سوپای پاسداران هێرشی كردە سەر بنكەی ئاسمانیی عودەیدی ئەمریكا لە قەتەر، سێنتكۆمیش دەڵێت، شەوی رابردوو 140 ئامانجیان لە ئێران پێكاوە.

سوپای پاسدارانی ئێران رایگەیاند، لە قۆناغی دووەمی ئۆپەراسیۆنی وەڵامدانەوەدا، بنكەی ئاسمانیی عودەیدی ئەمریكایان لە قەتەر بە موشەكی بالیستی كردووەتە ئامانج.

ئاماژە بەوەش كراوە، هێرشەكە لە وەڵامی بەردەوامیی هێرشەكانی سوپای ئەمریكا بووە بۆ سەر بنكە كەناراوییەكانی هێزە چەكدارەكانی ئێران و تیایدا ناوەندی چاككردنەوە و چاكسازیی فڕۆكە جەنگییەكان و ناوەندی فەرماندەیی و كۆنترۆڵی بنكەی عودەید تێكشكێنراون.

لە بەرانبەردا فەرماندەیی ناوەندی ئەمریكا_ سێنتكۆم رایگەیاند، هێزەكانی ئەمریكا لە ماوەی هەفتەیەكدا سێیەمین خولی هێرشی ئاسمانییان بۆ سەر ئێران تەواوكردووە و رۆژی شەممەش نزیكەی 140 ئامانجی سەربازی ئێرانیان پێكاوە.
سێنتكۆم ئاماژەی بەوەش كردووە، ئامانجەكان بریتی بوون لە شوێنەكانی مووشەك و فڕۆكەی بێفڕۆكەوانی ئێران، دامەزراوە دەریاییەكان، كۆگاكانی تەقەمەنی، تۆڕەكانی پەیوەندییەكان و بنكەی چاودێری كەناراوەكان.
سوپای ئەمریكا لە بەیاننامەیەكدا ڕایگەیاندووە، لە كاتی هێرشەكانی سێ شەوی ڕابردووش، هێزەكانی ئەمریكا زیاتر لە 300 ئامانجیان لە ئێران پێكاوە.

 

نووسینگەی رەسمی سیناتۆری کۆماریی ئەمریکا، لیندزی گراهام، کۆچی دوایی سیناتۆر گراهامی بەهۆی تێکچوونی کتوپڕ و لەناکاوی باری تەندروستییەوە راگەیاند.

لە بەیاننامە رەسمییەکەدا کە لەلایەن نووسینگەکەیەوە لە واشنتۆن دەرکراوە، هاتووە: ئێوارەی رۆژی شەممە، سیناتۆری ئەمریکی لیندزی گراهام بەهۆی تێکچوونی کتوپڕ و لەناکاوی باری تەندروستییەوە کۆچی دوایی کرد، و بنەماڵەی سیناتۆرەکە داوا دەکەن لەم ماوە سەخت و تاقیکەرەوەیەدا رێز لە تایبەتمەندێتییان بگیرێت.

لیندزی گراهام بە یەکێک لە ئەندامە دیارەکانی پارتی کۆماری و ئەنجومەنی پیرانی ئەمریکا دادەنرێت، کە بۆ ماوەی چەندین ساڵ بە هەڵوێست و چالاکییەکانی لە دۆسیەکانی سیاسەتی دەرەوە، بەرگری و ئاسایشی نەتەوەییدا ناسرابوو، وەک نوێنەری ویلایەتی کارۆلاینای باشور لە کۆنگرێسی ئەمریکادا.

بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگەی پارێزگای سلێمانی رایگەیاند، لە سنوری شارباژێر، بەهۆی تەقینەوەی مینەوە ئاگرێکی گەورە کەوتوەتەوە و بەتە هۆی سوتاندنی 500 دۆنم زەویی، کە داری سروشتی و پوش و پاوان بوون.

ئاماژەی بەوەشکردوە، ئاگرەکە لە سنوری گوندەکانی ( نۆرەباب ، پیرێسك ، سێوەنگ ، کانی شوان ) بووە و دەستبەجێ تیمەکانیان گەیشتونەتە شوێن ئاگرەکە.

پۆلیسی دارستان و ژینگەی سلێمانی دەڵێت؛ دوای گەیشتنی تیمەکانیان، بەهاوکاری بەرگریی شارستانی چوارتا و  و خەڵکی ناوچەکە توانیویانە ئاگرەکە کۆنتڕۆڵ بکەن و بیکوژێننەوە.

دوای هێرشەکانی ئەمریکا، سوپای پاسدارانی ئێران بەرەسمی رایگەیاند، گەروی هورمز تا کاتێکی نادیار داخرا و ئاماژەیان بەوەشکردوە دەستیان بەسەر کەشتیەکیشدا گرتووە و ژمارەیکی تریش ئاگادار کراونەتەوە

سوپای پاسدارانی ءیارن، هۆکاری داخستنی گەروەکەی بۆ دەستوەردانی نایاسایی لایەنە بیانییەکان گەڕاندەوە و هۆشداریشی دایە واشنتن، کە لە حالەتی ئەنجامدانی هەر هەڵەیەکدا، بنکە سەربازییەکانی ئەمریکا لە ناوچەکەدا دەبنە ئامانجی وەڵامدانەوەی توند.

ئەم ئاڵۆزییانە لە کاتێکدان کە دەستەی ئۆپەراسیۆنە بازرگانییە دەریاییەکانی بەریتانیا (UKMTO) ئاشکرای کردووە تیمی کەشتییەکی بارهەڵگر لە نزیک کەناراوەکانی عومان، دوای زیانپێگەیشتن و کەوتنەوەی ئاگر لە کەشتییەکەیاندا، ناچار بوون بپەڕنەوە بۆ ناو بەلەمی فریاگوزاری.

 لە بەرانبەردا، واشنتن داوای لە ئێران کردووە دەستبەجێ هێرشەکان رابگرێت و رێڕەوە دەریاییەکان بکاتەوە و ئەمەش وایکرد ئەمریکا هێرشی کردە سەر پێگەکانی ئێران و لە وەڵمدا ئێرانیش پێگەکانی ئەمریکای لە ناوچەکە کردە ئامانج

فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریکا (سێنتکۆم) کۆتاییهاتنی خولی سێیەمی هێرشەکانی دژی ئێران راگەیاند، دوای ئەوەی هێزەکانی ئەمریکا نزیکەی 140 ئامانجی سەربازیی ئێرانییان پێکا.

بەرەبەیانی ئەمڕۆ یەکشەممە، فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریکا دەستپێکردنی خولی سێیەمی هێرشە سەربازییەکانی دژی ئێران لەم هەفتەیەدا راگەیاند، ئەمەش بە فەرمانی راستەوخۆی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا بوو.

فەرماندەییەکە لە بەیاننامەیەکدا رایگەیاند، هێرشەکان وەک وەڵامدانەوەیەک بوون بۆ هێرشێکی "ئاشکرا و بێشەرمانە" کە لەلایەن هێزەکانی سوپای پاسدارانی ئێرانەوە ئەنجامدرابوو دژی کەشتیی گواستنەوەی کۆنتێنەری (M/V GFS Galaxy) کە ئاڵای قوبرسی پێوەبوو لە کاتی تێپەڕبوونی بە گەرووی هورمزدا.

هێرشەکە بووە هۆی بێسەروشوێنبوونی یەکێک لە ئەندامانی تیمی مەدەنیی کەشتییەکە، هەروەها پەککەوتنی تەواوی کەشتییەکە دوای کەوتنەوەی ئاگر تێیدا و زیانگەیشتنێکی زۆر بە ژووری بزوێنەرەکانی، کە رێگر بوو لەوەی بەردەوام بێت لە گەشتەکەی.

لە بەیاننامەکەدا روونشکراوەتەوە کە دەرفەت درابوو بە ئێران بۆ سەلماندنی پابەندبوونی بە "مۆڵەتی لێکتێگەیشتن" دوای ئەوەی بەرپرسیارێتی هێرشەکانی پێشووی خرابووە ئەستۆ، بەڵام جارێکی دیکە سەرنەکەوت لەوەدا، بە پشتبەستن بەمە، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا جەخت دەکاتەوە کە باجێکی قورس دەسەپێنێت لە رێگەی بەردەوامبوون لە لاوازکردنی تواناکانی ئێران بۆ بەئامانجگرتنی دەریاوانانی مەدەنی و کەشتییە بازرگانییەکان لە گەروەکەدا.

سوپای پاسدارانی ئێران، رۆژی یەکشەممە، رایگەیاند کە دووەم کەشتییان لە گەروی هورمز بەئامانج گرتووە، ئەمەش هاوکاتە لەگەڵ نوێبوونەوەی هێرشە یەکترییەکان لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەدوای تەقەکردن لە کەشتییەکی بازرگانی.

سوپای پاسداران لە بەیاننامەیەکدا کە میدیا رەسمییەکان گواستوویانەتەوە رایگەیاندووە: دووەم کەشتیمان بەئامانج گرتووە کە رێساکانی کارپێکراوی لە گەروی هورمز پێشێل کردووە، هاوکات بنکەیەکی سەربازیی ئەمریکاشمان لە قەتەر بۆردومان کرد.

لە پێشهاتێكی نائاسایی و مشتومڕهەڵگردا، لەسەر وروژاندنی بابەتی فڕۆكە قەتەرییەكەی ترەمپ، وەزارەتی دادی ئەمریكا بانگهێشتی ژمارەیەك رۆژنامەنووسی ئەمریكی دەكات.

رۆژنامەی " نیویۆڕك تایمز"ـی ئەمریكی بڵاویكردەوە، وەزارەتی دادی ئەمریكا لەسەر وروژاندنی بابەتی فڕۆكە قەتەرییەكەی ترەمپ، بانگهێشتنامەی ئاڕاستەی ژمارەیەك رۆژنامەنووس كردووە تاكو رۆژی چوارشەممەی داهاتوو لەبەردەم دەستەی دادوەریی باڵای فیدراڵی ئەمریكا ئامادەبن و وتەیان سەبارەت بەو بابەتە لێ وەربگیرێت.

ئەوەشی خستووەتەڕوو، بانگهێشتنامەی رۆژنامەنووسەكان بە فەرمانی 'جای كلایتۆن' داواكاری گشتی ئەمریكا بووە و گەیەندراوەتە رۆژنامەنووسەكان.

گەورە لێپرسراوێكی وەزارەتی دادی ئەمریكا بۆ رۆیتەرز ئاشكرایكردووە، ئەم هەنگاوە رۆژنامەنووسان ناكاتە نامانج، بەڵكو تەنها ئامانج لێی دۆزینەوە و بنبڕكردنی ئەو كەلێنانەیە كە زانیارییەكانی دزە پێكردووە.

بەڕێوبەرایەتی گشتیی تەندروستیی سلێمانی ئاماری شەش مانگی رابردووی کار و چالاکییەکانی خۆی راگەیاند، کە لەو ماوەیەدا زیاتر لە 20 هەزار نەشتەرگەری جۆراوجۆر بۆ هاووڵاتیان ئەنجام دراوە. 

وەک لە راپۆرتەکەی تەندروستیی سلێمانیدا هاتووە؛ کۆی گشتی ئەو نەشتەرگەرییانەی لە نەخۆشخانەکان و ناوەندە تەندروستییەکانی سنورەکە ئەنجام دراون لە رێککەوتی (1ـی1ـی 2026 تا 1ـی 6ـی 2026) گەیشتووەتە 20,530 نەشتەرگەری، ئەمەش قەبارەی کار و ماندووبوونی تیمە پزیشکییەکان لەو ماوەیەدا نیشان دەدات.

لە بەشێکی تری ئامارەکەدا، وردەکاری جۆری نەشتەرگەرییەکان خراوەتەڕوو؛ بەشێوەیەک، کە 511 نەشتەرگەرییان لە جۆری تایبەت بوون و 2,773 نەشتەرگەرییان وەک نەشتەرگەری  سەرو گەورە پۆلێن کراون.

هاوکات هەر لەم ماوەیەدا، 8,365 نەشتەرگەری  گەورە و 5,411 نەشتەرگەری ناوەند و 3,470 نەشتەرگەری بچوک لە ناوەندە تەندروستییە جیاوازەکانی سلێمانیدا بە سەرکەوتوویی ئەنجام دراون.

ئاژانسی ئەسۆشێتد پرێسی ئەمریکی بڵاویکردوەتەوە دۆناڵد ترەمپی سەرۆکی ئەمریکا مۆڵەتی سنورداری دیاریکردوە بۆ رێککەوتن لەگەڵ ئێراندا و بە دوو مەرجی سەرەکیشی رازییە بە رێککەوتن لەگەڵ تاراندا.

ئاژانسی ئەسۆشێتد پرێسی لە زاری لێپرسراوانی ئەمریکاوە، بڵاویکردوەتەوە سەرۆکی ئەمریکا دوو مەرجی سەرەکی داناوە بۆ گەیشتن بە رێککەوتن لەگەڵ تاران، کە بریتین لە رادەستکردنی یۆرانیۆمی پیتێندراو و راگرتنی هێرشەکان بۆ سەرکەشتییەکان  لە گەروی هورمزدا.

بە وتەی ئەو لێپرسراوانە، واشنتۆن هەر جۆرە رێککەوتنێک دەبەستێتەوە بەو دوو مەرجەوە و بەبێ ئەو دوو مەرجە دۆناڵد ترەمپ بە هیچ رێککەوتنیک رازی نابێت.

ئەمە لە کاتێکدایە، تاران سورە لەسەر ئەوەی یۆرانیۆمە پیتێندراوەکەی رادەستی واشنتۆن نەکات و لە دوای 60 رۆژی ئاگربەستیش، باج لەو کەشتیانە وەربگرێت کە گەروەکە تێدەپەڕینن.

پێگەیەکی هەواڵی بەریتانیا ئاشکرای کردوە، عیراق و سوریا  و ئەمریکا رێککەوتنێک بۆ زیندووکردنەوەی هێڵی نەوتی مێژویی (کەرکوک- بانیاس) ئیمزادەکەن و ئەندازیاری رێککەوتنەکەش تۆم باراکە.

پێگەی (میدل ئیست ئای)ـی راپۆرتێکی بڵاوکردوەتەوە و ئاشکرای کردوە هەرشێ وڵاتی عیراق، سوریا و ئەمریکا سەرقاڵی ئیمزاکردنی رێککەوتنێکن لەسەر دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوت لە رێگەی بۆری (کەرکوک- بانیاس)ـەوە،  کە درێژییەکەی نزیکەی 800 کیلۆمەتر و تا کەناراوەکانی سوریا درێژ دەبێتەوە.

پێگە بەریتانییەکە، لە راپۆرتێکیدا ئاشکرای کردوە، بڕیارە بەم نزیکانە رێککەوتنەکە رابگەیەندرێت، ئەمەش لە چوارچێوەی ئەو رێکەوتنانەدایە کە بە سەرۆکایەتی تۆم باراک، نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ سوریا ئەنجام دەدرێت.

 وەک لە راپۆرتەکەدا هاتووە، تۆم باراک  تەواوی هەوڵەکانی خستوەتەگەڕ، بۆ کۆتاییهێنان بە وردەکارییەکانی پڕۆژەکە پێش سەردانەکەی عەلی زەیدی، سەرۆک وەزیرانی عیراق بۆ ئەمریکا.

ئاماژە بەوەشکراوە، تۆم باراک کاراکردنەوەی هەناردەی نەوت لە بۆرییەکەوە وەک مۆدێلێک بۆ پڕۆژەکانی یەکخستنی ئابووری و بازرگانی لە ناوچەی لێڤانت دەڕوانێت، دیدگایەک کە پێشتر لە چەندین بۆنەدا بانگەشە بۆ بەهێزکردنی پەیوەندییە ئابوورییەکانی نێوان وڵاتانی ناوچەکە کردووە.

بە گویرەی زانیارییەکان، بڕیارە دوای سەردانەکەی عەلی زەیدی، ئەسعەد شەیبانی، وەزیری دەرەوەی سوریاش سەردانی ئەمریکا بکات، بۆ ئەوەی بەشداربێت لە رێوڕەسمی ئیمزاکردنی رێککەوتنەکە.

جێ باسە، بۆری کەرکوک- بانیاس یەکێکە لە کۆنترین بۆری هەناردەکردنی نەوت لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، لە ساڵانی 1930 بۆ گواستنەوەی نەوتی عیراق لە کێڵگە نەوتییەکانی کەرکوکەوە بۆ بەندەری بانیاس لەسەر دەریای ناوەڕاست دروستکراوە و دوای هاتنی ئەمریکا لە سآڵی 2003 هەنردەکردن لەو بۆرییەوە کەمیکرد و لە سآڵی 2011 لەگەڵ سەرهەڵدانی شۆرشی سوریا بە تەواوەتی هەناردەکردنی نەوت لە بۆریەکەوە وەستێندرا.

بەرپرسانی ئەمریکا ئاشکرایان کردووە، واشنتن داوا دەکات سەرجەم رێڕەوەکانی گەروی هورمز بە کراوەیی بمێننەوە و هێرشەکان بۆ سەر کەشتییە بازرگانییەکان بە تەواوی رابگیرێن، بەپێچەوانەوە دەرئەنجامەکان باش نابن.

کەناڵی 'ئەی بی سی نیوز' لە زاری چەند بەرپرسێکی باڵای ئەمریکاوە بڵاویکردەوە، واشنتن چاوەڕوان دەکات، تاران پابەندبوونی خۆی بە کراوەیی گەروی هورمز رابگەیەنێت، ئەو بەرپرسانە هۆشدارییان داوە کە ئەگەر ئێران گەرەنتی روونی پێشوەختە نەدات، دەرئەنجامەکان باش نابن.

ئەوەش لەکاتێکدایە، کە پێشتر هەردوولا دوو گەڕی دانوستانیان لە سویسرا و قەتەر ئەنجامدابوو، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە تۆڕی کۆمەڵایەتی "ترووس سۆشیاڵ" رایگەیاند: "ئێران داوای بەردەوامیی گفتوگۆکانی کردووە و ئێمەش رەزامەند بووین، بەڵام بە روونی پێمان راگەیاندوون کە کاتی نەرمیوان نواندن کۆتایی هاتووە".

ئەم لێدوانانەی ترەمپ دوای ئەوە دێن کە ئەمریکا هێرشیکردووەتەسەر چەندین پێگەی ئێران، هەروەها سەرۆکی ئەمریکا، تارانی تۆمەتبار کرد بەوەی پلانی بۆ تیرۆرکردنی داڕشتووە و هۆشداریی دا: "1000 موشەک ئامادەی ئاڕاستەکردنن بەرەو ئێران؛ ئەگەر تاران هەوڵی زیان گەیاندن بە من بدات.

لە لایەکی دیکەوە، میدیاکانی ئەمریکا لەوانەش "وۆڵ ستریت جۆرناڵ" و "ئەکسیۆس" ئاشکرایان کردووە کە دەزگا هەواڵگرییەکان زانیاری وردیان داوەتە واشنتن سەبارەت بە پلانی ئێران بۆ تیرۆرکردنی ترەمپ. بەپێی سەرچاوەکان، واشنتن مۆڵەتی داوەتە تاران بۆ ئەوەی بە رەسمی بەڵێنی راگرتنی هێرشەکانی سەر کەشتییە بازرگانییەکان لە گەروی هورمز بدات.

سوپای ئیسرائیل لە باشوری سوریا بە چەند ئۆتۆمبێلێكی سەربازیی پێشڕەویكردووە و بۆ ماوەیەك خاڵی پشكنینی كاتییان داناوە.

ئاژانسی هەواڵی سانای سوریا بڵاویكردەوە، سوپای ئیسرائیل بە ئۆتۆمبێلی سەربازیی پێشڕەویكردووە بۆ چەند گوندێكی سنوری پارێزگای قونەیترە لە باشوری سوریا و خاڵی پشكنینیان داناوە و داوای ناسنامەیان لە دانیشتوانی ناوچەكە كردووە و گوندەكانیشیان پشكنیووە.

ئاماژەی بەوەشكردووە، رۆژی پێنجشەممەی رابردووش سوپای ئیسرائیل 15 ئۆتۆمبێلی بۆ گوندی عوشە لە باشوری قونەیترە بردووە و بۆ ماوەیەكی زۆر پشكنینیان كردووە.

دەستەی دەسپاکی فیدراڵی، ئەمڕۆ شەممە، ئامادەکردنی رەشنووسی چەند یاداشتنامەیەکی لێکتێگەیشتنی نێودەوڵەتی راگەیاند بە مەبەستی گەڕاندنەوەی پارە و تۆمەتباران بۆ عیراق.

عباس متعب، بەڕێوەبەری گشتیی فەرمانگەی گەڕاندنەوە لە دەستەی دەسپاکی، لە لێدوانێکدا بۆ ئاژانسی (واع) رایگەیاند: هەندێک وڵات هەن کە بەهۆی هۆکاری تایبەت بە خۆیانەوە، هاوکار نین لە دۆسیەی گەڕاندنەوەی پارەی گەندەڵکاراندا، لە بەرانبەریشدا هەندێک وڵاتی تر هەن کە لەم بوارەدا هاوکارن.

ناوبراو لە درێژەی قسەکانیدا وتی: فەرمانگەکەمان رەشنووسێکی ئامادە کردووە بۆ ئیمزاکردنی یاداشتی لێکتێگەیشتن لەگەڵ ئەو وڵاتانەدا بۆ گەڕاندنەوەی پارە و تۆمەتباران، ئێمە بەردەوام بەدواداچوون لەگەڵ وڵاتان و گۆڕانکارییەکاندا دەکەین، بەڵام یاسا ناوخۆییەکانی هەندێک وڵات رێگە بە گرتنەبەری ئەو رێکارە دیاریکراوانە نادەن کە عیراق داوایان دەکات.

وتیشی: عیراق پەنا دەباتە بەر رێگەی دانوستان، و چەندین شێوازی جێگرەوەش لەگەڵ ئەو وڵاتانەدا هەن بۆ هێنانەکایەی هاوکاری، ئاماژەی بەوەش کرد: زۆرێک لە وڵاتان بەهۆی چەندین هۆکاری جیاوازەوە هاوکاری ناکەن، لەوانە هۆکاری ئابووری یان هۆکاری پەیوەست بە لایەنی مرۆییەوە، هەندێک جاریش گەندەڵکارەکە مافی پەنابەری لەو وڵاتانە وەرگرتووە، بۆیە رادەستکردنەوەیان رووبەڕووی قورسی دەبێتەوە.

رۆژنامەیەکی ئیسرائیلی ئاشکرایدەکات، سوپای ئیسرائیل تەواوی ئامادەکارییەکانی بۆ وەشاندنی گورزێکی سەربازیی بەهێز بۆ سەر ژێرخانی ئابوری و نەوتیی ئێران کۆتایی پێهێناوە، لە کاتێکدا بنیامین ناتانیاهۆ دەیەوێت لە ئێستادا وڵاتەکەی نەگلێنێتە ناو گرژییەکانی نێوان واشنتۆن و تاران.

رۆژنامەی "مەعاریف"ـی ئیسرائیلی لە زاری سەرچاوەیەکی ئەمنیی باڵاوە بڵاویکردەوە؛ سوپای ئیسرائیل پلانە هێرشبەرییەکانی بۆ سەر ئێران تەواو کردووە، ئەمەش وەک ئامادەکارییەک بۆ ئەگەری هەڵگیرسانەوەی جەنگێکی بەرفراوان یان لە حاڵەتی رووبەڕووبوونەوەی هێرشێکی کتوپڕ لەلایەن تارانەوە.

سەرچاوەکە ئاماژەی بەوەش کردووە، مانەوەی هەزاران سەرباز و هێزێکی ئاسمانی گەورەی ئەمریکا لە ناو ئیسرائیلدا، فاکتەرێکی سەرەکی دەبێت لە هەر سیناریۆیەکی گرژبوونەوەی رەوشەکە.

بەپێی راپۆرتی ڕۆژنامەکە، لیستی ئامانجە دەستنیشانکراوەکانی ئیسرائیل پێکهاتوون لە دامەزراوە کەرتی نەوت و غازی ئێران (لە نێویاندا دورگەی خارک)، وێستگەکانی بەرهەمهێنانی کارەبا، کۆمەڵگە پیشەسازییەکان و تۆڕەکانی گواستنەوە، ئەمەش بە ئامانجی لێدانی کوشندە لە ئابوریی ئێران.

ئەو سەرچاوە ئەمنییە دەڵێت: "ئەم ئامانجانە لە خولەکانی پێشوی جەنگدا بە هەماهەنگی لەگەڵ ئەمریکا نەکرابوونە ئامانج، بەڵام پێدەچێت ئەمجارە بژاردەی ترمان نەبێت، چونکە ئێران تەنها لە زمانی هێز تێدەگات".

ئەم پێشهاتانە لە کاتێکدان، دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا کۆتاییهاتنی رەسمی ئاگربەستی نێوان واشنتۆن و تارانی راگەیاندووە، لە بەرانبەردا، محەمەد باقر قاڵیباف، سەرۆکی پەرلەمانی ئێران جەختی لەسەر بەردەوامیی رووبەڕووبوونەوە و خۆ بەدەستەوەنەدان کردووەتەوە.

هاوکات شەهباز شەریف، سەرۆک وەزیرانی پاکستان کە وڵاتەکەی نێوەندگیری سەرەکی بوو، داوای لە ئێران کردووە دەستکەوتەکانی ئەو ئاشتییە بپارێزێت کە بە زەحمەت بەدەست هاتوون.

شایەنی باسە تاران و واشنتۆن لە ناوەڕاستی مانگی حوزەیرانی رابردوودا، بە نێوەندگیریی ئیسلام ئاباد یاداشتنامەیەکی لێکتێگەیشتنیان بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگ ئیمزا کردبوو، کە مۆڵەتی 60 رۆژی دیاریکردبوو بۆ گەیشتن بە رێککەوتنی کۆتایی، بەڵام پێشهاتەکانی ئەم دواییە پرۆسەکەیان بەرەو هەڵوەشانەوە برد.

دەزگای ئاسایشی هەرێمی کوردستان رایگەیاند، هێزەکانیان باندێکی سێ کەسییان لە سنووری پارێزگای هەولێر دەستگیرکردووە کە کاریان ساغکردنەوەی دراوی ساختە و فریودانی هاووڵاتیان بووە، ئاشکراشی کرد کە لە کاتی دەستگیرکردنیاندا ڕووبەڕووبوونەوەی چەکداری رویداوە.

بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی رۆژهەڵاتی هەولێر لە راگەیەندراوێکدا ئاماژەی بەوە کرد، دوای کۆکردنەوەی زانیاریی ورد و چاودێریکردنی توندی باندەکە، شەوی هەینی (10ی تەمموزی 2026) لە کاتژمێر 8:55ی شەو لە نزیک ناحیەی ئاشتی، ئۆپەراسیۆنی دەستگیرکردنیان جێبەجێ کراوە. لە کاتی داخرانی گەمارۆکەشدا، تۆمەتباران بە چەک روبەڕووی هێزەکانی ئاسایش بوونەتەوە و لە ئەنجامدا سێ کارمەندی ئاسایش بریندار بوون.

سەبارەت بە شێوازی کارکردنی باندەکە، ئاسایش روونی کردووەتەوە کە تۆمەتباران لە رێگەی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی (تیکتۆک و سناپ چات)ەوە بانگەشەیان بۆ فرۆشتنی دراوی ساختە کردووە، و لە کاتی رێککەوتن و ئەنجامدانی مامەڵەدا، کڕیارەکانیان فریوداوە و بە زەبری چەک و هەڕەشەکردن، پارەیان لێ سەندوون.

لە ئێستادا سەرجەم تۆمەتبارانی باندەکە بەپێی ماددەکانی (406) و (56) لە یاسای سزادانی عیراقی راگیراون و پەڕاوی لێکۆڵینەوەیان بۆ کراوەتەوە بۆ گرتنەبەری رێکارە یاساییەکان لە دژیان.

رۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ ئاشکرای کرد کە ئێران ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکای ئاگادارکردووەتەوە کە تەقەکردن لە کەشتییە بازرگانییەکان لە گەروی هورمز "هەڵە" بووە، و جەختیشی لەسەر ئارەزووی خۆی بۆ بەردەوامبوونی دانوستانەکان کردووەتەوە، ئەمەش لە کاتێکدایە کە گومانەکان لە ناوخۆی ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکادا سەبارەت بە دەرفەتەکانی گەیشتن بە رێککەوتنێکی ئەتۆمی گشتگیر لەگەڵ تاراندا روو لە زیادبوونە.

رۆژنامەکە لە زاری بەرپرسێکی ئەمریکییەوە بڵاویکردووەتەوە، تاران لەم دواییانەدا واشنتۆنی ئاگادارکردووەتەوە کە بەئامانجگرتنی کەشتییە بازرگانییەکان بەبێ مەبەست بووە، و داوای کردووە رێڕەوی دانوستانەکانی نێوان هەردوولا بەردەوام بێت.

لە بەرانبەردا، رۆژنامەکە لە زاری بەرپرسانی باڵای ئیدارەی ترەمپەوە بڵاویکردەوە، دەرفەتەکانی گەیشتن بە رێککەوتنێکی ئەتۆمی کۆتایی کەمتر بووەتەوە، و هۆشداریشیان داوە کە هەر تێکدانێکی ئازادیی هاتوچۆی دەریایی لە گەروی هورمزدا رەنگە ببێتە هۆی دەرئەنجامی مەترسیدار.

راپۆرتەکە ئاماژەی بەوەش کردووە، واشنتۆن داوای لە ئێران کردووە راگەیەندراوێکی رەسمی بڵاوبکاتەوە کە تیایدا جەخت لە کراوەیی گەروی هورمز بە رووی هاتوچۆی نێودەوڵەتیدا بکاتەوە و کۆتایی بە بەئامانجگرتنی کەشتییە بازرگانییەکان بهێنێت، بەبێ ئەوەی وادەیەکی کۆتایی بۆ جێبەجێکردنی ئەم داواکارییە دەستنیشان بکات.

بەپێی وۆڵ ستریت جۆرناڵ، ئەم پێشهاتە دوای ئەوە دێت کە سەرۆکی ئەمریکا کۆتاییهاتنی ئاگربەستی لەگەڵ ئێراندا راگەیاند، لە کاتێکدا ئیدارەی ئەمریکا تاوتوێی بژاردەکانی دەکات لە نێوان بەردەوامبوون لەسەر رێڕەوی دیپلۆماسی یان گەڕانەوە بۆ بژاردە سەربازییەکان بە مەبەستی رێگریکردن لە تاران لە پەرەپێدانی چەکی ئەتۆمی.