دادگای فیدراڵی عیراق، دەركردنی فەرمانسالاریی بۆ وەستانی كارەكانی پەرلەمانی كوردستان رەتكردەوە، بەڵام سكاڵاکە بۆ هەڵوەشاندنەوەی دانیشتنی دووەمی خولی شەشەمی پەرلەمان وەك خۆی ماوەتەوە.

دوای ئەوەی ئەمڕۆ دادگای باڵای فیدراڵیی عیراق، داواكاریی دەركردنی فەرمانسالاریی (ئەمری وەلائی) جووڵانەوەی نەوەی نوێی رەتكردەوە، پارێزەر دابان ئەحمەد جەبار روونكردنەوەیەكی یاسایی بڵاوكردەوە و جەختی كردەوە، ئەو بڕیارە بە مانای هەڵوەشاندنەوەی كۆی سكاڵاكە نایەت.

ئەو پارێزەرە ئاماژەی بەوەكردووە، رەتكردنەوەی فەرمانسالارییەكە تەنها رەتكردنەوەی داواكارییەكە بووە بۆ راگرتنی كاتیی كارەكانی پەرلەمانی كوردستان، نەك هەڵوەشاندنەوەی بنەڕەتی سكاڵاكەی نەوەی نوێ كە تایبەتە بە هەڵوەشاندنەوەی دانیشتنی رۆژی 4ـی تشرینی دووەمی 2026ـی پەرلەمانی كوردستان.

ئەو پارێزەرە روونیشی كردووەتەوە، بنەڕەتی سكاڵاكە تاوەكو ئێستا لە دادگای فیدراڵی یەكلانەبووەتەوە و پرۆسەی دادبینی تێیدا بەردەوام دەبێت، هەروەها جەختی لەوەشكردووەتەوە، بڕیاری رەتكردنەوەی فەرمانسالارییەكە بڕیاری كۆتایی نییە و لە رووی یاساییەوە قابیلی تانەلێدانە لە ڕێگەی پێشكەشكردنی داواكاریی ستەمدارییەوە.

بەغداد رەزامەندیی لەسەر ناردنی نەوتی سپی و غازی ماڵان بۆ سلێمانی دەربڕی، بەڕێوەبەری نەوت و كانزاكانیش دەڵێت؛ بەمنزیكانە دەگاتە سلێمانی.

لە هەنگاوێكدا بۆ چارەسەركردنی قەیرانی سووتەمەنی و دابەزاندنی نرخەكەی لە بازاڕەكاندا، پارێزگاری سلێمانی بە نووسراوی رەسمی داوای دابینكردنی بڕێكی زۆری نەوتی سپی و غازی ماڵانی لە حكوومەتی عیراق كردووە و چاوەڕوان دەكرێت لەم هەفتەیەدا بگاتە شارەكە.

محەممەد حەسیب، بەڕێوەبەری نەوت و كانزاكانی سلێمانییش لە لێدوانێكی تایبەتدا بە كوردسات نیوزی راگەیاند، داوای دابینكردنی 20 ملیۆن بەرمیل نەوتی سپی و 260 تەن غازی ماڵان لە بەغداد كراوە و رەزامەندیی وەزارەتی نەوتی عیراقیان بۆ وەرگیراوە.

بە وتەی بەڕێوەبەری نەوت و كانزاكانی سلێمانی، ئەو كۆمپانیایەی ئەركی گواستنەوەی نەوتەكەی پێسپێردراوە دەستنیشان كراوە و تەنها چەند ڕێكارێكی یاسایی بۆ پێدانی مۆڵەت بە بارهەڵگرەكان ماون؛ پێشبینیش دەكرێت لە ماوەی ئەم هەفتەیەدا بەشە سووتەمەنییەكە بگاتە سلێمانی.

ئەم هەوڵانە لە كاتێكدایە لەگەڵ هاتنی شەپۆلی سەرما و كەمبوونەوەی كاتژمێرەكانی پێدانی كارەبای نیشتمانی، خواست لەسەر سووتەمەنی بە شێوەیەكی بەرچاو بەرز بووەتەوە، ئەمەش بووەتە هۆی ئەوەی لە هەندێك شار و شارۆچكە نرخی یەك بەرمیل نەوتی سپی بگاتە نزیكەی 400 هەزار دینار و نرخی غازی ماڵانیش دوو هێندە بەرز ببێتەوە.

ئیسماعیل بەقائیی وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران رایگەیاند، داوای قەرەبوی جەنگ لەو وڵاتانە دەکەن کە هاوکری ئەمریکا بون لە ناوچەکە بۆ هێرشکردنە سەر خاکی ئێران.

ئەمڕۆ یەکشەممە، لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا ئیسماعیل بەقایی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران رایگەیاند، بەدواداچون بۆ وەرگرتنی قەرەبوو لە وڵاتەکانی ناوچەکە دەکەن و ئەوەش مافێکی یاسایی خۆیانە.

لە بارەی گفتوگۆی نێوان چین و روسیا لەگەڵ ئەمەریکا سەبارەت بە ئێران، ئاماژەی بەوەکردوە نە جێگەی سەرسوڕمانە و نە نیگەرانیشین لێی، چونکە گفتوگۆی سێ هێزی جیهانی دەربارەی هێزێکی دیکەی جیهانی شتێکی نامۆ نییە.

ناوبراو لە بەشێکی دیکەی لێدوانەکانیدا هۆشداریی دایە وڵاتانی ناوچەکە و جەختی کردەوە، ئەو وڵاتانەی لە دەستدرێژیکردنە سەر خاکی ئێران هاوکاریی ئەمەریکایان کردووە، دەبێت قەرەبووی کارەکانیان بدەنەوە.

سەبارەت بە هاتوچۆی لێپرسراوانی  وڵاتانی دراوسێش وەک قەتەر، ئاماژەی بەوە دا کە ئەوە بە مانای بوونی هیچ گفتوگۆیەکی تایبەت نایەت.

لەلایەکی دیکەوە، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران رەخنەی توندی لە ئیسرائیل گرت و رایگەیاند، کە وەرزی زستان و سەرما بۆ بەردەوامیدان بە پرۆسەی جینۆسایدکردن دەقۆزێتەوە.