جیهان ماڵئاوایی لە سیاسەتمەدارێکی کاریگەر دەکات
١٥ی تەمووزی ٢٠٢٦
43
جیهان ماڵئاوایی لە سیاسەتمەدارێکی کاریگەر دەکات کە قەڵغانێکی پتەوی پاراستنی دۆزی گەلی کورد بوو
مێژووی نەتەوەکان تەنها بەو سەرکردانەوە نانووسرێتەوە کە لە ناوخۆی وڵاتەکەیاندا دەجەنگن، بەڵکو بەو دۆست و هاوپەیمانە نێودەوڵەتییانەشەوە دەڕازێتەوە کە لە ساتەوەختە تاریکەکاندا دەبنە دەنگی گەلانی بێدەنگکراو. سیناتۆری ئەمریکی، لیندسی گراهەم، یەکێک بوو لەو ناوە درەوشاوانەی کە لە ویژدانی زیندووی گەلی کورددا وەک سیمبولی ئەمەکداری و دۆستایەتییەکی ڕاستەقینە لەیاد ناکرێت.
بە دڵێکی حەسرەت و پێزانینەوە لەدەستدانی دۆستێکی دڵسۆز و ڕاستەقینە ڕادەگەیەنێت.
لیندسی گراهەم لە لوتکەی دەسەڵاتی سیاسیی ئەمریکادا (کۆنگرێس)، تەنها نوێنەرایەتی ویلایەتەکەی خۆی نەدەکرد، بەڵکو زۆرجار وەک داکۆکیکارێکی سەرسەخت لە مافە ڕەواکانی گەلی کورد و قوربانیانی شەڕی دژ بە تیرۆر دەردەکەوت. لەو کاتانەی کە هاوکێشە سیاسییەکان و بەرژەوەندییە کاتییەکان دەبوو بە هۆی پشتگوێخستنی کورد، گراهەم بە ئازایەتییەوە دەوەستایەوە و دەیگوت: «ئێمە ناتوانین پشت لەوانە بکەین کە لە پێناو ئازادیی خۆیان و پاراستنی جیهاندا قوربانییان داوە
ئەو وەک قەڵغانێکی سیاسی لە بەردەم بڕیارە سەختەکاندا وەستا، و هەمیشە جەختی لەوە دەکردەوە کە کەرامەت و دۆستایەتی گەلی کورد شایستەی پاراستن و ڕێزگرتنە. ئەم هەڵوێستە جوامێرانە و نەگۆڕانە، وایکرد کە ناوی ئەو لە دڵی تاک بە تاکی کوردستاندا تۆمار بێت.
سیناتۆری ئەمریکی، لیندسی گراهەم، ناوی تەواوی: Lindsey Olin Graham،لەدایکبوو: ٩ی تەممووزی ١٩٥٥، لە کارۆلینای باشووری ئەمریکا،مردن: ١١ی تەممووزی ٢٠٢٦، لە تەمەنی ٧١ ساڵ.سەربازی هێزی ئاسمانی ئەمریکا (US Air Force) بوو و وەک پارێزەر (JAG) خزمەتیکرد هەروەها ئەندامی پەرلەمانی ویلایەتی کارۆلینای باشوور (١٩٩٣–١٩٩٥).ئەندامی ئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکا (House of Representatives) لە ١٩٩٥ بۆ ٢٠٠٣.سەرۆکی کۆمیتەی دادوەری سینا (Judiciary Committee) لە ٢٠١٩–٢٠٢١.سەرۆکی کۆمیتەی بودجەی سینا لە ماوەیەک لە کۆنگرەی دواهەمدا لەهەمان کاتدا ئەندامی حزبی کۆماری (Republican Party) بوو.
سیناتۆر ليندسی گراهام تەنها ناوێک نەبوو لە کۆریدۆرەکانی کۆنگرێسی ئەمریکادا، بەڵکو دەنگێکی بەرز و نەترس بوو بۆ بەرگریکردن لە مافەکانی گەلێک کە زۆرجار لە هاوکێشە نێودەوڵەتییەکاندا پشتگوێ دەخرا. هەڵوێستەکانی بۆ پاراستنی هاوپەیمانی و داواکارییەکانی کورد، وای کرد ناوی لە هزری زۆرێک لە کورداندا بە ڕێز و شکۆوە بێت.
خۆڕاگری و هەڵوێستە جوامێرانەکانی ئەو لە ساتەوەختە هەرە سەخت و هەستیارەکاندا، نیشانەی باوەڕبوونێکی قووڵ بوو بە دادپەروەری و دۆزی ڕەوای کورد. گراهەم لەو سەرکردە کەمینانە بوو کە دۆستایەتی گەلی کوردی نەکردە قوربانی بەرژەوەندییە کاتییەکان، بەڵکو هەمیشە وەک هاوپەیمانێکی ستراتیژی و جێی متمانە سەیری دەکرد. پشتیوانی و دڵسۆزی ڕاستەقینەی سیناتۆر گراهام کاریگەری ڕاستەوخۆیی لە ئاراستە کردنی سیاسەتی ئەمریکا و جیهان هەبوو بەرامبەر بە دۆزی کورد،
لیندزی گراهام لە کایەی سیاسەتی دەرەوەی ئەمریکادا، هەمیشە وەک هێڵێکی پێشەوەی بەرگری لە مافەکانی گەلی کورد لە چوارپارچەی کوردستان دەبینرا. گەورەترین هەڵوێستی مێژوویی ئەو لە کۆتایی ساڵی 2018 و تشرینی یەکەمی 2019دا دەرکەوت، کاتێک دژی بڕیاری کشانەوەی لەناکاوی هێزەکانی ئەمریکا لە ڕۆژئاوای کوردستان وەستایەوە.
لیدزی گراهام لەو کاتەدا ڕایگەیاند، بەجێهێشتنی کورد لەبەردەم هێرشەکانی تورکیادا شەرمەزارییەکی مێژووییە و لەگەڵ سێناتۆر کریس ڤان هۆڵن پڕۆژەیاسایەکی بۆ سزادانی بەرپرسانی تورکیا ئامادەکرد. دواجار توانی قەناعەت بە سەرۆک ترەمپ بهێنێت بۆ هێشتنەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە کێڵگە نەوتییەکانی حەسەکە و دێرەزوور، بە مەبەستی دابینکردنی بژێوی و پڕچەککردنی هێزەکانی سووریای دیموکرات (هەسەدە)، کە بەمەش قەوارەی ڕۆژئاوای لە ڕووخانی تەواوەتی ڕزگار کرد. لە ساڵی 2020یشدا، پاڵپشتی لە گرێبەستێکی نەوتیی نێوان کۆمپانیایەکی ئەمریکی و بەڕێوەبەرایەتیی خۆسەر کرد بۆ هێنانەکایەی سەربەخۆیی دارایی بۆ ناوچەکە.
لە سەر ئاستی باشووری کوردستان، لیندزی گراهام بە دۆستێکی نزیک و متمانەپێکراوی سەرکردایەتیی سیاسیی هەرێم دادەنرا و چەندین جار سەردانی کوردستانی کردبوو. ئەو لە کۆنگرێسدا داڕێژەری سەرەکیی یاسای جێگیرکردنی هاوکاری دارایی مانگانە بوو بۆ وەزارەتی پێشمەرگە لە ناو بودجەی بەرگریی ئەمریکادا، بێ ئەوەی لە ڕێگەی بەغداوە بدرێت و ئاستەنگ بۆ ئەو هاوکارییانە دروست بکات.
هاوکات لە کاتی ڕووداوەکانی دوای ڕیفراندۆمی 2017 و هێرشەکانی حەشدی شەعبی بۆ سەر کەرکوک، لیدزی گراهام یەکێک بوو لە دەنگە ناڕازییە توندەکان دژی بەکارهێنانی چەکی ئەمریکی لەلایەن بەغداوە بەرامبەر بە هێزەکانی پێشمەرگە و هەمیشە جەختی لەسەر مانەوەی سوپای ئەمریکا لە هەرێمی کوردستان دەکردەوە. سیناتۆر لیندسی گراهام لە ویلایەتی کارۆلینای باشوور لە ساڵانی ڕابردوودا بووەتە یەکێک لە کەسایەتییە کاریگەرەکان کە پەیوەندییەکانی ئەمریکا و کوردەکانی لە قاڵب داوە. لە ساڵی ١٩٩٤ لە کاتی زەوی لەرزینەکەی کۆمارییەکان هەڵبژێردرا بۆ ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریکا، لەو کاتەدا پارتی کۆمارییەکان سەرنجی لەسەر باج و سنووردارکردنی ڕۆڵی حکومەت بوو، بەڵام گراهام بە مەبەستی هاتە واشنتۆن بە مەبەستی ئەوەی سیاسەتی دەرەوە بکاتە پرسێکی ناوەندی.لە ساڵی 2003 لە ئەنجومەنی پیرانی دەستبەکاربوونی، پەیوەندییەکەی لەگەڵ کوردەکان بە تایبەتی لە کاتی هێرشەکانی ئەم دواییەی هۆزە عەرەبەکانی سوریا و هێزەکانی حکومەت بۆ سەر کۆمەڵگەی کورد لە حەلەب و لە باکوری ڕۆژهەڵاتی فورات کە بە ڕۆژاڤا ناسراوە، دیار بووە.
لە کاتە مەترسیدارەکاندا ، تویتەکانی بەردەوامی سیناتۆر گراهام یارمەتیدەر بوون بۆ کەمکردنەوەی گرژییەکان. یەکێک لە دەرئەنجامەکانی پشتیوانی سیاسی ئەو یاسای ڕزگارکردنی کوردەکان بوو، کە سیناتۆر ڕیچارد بلومێنتال سەرپەرشتی دەکرد، کە ئیدانەی “هێرشە




