هەواڵەکان
ئەوەی جێگەی سەرنجە شاژنە " ئێلیزابێس " دەبێتە یەکێک شاژنانە کە لە جیھاندا زۆرترین ماوە لە سەر کورسی دەسەڵاتدا مابێتەوە.
شاژن ئێلیزابێس لە مانگی ٤ ساڵی ١٩٢٦ لە لەندەن لە دایکبووە و لە ساڵی ١٩٥٢ لە تەمەنی ٢٥ ساڵیدا چووتە سەر کورسی دەسەڵات .
بەرپرسانی خۆجێیی لە باکووری نێجەر رایانگەیاند، 49 کەس لە ناوچەیەکی بیابانیی دوورەدەست و لە نزیک سنوورەکانی جەزائیر و مالی بەهۆی تینوێتییەوە گیانیان لەدەستداوە.
ئەمەش دوای ئەوەی ئەو بارهەڵگرەی دەیگواستنەوە، لە کاتی گەڕانەوەیاندا لە وڵاتی مالییەوە دوای بەشداریکردن لە ئاهەنگەکانی جەژنی قورباندا، تووشی پەککەوتن بوو.
بەرپرسانی پارێزگای ئاگادێر ئاماژەیان بەوە کردووە کە قوربانییەکان لە ناوچەیەکدا گیانیان لەدەستداوە کە زیاتر لە 80 کیلۆمەتر لە رۆژاوای شارۆچکەی "ئاساماكا"وە دوورە، ئەمەش دوای ئەوەی نەیانتوانیوە ئەو ئۆتۆمبێلە چاکبکەنەوە کە لە ناوەڕاستی بیابانەکەدا پەکیکەوتبوو.
بەرپرسان رونیانکردەوە کە سەرنشینەکان، شۆفێرەکە و یاریدەدەرەکانی هەوڵی چاککردنەوەی بارهەڵگرەکەیان داوە، بەڵام کەمیی ئاو، بەرزیی پلەکانی گەرما و نەبوونی هیچ شوێنێکی دابینکردنی پێداویستی، دەرفەتی رزگاربوونیانی گەیاندووەتە سفر، ئەمەش بووەتە هۆی گیانلەدەستدانی 49 کەس کە دواتر لە گۆڕی بەکۆمەڵدا بە خاک سپێردران.
لەو روداوە تەنها دوو کەس رزگاریان بووە، دوای ئەوەی زیاتر لە 50 کیلۆمەتر بە پێ بڕیوە تا گەیشتوونەتە گۆمێکی ئاو، پێش ئەوەی رێگاکەیان بەرەو "ئاساماکا" درێژە پێبدەن و هێزە ئەمنییەکان لەو کارەساتە ئاگادار بکەنەوە.
لە کاتی پرۆسەکانی گەڕاندا، هێزە ئەمنییەکان بارهەڵگرێکی دیکەیان دۆزیوەتەوە کە لە دووری زیاتر لە 60 کیلۆمەتر لە ئاساماکا وەستابوو، کە زیاتر لە 60 کەسی هەڵگرتبوو و ماوەی سێ رۆژ بوو بەهۆی تێکچوونی پاترییەکەیەوە گیریان خواردبوو.
بەرپرسان جەختیانکردەوە کە هاوکاری پێویستیان پێشکەشکردوون و رێگەیان پێداون گەشتەکەیان دەستپێبکەنەوە.
ئهمڕۆ پێنچ شەممە سەعدی ئەحمەد پیرە ئەندامی مەكتەبی سیاسی و وتەبێژی رەسمی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان لە بارەگای مەکتەبی سیاسی لەشاری ھەولێر پێشوازیکرد لە ئاراکاوا میکیهیرۆ کونسوڵی ژاپۆن لە هەرێمی كوردستان
لە دیدارێکی نێوان هەردوولادا بارودۆخی سیاسی و ئابوری و سەربازی عیراق و کوردستان و ناوچەکە بەگشتی تاوتوێکرا بەتایبەتیش پرسی دواین هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان ، هەردوولا ئەگەر و پیشهاتەکانی دوای هەڵبژاردن و چۆنیەتی مامەڵەی هێز و لایەنە سیاسییەکان لەگەڵ دەرەنجامی هەڵبژاردنەکان بەتێر و تەسەلی گفتوگۆی لەبارەوە کرا ، سەعدی ئەحمەد پیرە ھیواشی خواست ئاستی پەیوەندیەكانی نێوان ھەرێم و ژاپۆن لە سێكتەرە جیاوازەكاندا پتەوتربكرێت و پێشكەوتنی باشتر و زۆرتر بەخۆیەوە ببینێت.
سەعدی ئەحمەد پیرە تەئكیدی كردەوە كە یەكڕیزی و یەك هەڵوێستی هێز و لایەنە سیاسییەكانی هەرێمی كوردستان زامنی پاراستن و بەدیهێنانی ئەو ماف و ئیمتیازاتانەیە كە لە دەستوری عیراقدا ئاماژەی پێكراوە
دواتر ئاراکاوا میکیهیرۆ کونسولی ژاپۆن لە هەرێمی كوردستان ڕایگەیاند، پیرۆزبایی لە دانیشتوانی هەرێمی کوردستان دەكات بەبۆنەی ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پەڕلەمانی کوردستان كە لە ٢٠ی ئۆكتۆبەر پڕۆسەكە بەشێوەیەکی ئارام و هێمنانە بەڕێوەچوو لە هەرێمی كوردستان ،
وتیشی، پێویستە هەر ناکۆکییەکی هەڵبژاردن لە ڕێگەی کەناڵە یاساییە دامەزراوەکانەوە چارەسەر بکەن و پڕۆسەی هەڵبژاردن تەواوبکەن بە پێکهێنانی حکومەتێکی گشتگیر بە زووترین کات دواتر تەئكیدی كردەوە كە ژاپۆن خوازیاری سەقامگیری سیاسی و گەشەسەندنی ئابووری و پێشكەوتنی زیاترە لە عیراق بە گشتی و هەرێمی كوردستان بەتایبەتی،
راشیگەیاند، ئامادەی هەموو هەماهەنگیەكی سیاسی و ئابوورین و كۆمپانیاكانی ژاپۆن خاوەن ئەزموونێكی زۆرن لەسەرجەم بوارەكاندا.
لەكۆتایی دیدارەكەدا سەعدی ئەحمەد پیرە، ستایشی ئاژانسەكانی سەربە حكومهتی ژاپۆنی كرد لە هاوكاری و هەماهەنگی كردن لەگەل دامودەزگاكانی هەرێمی كوردستان بەتایبەتی ئاژانسی جایكا كە ڕۆڵێكی بەرچاویان هەیە لە گەشەپێدانی بوارە جیاوازەكانی كارگێری بەرزكردنەوەی ئاستی توانا مرۆییەكانی كارمەندانی حكومهتی هەرێمی كوردستان
بزوتنەوەی حەماس لە چوارچێوەی ئاگربەستی ئاڵوگۆڕکردنی دیلەکاندا، ناو و وێنەی ئەو سێ بارمتە ئیسرائیلییەی بڵاوکردەوە کە سبەینێ ئازادیان دەکات.
ئەبو عوبێدە، وتەبێژی بزوتنەوەی حەماس لە راگەیەنراوێکدا ڕایگەیاند: لە چوارچێوەی ڕێککەوتنی ئاڵوگۆڕکردنی بارمتەکان، بڕیاردرا سبەینێ سێ زیندانی ئیسرائیلی بەناوەکانی: ئۆفەر کاڵدیرۆن - کیس شمۆنسێل سیگال - یاردن بیباس. ئازادبکرێن.
ئەمە لە کاتێکدایە ئازادکردنی بارمتەکان، دوێنێ پێنجشەممە لەناو کەشێکی ناڕێکخراودا بەڕێوەچوو کە بووە هۆی ناڕەزایی ئیسرائیل و وایکرد، وەک وەڵامێک بۆ حەماس، ئازادکردنی زیندانیانی فەلەستینی بۆ چەند کاتژمێرێک دوابخات.
سبەینێ وەفدی ئیمراڵی سێیەمین دیداری لەگەڵ ئۆجەلان ئەنجام دەدات و دوای دیدارەكەش سەعات 5:00ی ئێوارە پەیامە مێژوویەكەی ئۆجەلان بۆ رای گشتی بڵاودەكرێتەوە.
سەرچاوەكانی هەواڵ لە باكوری كوردستان بڵاویانكردەوە، جیاواز لە جارەكانی پێشوو وەفدەكەی ئەمجارە لە حەوت كەس پێكدێت كە لەناویاندا پەرلەمانتارانی دەم پارتی (پەروین بۆڵدان و سری سورەیا ئۆندەر) و ئەحمەد تورك سیاسەتمەداری كورد هەن.
بڕیاریشە دوای كۆتاییهاتنی دیدارەكە سەعات 5:00ی ئێوارەی سبەینێ لە ئیستەنبوڵ وەفدەكە پەیامە مێژوویەكەی عەبدوڵا ئۆجەلان لە رێگەی شاشەی گەورەوە بۆ رای گشتی بڵاوبكەنەوە.
یەكەم كۆبوونەوەی كابینەی نوێی حكومەتی ئەمریكا بە سەرۆكایەتی دۆناڵد ترەمپ بەڕێوەچوو، ترەمپ وتی، سبەینێ زیلینسكی سەردانی واشنتۆن دەكات بۆ ئیمزاكردنی رێككەوتنێكی گەورە.
لە كۆبوونەوەكەدا، دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا رایگەیاند، سبەینێ ڤۆڵۆدیمێر زیلینسكی سەرۆكی ئۆكراین سەردانی ئەمریكا دەكات و لەگەڵ واشنتۆن رێككەوتن لەبارەی چەند پرسێك ئیمزا دەكات، لەنێویاندا كانزا دەگمەنەكانی ئۆكراین.
لەبارەی جەنگی ئۆكراینەوە ئەوەشی خستەڕوو، دەبێت ئۆكراین پرسی بوونە ئەندامی ناتۆ لەبیربكات، ئەگەر هاوكارییەكانی ئەمریكا نەبووایە ئەو وڵاتە دەمێك بوو، بەرانبەر هێرشەكانی روسیا رووخابوو. وتیشی، یەكێتی ئەوروپا یەكێك بوو لە هۆكارەكانی هەڵگیرسانی جەنگی ئۆكراین.
لە بەشێكی تری كۆبوونەوەكەدا، ئیلۆن مەسك كە هیچ پۆستێكی باڵای لە حكومەتەكەدا نییە، وتی درێغی ناكەن لە كارلابردنی ئەو فەرمانبەرە حكومییانەی ئاستیان خراپە. وتیشی، توانیویانە چەندین فەرمانبەری وەهمی ئاشكرابكەن، كە مووچەیان پێدراوە.