پێشتر مرۆڤ تەنها خەمی ژیانی بوو، ئێستا خەمی مردنیشیانە، لە عیراق دۆزینەوەی پارچە زەوییەک بەخاکسپاردنی مردووەکان بووەتە یەکێک لە کارە قورسەکان و بەشێکی خەڵک بەر لە مردنیان زەوی و گۆڕ دەکڕن.

قەیرانی نەبوونی زەوی لە گۆڕستانەکانی عیراقدا پەیوەستە بە چەند هۆکارێکەوە، جیاواز لە زۆربوونی ژمارەی دانیشتووان و زیادبوونی مردن لە بەرانبەردا، زۆرینەی گۆڕستانە کۆنەکان پڕبوون و جێگە نەماوە، هاوکات، بەشێک لە خێزانەکان پێیان وایە دەبێت لەیەک گۆڕستان و لە نزیک یەکتردا بنێژرێن بۆئەوەی دوای مردنیش رۆحیان ئاسودە بێت.

نرخی زەوی و گۆڕ لە بەشێک لە گۆڕستانەکاندا نرخێکی خەیاڵییە، لەو گۆڕستانانەی نزیک لە مەزارگەکانن بۆنمونە گۆڕستانی وادی سەلام لە نەجەف کە بە گەورەترین گۆڕستان لە جیهان دادەنرێت و لە نزیک مەزارگەی ئیمامی عەلییە، نرخی یەک گۆڕ تیایدا دەگاتە سێ ملیۆن دیناری عیراقی.

گۆڕستانی وادی سەلام روبەرەکەی دەگاتە نۆ کیلۆمەتر چوارگۆشە و 13٪ی روبەری شاری نەجەف پێکدەهێنێت، بەدوای ئەویشدا گۆڕستانی شێخ مەعرەف دێت لە نزیک مەزارگەی شێخ مەعرەف کەرخی و گۆڕستانی خەیزەران و محەمەد سەکران دێت.

بەشێک لە گۆڕهەڵکەنانی عیراق باس لەوەدەکەن، بەشێوەیەکی گشتیی نرخی زەوی و گۆڕەکان لە 500 هەزار دینارەوە دەستپێدەکات و تا سێ ملیۆن دینار و زیاتریش درێژدەبێتەوە، بەشێک لە هاووڵاتیانیش گۆڕستانی خێزانی دەکڕن.

عادل فەخری هاووڵاتییەکی نەجەفە و بە رۆژنامەی عەرەبی جەدیدی راگەیاندووە، پارچە زەوییەکی کڕیوە بۆ گۆڕستانی خێزانەکەی بە 10 ملیۆن دیناری عیراقی، بەڵام ئێستا جێگا نەماوە و دەبێت بۆ ئەندامە نوێیەکانی خێزانەکە زەوی تر بکڕێت.

گرانبوونی نرخی گۆڕ ناڕەزایەتیی هاووڵاتیانی لێکەوتووەتەوە و باس لەوەدەکەن، ناکرێت مردن و گۆڕستان بکرێت بە بازرگانی، لە کاتێکدا، بەشێکی زۆر لە خێزانەکان توانای کڕینی یەک گۆڕیشیان نییە نەک گۆڕستانی خێزانی.

لەکاتێکدا گۆڕستانە مێژووییەکان خواستێکی زۆریان لەسەرە، بەشێکی زۆری هاووڵاتیان داوا دەکەن، حکومەت بە وردی چاودێری کاری گۆڕستانەکان و ناشتنی مردووان بکات و ئەو بارگرانییە لەسەر شانی خێزانە کەمدەرامەت و هەژارەکان لاببات.