دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، کە وڵاتەکەی توانیویەتی شتێک بەدەستبهێنێت کە هیچ سەرۆکێکی دیکەی پێشووی ئەمریکا نەیتوانیوە ئەنجامی بدات، جەختیشی کردەوە کە ئێران هەرگیز نابێتە خاوەنی چەکی ئەتۆمی. 

ترەمپ ئاشکرای کرد کە هەفتەی رابردوو رێککەوتنێکی مێژووییان بۆ کۆتاییهێنان بە ململانێکان لەگەڵ ئێران و کردنەوەی تەواوەتیی گەروی هورمز ئیمزاکردووە، ئاماژەی بەوەش کرد کە بۆ یەکەمجار لە ماوەی سێ هەزار ساڵدا، ناوچەکە لە لێواری گەیشتن بە ئاشتییەکی راستەقینەدایە لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.

سەبارەت بە ڕەنگدانەوە ئابوورییەکانی ئەم هەنگاوە، سەرۆکی ئەمریکا رونی کردەوە کە لە دوای ئیمزاکردنی ڕێککەوتنەکە، بازاڕی بۆرسە و حیسابەکانی خانەنشینی بەرزبوونەوەی بەخۆیانەوە بینیوە و لە بەرانبەریشدا نرخی نەوت بە شێوەیەکی بەرچاو دابەزیوە.

هێزی دەریایی سەر بە سوپای پاسدارانی ئێران هۆشدارییەکی توند و بەپەلە ئاڕاستەی سەرجەم ئەو کەشتیانە دەکات، کە بە گەروی هورمزدا تێپەڕدەبن و دەڵێت؛ تەنها لەو رێگەیەوە رێگە پێدراوە، کە ئێران دیاری کردوە.

هێزی دەریایی سوپای پاسداران،رایگەیاندوە، ئەو رێڕەوەی لەلایەن هەندێک لایەنەوە بەبێ هەماهەنگی لەگەڵ ئێران بۆ تێپەڕبوون دیاریکراوە، بە هیچ شێوەیەک قبووڵکراو نییە و مەترسیدارە.

هەروەها جەختیکردوەتەوە، کە گەشتکردنی کەشتییەکان لە دەرەوەی ئەو رێڕەوانەی کە ئەوان دیارییان کردووە، کارێکی قەدەغە و پڕ لە سەرکێشییە و هۆشداری دەدەن لە هەر تێپەڕبوونێکی لەو شێوەیە.

هاوکات ئاماژەی بەوەش کردووە، ئەنجامدانی هەماهەنگی لەگەڵ هێزەکانیان لە رێگەی «کەناڵی 16»ـەوە بۆ تێپەڕبوون بە ناو گەروی هورمزدا  ناچاری و پێویستە و لە ئەگەری سەرپێچیکردنی هەر لایەنێکدا، رێکاری توندی یاسایی و سەربازی لە دژی دەگرنەبەر.

ئیسماعیل بەقایی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران، لە کاردانەوەی بەرانبەر بە لێدوانەکانی مارک روتە، سکرتێری گشتیی ناتۆ، داوای لێپرسینەوەی لەو وڵاتانە کرد کە هاوکاری ئەمریکایان کردووە لە هێرشەکاندا. 

بەقایی رایگەیاند ئەو وڵاتانەی هاوکری ئەمریکایان کردوە بەهۆی پێشێلکردنی یاسا نێودەوڵەتییەکان و "بەشداریکردن لە کردەوەی دەستدرێژیکارانە دژی گەلی ئێران" دەبێت بەرپرسیارێتی هەڵبگرن.

ئەم کاردانەوەیەی ئێران دوای ئەوە هات، کە مارک روتە، سکرتێری گشتیی ناتۆ، لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کەناڵی فۆکس نیوز ئاشکرای کرد، کە لە کاتی ئۆپراسیۆنی ئەمریکا  و ئیسرائیل بۆسەر ئێران، فڕۆکە ئەمریکییەکان لە فڕۆکەخانەکانی ئیتالیا و رۆمانیاوە بەرەو رۆژهەڵاتی ناوەڕاست فڕیون.

وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران قسەکانی سکرتێری گشتی ناتۆی وەک "دانپێدانانێکی ئاشکرا و شەرمەزارکەر بە هاوکاری چالاکانەی ناتۆ لە شەڕێکی نایاساییدا" دژی وڵاتێکی سەربەخۆی ئەندامی نەتەوە یەکگرتووەکان وەسف کرد.

بەقایی بە شێوەیەکی راستەوخۆ ئیتاڵیا  و رۆمانیای تۆمەتبار کرد بە بەشداریکردن لە تاوانەکانی جەنگ دژی ئێران و ئاماژەی بەوە کرد، کە ئیتاڵیا و رۆمانیا، لەگەڵ هەر وڵاتێکی تری ئەوروپی کە هاوکاری ئەمریکا و ئیسرائیلیان کردووە، دەبێت بۆ گەلانی خۆیان و جیهان ڕوون بکەنەوە بۆچی بەشدار بوون لەم دەستدرێژییەدا.

لە بەرانبەردا، وەزارەتی دەرەوەی ئیتالیا دوای لێدوانەکانی سکرتێری گشتیی ناتۆ رونکردنەوەی دا و رایگەیاند کە ئەوان تەنها رێگەیان بە فڕۆکە لۆجستی و پشتیوانییەکان داوە کە بەشدارییان لە چالاکییە هێرشبەرییەکاندا نەکردووە.