتی تەقینەوەکەی خستە ئەستۆی بزووتنەوەی "تاڵیبان"، بەڵام وتەبێژی بزووتنەوەکە بەرپرسیارێتی تەقینەوەکەی رەتکردەوە و وتی ئیدانەی ھەموو جۆرە پەلامارێک دەکەن بۆ سەر ھاووڵاتیان. 

ئەو تەقینەوەیە ھاوکاتە لەگەڵ بەردەوامی کشانەوەی ھێزەکانی ئەمریکا لەو وڵاتە کە ژمارەیان ٢٥٠٠ سەربازە.

ریاز حەلف بەرێوەبەری تەندروستی گشتی لە وەزارەتی تەندروستی عێراق رایگەیاندوە، بەھۆی ئەوەی لە ئێستادا ناتوانن کۆرۆنای ھندی و کۆڤید ١٩ لێک جیا بکەنەوە، بۆیە ھەموو ئەوانەی لە ھندستانەوە دەگەرێندرێنەوە عێراق بۆ ماوەی ١٤ رۆژ لە شوێنی تایبەت کەرەنتین دەکرێن و لەلایەن تیمە تەندروستییەکانەوە پشکنینیان بۆ دەکرێت و چاودێری دەکرێن.

راشیگەیاندوە، تەنانەت ئەوانەش کە پشکنینەکانیان نێگەتیڤ دەردەچێت ھەفتانە لەلایەن تیمە تەندروستییەکانەوە چاودێری دەکرێن بۆ ئەوەی دڵنیابن لە سەلامەتیان، ئەوەش بەمەبەستی ئەوەی رێگری بکەن لە بڵاوبونەوەی کۆرۆنای ھندی لە عێراقدا.

دەقی روونکردنەوەکە..

شەوی ٨ \٩-٥-٢٠٢١ راپۆرتێک بڵاوکراوەتەوە کە تیایدا بە شێوەیەکی ناڕوون تۆمەتی بەشداربوون لە کەیسی تیرۆرکردنی ژەنراڵ قاسم سلێمانی دەخاتە سەر چەند ئەفسەرێکی کوردی و لە شوێنێکی تر ناوی ھێزێکی دژە تیرۆری سەر بە ھەرێمی کوردستان ھاتووە، گەرچی ئێمە نازانین کە نووسەرانی راپۆرتەکە مەبەستیان لە کام ھێزی دژە تیرۆرە لە کوردستان، چونکە بەداخەوە ‌ تا ئێستاش وەک ئاشکرایە، دوو ھێزی پێشمەرگە و دوو ئاسایش و دوو ھەواڵگری و دوو دژە تیرۆر لە ھەرێمی کوردستان ھەن، بەڵام ئەوەی پەیوەندیی بە ئێمەوە وەک ھێزەکانی دژە تیرۆر ھەبێت، بەھەموو شێوەیەک ئاگاداربوون و بەشداربوونی ھێزەکەمان لە کردەوەی لەوجۆرەدا رەتدەکەینەوە، خۆ ئەگەر راپۆرتەکە پەیوەندی بە لایەنەکەی ترەوە ھەبێت، ئەوا حەقی وایە خۆیان روونکردنەوە بدەن، بەتایبەت کە ئێمە ئاگاداری ھیچ چالاکییەکی ئەوان نین و ئەوان لە دەرەوەی ھەموو دامەزراوەکانی ھەرێمی کوردستانن.

ژەنراڵ قاسم سلێمانی ھاوڕێیەکی نزیکی خوالێخۆشبوو ھەڤاڵ مام جەلال بووە و، دەزگای دژە تیرۆر رۆژگارێک لەو سەنگەرەدا شەڕی دژ بە تیرۆریزمی کردووە کە قاسمی سڵێمانییش تیایدا دەجەنگا، ئاشکرایە کە بە تیرۆرکردنی سەرکردەیەکی لەم ئاستە، ھەرێمی کوردستان دۆستێکی مێژوویی خۆی لەدەستدا و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانیش ھاوڕێیەکی مام جەلالی لەدەستچوو.

شایانی بیرھێنانەوەیە کە حکومەتی ئێران و حکومەتی عێراق بۆ لێکۆڵینەوە لە کەیسی بە ئامانجگرتنی فەرماندە باڵاکەی یٔێران لە عێراق، لە ساڵی رابردووەوە لیژنەیەکی ھاوبەشیان پێکھێناوە بۆ بەدواداچوون لەسەر دۆزینەوەی بکەرەکانی ئەو کردەوەیە و، بۆ دەستنیشان کردنی بکەرەکانی چاوەڕوانی راپۆرتی میدیایی ناکەن، ئێمەش ئامادەین بۆ وەڵامی ھەر پرسیارێک.

سەرباری ئەمانەش، ئێمە ئەو گریمانەیە بەھەند وەردەگرین کە دەزگایەکی ھەواڵگریی ناوخۆیی لە ھەرێمی کوردستان، دەستی ھەیە لە ھەوڵدان بۆ تێوەگلاندنی دەزگاکەمان، بەتایبەت کە ئاگادارین ماوەیەکە ئەو دەزگا ھەواڵگرییە،‌ (بەشێکی تایبەت)ی پێکھێناوە بۆ دزەپێکردنی زانیاریی چەواشە بۆ میدیا ناوچەیی و جیھانییەکان و، دەیانەوێت بە ھەر نرخێک بووە زیان بە ناوبانگ و ئاسایش و ئارامیی ھەرێمی کوردستان و زۆنی سەوز بگەیەنن. بڵاوکردنەوەی ئەم راپۆرتە ھەواڵەش تایبەت بە شەھیدکردنی حاجی قاسم سلێمانی لەم کاتەدا، و لکاندنیشی بە یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانەوە لەلایەن میدیاکانی پارتییەوە، بۆ ئەوەیە قەرەبووی ئەو زیانە گەورەیە بکەنەوە کە بەھۆی پاراستنی بەرژەوەندیی تەسک، دژایەتییان لەگەڵ خەڵک و یاریکردن بە چارەنووسی ھەرێمی کوردستان، بەر پێگە حزبی و سیاسی و دیپلۆماسییەکەیان کەوتووە، بەتایبەتتریش دوای سکانداڵی دەستگیرکردن و زیندانی کردنی رۆژنامەنووسی  گەنجی کورد بە تۆمەتی بێ بنەما، کە متمانەی لای خەڵک و دەرەوەش بۆ نەھێشتوون.

وتەبێژی دەزگای دژە تیرۆر
٩-٥-٢٠٢١

د.شاناز نەقشبەندی وتەبێژی تەندروستی ھەڵەبجە بە کوردسات نیوزی راگەیاند، لە بەردەوامیی زیادبونی ئامارەکانی کۆرۆنادا لە ھەڵەبجە، توشبویەکی تر گیانی لەدەستداوە، ژمارەیەکیش لە توشبوانی ڤایرۆسەکە لە نەخۆشخانەی وەفا لە ژێر چاودێری پزیشکیدان و دوان لە توشبوەکان رەوشی تەندروستییان ناجێگیرە و لە ژێر چاودێری چڕدان. 

وتیشی, لە ماوەی ٣٠ رۆژدا سێ توشبوی کۆرۆنا لە ھەڵەبجە گیانیان لەدەستداوە و ھۆکاری زیادبونی ئامارەکانیش بۆ پابەند نەبوون بە رێنماییەکان و وەرنەگرتنی ڤاکسین دەگەرێتەوە، چونکە ھاوڵاتیان بەپێی پێویست بە دەم ڤاکسینەکانەوە نەچوون و تا ئێستا تەنھا ٦٠٠ کەس لە ھەڵەبجە ڤاکسینیان وەرگرتوە .

ئاسۆ حەوێزی وتەبێژی وەزارەتی تەندروستی ھەرێم بە کوردسات نیوزی راگەیاند، ئەگەرچی تا ئێستا ئامارەکانی کۆرۆنا بەرزە و شەپۆلی دwوەمی ڤایرۆسەکە لە ھەرێمی کوردستان بەردەوامە، بەڵام لە رۆژانی رابردوودا تا رادەیەک ئامارەکان کەمبونەتەوە. 

وتیشی، تا ئێستا ٩٠ ھەزار دۆزی ڤاکسین ھاتووەتە ھەرێمی کوردستان و ٧١ ھەزار و ٦٢٩ کەس ڤاکسینیان وەرگرتوە ، ١١١ ھەزار کەسیش ناوی خۆیان بۆ وەرگرتنی ڤاکسین تۆمارکردوە. 

وتەبێژی وەزارەتی تەندروستی راشیگەیاند، پێشبینی دەکەن رێژەی لە سەدا ٢٠ بۆ ٣٠ ھاوڵاتیان ڤاکسینی کۆرۆنا وەربگرن.

کۆبوونەوەکەی پەرلەمانی ئێران بە داخراویی دەبێت و تەوەری سەرەکی بریتی دەبێت لە تاوتوێ کردنی دانوستانەکانی "ڤییەنا" سەبارەت بە رێککەتنی ئەتۆمی و تۆمارە دەنگییەکەی "زەریف" کە ماوەیەکە ئەو وڵاتەی پێوە سەرقاڵ بووە. 

ھاوکات ئەو کۆبوونەوەیە بەبێ ئامادەبوونی "زەریف" دەبێت و لیژنەی ئاسایشی نەتەوەیی پەرلەمان بەشدار دەبن بۆ وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارانەی لەبارەی تۆمارە دەنگییەکەوە دەکرێن.  

ئەمڕۆ یەک شەممە لە قائیمقامیەتی سلێمانی  بە ئامادەبونی د.ھەڤاڵ ئەبوبەکر پارێزگاری سلێمانی و ئازاد محەمەد ئەمین سەرۆکی ئەنجومەنی پارێزگا و جێگرانی پارێزگار و ئاوات محەمەد قائیمقامی سلێمانی و بەڕێوەبەری فەرمانگەکان و ئەندامانی لیژنەھاوبەشەکان کۆبوونەوەیەکی فراوان بەڕێوەچوو بۆ ھەڵسەنگاندنی کاروچالاکیەکانی لیژنەھاوبەشەکان .  

لەبارەی کارەکانی لیژنەکان و بەدواداچونەکانیان قائیمقامی سلێمانی رایگەیاند، بەھۆی ھەماھەنگی و ھاوکاری فەرمانگە پەیوەندیدارەکان و پەرۆشی ھەموان بۆ پارێزگاریکردن لە بەرژەوەندی گشتی لیژنەھاوبەشەکانی قائیمقامیەتی سلێمانی ھەنگاوی گەورە و گرنگیان ناوە بۆ پاراستنی تەندروستی ھاوڵاتیان و   بەرژەوەندی گشتی و رێگریکریکردن و سزادانی ئەو کەسانەی کە بێ گوێدانە تەندروستی خەڵک دەیانەوێت لەدەرەوەی مەرج و رێنماییەکان کاربکەن . 
ئاوات محەمەد وتیشی، بەشێوەیەکی دادپەروەرانە لیژنەکان کارەکانیان ئەنجام دەدەن و بەدڵنیاییەوە قورسترین بڕیار داخستن و سزادانی شوێنەکانە، بەڵام ناکرێت تەندروستی و ژیانی خەڵک لەبەرچاونەگیرێت لەبەرئەوە ناچاردەبن لێپرسینەوە لەگەڵ ئەو کەسانە بکەین کە پابەندی رێنماییەکانی کارکردن نابن. 

قائیمقامی سلێمانی ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، داخستن و سزادانی شوێنەکان بەمانای ئەوە نییە زۆرینەی شوێنەکان خواردن و مەوادی زیان بەخش دەخەنە بازاڕەوە بەڵکو چاوکراوەیی لیژنەکان نیشان دەدات، کە لە نێو ھەزاران شوێندا دەتوانن ئەوشوێنانە  ئاشکرا بکەن کە پابەند نابن و رووبەرووی سزایان دەکەنەوە ئەوانەی سزادودرێن ژمارەیەکی کەمن لەنێو ئەو ھەزاران شوێنەی کە پابەندی رێنماییەکانن.

د.ھەڤاڵ ئەبوبەکر پارێزگاری سلێمانیش رایگەیاند، بەدانپێدانانی ھەمووان لیژنەھاوبەشەکان رۆڵێکی یەکجار گەورەو کاریگەر دەبینن لە پاراستنی تەندروستی خەڵک و داکۆکی کردن لە بەرژەوەندی گشتی. 
وتیشی، پاڵپشتی تەواوی ھەوڵ و چاودێرییەکانی  لیژنەکان دەکەین بۆ ئەوەی بتوانن بەھەمان گوڕوتینەوە بەردەوام بن لە چاودێری و بەدواداچونەکانیان. 

راشیگەیاند، دەبێت ھەموو لایەک بەتایبەت کاسبکاران لەوەبگەن ئەوەی لیژنەکان دەیکات دەکۆکی کردنە لە تەندروستی و بەرژەوەندی گشت و کەسوکارمان چونکە بونی خوارن و مەوادی زیان بەخش زیان بە تەندروستی گشتیمان دەگەیەنێت.

ئازاد محەمد ئەمین سەرۆکی ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانیش رایگەیاند، دەستخۆشی تەواو لە لیژنەھاوبەشەکان دەکەم لەبەرامبەر ئەو رۆڵەگرنگەی کە دەیبینن لە پارێزگاریکردن لە ژیان و تەندروستی خەڵک و داکۆکی لە بەرژەوەنی گشتی. 
وتیشی، ئەنجومەنی پارێزگای سلێمانی لە ھەموو رویەکەوە پاڵپشت و پشتیوانی لە کار و بەدواچونەکانی لیژنەکان دەکات.

ئاوات محەمەد قائیمقامی سلێمانی لە کۆنفرنسێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، لەماوەی ٢٦ رۆژی مانگی رەمەزاندا لیژنەھاوبەشەکانی قائیمقامیەت حەوت ھەزار و ٨١٥ سەردانی شوێنەکان گشتییەکانیان کردووە و لە کۆی سەردانەکان ٨٢٥ سەرپێچی تۆمارکراوە.

وتیشی، لەو ماوەیەدا  ١٢٢ شوێن داخراوە، کە پابەند نەبوون بە رێنماییەکانەوە و٥٥٠ پسوڵەی ئاگادارکردنەوە بۆ شوینەکان کراوە و ھەروەھا ١٢ کەیسیان رووبەرووی دادگا کردووەتەوە.

ئاشکراشیکرد، ٥٢ تەن موادی بەسەرچوو، کە دەستیان بە سەردا گیرابوو لەناوبراون و ٤٨ ملیۆن ٢٥٠ ھەزار غەرامەی ئەو شوێنانە کراوە، کە پابەند نەبوون. 

قائیمقامی سلێمانی روونیشیکردووە، زۆرینەی شوێنەکان لە سلێمانی پابەندن بە بەرێنماییەکانەوە، چونکە لە کۆی نزیکەی ھەشت ھەزار سەردان تەنھا ١٢٢ شوێن داخراون. 

لە ڕوونکردنەوەکەدا ئاماژە بەوەشکراوە ، ئاشکرایە کە ئەو لایەنەی کە زانیاری ھەڵە و چەواشەکاری لە دژی دژەتێرۆر داوە بە میدیا جیھانییەکان و ھەوڵی شێواندنی راستیەکان دەدات، ھەمان ئەو لایەنەیە کە ئەو پەیج و ئەکاونتە ساختانەی دروستکردوە و لێدوان و نوسین بە ناوی ئاراس شێخ جەنگی بڵاودەکاتەوە.

بە پێی ڕاگەیەندراوێکی وەزارەتی تەندروستی ھەرێم، لە ماوەی ٢٤ سەعاتی ڕابردوو لە ھەرێمی کوردستان ٧٠٤ کەسی تر تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوون و ٩ تووشبووی تری کۆرۆنا گیانیان لە دەستدا و ١٣٢٠ تووشبووی تری ڤایرۆسەکە چاکبوونەتەوە.

ڕاگەیاندراوی (٢٤) کاتژمێری تایبەت بە نەخۆشی ڤایرۆسی کۆڕۆنای نوێ   COVID١٩                         ژمارە (٤٣٨)
١. پشکنین: (٧١٩٥ پشکنینی نوێ) 
• (٢٩٠٣) ھەولێر
• (٢١٢٨) سلێمانی
• (١٤٧٢) دھۆک
• (٢٨٠) ھەڵەبجە
• (٣٧٨) گەرمیان
• (٣٤) ڕاپەڕین
• 
٢. تووشبوو: (٧٠٤ تووشبووی نوێ)
• (٢١٩) ھەولێر
• (٣٣١) سلێمانی
• (٧١) دھۆک
• (١٠) ھەڵەبجە
• (٦٣) گەرمیان
• (١٠) ڕاپەڕین
٣. چاکبوون: (١٣٢٠ چاکبوون)
• (٢٩٠) ھەولێر
• (٣٨٠) سلێمانی
• (٥٨٩) دھۆک
• (٩) ھەڵەبجە
• (٤٨) گەرمیان
• (٤) ڕاپەڕین
• 
٤. مردن: (٩ مردن)
• (٢) ھەولێر
• (١) سلێمانی
• (٥) دھۆک
• (١) ھەڵەبجە
• (٠) گەرمیان
• (٠) ڕاپەڕین 
• 
ئاماری گشتی:
کەڕەنتین ھاوڵاتی ٢١٨٧١ (٢١٨٧١ دەرچوو)
پشکنین ١٧٠٠١٤٩ (٥٩٣٧٢١ ھەولێر، ٣٩١٠٥٦ سلێمانی، ٧٠٢٧٧٨ دھۆک، ١٢٥٩٤ ھەڵەبجە)
تووشبوون ١٥٦٦٥٣ (٥٠٠٤٢ ھەولێر، ٤٧٨٠١ سلێمانی، ٥٥٣٠١ دھۆک، ٣٥٠٩ ھەڵەبجە)
چاکبوون ١٣٦٨٧٩ (٤٢٩٨٨ ھەولێر، ٤٠٩٩٩ سلێمانی، ٤٩٧٦٠ دھۆک، ٣١٣٢ ھەڵەبجە)
لەژێر چارەسەر ١٥٦٦٦ (٥٩٢٩ ھەولێر، ٤٩٢٣ سلێمانی، ٤٥٨٣ دھۆک، ٢٣١ ھەڵەبجە)
مردن ٤١٠٨ (١١٢٥ ھەولێر، ١٨٧٩ سلێمانی، ٩٥٨ دھۆک، ١٤٦ ھەڵەبجە)
بۆ زانیاری زیاتر سەردانی داشبۆردی حکومەتی ھەرێمی کوردستان بکەن لەم لینکە (https://gov.krd/coronavirus/dashboard/).
وێڕای دەستخۆشی بۆ پزیشکان و کارمەندانی تەندروستی و ھەموو تیمەکانی پزیشکی کە لە ئەرکدان، جەخت دەکەینەوە ھاووڵاتیان پابەندبن بە ڕێنماییەکانی تەندروستی و دورکەوتنەوە لە شوێنی قەڵەبالغ و دانانی ماسک و وەرگرتنی ڤاکسین، وە لەکاتی پێویستدا پەیوەندی بکەن بە ھێڵی گەرمی ژمارە (١٢٢). 
 وەزارەتی تەندروستی       
حکومەتی ھەرێمی کوردستان    
٩ی ئایار ٢٠٢١

بە پێی ڕاگەیەندراوێکی ھێزی دەریایی ئەمریکا ، کەشتییەکە چەندین جۆر چەکی تێدابووە وەک کڵاشینکۆف و موشەک ھاوێژ و نیشانەشکێن ، لە ڕاگەیەندراوەکەدا ئەو شوێنە دیارینەکراوە کە کەشتیەکەی لێوەھاتووە ، بەڵام ئاماژە دراوەبەوەی کەشتیەکە بەرەو یەمەن ئاراستە کراوە و پێدەچێت ڕەوانەی چەکدارانی حوسی کرابێت کە لەلایەن ئێرانەوە پشتگیری دەکرێن .