دوو گەشتیاری دانیشتوی ھەولێر لە گەلی علی بەگ خنکان
١٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٢
١٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٢
ئەحمەد شەرع، سەرۆکی سوریا، رۆژی یەکشەممە، کۆمێنتارێکی لەسەر لێدوانەکانی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا دا سەبارەت بە سپاردنی دۆسیەی حیزبوڵا بە ناوبراو.
پێشتر لە هەمان رۆژدا، ترەمپ لە لێدوانێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاندبوو کە نزیکبووەتەوە لەوەی دۆسیەی حیزبوڵای لوبنانی رادەستی سوریا بکات و دەورێکی گەورەتر بە (ئەحمەد شەرع) ببەخشێت لە مامەڵەکردن لەگەڵ ئەو حیزبەدا.
شەرع لە چاوپێکەوتنێکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند: هەندێک لە لایەنە لوبنانییەکان هێشتا بە دیلی رابردوو ماونەتەوە و بە هەمان هاوکێشەکانی پێشوو بیر دەکەنەوە، سەرەڕای ئەوەی لوبنان رووبەڕووی شەڕێکی زۆر گەورە بووەتەوە، ئاماژەی بەوەش کرد کە قەیرانی لوبنان گەورەیە و لە چارەسەرە سیاسییەکاندا بنبەستێک هەیە، سوریاش دیدگایەکی جیاواز بۆ چارەسەر دەخاتە روو، بەڵام لە ئێستادا گرنگترین شت راگرتنی شەڕ و بۆردومانەکانە.
ناوبراو ئاماژەی بەوەش کرد، ئەو دیدگایەی سوریا بۆ چارەسەر کە لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا تاوتوێ کراوە، لەسەر بنەمای راگرتنی شەڕ و چارەسەرکردنی شوێنەوارە نەرێنییەکانی لەسەر لوبنان و سوریا بنیات نراوە، لەگەڵ بونی چارەسەری ئابوری، سیاسی و کۆمەڵایەتی جیاواز، وتیشی: هەردوو گەلی سوریا و لوبنان بەدەست رژێمی پێشووەوە ناڵاندوویانە.
سەرۆکی سوریا زانیاری زیاتری خستەڕوو و ایگەیاند کە پێشنیارێکی جیاوازیش لەگەڵ سەرۆکی فەرەنسا بۆ راگرتنی شەڕ لە لوبنان خراوەتە روو، وتیشی کە لایەنی بەرامبەر بێزاری خۆی لەوەی ئێستا لە لوبنان روودەدات دەربڕیوە، بەڵام لێدوانەکانی بە هەڵە تێگەیشتنی بۆ کراوە.
شەرع هۆشداری دا کە شەڕی لوبنان کاریگەری گەورەی لەسەر سوریا دەبێت، ئاماژەی بەوەش کرد کە لوبنان بەدەست بێباکی ئەو وڵاتانەوە دەناڵێنێت کە پێشتر هاوپەیمانی بوون.
لە کۆتاییدا جەختی کردەوە کە دیدگای سوریا لەسەر بنەمای سەرلەنوێ پشتگیریکردنی دەوڵەتی لوبنان و بەهێزکردنی دامەزراوەکانی، و گەڕان بەدوای چارەسەرێکدایە کە هەمووان باوەڕیان پێی هەبێت، شەرع پێداگری لەوەش کرد کە: دەبێت حیزبوڵا شوێنێکی بۆ خۆی لە ناوخۆی لوبناندا بدۆزێتەوە و پێویستە بەرژەوەندییەکانی لوبنان لە سەرووی هەر بەرژەوەندییەکی دیکەوە بن.
بەهۆی تەقینەوەیەك لە ناوچەیەكی پیشەسازی لە قەتەر، 54 كەس برینداربوون و 18 كەسیش بێسەروشوێن بوون.
وەزارەتی ناوخۆی قەتەر بڵاویكردەوە، تەقینەوەكە لە كارگەیەكی پیشەسازی روویداوە، كە دەكەوێتە ناوچەی رەئس لەفانی پیشەسازی و بەهۆیەوە 54 كەس برینداربوون و 18 كەسی تریش بێسەروشوێنن.
هەروەها تیمەكانی گەڕان و بەدواداچوونی وڵاتەكە بەدوای ئەو كەسانەدا دەگەڕێن كە لە دوای تەقینەوەكەوە چارەنووسیان نادیارە.
وەزارەتی ناوخۆی قەتەر هۆكاری تەقینەوەكە بۆ رووداوێكی تەكنیكی گەراندوەتەوە وئاشكرایكردووە لەكاتی كاركردنی كارگەكەدا هەڵەیەكی تەكنیكی روویداوە و ئەو رووداوەی لێكەوتووەتەوە، بەڵام هیچ دزەپێكردنێك رووینەداوە كە مەترسی لەسەر سەلامەتی كەسەكان دروست بكات.
عەباس عراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، رۆژی دووشەممە، رایگەیاند کە دانوستانەکان لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، بە نێوەندگیریی پاکستان و قەتەر، "پێشکەوتنی گەورە"یان بەخۆوە بینیوە.
عراقچی لە پۆستێکدا لە تۆڕی کۆمەڵایەتیی ئیکس نووسیویەتی: نێوەندگیریی بەردەوام و بێوچانی پاکستان و قەتەر پێشکەوتنی گەورەی بۆ کۆتاییهێنان بە جەنگ لە لوبنان بەدەستهێناوە.
ناوبراو ئاماژەی بەوەش کردووە کە هەناردەکردنی نەوت و پێترۆکیمیاوی لێخۆشبوونی بۆ کراوە، گەمارۆکانیش هەڵگیراون، هاوکات بەشێک لە داراییە بلۆککراوەکانی ئێران ئازاد کراون، وێڕای دەستپێکردنی پلانێکی گەورە بۆ ئاوەدانکردنەوە و گەشەپێدانی ئێران.