هەواڵەکان
ئەوە لەکاتێکدایە پێشتر چەند جارێک بۆریس جۆنسن سەرۆک وەزیرانی بەریتانیا دژایەتی بۆ پشتبەستن بە دەستی کاری بیانی دەربڕیوە و رێکارەکانی وەرگرتنی کۆچبەرانی توند کردۆتەوە.
لە چەند رۆژی رابردوودا، کۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی ھەڵبژاردنەکانی عێراق ژمارەیەک کاندیدی دوورخستەوە بەھۆی پێشێلکاری لە بانگەشەکان و کڕینی کارتی دەنگدان.
وتیشی، لە ماوەی رابردوودا سەرکەوتوو بوون لە گەڕاندنەوەی نزیکەی ١٧ ھەزار پارچەی ھونەری و دێرین لە ئەمریکاوە و گەڕێندراونەتەوە بۆ مۆزەخانەکانی عێراق.
ھەفتەی رابردووش، وەزارەتی رۆشنبیری عێراق بە ھاوکاری ئەمریکا گەڕانەوەی تابلۆیەکی مسمارییان راگەیاند، کە تەمەنی بۆ ٣ ھەزار و ٥٠٠ ساڵ لەمەوبەر دەگەڕێتەوە.
چاودێرانیش دەڵێن، ناکۆکییەکان لە ناو بزووتنەوەی نەھزەی سەر بە ئیخوانەکان رەنگە ببێتە فشارێک بۆ دەستلەکارکێشانەوەی "غەنوشی".
وەزارەتی کۆچ و کۆچبەرانی یۆنانیش رایگەیاند، بەردەوام دەبن لە سیاسەتی توند بەرامبەر بە کۆچبەران، بۆ ئەوەی وڵاتەکەیان نەبێتە دەروازەیەک بۆ گەیشتنی کۆچبەران بە ئەوروپا.
وتیشی، یەکێک لە پلانەکانی ھاوپەیمانی کوردستان دابینکردنی مووچە و بودجەی خەڵکە و بە یەکڕیزی گۆڕان و یەکێتی دەتوانن ئەو شەڕە بکەن. ئاماژەی بەوەشکرد، سەردەمی موزایەدە نەماوە و خەڵک ھەڵسەنگاندن بۆ ئەو کارانە دەکات کە کراون و ھاوپەیمانی کوردستانیش باشترین بەرنامەی بۆ کۆمەڵانی خەڵک ھەیە.
بافڵ تاڵەبانی رۆڵی رێکخراوەکانی بەرزنرخاندو داوای لێکردن بۆ جۆشدان و ھاندانی خەڵکی رۆڵی زیاتر ببینن و کاریگەری لەسەر ھەمووان دروستبکەن بۆ سەرخستنی لیستی ھاوپەیمانی کوردستان.
بافڵ تاڵەبانی لەگەڵ کۆمەڵەو سەندیکاکانی سەر بە مەکتەبی رێکخراوە دیموکراتییەکان لەکەرکوک کۆبۆوە
روونیكردەوە یەكێتی پابەند بەرێبازی راست و رەوانی سەرۆك مام جەلال سورە لەسەر هەڵوێستەكانی بۆداكۆكیكردن لە ماف و داخوازیە ڕەواكانی خەڵكی خۆراگری كەركوك بەهەموو نەتەوە و پێكهاتە رەسەنەكانی شارەكە ئەویش دوور لە پەراوێزخستن و جیاكاری مەزهەبی و نەتەوەیی .
وتیشی، لەئەمڕۆشدا چاویان لەسەر كەركوكییەكانە كە بەهەمان رۆحیەتی رابردوو بەشداری ئەم هەڵبژاردنەش بكەن و سەری كەركوك و كورد و یەكێتی بەرزبكەنەوە چونكە ئەم پرۆسەیە بۆ كورد چارەنووسسازە و سەركەوتنی هاوپەیمانی كوردستان واتای بەدەستهێنانی مافەكانی گەلی كورد و پێكهاتە رەسەنەكانی ئەم شارەیە، بۆیە هەمووان پێكەوە لەخەمی كەركوكدا خەبات دەكەن و خزمەتی زیاتری شارەكەی خۆمان دەكەن.
"قوباد تاڵەبانی"سەرۆكی هاوپەیمانی كوردستان لە شارەزوور بەشداری كەرنەڤاڵی جەماوەی هاوپەیمانی كوردستانی كرد و لە وتارێكدا رایگەیاند، لە 10ی 10 هەمووان دەچنە سەر سندوقەكانی دەنگدان بۆ ئەوەی زۆرترین دەنگ بۆ هاوپەیمانی كوردستان كۆبكەنەوە و زۆرترین كاندید رەوانەی بەغداد بكەن.
وتیشی، ئەو هەڵبژاردنە پەیوەندی بە بەغدادەوە هەیە و دەبێت لە بەغداد رووبەڕرووی ئاڵنگارییەكان ببنەوە، چونكە ناوچەكە لەبەردەم گۆڕانكاریدایە.
جەختی لەوەشكردەوە، لە بەغداد بە یەكڕیزی داكۆكی لە مافەكانی خەڵكی كوردستان دەكەن و بەیەكڕیزی پارێزگاری لە ماف و شایستە داراییەكانی كورد دەكەن.
بافڵ تاڵەبانی ھاوسەرۆکی یەکێتیبۆ کەرکوکییەکان ڕایگەیاند : ئەو ھێزەی دەتوانێت پشت و پەنا بێت بۆ ھێنانەدی مافەکانتان و پارێزگاری لە کوردستانی بوونی شارەکە و پێکەوەیی نەتەوە و پێکھاتەکان بکات و شەڕی مانەوە بکات تەنھا و تەنھا ھاوپەیمانی کوردستانە. وتيشی ، یەکێتی و یەکێتییەکان لەمەودوا لەژیانی سیاسیاندا ئازا و ئازادتر دەبن و ھەموومان بۆ یەک ئامانج خەبات دەکەین و تێدەکۆشین ئەویش بەھێزترکردنی یەکێتییە لە پێناو کوردستانێکی بەھێزتر و کوردستانی بوونی کەرکوک.
ئەم وتانەی بافڵ تاڵەبانی ھاوسەرۆکی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان لەمیانی کۆبوونەوەیەکیدا ھات لە کەرکوک لەگەڵ ھەڤاڵان و کادرانی کۆمەڵایەتی کەرکوک کە وێڕای ھەڵوەستەکردن لەسەر گۆڕانکاریی و ھاوکێشە سیاسی و ئەمنییەکان و رووداواکانی دوای ھەشتی تەمووز، خوێندنەوەی بۆ سیاسەت و ستراتیژی نوێی یەکێتی کرد و رایگەیاند چاکسازییەکانی یەکێتی بۆ راستکردنەوەی رێڕەوی حیزبایەتی و تێکۆشانی سیاسی و رێکخراوەیی بوو، بۆ راستکردنەوەی ھەڵەکان و گەڕانەوەبوو بۆ رێبازی راستەقینەی مام چونکە یەکێتی وای فێرکردووین یەکێتی بین بۆ خزمەتکردن نەک یەکێتی بین بۆ بەرژەوەندی و دەستکەوتی کەسی .
ھاوسەرۆک ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، لەمەودوا ھەموو کاروبارێکی یەکێتی دەبێت بە رێگای راستەقینەی یەکێتی مامدا بڕوات، ھەموو ھەوڵێکمان بۆ راستکردنەوەی کەموکوڕییەکان و پاراستنی دەسکەوتەکان بێت، کەرکوکیش لە پێشینەی ئەرکەکانمان دەبێت و دەشبێت یەکێتییەکان وەک ھەمیشە خزمەت بکەن و ماندوونەبن لەھەوڵەکانیان، چونکە ئەمە ئەرکە و منەت نیە لەبەر ئەوەی کەرکوکییەکان خۆیان خاوەنی یەکێتین چۆن لەرابردوو لەگەڵ ئازار و قوربانییەکانی کەرکوک ژیاین و خوێنمان بۆ دا بەدڵنیاییشەوە بۆ سبەینێ و داھاتووش ھەر لە گەڵتان دەبین و پێکەوە شارەکەی خۆمان دەپارێزین و سەوزتری دەکەین و کوردستانی بوونی کەرکوک دەکەینەوە چەپکە گوڵی پێکەوەژیانی ھەموو نەتەوە و پێکاتەکانی ئەم شارە .
ھەر لەکۆبوونەوەکەدا ھاوسەرۆک ھانی ھەڤاڵان و کادرانی کۆمەڵایەتی دا کۆشش و ماندووبوونیان بکەنە خزمەتی سەرخستنی کاندیدانی ھاوپەیمانی کوردستان لە کەرکوک و پارێزگاری لە دەنگی کورد بکەن و رۆژی دەنگدان وەڵامی نەیارانی کەرکوک بدەنەوە.
مەراڵ دانش بەشتاش پەرلەمانتاری هەدەپە رایگەیاند، مام جەلال دروشمی یەكێتی و یەكڕیزی گەلی كورد بوو و دەیانەوێت بەردەوامی بەو رێبازە بدەن، وتیشی، هەر جارێك سەردانی هەرێمی كوردستان و سلێمانی بكەن دەبێت سەردانی مەزاری سەرۆك مام جەلال بكەن.
راشیگەیاند، لەو کۆنفرانسەدا ئاماژەیان کردوە بە گۆڕانکارییەکانی کەشوھەوا و دیاردەی وشکەساڵی و روانگەی گرنگیدانی وەزارەت بە پارێزگاری لە ئاسایشی ئاو و دابین کردنی ئاو بەجێبەجێکردنی پڕۆژەکانی بونیادنانی بەنداوەکان و گلدانەوەی ئاو و سوود وەرگرتن لەسەرچاوەکانی ئاوی ھەرێم.
لای خۆشییەوە،"قوباد تاڵەبانی" رایگەیاند، لەم قۆناغەدا یەکێتی لەبەرئەوە لەگەڵ بزووتنەوەی گۆڕان ئەم ھاوپەیمانێتیەیان بەستووە تا یەکڕیزی بەدی بھێنن وەک دوو ھێزی سیاسی کاریگەری سەر گۆڕەپانی سیاسی ناوچەکە، لەپێناو پاراستنی مافی ھاووڵاتیانی کورد.
جەخت لەوەشکرایەوە، پێویستە بەگرتنەبەری شێوازێکی حەکیمانە مامەڵە بکرێت لەگەڵ ئەم رەوشە ھەنوکەییە و پەیوەندییەکانی یەکێتی و ھەدەپە پتەوتر بکرێن.
"قوباد تاڵەبانی"راشیگەیاند، یەکێتی سیاسەتێکی نەگۆڕی ھەیە لەبەرامبەر دۆزی کورد و ھەمیشە لەگەڵ گرتنەبەری شێوازی گفتوگۆ و چارەسەری ئاشتیانەی کێشە و ململانێ سیاسییەکاندایە بەوشێوازەی، رێزگرتن لەماف و داخوازییەکانی نەتەوەی کورد بکرێتە بنەمای سەرەکی.
زیاتر لە ٦٠ ملیۆن کەس کە تەمەنیان سەروو ١٨ ساڵە مافی دەنگدانیان ھەیە و لە ھەر ١٦ ویلایەتەکەی ئەڵمانیا ناوەندی دەنگدان ئامادەکراوە و ھەر دەنگدەرێک پارتێک و کاندیدێک لە دوو وەرەقەی دەنگداندا ھەڵدەبژێرێت، ھەڵبژاردن لە ئەڵمانیا ھەموو ٤ ساڵ جارێک بەڕێوەدەچێت و ئەو ھەڵبژاردنەش ٢٠ەمین ھەڵبژاردنە لە ئەڵمانیا لە دوای جەنگی دووەمی جیھانییەوە لە ساڵی ١٩٤٥.
ئەنجومەنی باڵای دادوەری بە پشت بەستن بەو زانیارییانەی لەلایەن راوێژكاری ئاسایشی نەتەوەییەوە پێشكەشی كراوە، فەرمانی دەستگیركردنی بۆ 3 لە بەشداربووانی كۆنگرەكەی هەولێر دەركرد، كە ئەوانیش "وسام حەردان" سەرۆكی "سەحوەی عێراق" و "میسال ئالوسی" پەرلەمانتاری پێشوو و "سەحەر كەریم تائی" فەرمانبەر لە وەزارەتی رۆشنبیرین، ئەنجومەنەكە بەشداری كردنی ئەو كەسانەشی لەو كۆنگرەیە بە تاوان ناوبردووە. لەلایەكی ترەوە دادگای ئەنباریش فەرمانی دەستگیركردنی بۆ 5 كەس دەركردووە.
كۆنگرەكەی "هەولێر" بە ناوی " ئاشتی و گێڕانەوە" بوو كە رۆژی هەینی كرا و تێیدا داوای ئاساییكردنەوەی پەیوەندی نێوان عێراق و ئیسرائیل كرا.