دەسەڵاتدارانی ئەفغانستان کوژرانی سەرۆکی ھەواڵگری تاڵیبانیان راگەیاند
کوردسات نیوز
١٢ی تەمووزی ٢٠٢١
ئەفغانستان تاڵیبان کوژران
کوردسات نیوز
١٢ی تەمووزی ٢٠٢١
ئەفغانستان تاڵیبان کوژران
میدیاکانی لوبنان رایانگەیاند، جارێکیتر ئیسرائیل بە چڕی دەستیکردوەتەوە بەهێرشکردنە سەر باشوری لوبنان و بەهۆی هێرشەکانیشەوە، جگە لە برینداربوون لانیکەم 18 کەسیش کوژراون، سوپای ئیسرائیلیش کوژرانی چوار سەربازی لە باشوری لوبنان راگەیاند.
میدیاکانی لوبنان ئاماژەیان بەکردوە، لە بەیانی ئەمڕۆوە تۆپخانەکانی ئیسرائیل هێرشەکانیان بۆ سەر شاری نەباتیە و ناوچەکانی دەوروبەری لە باشوری لوبنان بەردەوامە، ئەمە سەرەڕای ئەوەی ئەمریکا و ئێران لەسەر ئەوە رێککەوتون شەڕ کۆتایی بێت لە تەواوی بەرەکان بە لوبنانیشەوە.
بە گویرەی زانیارییەکان، بەهۆی هێرشەکانی ئیسرائیلەوە، 18 کەس کوژراون و 33 کەسی تریش بریندارن، بە هەمانشێوە سوپای ئیسرائیلیش کوژرانی چوار سەربازی لە باشوری لوبنان راگەیاندوە.
ناکۆکی نێوان ئەمریکا و ئیسرائیل لەسەر وەستاندنی هێرشەکان بۆ سەر پێگەکانی حزبوڵا لە باشوری لوبنان زیاتر بووە و دوێنێ جەی دی ڤانس جێگری سەرۆکی ئەمریکا لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، دۆناڵد ترەمپ تاکە سەرۆکی دەوڵەتە لە جیهاندا کە هاوسۆزی و پشتیوانی بۆ دەوڵەتی ئیسرائیل لەم کاتەدا نیشان دەدات و ئەگەر ئەو دەسەڵاتی هەبوایە لە ئیسرائیلدا وازی لەهێرشکردنە سەر لوبنان دەهێنا.
تەنها دوای چەند سەعاتیک لە قسەکانی جەی دی ڤانس، ئیتامار بن گیڤەر، وەزیری ئاسایشی ناوخۆی ئیسرائیل وەڵامی قسەکانی ڤانسدا وتی: هەرکەسێک پشتگیریمان بکات سوودمەند دەبێت، هەرکەسێک پشتمان لێبکات زیانی پێدەگات.
بنیامین ناتانیاهۆی سەرۆک وەزیرانیش، پێشتر جەختیکردبووەوە تا ئاسایشێ ئیسرائیل پاروێزراو بێت، سوپای وڵاتەکەی لە لوبنان ناکشێتەوە.
وەزارەتی دەرەوەی سویسرا رایگەیاند، دانوستانە پلان بۆ داڕێژراوەکەی نێوان ئەمریکا و ئێران، کە بڕیار بوو ئەمڕۆ هەینی لە ناوچەی گەشتیاری بورگنستۆک بەڕێوەبچێت، ئەنجام نادرێت.
ئەمڕۆ هەینی لە راگەیەندراوێکدا، وەزارەتی دەرەوەی سویسرا بە رەسمی ئەنجامنەدانی کۆبوونەوەی ئێران وئەمریکا بە نێوەندگیر وڵاتانی راگەیاند، کە بڕیار بوو ئەمڕۆ ئەو کۆبوونەوەیە ئەنجام بدرێت.
ئەم راگەیاندنە دوای ئەوە هات، کە وتەبێژی کۆشکی سپی هەر ئەمڕۆ رایگەیاند بوو، جێگری سەرۆکی ئەمریکا جەی دی ڤانس گەشتێکی پلان بۆ داڕێژراوی بۆ سویسرا هەڵوەشاندەوە، بەهۆکاری لۆجیستیکی، بۆ ئەوەی لەگەڵ دانوستانکارانی ئێران کۆببێتەوە و دەست بە دانوستانەکان بکات سەبارەت بە جێبەجێکردنی رێککەوتنی نێوان تاران و واشنتۆن.
ئەمەش لە کاتێکدایە، هەڵوەشاندنەوەی دانوستانەکان گومانی لە قۆناغی داهاتووی دانوستانەکان دروست کردووە. تاران و واشنتۆن پێشتر رێککەوتنێکی کاتییان ئیمزا کردوە، کە ئامانج لێی کۆتاییهێنان بە جەنگ و کردنەوەی گەروی هورمز بوو.
دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لێدوانێکی سەرنجڕاکێشی لەبارەی بنیامین نەتانیاهۆ، سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل دا و جەختی لەوە کردەوە کە دەستوەردانی کردووە بۆ رێگریکردن لە ئیسرائیل لە فراوانکردنی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکانی لە ناوچەکەدا، لە هەمان کاتدا رەخنەیەکی دەگمەن و نائاسایی ئاراستەی هاوپەیمانە ئیسرائیلییەکەی کرد.
ترەمپ لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ پێگەی "ئەکسیۆس" رایگەیاند کە نەتانیاهۆ "باشە"، بەڵام لە دوایاندا وتی: "دەبوو هاوسەنگییەکەی بپارێزین، ئەمەش وەک ئاماژەیەک لەلایەن چاودێرانەوە لێکدرایەوە کە رەخنەیە لە شێوازی مامەڵەکردنی سەرۆک وەزیرانی ئیسرائیل لەگەڵ پێشهاتەکانی ئەم دواییەی پەیوەست بە رڕێککەوتنەکە لەگەڵ ئێران.
ترەمپ دووپاتی کردەوە کە سەرکەوتوو بووە لە رێگریکردن لە ئیسرائیل بۆ هێرشکردنە سەر لوبنان، و متمانەی خۆشی دەربڕی بەوەی کە تەلئەبیب پابەند دەبێت بەوەی واشنتۆن داوای دەکات و وتی: ئیسرائیل منیشی خۆشدەوێت.
سەبارەت بە رووبەڕووبوونەوە سەربازییەکەی ئەم دواییەی لەگەڵ ئێران، ترەمپ جەختی لەوە کردەوە کە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا سەرکەوتنێکی سەربازیی رونی بەدەستهێناوە، و پێی وابوو ئەو گەمارۆ دەریاییەی کە واشنتۆن سەپاندبووی، رۆڵێکی یەکلاکەرەوەی هەبووە لە ناچارکردنی تاران بۆ واژۆکردنی یاداشتی لێکتێگەیشتنەکە.
وتیشی: بەردەوامبوونی شەڕ بۆ چەند هەفتەیەکی دیکە دەبووە هۆی داخرانی گەروی هورمز و پەککەوتنی پێدانی نەوتی جیهانی، ئەمەش ئابوری جیهانی بەرەو سستی و قەیران دەبرد.
کاتێکیش پرسیاری لێکرا کە ئایا شەڕەکە سنوورەکانی هێزی ئەمریکای دەرخستووە، ترەمپ ئەم تێڕوانینەی رەتکردەوە و وتی: هیچ سنوورێک نییە، من هێشتا ئەم وانەیەم فێر نەبووم.
هەروەها یاداشتی لێکتێگەیشتنەکەی لەگەڵ ئێران بە شتێک نیشان دا کە لە "خۆبەدەستەوەدانی بێمەرج" نزیکە، هەرچەندە رێککەوتنەکە بە رەسمی ئەم وەسفەی تێدا نەبووە.