لەگەڵ راگەیاندنی ئەنجامە بەراییەکانی هەڵبژاردنی نیوەی خولی کۆنگرێس، دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا، لە رێگەی بڵاوکردنەوەی وێنەی کڵاوێکی سورەوە کە وشەی 'ڤیتۆ'ـی لەسەر نەخشێنراوە، پەیامێکی ئاراستەی دیموکراتەکان کرد.

بەپێی خەمڵاندن و پێشبینییەکانی ئاژانسی "ئەسۆسیەیتد پرێس"، دیموکراتەکان توانیویانە کۆنترۆڵی ئەنجومەنی پیران بگرنەوە دەست و لە بەرانبەریشدا ترەمپ پێش داخستنی بنکەکانی دەنگدان لە چاوپێکەوتنێکیدا لەگەڵ تۆڕی 'سی بی ئێس نیوز' رایگەیاندبوو؛ لە ئەگەری پێویستدا دەستبەجێ مافی 'ڤیتۆ' دژی هەر پڕۆژەیاسایەک بەکاردەهێنێت کە دیموکراتەکان هەوڵی تێپەڕاندنی بدەن.

بەدەستهێنانی زۆرینەی کورسییەکانی ئەنجومەنی پیران، دەسەڵاتێکی بەهێز دەداتە دیموکراتەکان تاوەکو لە دوو ساڵی کۆتایی دەسەڵاتی ترەمپدا، بەربەست لەبەردەم ئەو پۆست و دامەزراوانەدا دروستبکەن، کە سەرۆک پێشنیازیان دەکات، بەتایبەت کاندیدانی پۆستی دادوەرە فیدراڵییەکان، ئەمەش لە کاتێکدایە بەهۆی بەردەوامیی جیاکردنەوەی دەنگەکان، چارەنووسی زۆرینەی کورسییەکانی ئەنجومەنی نوێنەران هێشتا یەکلایی نەبووەتەوە.

بەپێی دەستوری ئەمریکا، سەرۆکی وڵات دەسەڵاتی رەتکردنەوەی (ڤیتۆ)ی ئەو یاسایانەی هەیە کە لە کۆنگرێسەوە دەردەچن، لە بەرانبەریشدا کۆنگرێس دەتوانێت بە بەدەستهێنانی دەنگی دوو لەسەر سێی ئەندامانی هەردوو ئەنجومەنی نوێنەران و پیران، ڤیتۆکەی سەرۆک تێپەرێنێت و یاساکە پەسەندبکات.

 

پرۆسەی دەنگدان بۆ هەڵبژاردنەكانی نیوەی خولی ئەمریكا بەردەوامە و تیایدا نزیكەی 250 ملیۆن دەنگدەر مافی بەشداریكردنیان هەیە.

هاوكات بەهۆی جیاوازیی كاتەوە، پێش چەند سەعاتێك پرۆسەی دەنگدان لە چەند ویلایەتێك دەستی پێكردووە و تاوەكو 10 سەعاتی دیکە دەنگدان بەردەوام دەبێت و لەم هەڵبژاردنەدا كێبڕكێ لەسەر 435 كورسیی ئەنجومەنی نوێنەران و 35 كورسی لە كۆی 100 كورسییەكەی ئەنجومەنی پیران دەكرێت و لە 36 ویلایەتیشدا پارێزگاری نوێ هەڵدەبژێردرێن.

بەپێی راپرسییەكانی تۆڕی هەواڵی سی ئێن ئێن، دیموكراتەكان بە جیاوازیی 9 خاڵ لە پێش كۆمارییەكانەوەن و بۆ كۆنتڕۆڵكردنی كۆنگرێس پێویستیان بە بردنەوەی سێ كورسیی ئەنجومەنی نوێنەران و چوار كورسیی ئەنجومەنی پیران هەیە.

لە لایەكی ترەوە جێگری سەرۆكی ئەمریكا داوای لە هاووڵاتییانی وڵاتەكەی كرد، لە رێگەی دەنگدانەوە پەیامێك ئاراستەی چەپڕەوەكان بكەن و سیاسەتی چەپ رەتبكەنەوە

پۆلیسی هەولێر رایدەگەیەنێت، بەکارهێنانی وشەی نەشیاو و جنێودان و سوکایەتیکردن بە یەکتر لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان رێگەپێدراو نییە، هەروەها ئەو کەسانەی ڵایڤ دەکەنەوە پێویستە بەڵێننامە پڕبکەنەوە.

بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای هەولێر راگەیەنراوێكی بڵاوکردەوە و تێیدا ئاماژەی بەوەکرد، بۆ پاراستنی دابونەریت و کلتوری کۆمەڵایەتی و رێگریکردن لە دیاردە نەخوازراوەکان؛ بەکارهێنانی وشەی نەشیاو و جنێودان و سوکایەتیکردن بە یەکتر یان بڵاوکردنەوەی وێنە و ناوەڕۆکی نەگونجاو لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بە تەواوی قەدەغەیە.

ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەو جۆرە رەفتارانە جگە لەوەی دژ بە بەها کۆمەڵایەتییەکانن، دەبنە هۆی دروستبوونی کێشە و تاوانی جۆراوجۆر، بەوهۆیەوە هەرکەسێک سەرپێچی بکات رووبەڕووی لێپرسینەوەی توندی یاسایی دەبێتەوە.

لە بەشێکی دیکەی راگەیەنراوەکەدا، پۆلیسی هەولێر وادەیەکی دیاریکردووە و بەپێی ئەوەش، پێویستە لە ماوەی 15 رۆژدا ئەو کەسانەی لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا بە تایبەت لە پلاتفۆرمی 'تیکتۆک' لایڤ ئەنجام دەدەن، سەردانی بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای هەولێر بکەن بەمەبەستی دروستکردنی دۆسیەی تایبەت و پڕکردنەوەی بەڵێننامە و وەرگرتنی رێنماییەکان.

لەکۆتاییدا، پۆلیسی هەولێر جەختی کردووەتەوە، هەر کەسێک لە ماوەی دیاریکراودا پابەند نەبێت، خۆی بەرپرسیار دەبێت لە بەرانبەر یاسادا و رێکاری پێویستی بەرانبەر دەگیرێتەبەر.