هەواڵەکان
بڕیارە چەند کەسێکیش خۆیان بۆ بەدەستھێنانی پۆستی سکرتێری گشتی ئەو حزبە کاندید بکەن، لە کۆنگرەکەدا پەیڕەو و پرۆگرامێکی نوێ بۆ حزبی سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان پەسەند دەکرێت.
ئەمڕۆ ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لەسەر دوو تەوەر کۆدەبێتەوە، یەکەمیان دەنگدانە لەسەر دووبارە خۆکاندیدکردنەوە بۆ پۆستی سەرۆک کۆماری عێراق، لە تەوەری دووەمیشدا ئەنجومەنی نوێنەران لیژنە ھەمیشەییەکان پێکدەھێنێت.
ڕێکخراوی مافی مرۆڤی ھەنگاو بڵاویکردەوە، کۆڵبەرێکی خەڵکی شارۆچکەی ڕەبەت لە پارێزگای ورمێ بە ناوی محەمەد ئۆمێدوار لە کاتی کۆڵبەری لە سنورەکانی سەردەشت و لە نزیک گوندی دۆڵەبی بە ھۆی سەرماوە گیانی لە دەستداوە.
ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەو کۆڵبەرە تەمەنی ٤٦ ساڵە و باوکی دوو منداڵ بووە.
ساڵانە دەیان کۆڵبەر لە ڕێگە سەخت و پڕمەترسییەکانی سنورەکانی نێوان ھەرێم و خۆرھەڵاتی کوردستان دەکوژرێن و گیان لە دەستدەدەن و مانگی ڕابردووش ١٧ کۆڵبەر کوژراون و برینداربوون.
جۆزێپ بۆرێل لێپرسراوی سیاسەتی دەرەوەی یەکێتی ئەوروپا لە کۆنفڕانسێکی ڕۆژنامەوانیدا لە برۆکسێل ڕایگەیاند، ئەگەری زۆرە تا کۆتایی ڕۆژی یەکشەممە لایەنەکانی بەشدار لە دانوستانەکانی ڤییەننا بۆ کاراکردنەوەی ڕێککەوتنی ئەتۆمی بگەنە ڕێککەوتن.
ئەوەش لە کاتێکدایە، ڕافائیل گروس بەڕێوەبەری گشتی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم سەردانی ئێرانی کردووە و چاودێرانی سیاسیش پێیانوایە، ئەو سەردانە ڕێگەخۆشکەر دەبێت بۆ ئیمزاکردنی ڕێککەوتنی ئەتۆمیی.
ژەنەڕاڵ "کینز مەکێنزی" فەرماندەی فەرماندەیی ناوەندیی سوپای ئەمریکا لە سەردانەکەی بۆ ئیسڕائیل ڕایگەیاند، گروپە چەکدارەکانی نزیک لە ئێران بەردەوام مەترسی بۆ سەر بەرژەوەندییەکانی وڵاتەکەی دروست دەکەن و ئەرکی ھێزەکانی ئەمریکاش ئەوەیە ڕێگە لە پەرەسەندنی ئەو گروپانە لە ناوچەکە بگرێت.
ئاماژەی بەوەشکرد، ھەرچەندە وڵاتانی کۆریای باکوور و ئێران ھەڕەشەن بۆ سەر ئاسایشی نیشتیمانی ئەمریکا، بەڵام ئاستی ھەڕەشەی ئەو دوو وڵاتە لە ئاست وڵاتانی چین و ڕووسیادا نییە.
ڕاپەڕین دەربڕی خواست و باوەڕ و ئیرادەی پتەوی گەلی کوردستان بوو لە پێناو ژیان و داھاتوویەکی باشتری ئازاد و سەرفراز و ڕەتکردنەوەی ستەم و زۆرداریدا. بەرھەمی خەبات و قوربانیدانی پێشمەرگە و گەل و جەماوەری ڕاپەڕیو و یەکڕیزیی لایەنە سیاسییەکان و پێکھاتەکانی کوردستان بوو.
ڕاپەڕین دەروازەی واڵای گەلی کوردستان بوو بۆ قۆناغی نوێی خۆبەڕێوەبردن و دامەزراندنی دامەزراوە شەرعی و فەرمییەکانی ھەرێمی کوردستان کە پاش ئازادیی عێراق لە دەستووردا جێگیر کران، لە نێوخۆ و دنیای دەرەوەشدا بە فەرمی ناسران و مامەڵەیان لەگەڵدا دەکرێت.
لەم یادەدا دووپاتی دەکەینەوە کە پاراستنی ئازادی و دەسکەوتەکانی ڕاپەڕین و مافە دەستوورییەکانی ھەرێمی کوردستان، ئەرک و بەرپرسیاریەتیی ھاوبەشی ھەموو کوردستانییانە و وەفادارییە بۆ گیانی پاکی شەھیدان و ھەموو قوربانیانی ڕێگەی ئازادی.
با ئەم یادە ھاندەرمان بێت بۆ پتەوکردنی زیاتری گیانی تەبایی، پێکەوەیی، یەکڕیزی و قووڵکردنەوەی پێکەوەژیان و یەکترقبووڵکردن و لێبوردەیی و کارکردن لە پێناو ئەو ئامانجانەدا کە شەھیدانی ڕاپەڕین و تەواوی شەھیدانی کوردستان گیانیان لەسەر دانا.
وێڕای دووپاتکردنەوەی پابەندیمان بە ئامانجەکانی ڕاپەڕینەوە، بە ھیوا و ئومێد، بە بڕوا و گەشبینییەوە بۆ داھاتوویەکی باشتر دەڕوانین و بە ڕێز و شکۆوە یادی شەھیدانی ڕاپەڕین و تەواوی شەھیدانی کوردستان دەکەینەوە.
نێچیرڤان بارزانی
سەرۆکی ھەرێمی کوردستان
٢٠٢٢/٣/٥
بۆ بەرەنگاربوونەوەی کاردانەوە میدیاییەکان، لە بارەی ھێرشەکەی ڕووسیا بۆ سەر ئۆکراین، ڤلادیمیر پوتن سەرۆکی ڕووسیا، ئیمزای لەسەر یاسای بەرەنگاربوونەوەی ھەواڵی ناڕاست کرد، کە بە پێی یاساکە ھەر کەسێک ھەواڵی ناڕاست لە بارەی سوپای ڕووسیا بڵاوبکاتەوە نزیکەی ١٥ ساڵ زیندانی دەکرێت.
پوتن ئیمزای لەسەر پڕۆژە یاسایەکیش کرد، بۆ پێبژاردن یان زیندانیکردنی ھەر کەسێک کە داوای سەپاندنی سزا بەسەر ڕووسیادا بکات، بە پێی ئەو پڕۆژە یاسایەش، تۆمەتبار نزیکەی ٣ ساڵ زیندانی دەکرێت.
خزمەتگوزاری فیدڕاڵیی ڕووسیاش کە سەرپەرشتی پەیوەندییەکان و تەکنەلۆژیایی زانیاری و ڕاگەیاندن لە ڕووسیا دەکات، ھەردوو تۆڕی کۆمەڵایەتی تویتەر و فەیسبووکی لە ڕووسیا قەدەغە کرد.
بە پێی ئەو گرتە ڤیدیۆیانەی ئاژانسەکانی ھەواڵ بڵاوی دەکەنەوە، بەرەبەیانی ئەمڕۆ چەند تەقینەوەیەکی گەورە لە شاری چەرنیھیڤ لە باکووری ئۆکراین ڕوویانداوە و سوپای ڕووسیاش بە سەدان تۆپ و مووشەک شارەکەی بۆردومانکردووە، لە شاری سوومی کە دەکەوێتە خۆرھەڵاتی ئۆکراین شەڕی کۆڵان بە کۆڵان دەستیپێکردووە، بەرپرسانی شارەکەش داوا لە مەدەنییەکان دەکەن، لە ماڵەکانیان بمێننەوە.
جۆن کێربی وتەبێژی وەزارەتی بەرگریی ئەمریکاش ڕایگەیاند، ڕووسیا لە سەرەتای شەڕەکەوە تا ئێستا ٥٠٠ مووشەکی دژی ئۆکراین بەکارھێناوە، کۆمیسیۆنی پەنابەرانی سەر بە نەتەوەیەکگرتووەکانیش ڕایگەیاند، لە ماوەی ٩ ڕۆژی ڕابردوودا کە ھێرشی ڕووسیا بۆ سەر ئۆکراین دەستیپێکردووە، زیاتر لە یەک ملیۆن و ٢٠٠ ھەزار ھاووڵاتی ئۆکراینی ئاوارە بوون.
ئاماژەی بەوەشدا، شەھیدەکانمان خوێنی خۆیان لە پێناو داھاتوویەکی پرشنگدار و سەقامگیر بۆ خەڵکی سەربەرزی کوردستان ڕشت. بەڵام بە داخەوە ھەڵە و کەموکورتی لە نێو جومگەکانی حکومڕانی، خراپ بەکارھێنانی دەسەڵات، پشتکردنە داخوازییە ڕەواکانی خەڵکی خۆشەویستی کوردستان و نەبوونی خزمەتگوزاری، نیگەرانی ھاووڵاتییانی گەیاندووەتە شوێنێک کە بوترێت (ڕاپەڕینمان نەکرد بۆ ئەوەی دۆخەکە بەمشێوەیەی لێبێت).
وتیشی، دەزانین کەموکورتیمان ھەبووە و ھەموو داواکارییەکانی خەڵک ڕەوایە و لە جێگەی خۆیدایە. بەڵام بەڵێنتان پێدەدەین یەکێتی خوێنی شەھیدان، تێکۆشان و خۆڕاگری خەڵک لەبیر ناکات، بەرامبەر ئەم ئەرکە مێژوویی و نیشتمانییە وەفادار دەبێت و لە خەبات بۆ ژیانێکی ئارامتر بەردەوام دەبێت.
دەقی پەیامەکە ...
کۆمەڵانی خەڵکی کوردستان
کەسوکاری سەربەرزی شەھیدان
تێکۆشەران، پێشمەرگە، زیندانیانی سیاسی و کەمئەندامانی سەنگەر
بە بۆنەی یادی پیرۆزی ڕاپەڕینە مێژووییەکەی گەلی کوردەوە پیرۆزباییەکی گەرمتان ئاڕاستە دەکەم، شانازی بە خەبات و خۆڕاگریتانەوە دەکەم و سوپاسی پشوودرێژیتان دەکەم.
ڕاپەڕینی کورد وەستانەوە بوو بەرامبەر نادادی و ستەم، ھەوڵدان بوو بۆ گەیشتن بە ژیانێکی سەرفرازانە و شەرەفمەند. شەھیدەکانمان خوێنی خۆیان لە پێناو داھاتوویەکی پرشنگدار و سەقامگیر بۆ خەڵکی سەربەرزی کوردستان ڕشت. بەڵام بە داخەوە ھەڵە و کەموکورتی لە نێو جومگەکانی حکومڕانی، خراپ بەکارھێنانی دەسەڵات، پشتکردنە داخوازییە ڕەواکانی خەڵکی خۆشەویستی کوردستان و نەبوونی خزمەتگوزاری، نیگەرانی ھاووڵاتییانی گەیاندووەتە شوێنێک کە بوترێت (ڕاپەڕینمان نەکرد بۆ ئەوەی دۆخەکە بەمشێوەیەی لێبێت).. دەبێت ئەمە ئاماژەیەکی مەترسیدار و ڕاچڵەکێنەر بێت بۆ دەسەڵاتدارانی کوردستان کە شانازی و سەروەرییەکانی ڕابردوومان نەکەینە قوربانیی ململانێی تەسکی حیزبایەتی، دەبێت ئامانجەکانی ڕاپەڕین بەدیبھێنین و خەونەکانی لەبار نەبەین. بێباکی بەرامبەر داواکارییە ڕەواکانی خەڵک دەرئەنجامێکی دەبێت کە ھەرگیز ھیوامان بۆ نەخواستووە.
دەزانین کەموکورتیمان ھەبووە و ھەموو داواکارییەکانی خەڵک ڕەوایە و لە جێگەی خۆیدایە. بەڵام بەڵێنتان پێدەدەین یەکێتی خوێنی شەھیدان، تێکۆشان و خۆڕاگری خەڵک لەبیر ناکات، بەرامبەر ئەم ئەرکە مێژوویی و نیشتمانییە وەفادار دەبێت و لە خەبات بۆ ژیانێکی ئارامتر بەردەوام دەبێت. ڕەخنە و گلەییەکانتان وزەمان پێدەبەخشێت و ھەموومان پێکەوە ئەو خەونە بەدیدەھێنین کە ڕاپەڕینمان بۆ کرد.
ھەر شاد و سەرفرازبن
دڵسۆزتان
بافڵ جەلال تاڵەبانی
٥ی ئاداری ٢٠٢٢
لە ساڵیادی ڕاپەڕیندا سەری ڕێز و نەوازش بۆ شەھیدانی ڕزگاری دادەنوێنین.
چاوەڕوانی کۆمەڵانی خەڵک بۆ ئاسوودەی و خۆشگوزەرانی و دادپەروەری پێویستی بە چارەسەری بنەڕەتییە بۆ کێشە کەڵەکەبووەکان بە ئاڕاستەی بەدیھێنانی حکومڕانی دروست و تەرخانکردنی داھاتی گشتی بۆ خزمەتی خەڵک و ئاوەدانی نیشتمان.
باڵیۆزخانەی عێراق لە پۆڵەندا، ڕاگەیاندراوێکی بڵاوکردەوە و ئاشکرای کرد، زیاتر لە ھەفتەیەکە لەگەڵ دەسەڵاتدارانی پۆڵەندا، لە ھەماھەنگیدان بۆ کۆتاییھێنان بە خەم و کێشەی ئاوارە عێراقییەکانی ئۆکراین و چارەسەرکردنی کێشەکانیان و ھاوکارییکردنی بەپەلەیان.
وتیشی، تا ئێستا نزیکەی ٦٢٠ ھاووڵاتیی عێراقی لە ئۆکراینەوە گەیشتوونەتە پۆڵەندا و سەردانە مەیدانییەکانیشیان بۆ سنوورەکانی ئۆکراین و پۆڵەندا، بۆ زانینی ڕەوشی ئاوارە عێراقییەکانی پۆڵەندا بەردەوامن.
ڕۆژی سێشەممەی ڕابردوو، عەلی عەباس جیھانگیر وتەبێژی وەزارەتی کۆچ و کۆچبەرانی عێراق، ڕایگەیاند، ٥ ھەزار و ٥٣٥ ھاووڵاتی عێراقیی کە بە شێوەیەکی یاسایی چوونەتە ئۆکراین، بەھۆی ھێرشەکانی ڕووسیا لە خاکی ئەو وڵاتە گیریانخواردووە.
حسێن مەحمود قائیمقامی ڕانیە لە وتارێکدا بە بۆنەی یادی ڕاپەڕین ڕایگەیاند، لە ھەلومەرجێکی نالەباردا یادی ڕاپەڕین دەکەنەوە، کە ھەرێمی کوردستان بە قۆناغێکی سەختی ئابوری و سیاسیدا تێدەپەڕێت. وتیشی، پەرتەوازەیی نێوماڵی کورد، دەستکەوتەکانی ڕاپەڕینی خستووەتە دووڕیانێکی مەترسیدار.
ھیوا قەرەنی سەرپەرشتیاری ئیدارەی ڕاپەڕین لە لێدوانێکدا بۆ کوردسات نیوز ڕایگەیاند، بەھۆی خراپی ڕەوشی ئابوری و پەرتەوازەیی لایەنە سیاسییەکان، لە ناو چین و توێژەکانی کۆمەڵگە نیگەرانی زۆر ھەیە، بە نیگەرانیشەوە یادی ڕاپەڕین دەکەنەوە.
لەیلا عومەر سەرۆكی شارەوانی سلێمانی لە لێدوانێكدا بە كوردسات نیوزی ڕاگەیاند، بەهۆی خەرجنەكردنی شایستە داراییەكانیان لەلایەن حكومەتەوە، كۆمپانیاكانی پاككردنەوەی خۆڵ و خاشاك كارەكانیان ڕاگرتووە، بۆیە تیمەكانی شارەوانی خۆڵ و خاشاكی ناوبازاڕ و گەڕەكەكانی سلێمانی كۆدەكەنەوە تا ئەو كاتەی كۆمپانیاكان دەكەونەوە سەر كارەكانیان.
وتیشی، توانای پاككردنەوەی شار لەلایەن تیمەكانیانەوە سنوردارە و وەك پێویست كرێكار و ئۆتۆمبێل و ئامێری پاكردنەوەیان نییە.
میدیای ئێران بڵاویکردەوە، "ڕافائیل گرۆسی" بەڕێوەبەری گشتی ئاژانسی نێودەوڵەتی وزەی ئەتۆم لەگەڵ "محەمەد سەلامی" سەرۆکی ڕێکخراوی وەزەی ئەتۆمی ئێران کۆبووەتەوە و بڕیارە لەگەڵ "حسێن ئەمیر عەبدوڵاھیان" وەزیری دەرەوەی ئەو وڵاتەش کۆببێتەوە.
ئاماژە بەوەشکراوە، لە کۆبوونەوەکاندا خاڵە ناکۆکانی پەیوەست بە بەرنامەی ئەتۆمی ئێران تاوتوێ دەکرێت و ھەنگاوی پێویست دەنرێت بۆ گەیشتن بە ڕێککەوتن لە دانوستانەکانی ڤیەننا.
وەزارەتی بەرگریی ڕووسیا ڕایگەیاندراوێکی بڵاوکردەوە و ئاماژەی بەوەکرد، لە ھەردوو شاری "ماریۆپول و ڤۆلنۆڤاخا" لە خۆرھەڵاتی ئۆکراین، ئاگربەستیان بۆ کردنەوەی ڕێڕەوی سەلامەت بە مەبەستی گەیاندنی ھاوکاری مرۆیی بە ھاووڵاتیان و دەربازبوونی مەدەنییەکان لە شارەکان دەستپێکردووە، بەڵام ماوەی ئاگربەستەکەی ئاشکرا نەکرد.
ڕاشیگەیاند، لە سەرەتای دەستپێکردنی ھێرشەکانیان، ٥٦ فڕۆکەی بێ فڕۆکەوان و ٨٢ فڕۆکەی جەنگی و ٧٠٨ تانک و ٢ ھەزار و ٣٧ پێگەی سەربازیی ئۆکراینیان لەناوبردووە.
ئەنجومەنی شاری ماریۆپولی ئۆکراینیش ڕایگەیاند، دەربازکردنی مەدەنییەکان لە شارەکە لە سەعات ١١ی بەیانی بە کاتی ناوخۆیی ئۆکراین دەستپێدەکات، بەڵام ئاژانسی ھەواڵیی ڕۆیتەرز ئاشکرایکرد، ڕووسیا لە سەعات ١٢ی نیوەڕۆ بۆ ٥ی ئێوارە، ڕێگە بە چوونە دەرەوەی مەدەنییەکان لە شاری ماریۆپول دەدات.
وەزارەتی بەرگریی ئۆکراینیش ڕایگەیاند، ھێشتا سوپای ڕووسیا ھەوڵی گەمارۆدانی کیێڤ دەدات، بەڵام ھێزەکانیان بە توندی بەرگری دەکەن. وتیشی، کار لەسەر ڕاگەیاندنی ئاگربەست و کردنەوەی ڕێڕەوی مرۆیی دەکەن.
جۆن کێربی وتەبێیژی وەزارەتی بەرگریی ئەمریکاش ڕایگەیاند، لەگەڵ ڕووسیا کەناڵێکی پەیوەندییان لە بارەی ئۆکراینەوە کردووەتەوە و بەردەوام لەسەر ھێڵ دەبن.