ژمارەكان لەبارەی بە بیابانبوون لە عیراق لە راپۆرتی دامەزراوە عیراقییەكاندا تەنها پێنوێنێكی تەكنیكی نەماوە، بەڵكو بووەتە واقیعێك كە روبەرێكی فراوانی زەوییە كشتوكاڵییەكانی وڵاتەكەی گرتووەتەوە، بەشێوەیەك بەبیابانبوون هەڕەشەی لەسەر زیاتر لە 96 ملیۆن دۆنم زەوی كشتوكاڵیی عیراق دروستكردووە.

دەزگای سەرژمێری سەر بە وەزارەتی پلاندانانی عیراق لە دوایین راپۆرتیدا بڵاویكردووەتەوە، ئەو روبەرە زەوییەی هەڕەشەی بە بیابانبوونی لەسەرە، گەیشتووەتە 96.5 ملیۆن دۆنم، كە هەر دۆنمێك 2500 مەتر چوارگۆشەیە.

هەر بەپێی ئەو ئامارە، كۆی گشتی ئەو زەوییە كشتوكاڵییانەی بە بیابانبوون گرتوونیەتییەوە گەیشتووەتە 40.4 دۆنم، كە بەراورد بە ساڵی 2021 زۆر زیادیكردووە، لە بەرامبەردا ئەو روبەرە زەوییەی پیتێنراوە لە عیراق لە ساڵی 2024دا تەنها 11.9 ملیۆن دۆنم بووە.

شارەزایانی كشتوكاڵیش دەڵێن، هۆكاری زۆر لە پشت بە بیابانبوونی زەوییە كشتوكاڵییەكانی عیراقەوەن، یەكەمیان سیاسەتی ئاو لەلایەن ئەو وڵاتانەی ئاو بۆ عیراق بەردەدەنەوە، چونكە عیراق بەشێوەیەكی بەرچاو پشت بە روباری دیجلە و فورات دەبەستێت كە سەرچاوەكەیان لە توركیاوەیە، لەگەڵ روبارە بچوكەكان لە ئێرانەوە، ئەو دوو وڵاتەش بەهۆی دروستكردنی بەنداوی گەورەو گۆڕینی سیاسەتی بەردانەوەی ئاو، كاریگەری گەورەیان لەسەر عیراق دروستكردووە.
هۆكاری دووەمیش بۆ گۆڕانكاری كەشوهەوا دەگەڕێنرێتەوە، بەوپێیەی عیراق لەو وڵاتانەیە كە زۆرترین زیانی بەهۆی قەتیسبوونی گەرماوە بەركەوتووە، ئەوەش بە بەرزبوونەوەی پلەكانی گەرما و كەمبوونەوەی بارانبارین و دووبارەبوونەوەی وشكەساڵی دەركەوتووە.

سێیەم هۆكاریش دەگەڕێنرێتەوە بۆ خراپی ئیدارەدانی سەرچاوەكانی ئاو لە عیراق، چونكە هێشتا پشتبەستن بە میكانیزمی نوێی ئاودان كەمە، چوارەم هۆكاریش، سوێربوونی خاك و بەكارهێنانی ئاوی ژێر زەوی و زیادبوونی بیرهەڵكەندنە.

وشكەساڵی و بەبیابانبوون و بێئاوی كاریگەری راستەوخۆ و زۆری لەسەر ژیانی ئەو كەسانە دروستكردووە، كە بژێوییان لەسەر زەوییە كشتوكاڵییەكانیان بووە، بەشێوەیەك زۆرێك لە خێزانەكان مانەوە لە زەوییە كشتوكاڵییەكانیان بەبێ سوود دەزانن و كۆچیان بۆ شارەكان كردووە، ئەوەش كاریگەری لەسەر بەرهەمی دانەوێڵە و سەوزەی ناوخۆ دەبێت، فشاریش لەسەر شارەكان زیاتر دەبێت، بەهۆی ئەو شەپۆلی ئاوارەبوونەی لە گوندەكانەوە بەرەو شارەكان دروست دەبێت.