هەواڵەکان
لە تەل بەراکی رۆژئاوای کوردستان بەهۆی هێرشی درۆنی تورکیاوە دوو ئۆتۆمبێل کرانە ئامانج و لە ئەنجامدا سێ کەس گیانیان لەدەستدا و پێنج کەسیش برینداربوون.
توركیا بە فڕۆكەی بێفڕۆكەوان، لە باشوری شاری تەل بەراك سەر بە كانتۆنی جزیرە دوو ئۆتۆمبێلیان كردە ئامانج و سێ هاووڵاتی گیانیان لەدەستداوە و هەوڵیشیانداوە بچنە ناو گوندێكی عەین عیسا و گوندێكی گرێ سپی، لە ئەنجامدا شەڕڤانانی ئەنجومەنی سەربازی رەقا وەڵامی هێرشەكەیان داوەتەوە و هەوڵەكانیان لەناوبردووە.
لەلایەكی تریشەوە سوپای توركیا و گروپە چەكدارەكان هێرشیان كردوەتە سەر پردی قەرەقۆزاق و ناوچەی شێخلەنگەر لە سنوری كۆبانێ و ناوچەكانیان بە چڕی تۆپباران كردووە، بەڵام تائێستا زیانەكانی ئەو تۆپبارانە ئاشكرانەكراوە.
ئەو كەسەی سەرپەرشتیی تەقاندنەوەی ئامێری پەیجەرەكانی بە چەكدارانی حزبوڵای لوبنانیدا كرد، وردەكاریی پلانی تەقاندنەوەی ئەو ئامێرانە ئاشكرا دەكا و دەڵێ 10 ساڵ بوو ئامادەكاری بۆ كارێكی وا كرابوو
ئەو كەسەی سەرپەرشتی كۆنتڕۆڵكردن و تەڵەنانەوەی ئامێرەكانی پەیجەری ئەندامانی حزبوڵای لوبنانی جێبەجێ كرد کە لە ١٧ی سێپتێمبەری رابردوودا روویدا، لە كەناڵی (CBS)ی ئەمریكییەوە بە دەمامک و چاویلكەی ڕەشەوە دەركەوت، بە ناوی ناوی خوازراوی (گابریێل)ـە و قسەی كرد و وردەكاریی تەقاندنەوەی ئامێری پەیجەرەكانی ئاشكرا كرد، كە هەزاران چەكدار و لایەنگری حزبوڵای لوبنانی بە ئامانج گرت.
کاربریێل دەلێت، مۆساد پێش دوو ساڵ زانیبووی، كە حزبوڵای لوبنانی ئەو ئامێرەی لە كۆمپانیای (گۆڵد ئەپۆلۆ)ی تایوانی كڕیبوو بۆیە پلانی جێبەجێكردنی ئەو كارە دانرا،
لەلایەکی دیکەشەوە، هەروەها كۆمپانیا تایوانییەكە رەتی كردەوە كە ئامێری پەیجەر AR924ی بۆ لوبنان ناردبێ، كە هەمان ئەو جۆرە بووە بە ژمارەیەكی زۆر لە ئەندامانی حزبوڵادا تەقییەوە.
لە ماوەی پێنج ساڵدا بەهۆی هێرشەكانی توركیاوە لە باشور و رۆژئاوای كوردستان ١٣ رۆژنامەنوس گیانیان لەدەستداوە و حەوت رۆژنامەنوسیش برینداربوون.
بەپێی ئامارەكان لە ماوەی پێنج ساڵدا بەهۆی هێرش و بۆردومانەكانی توركیاوە ١٣ رۆژنامەنوس گیانیان لەدەستداوە و حەوت رۆژنامەنوسیش برینداربون، رۆژی ١٩ی ئەم مانگەش سوپای توركیا لە باشوری كۆبانێ لەسەر رێگای نێوان بەنداوی تشرین و شارۆچكەی سیرین، دوو رۆژنامەنوسی كردە ئامانج و لە ١١ی تشرینی یەكەمی ٢٠١٩شدا رۆژنامەنووس ڤێدات ئەردەمچی لە هێرشێكی ئاسمانیدا لە سەرێكانی گیانی لەدەستدا، لە ١٣ی تشرینی یەكەمی ٢٠١٩شدا پەیامنێری ئانها و پەیامنێری چرا تیڤی لە بۆردومانێكدا لە سەرێكانی گیانیان لەدەستدا، هەر لەو مانگەدا دوو رۆژنامەنوسی تریش لە هێرشێكدا لە گرێ سپی گیانیان لەدەستدا، زیزیس سینكێش لە كاتی بۆردومانی توركیا لە تەل تەمر گیانی لەدەستدا.
هەر بەپێی ئامارەكان لە ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٢٢، پەیامنێری ئانها، لە هێرشێكدا لە دێریك گیانی لەدەستدا، لە ٢٣ی ئابی ٢٠٢٣ لەسەر رێگای قامیشلۆ- عامودە كارمەندی كەناڵی ژن تیڤی گیانی لەدەستدا و پەیامنێرێكیش بریندار بوو.
هەروەها ٨ی تەمموزی ٢٠٢٤ش دوو كارمەندی تەلەفزیۆنی چرا لە ئەنجامی بۆردومانەكەدا برینداربوون، لە ٢٣ی ئابی ٢٠٢٤یش ئۆتۆمبێلێك لە نزیك سەیدسادق كرایە ئامانج و دوو رۆژنامەنوس گیانیان لە دەستدا و ٦ كەسی تریش برینداربوون.
سەرۆك بافڵ جەلال تاڵەبانی گەیشتە بەغداد و بڕیارە لەگەڵ سەرۆك وەزیران و سەرۆكی ئەنجومەنی باڵای دادوەری و چەند كەسایەتییەكی تری سیاسی عیراق كۆببێتەوە.
بافڵ جەلال تاڵەبانی سەرۆكیی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان بەسەردانێك گەیشتە بەغداد و بڕیارە لە سەردانەكەیدا چاوی بە محەمەد شیاع سودانی سەرۆك وەزیرانی عیراق و فایەق زیدان سەرۆكی ئەنجومەنی باڵای دادوەری و چەندین كەسایەتی تری سیاسی بكەوێت.
بەپێی زانیارییەكان تەوەری سەرەكی كۆبوونەوەكانیش گفتوگۆكردن دەبێت لەسەر چارەسەكردنی مووچەی مووچەخۆرانی هەرێم و رەوشی سیاسی عیراق و ناوچەكە و كێشەكانی نێوان هەولێر و بەغداد.
کریس ڤان هۆلن سیناتۆری دیموکراتیەکان و لیندسی گراهام سیناتۆری کۆمارییەکان پرۆژە یاسایەکیان بۆ سزادانی تورکیا پێشکەشی کۆنگرێس کرد،لەسەر هێرشەکانی بۆ سەر هەسەدە
کریس ڤان هۆلن سیناتۆری دیموکراتیەکان و لیندسی گراهام سیناتۆری کۆمارییەکان لەسەر پێشێلکاریەکانی تورکیا لە باکوری سوریا داوادەکەن تورکیا سزا بدرێت، هەروەها یاسای "بەرەنگاربوونەوەی دەستدرێژی تورکیا بۆ ساڵی ٢٠٢٤"ناساند و بە هیوان هەڕەشەی سزاکان لایەنەکان بەرەو ئاگربەست ببات،ئەو دوو سیناتۆرە جەخت لەوەدەکەنەوە تورکیا هەموو سنورەکانی بەزاندوە دەبێت سزا بدرێت
ئەمە لە کاتێکدایە لە دوای دوورخستنەوەی بەشار ئەسەد، سەرکردەی سوریا کەمتر لە دوو هەفتە لەمەوبەر، دوژمنایەتییەکان لە باکوری سوریا پەرەی سەندووە. ئەمریکا بە ناوبژیوانی ئاگربەستێکی ناسک لە ناوچەی نێوان تورکیا و ئەو گروپە سوریایانەی کە پشتگیریان دەکات، و چەکدارە کوردەکانی سوریا کە لەلایەن ئەمریکاوە پاڵپشتی دەکرێن.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد خانمی یەکەمی عیراق، " لەناخی دڵمەوە دڵتەنگم بۆ تیرۆرکردنی دوو رۆژنامەنوس لە کۆبانێ ئەوەی زیاتر دڵتەنگم دەکات بێدەنگی ئهوهی كه هێندهی تر نیگهرانمان دهكات بێدهنگی كۆمهڵگای نێودهوڵهتییه بهرامبهر بهم كاره قێزەون و تێرۆركردنە كە دژ بە مافی مرۆڤ و ئازادی كاری رۆژنامەوانییە".
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد لەدرێژەی پەیامەکەیدا دەشڵێت" دهبێت ئهو ڕاستییه بزانن كه ئەوانەی رۆژنامهنووسان تێرۆر دەكەن، دهبێت ههتا ماون له ترسدا بژین، چونكه قهڵهم و كامێرای ناو دهستی ڕۆڵهكانی كۆبانێ، رۆژئاڤا و سوریا، له چهك و جبهخانهكان بههزتره و نه تێرۆر و نه کۆمەڵکوژییهكانیان ناتوانن دهنگه بوێر و ئازاكانی جیهان و رۆژئاوا كپ بكهن"
دەقی پەیامەکە
پهیامی خاتوو شاناز ئیبراهیم ئهحمهد خانمی یەكەمی عێراق، دەربارەی تێرۆركردنی رۆژنامەنووسان "جیهان بیلگین و نازم داشتانی"
له قوڵایی ناخمەوە، دڵگرانم به بیستنی ههواڵی تێرۆكردنی ههردوو رۆژنامهنووسی كورد (جیهان بیلگین) و (نازم داشتانی)، كه لە ڕێگای نێوان بهنداوی تشرین و شارۆچكهی سرینێ، كاتێك سهرقاڵی ڕووماڵی میدیایی بوون تێرۆركران.
مخابن، ههوڵه داگیركارییهكانی سهر رۆژئاڤای كوردستان تەنیا بەتێرۆركردنی جهستهی هاووڵاتیانی سیڤیل نهوهستاوهتهوه، بهڵكو ڕووی چهكهكانیان دهكهنە رۆژنامهنووسان بۆ كپكردنی دهنگه ئازادهكان و رێگریكردن لە گەیاندنی هەواڵ و زانیارییەكانی رۆژئاڤا بەجیهانی دەرەوە، ئهوهی كه هێندهی تر نیگهرانمان دهكات بێدهنگی كۆمهڵگای نێودهوڵهتییه بهرامبهر بهم كاره قێزەون و تێرۆركردنە كە دژ بە مافی مرۆڤ و ئازادی كاری رۆژنامەوانییە، بهڵام دهبێت ئهو ڕاستییه بزانن كه ئەوانەی رۆژنامهنووسان تێرۆر دەكەن، دهبێت ههتا ماون له ترسدا بژین، چونكه قهڵهم و كامێرای ناو دهستی ڕۆڵهكانی كۆبانێ، رۆژئاڤا و سوریا، له چهك و جبهخانهكان بههزتره و نه تێرۆر و نه کۆمەڵکوژییهكانیان ناتوانن دهنگه بوێر و ئازاكانی جیهان و رۆژئاڤا كپ بكهن.
پاش زیاتر لەدەیەیەك تێكۆشانی پێكهاتەكانی سوریا و سەرهەڵدانی تروسكاییەكی ئومێدبەخش بۆ سەقامگیری وڵاتەكە و گۆڕانكاری سیستەمی حكومڕانی و سیاسیی، بەڵام هاوشێوەی هێرش و داگیركارییەكانی بۆ سەر هەرێمی كوردستان و عێراق و بەسەربازگەكردنی بەشێكی وڵاتەكە، توركیا هێرشە چەكدارییەکانی بۆ سەر سوریا دەستپێكردوە و بۆتە هۆی تێكدانی ئاسایشی وڵاتەكە و رێگرە لەبەردەم پڕۆسەی بونیادنانەوەی سوریایەكی نوێ و بەرقەراركردنی ئاشتیی و بەدیهێنانی مافی سەرجەم پێكهاتەكانی وڵاتەکە.
كوشتنی رۆژنامەنووسان لەلایەن توركیاوە، كردەوەیەكی نوێ نییە، بەڵكو توركیا تۆمارێكی رەشی مێژوویی هەیە لە داگیركاری و تێرۆركردنی رۆژنامەنووسان و کوشتنی ژن و منداڵ و خەڵكی سیڤیل بەگشتی، هەروەكچۆن رۆژانە هێرشی ناڕەوا دەكاتە سەر خاكی سوریا و رۆژئاڤا بە تایبەت شارێكی وەكو كۆبانێ كە لەسەر ئاستی جیهان بە سیمبۆلی خۆڕاگری دادەنرێت لەهەمبەر تێكشكاندنی دڕەندەترین گروپی تێرۆریستی وەكو داعش.
سهرباری ئیدانهكردن و شهرمهزاركردنی ئهو تاوانە، كە دژ بە رۆژنامەنووسان و خەڵكی سیڤیلە، داواكارم له كۆمهڵگای نێودهوڵهتی بهرامبهر بهم ناههقیی و تاوانانە بێدهنگ نهبێت و چیتر رێگهنهدرێت خوێنی ڕۆڵهكانی سوریاو رۆژئاڤا بڕژێت، پێویستە سنورێك بۆ ئهم وهحشیگهرییه و ئهو عهقڵیهته فاشستیه دابنرێت و لهدادگا نێودهوڵهتییهكان دەستبەجێ لێکۆڵینەوەی سەربەخۆ دەست پێبکرێت بۆ خستنهڕووی ڕاستییهكان بۆ جیهان.
لێرەوەو بەم بۆنە خەمناكەوە، هاوخهمی و پرسەی خۆم ئاڕاستهی خانهوادهی ههردوو رۆژنامهنووس و شاری كۆبانێی سیمبولی خۆڕاگریی و كوردانی ڕۆژاڤای كۆڵنهدهر دهكهم.
شاناز ئیبراهیم ئەحمەد
حوسیەكانی یەمەن رایگەیاند، بە هاوبەشی لەگەڵ مقاوەمەی ئیسلامی لە عیراق هێرشیان كردوەتەسەر ئیسرائیل و بەو هۆیەوە ١٦ كەس برینداربوون.
یەحیا سەریع وتەبێژی حوسییەكانی یەمەن لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، بە هاوبەشی لەگەڵ مقاوەمەی ئیسلامی لە عیراق بە درۆن هێرشیان كردوەتەسەر چەند ئامانجێك لەناو خاكی ئیسرائیل و لە بەرامبەر ئەو هێرشەی چەند رۆژی رابردووش كرایە سەر یەمەن، هێرش دەكەنەسەر بنكە سەربازییەكانی ئەمریكا و ئیسرائیل تا ئەو كاتەی هێرش بكرێتەسەر غەززە و ئابڵوقەی لەسەر بێت بەردەوام دەبن.
سوپای ئیسرائیلیش رایگەیاند، بەهۆی ئاراستەكردنی موشەكێك بۆ ئیسرائیل ١٦ كەس برینداربوون.
ئەوەش لەكاتێكدایە، رۆژی پێنج شەممە بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆكی ئیسرائیل رایگەیاند، دوای حەماس و حزبوڵا نۆرەی حوسییەكانە و چەند هێرشێكیان لە قوڵایی یەمەن بۆ سەر ئەو گروپە ئەنجامداوە.
دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا ٢٧ وڵاتەی زیادکرد کە یەکێتی ئەوروپا پێکدەهێنن بۆ لیستی ئەو هاوبەشە بازرگانیانەی، هەڕەشەی یەکێتی ئەوروپای کرد وتی"ئەگەر نەوت و گازی زۆمان لێنەکڕن، دەبێت باجی زیاتر بدەنە ئەمریکا". پێشترهەڕەشەی لە کەنەدا و مەکسیک کرد بە ٢٥% باج بادەنە ئەمریکا
دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا لەوتارێکدا ئاماژەی بەوەکرد دەبێت وڵاتانی ئەوروپا ئاڵوگۆڕی بازرگانی زیاتر لەگەڵ واشنتن بکەن، ئەگەر وانەکەن دەبێت باجی زیاتر بدەنە ئەمریکا، پێشتر ترەمپ هەمان هەڕەشەی لە مەکسیک و کەنەدا کرد بە ٢٥% باج بادەنە ئەمریکا
لەلایەکی دیکەوە بەپێی ئامارەکانی نووسینگەی سەرژمێری ئەمریکا لە ساڵی ٢٠٢٣دا ناهاوسەنگی بازرگانی ئەمریکا لەگەڵ یەکێتی ئەوروپا لەسەر کاڵاکان ٢٠٩ ملیار دۆلار بووە.٥٧٦ ملیار دۆلار هاوردە لە ئەوروپا و ٣٦٧ ملیار دۆلار هەناردە لە ئەمریکاوە هەبووە.
ئەمە لە کاتێکدایە پێشترترەمپ هەڕەشەی لە کەنەدا و مەکسیک کرد بە 25% باج، سەرکردەکانی هەردوو وڵات قسەیان لەگەڵ کرد بۆ ئەوەی هەوڵبدەن و هەر گرژییەک چارەسەر بکەن. بەڵام یەکێتی ئەوروپا یەک کەسی نییە کە بتوانێت بەڵێنەکانی کڕینی گازی سروشتی و نەوت بەناوی ٢٧ وڵاتی ئەندامەکەیەوە بکات کە ترەمپ بەدوایدا دەگەڕێت
رێکخراوی نێودەوڵەتیی کۆچ (IOM) رایگەیاند ، ٧.٢ ملیۆن کەس لە سووریا ئاوارەن؛ ئاماژە بەوەش دەکات، 90٪ـی سووریاییەکان لەژێر هێڵی هەژارییەوە دەژین و١٦ملیۆن سووریش پێوستیان بە هاوکاریی مرۆیی هەیە.
رێکخراوی نێودەوڵەتی کۆچ رایگەیاند بەهۆی ئالۆزی و تەنگەژەکانی سوریا لە ١٤ساڵی رابردوودا ١٦ملیۆن سووری پێویستیان بە هاوکاری مرۆی هەیە،٩٠٪ـی سووریاییەکانیش لەژێر هێلی هەژاریدان،هەفتەی رابردوو ٨٠٠هەزار کەس لەسوریا ئاوارەبوون.
رێکخراوی نێودەوڵەتی کۆچ ئەوەشی خستۆتە روو، لە هەندێک ناوچەی ئەو وڵاتە، چەندین ژێرخانی گرنگی وەک نەخۆشخانە و قوتابخانە وێرانکراون یانیش لەکارخراون. "بۆ نموونە حەلەب، لە نێوان ٢٠١٢ بۆ ٢٠١٦ زیانی زۆری پێگەیێنرا و دوو ملیۆن کەس شارەکەیان جێهێش.
رێکخراوەکە ئەوەشی بڵاوکردۆتەوە،ئاوارەکانی سووریا حەزێکی زۆریان هەیە بۆ گەرانەوە بۆ ناوچەکانیان.
ئەحمەد شەرع رایدەگەیەنێت، رووخانی "رژێمەكەی بەشار ئەسەد" پڕۆژەكانی ئێرانی لە ناوچەكەدا ٤٠ ساڵ بردە دواوە، سوریاش لەمەوداو نابێتە سەكۆیەك بۆ جێبەجێكردنی پلانەكان بۆ دژایەتی وڵاتانی عەرەبی.
"ئەحمەد شەرع فەرماندەی گشتیی ئیدارەی نوێی سوریا"، لە چاوپێكەوتنێكدا لەگەڵ رۆژنامەی "شەرقلئەوسەت" رایگەیاندووە، سوریای ژێر دەسەڵاتی بەشار ئەسەد ببوە سەكۆیەك بۆ ئێران بە ئامانجی كۆنتڕۆڵكردنی پایتەختی وڵاتانی عەرەبی و تێكدانی ئاسایشی كەنداو.
راشیگەیاند، دوورخستنەوەی هێزەكانی سەر بە ئێران بە كەمترین زیان لە سوریا رویداوە، لەكاتێكدا دەركردنی ئەو هێزانە بە فشاری سیاسی و كاری دیپلۆماسیی نەدەكرا.
ئەحمەد شەرع لە كۆشكی سەرۆك كۆماری سوریاوە رەخنەی لەو وڵاتە عەرەبیانە گرتووە كە هەوڵی ئاساییكردنەوەی پەیوەندییەكان و گەڕانەوەی سوریایانداوە بۆ ناو وڵاتانی كۆمكاری عەرەبی.
ئاماژەی بەوەشكردووە، سوریا چیتر نابێتە سەكۆیەكی هەڕەشە بۆ هیچ وڵاتێكی عەرەبی یان كەنداو، چونكە خەڵكی وڵاتەكە هیلاك و ماندووە لە بەكارهێنانیان و جێبەجێكردنی پلانی وڵاتانی دیكە، لەئێستاشدا هەموو سەرنجەكان لەسەر دروستكردنەوەی متمانە و بونیاتنانەوەی سوریایە وەك وڵاتێكی عەرەبی.
وردەکاریی خنکانی هەشت كۆچبەر لە دەریای ئیجە بەهۆی ژێرئاوكەوتنی بەلەمەکەیانەوە
لە دەریای ئیجە بەلەمێكی كۆچبەران بە ژمارەیەك كۆچبەرەوە ژێرئاوكەوت، تائێستا تەرمی هەشت كۆچبەر دۆزراونەتەوە، ژمارەیەكی دیكەش بێسەروشوێنبوون.
پاسەوانی كەناراوەكانی یۆنان لە راگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، تەرمی هەشت كۆچبەریان لە دەریای ئیجە دۆزیووەتەوە كە بەهۆی پێكدادانی لەگەڵ بەلەمێكی پاسەوانی كەناراوەكان لە دوورگەی رۆس ژێرئاوكەوتووە، كە بەخێراییەكی زۆرەوە رۆشتووە و خۆی كێشاوە بە بەلەمی پاسەوانی كەناراوەكان.
وتیشی، "توانیویانە كاپتنی بەلەمەكە دەستگیربكەن".
لەناو رزگاربووەكاندا دوو منداڵ و سێ ژنیان تێدایە و لەكۆی ١٨ كەس كە رزگاركراون، هەشت كۆچبەر برینداربوون كە لەناویاندا ژنێك بە سەختی برینداربووە.
زۆربەی كۆچبەرەكانی ناو بەلەمەكە خەڵكی ئەفغانستانن و دوو كەسیش كە لەناو بەلەمەكەدا بوون، بە تۆمەتی بازرگانیكردن بە مرۆڤەوە دەستگیركراون كە خەڵكی توركیان.
سەرۆكی لیژنەی دارایی لە ئەنجومەنی نوێنەران رایگەیاند، هەمواری بڕگەی تایبەت بە هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان دەكرێتە خشتەی بودجەی ساڵی ٢٠٢٥ـەوە.
عەتوان عەتوانی سەرۆكی لیژنەی دارایی ئەنجومەنی نوێنەران لە چاوپێكەوتنێكی تەلەفزیۆنیدا رایگەیاند، سەرەتای ساڵی داهاتوو، خشتەی بودجەی ٢٠٢٥دەگاتە ئەنجومەنی نوێنەران و هەمواری بڕگەی تایبەت بە هەناردەكردنەوەی نەوتی هەرێمی كوردستان، دەخرێتە هەمان خشتەوە.
ئاماژەی بەوەشكرد، هەمواركردنەوەی ئەو بڕگەیە نابێت تەنها زیادكردنی بڕگەی نوێ بێت بۆ بودجەكە، بەڵكو پێویستە وەك خۆی جێبەجێبكرێت.
عەتوان عەتوانی راشیگەیاند، پێویستە چارەسەریی بنەڕەتی بۆ كێشە هەڵپەسێردراوەكانی نێوان بەغداد و هەولێر بدۆزرێتەوە.
مانگی رابردوو، ئەنجومەنی وەزیرانی عیراق بڕیاریدا بە دەستپێكردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێمی كوردستان و هەمواری یاساكەی رەوانەی ئەنجومەنی نوێنەران كرد، بەڵام لە ئەنجومەنەكە تائێستا خوێندنەوەی دووەمی بۆ نەكراوە.
كۆنگرێسی ئەمریكا بودجەی بەرگریی وڵاتەكەی بۆ ساڵی 2025 بەبڕی 884 ملیار دۆلار پەسەندكرد، كە 57 ملیۆن دۆلاری بۆ هاوكاریكردنی پێشمەرگە و 148 ملیۆن دۆلاریش بۆ هەسەدە و هاوپەیمانەكانی لە سوریا تەرخانكردووە بۆ پشتیوانی شەڕی دژی داعش.
هەفتەیەك دوای پەسەندكردنی لەلایەن ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریكا، ئەنجومەنی پیرانی ئەو وڵاتەش بە زۆرینەی دەنگی كۆمارییەكان و دیموكراتەكان بەبڕی 884 ملیار دۆلار بودچەی بەرگری وڵاتەكەی بۆ ساڵی 2025 پەسەندكرد.
لەو بڕە پارەی كە كۆنگرێس ئەمریكا پەسەندیكردووە بۆ بەرگری وڵاتەكەی، بڕی زیاتر لە 380 ملیۆن دۆلاری بۆ عیراق و هەرێم تەرخانكردووە، لەو بڕەش 57 ملیۆن دۆلاری بۆ پێشمەرگەیە، هەروەها نزیكەی 148 ملیۆن دۆلاری بۆ هەسەدە و روبەروبوونەوەی داعش لە سوریا تەرخانكردووە بە ئامانجی بەردەوام بوون لە شەڕی داعش.
دادگای باڵای فیدراڵی عیراق، رۆژی دووشەممە لە دانیشتنێكدا دوو سكاڵا تاوتوێدەكات كە تیایدا داوای هەڵوەشاندنەوەی دوو وەزارەتی حكومەتی هەرێم دەكات.
بەپێی خشتەی دانیشتنەكانی دادگای باڵای فیدراڵی عیراق رۆژی 23ی ئەم مانگە كە دەكاتە رۆژی دووشەممە چەند سكاڵایەك تاوتوێدەكات كە دوو سكاڵایان پەیوەستن بە هەرێمی كوردستانەوە.
لە سكاڵای یەكەمدا كە لەلایەن خالید مستەفا حسێن لەسەر سەرۆكی پەرلەمانی كوردستان تۆماركراوە و تیایدا داوادەكات وەزارەتی شەهیدان و ئەنفالكراوانی هەرێمی كوردستان بەپێی یاسای ژمارە (8)ی ساڵی 2006، بە نادەستوری لەقەڵەم بدات و دەستەیەك بە ناوی دامەزراوەی شەهیدان دروستبكرێت كە بە ئەنجومەنی وەزیرانی هەرێمەوە ببەسترێتەوە.
لە سكاڵای دووەمیش كە هەر هەمان كەس تۆماریكردووە، داوا لە دادگای فیدراڵی دەكات وەزارەتی ئەوقاف و كاروباریی ئاینی هەرێم بەپێی یاسای ژمارە 11ی ساڵی 2007 بە وەزارەتێكی نادەستوریی دابنێت و دەستەیەك بۆ ئاین و ئاینزا جیاوازەكان لە هەرێمی كوردستان دروستبكرێت كە بە ئەنجومەنی وەزیرانەوە ببەسترێتەوە.
سەرۆك كۆماری عیراق رایگەیاند، پشتیوانی تەواوی مافە رەواكانی ئێزدییەكان و سەرجەم عیراقیەكان دەكات و هیواخوازیشە سەرجەم ئاوارەكان بگەڕێنەوە شوێنەكانی خۆیان.
د.لەتیف رەشید سەرۆك كۆماری عیراق لە پەیامێكدا پیرۆزبایی "جەژنی ئێزی" لە ئێزدییەكانی عیراق و جیهان دەكات.
وتیشی، لەم بۆنەیەدا پشتیوانی تەواوی ئێزدییەكان دەكات بۆ گەیشتن بە مافە رەواكانیان و پاڵپشتی هەر هەوڵێك دەكات بۆ چارەسەركردنی ئەو كێشانەی روبەرویان دەبێتەوە بە تایبەتی گەڕانەوەی سەرجەم ئاوارەكان بۆ سەر ماڵ و حاڵی خۆیان.
دەشڵێت، بە پەرۆشەوە كاردەكەن بۆ دۆزینەوەی چارەنووسی ئەو هاووڵاتییە ئێزدییە رفێنراوانەی تائێستا چارەنوسیان نادیارە.
هاتووچۆی هەولێر رایگەیاند، بەهۆی قەرەباڵخی زۆرەوە، بڕیارنداوە لە رۆژانی هەینیدا بۆ ماوەی حەوت سەعات هاتوچۆ ئوتومبێل لە سەنتەری شاری هەولێر قەدەغە بكەن.
ڕاگەیاندنی هاتووچۆی هەولێر لە راگەیەندراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، لەبەرئەوەی ڕۆژانی هەینی ژمارەیەكی زۆر هاووڵاتی و گەشتیار سەردانی سەنتەری شاری هەولێر بە تایبەتی بازاری شێخەڵا و پاركی نافورەی بەردەم قەڵا دەكەن، پیادەڕۆ و ئۆتۆمبێل تێكەڵ بەیەك دەبن لە شەقامدا، كە ئەمەش بە بەردەوامی دەبێتە هۆكاری خنكانی شەقامەكە و دروستبوونی جەنجاڵی و سیمایەكی ناشیرن بە شەقامەكانی ناو بازاڕ دەدات.
راشیگەیاند، لەبەرئەو هۆكارە بڕیاردرا هاتووچۆكردن لەسەنتەری شاری هەولێر تەنها بە پیادە بێت لە كاتژمێر یەكی نیوەڕۆ تا هەشتی ئێوارە و لەدوای ئەوكاتەوە هاتووچۆی ئۆتۆمبێل بۆ ناو سەنتەری شار ئاسایی دەبێتەوە.