پێشبینی دەكرێت ناردنی چەكی ئەمریكا بۆ وڵاتانی ئەوروپا بەهۆی بەردەوامیی جەنگی ئێرانەوە بۆ ماوەی پێنج ساڵ دوابكەوێت.

ئاژانسی بلومبێرگ بڵاویكردەوە، ئەمریكا هۆشداریی بە هاوپەیمانە ئەوروپییەكانی داوە كە پێشبینی دواكەوتنی ناردنی چەك بكەن بۆ ماوەی پێنج ساڵی داهاتوو.

ئاماژەی بەوەشكردووە، ئەمریكا هەوڵی پڕكردنەوەی كۆگا بەتاڵبووەكانی تەقەمەنی دەدات كە لە جەنگی ئێراندا بەكارهاتوون و كەمبوونەتەوە.

ئاژانسەكە باسی لەوەشكردووە، ئەو كورتهێنانە كاریگەریی كردووەتەسەر ئۆكراین كە داوای موشەكی پاتریۆتی زیاتری لە ئەمریكا كردووە بۆ بەرگریی ئاسمانیی.

بڵاویشیكردووەتەوە، سەرۆكی ئەمریكا وتویەتی گفتوگۆ دەكەن لەسەر پێشكەشكردنی نەوەیەكی نزمی سیستمی پاتریۆت بە ئۆكراین یان مۆڵەتی دروستكردنی ئەو چەكە بە ئەوروپا دەدات.

ئەوەش لەكاتێكدایە، ئەڵمانیا داوای لە ئەمریكا كردووە پەلە بكات لە ناردنی موشەكی تۆماهۆك و تایفۆن، چونكە وڵاتانی ئەوروپا پەلەیانە بۆ وەرگرتنی چەكی نوێی ئەمریكا.

 

وەفدێكی كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق، وەك چاودێریی نێودەوڵەتی بەشداری لە هەڵبژاردنی پەرلەمانیی روسیادا دەكات.

ئاژانسی رەسمی هەواڵەكانی عیراق بڵاویكردەوە، وەفدێكی كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق بە سەرۆكایەتیی عومەر ئەحمەد سەرۆكی ئەنجومەنی كۆمیسیاران و چەند ئەندامێكی ئەنجومەنەكە وەك چاودێر بەشداری لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی روسیا دەكەن كە بە دۆما ناسراوە و لە 18 بۆ 20ی ئەم مانگە بەڕێوەدەچێت.

ئاماژەی بەوەشكردووە، وەفدەكە لەسەر بانگهێشتی كۆمیسیۆنی ناوەندیی هەڵبژاردنەكانی روسیا سەردانی ئەو وڵاتەیان كردووە لە چوارچێوەی بەهێزكردنی پەیوەندی دوو قۆڵی و ئاگاداربوون لە ئەزموونە نێودەوڵەتییەكان لە بەڕێوەبردن و رێكخستنی هەڵبژاردندا.

بڵاویشیكردووەتەوە، وەفدەكەی كۆمیسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق بەشداری دەكات لە كارەكانی دیداری نێودەوڵەتی هەڵبژاردنەكان لە كاتی قەیرانەكاندا و تیایدا چەند بابەتێكی پەیوەندیدار و ئاستەنگەكانی بەڕێوەبردنی هەڵبژاردن تاوتوێ دەكرێن.

واشنتۆن لە چوارچێوەی هەنگاوەکانیدا بۆ کەمکردنەوەی سزاکان دوای گۆڕانکارییە سیاسییەکانی دەسەڵات لە دیمەشق، هەڵگرتنی کۆتا کۆتوبەندەکانی بەردەم فرۆشتنی چەک و دابینکردنی دارایی سەربازیی بۆ سوریا راگەیاند.

وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا ئاشکرای کرد کە سوریای لە کۆتا دوو رێگری لەژێر یاسای بنبڕکردنی چەکی کیمیایی و بایۆلۆجیی ساڵی 1991 بەخشیوە.

ئەم هەنگاوە ئاستەنگە یاساییەکانی بەردەم فرۆشتنی چەک و خزمەتگوزارییە بەرگرییەکان و هاوکاریی دارایی سەربازیی دەرەکی بۆ سوریا لادەبات، بەبێ ئەوەی بەو مانایە بێت کە رێكکەوتنی نوێی چەک یان هاوکاریی دارایی دەستبەجێ بۆ دیمەشق دابین بڕوات.

بڕیارەکە لە 16 ئەیلوولی 2026ەوە چووەتە بواری جێبەجێکردنەوە و لە تۆماری فیدراڵیی ئەمریکادا بڵاوکراوەتەوە.

ئەم بڕیارە بەشێکە لە زنجیرە کارئاسانییەکانی ئەمریکا کە پیشتر هەڵگرتنی سزاکانی "قەیسەر" و دەرهێنانی سوریا لە لیستی وڵاتانی پشتگیریکاری تێرۆریشی دەگرتەوە.

لە لایەکی ترەوە، جو ویڵسن، ئەندامی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی ئەمریکا لە 19ی ئەیلوولدا نیگەرانیی خۆی بەرانبەر بەردەوامیی هەندێک کۆتوبەندی دیکەی بازرگانی نیشاندا و داوای کرد ئاسانکاریی زیاتر بۆ کۆمپانیا ئەمریکییەکان بکرێت تاوەکو بتوانن وەبەرهێنان لە بازاڕی سوریادا بکەن.